II SAB/Wa 183/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Danuta Kania, Sędziowie WSA Janusz Walawski (spr.), Eugeniusz Wasilewski, Protokolant Referent stażysta Małgorzata Ciach, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 maja 2014 r. sprawy ze skargi J. Z. na bezczynność Głównej Biblioteki Lekarskiej w przedmiocie rozpatrzenia wniosku z dnia [...] stycznia 2014 r. o udostępnienie informacji publicznej 1. zobowiązuje Główną Bibliotekę Lekarską do rozpatrzenia wniosku skarżącego J. Z. z dnia [...] stycznia 2014 r. o udostępnienie informacji publicznej, w terminie 14 dni od daty doręczenia prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy; 2. stwierdza, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 3. zasądza od Głównej Biblioteki Lekarskiej na rzecz skarżącego J. Z. kwotę 100 (słownie: sto) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania. J. Z. w dniu [...] stycznia 2014 r. złożył do Zarządu Głównej Biblioteki Lekarskiej wniosek o udostępnienie informacji publicznej w następującym zakresie: - przekazania na piśmie informacji o pełnych kosztach (w kwocie brutto), poniesionych przez Główną Bibliotekę Lekarską (GBL) w związku z kosztami obsługi prawnej i reprezentowaniem GBL przed sądami, czyli kosztami zastępstwa procesowego w zakresie następujących postępowań sądowych w latach 2011 - 2013: 1) sprawa o sygn. akt [...] przed Sądem Rejonowym [...], 2) sprawa o sygn. akt [...] przed Sądem Okręgowym [...], 3) sprawa o sygn. akt [...] przed Sądem Rejonowym [...], 4) koszty apelacji wniesionej do Sądu Okręgowego w W. w związku z wyrokiem Sądu Rejonowego z dnia [...] października 2013 r. Do udzielonej informacji wnioskodawca zażądał dołączenia kopii umów i faktur potwierdzających wartość poniesionych kosztów. Dyrektor Głównej Biblioteki Lekarskiej, w piśmie z dnia [...] stycznia 2014 r. poinformował wnioskodawcę, że żądane przez niego informacje nie stanowią informacji publicznej, co potwierdza orzecznictwo sądów administracyjnych, zgodnie z którym faktury VAT otrzymane przez podmioty podlegające działaniu ustawy o dostępie do informacji publicznej od osób trzecich oraz umowy zawarte przez te podmioty z osobami trzecimi nie stanowią dokumentów urzędowych, ani innych dokumentów będących nośnikami komunikatów w sprawach publicznych i jako takie nie podlegają udostępnieniu na zasadach określonych w przepisach powyżej powołanej ustawy. J. Z. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Głównej Biblioteki Lekarskiej, zarzucając że doszło do naruszenia art. 13 ust. 1 i 2 oraz art. 16 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej w przedmiocie jego wniosku z dnia [...] stycznia 2014 r. Skarżący wniósł o: 1) zobowiązanie Głównej Biblioteki Lekarskiej do udzielenia żądanej informacji publicznej w terminie 14 dni od daty zwrotu przez Sąd akt sprawy, 2) wymierzenie Głównej Bibliotece Lekarskiej grzywny w wysokości 5000 zł za nierozpoznanie w terminie wniosku skarżącego, 3) zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania. W odpowiedzi na skargę Główna Biblioteka Lekarska, reprezentowana przez pełnomocnika wniosła o oddalenie skargi i zasądzenie na jej rzecz kosztów postępowania. W uzasadnieniu pisma procesowego pełnomocnik Głównej Biblioteki Lekarskiej podtrzymał stanowisko przedstawione w piśmie z dnia [...] stycznia 2014 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym na podstawie § 2 powołanego powyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Kontrola ta, zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 z późn. zm.), obejmuje także orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ. W przypadku skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania, przedmiotem sądowej kontroli nie jest określony akt lub czynność organu administracji, lecz ich brak w sytuacji, gdy organ miał obowiązek podjąć działanie w danej formie i w określonym przez prawo terminie. W ocenie Sądu skarga J. Z. na bezczynność Głównej Biblioteki Lekarskiej zasługuje na uwzględnienie. Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej w art. 61 ust. 1 stanowi, że obywatel ma prawo do uzyskiwania informacji o działalności organów władzy publicznej oraz osób pełniących funkcje publiczne. Prawo to obejmuje również uzyskiwanie informacji o działalności organów samorządu gospodarczego i zawodowego, a także innych osób oraz jednostek organizacyjnych w zakresie, w jakim wykonują one zadania władzy publicznej i gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa. Prawo do uzyskiwania informacji obejmuje dostęp do dokumentów oraz wstęp na posiedzenia kolegialnych organów władzy publicznej pochodzących z powszechnych wyborów, z możliwością rejestracji dźwięku lub obrazu (ust. 2). Ograniczenie prawa, o którym mowa w ust. 1 i 2, może nastąpić wyłącznie ze względu na określone w ustawach ochronę wolności i praw innych osób i podmiotów gospodarczych oraz ochronę porządku publicznego, bezpieczeństwa lub ważnego interesu gospodarczego państwa (ust. 3). Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. Nr 112, poz. 1198 z późn. zm.), będąca rozwinięciem konstytucyjnego prawa do informacji publicznej, reguluje zasady i tryb dostępu do informacji, mających walor informacji publicznych, wskazuje, w jakich przypadkach dostęp do informacji publicznej podlega ograniczeniu, i kiedy żądane przez wnioskodawcę informacje nie mogą zostać udostępnione. Zgodnie z art. 4 ust. 1 pkt 1 przedmiotowej ustawy, obowiązane do udostępnienia informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności organy władzy publicznej. Zgodnie z § 1 ust. 2 statutu wprowadzonego zarządzeniem Ministra Zdrowia z dnia 26 lipca 2001 r. w sprawie nadania Statutu Głównej Bibliotece Lekarskiej [...] (Dz. Urz. MZ z dnia 1 sierpnia 2001 r.), GBL jest samodzielną jednostką organizacyjna podległą Ministrowi Zdrowia. Natomiast § 5 statutu stanowi, że głównym celem działalności GBL jest zaspokojenie potrzeb wszystkich zainteresowanych problematyką medyczną i naukami pokrewnymi w zakresie usług bibliotecznych i informacyjnych (...). W świetle powyżej przytoczonych przepisów nie ulega wątpliwości, że GBL jest podmiotem obowiązanym w rozumieniu art. 4 ust. 1 pkt 1 przedmiotowej ustawy do udostępnienia informacji, mającej walor informacji publicznej, będącej w jej posiadaniu. Kwestią zasadniczą, która wymagała rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie jest to, czy żądana przez skarżącego informacja określona w jego wniosku stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy o dostępie do informacji publicznej. Przepis art. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej wprowadza ogólną zasadę uznającą każdą informację o sprawach publicznych za informację publiczną podlegającą udostępnieniu w trybie przewidzianym ustawą. Natomiast w art. 6 ust. 1 przedmiotowej ustawy wymieniono niektóre kategorie informacji publicznej podlegającej udostępnieniu, nie tworząc zamkniętego katalogu, a tym samym legalnej definicji tego pojęcia. W przepisie tym wymienione zostały jedynie przykładowe rodzaje spraw, jakich mogą dotyczyć informacje o charakterze informacji publicznych, na co wskazuje zwrot "w szczególności". W judykaturze i doktrynie utrwalił się pogląd, że informacją publiczną będzie każda wiadomość wytworzona lub odnosząca się do władz publicznych, a także odnosząca się do innych podmiotów wykonujących funkcje publiczne w zakresie wykonywania przez nie zadań w zakresie władzy publicznej. Żądane przez skarżącego informacje dotyczące kosztów zastępstwa procesowego w sprawach określonych w jego wniosku oraz kopii umów i faktur je potwierdzających, w ocenie Sądu spełniają warunki informacji publicznej, dotyczy bowiem sposobu dysponowania środkami publicznym (majątkiem publicznym) przez podmiot wykonujący zadania publiczne. Należy w tym miejscu przypomnieć, że udostępnienie informacji publicznej następuje w formie czynności materialno - technicznej. Obowiązek wydania decyzji administracyjnej ustawodawca przewidział natomiast tylko w takim wypadku, gdy informacja, której udostępnienia żąda określony podmiot jest informacją publiczną, lecz organ odmawia jej udostępnienia. Jeżeli żądanie nie dotyczy informacji publicznej, organ powinien powiadomić pismem podmiot żądający udostępnienia informacji, że jego wniosek nie znajduje podstaw w przepisach prawa (por. wyrok WSA z dnia 5 lipca 2007 r. sygn. akt II SAB/Wa 19/07, Lex nr 368235, wyrok NSA z dnia 11 grudnia 2002 r. sygn. akt II SA 2867/02, publ. Wokanda 2003/6/33). Z bezczynnością organu w sprawie udostępnienia informacji publicznej będziemy mieli zatem do czynienia wówczas, gdy organ zobowiązany do podjęcia czynności materialno - technicznej w przedmiocie udostępnienia żądanej informacji publicznej, takiej czynności nie podejmuje. Zarzut bezczynności organu w niniejszej sprawie należy uznać tym samym za uzasadniony. Skoro bowiem GBL dysponuje żądaną informacją, a informacja ta stanowi informację publiczną, to powinna załatwić wniosek skarżącego zgodnie z ustawą o dostępie do informacji publicznej, tj. udzielając tej informacji albo jej odmawiając w formie decyzji administracyjnej. Rozpatrując zatem przedmiotowy wniosek GBL mogła albo udostępnić żądaną informację lub też, kierując się dyspozycją art. 5 ustawy o dostępie do informacji publicznej, odmówić w drodze decyzji jej udostępnienia z uwagi na ograniczenia wynikające z przepisów o ochronie informacji niejawnych lub o ochronie innych tajemnic ustawowo chronionych. Brak udostępnienia informacji publicznej i brak rozstrzygnięć procesowych w tym zakresie powoduje, że GBL pozostaje w bezczynności. Przepis art. 13 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej stanowi, że udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku. Mając zatem na względzie treść powyższego przepisu Sąd, uwzględniając skargę na bezczynność GBL, zakreślił termin 14-dniowy do rozpoznania wniosku, liczony od dnia doręczenia prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy. Jednocześnie, biorąc pod uwagę fakt, iż GBL w ustawowym 14 - dniowym terminie, wprawdzie wadliwie, ale odpowiedziała na wniosek skarżącego o udostępnienie informacji publicznej, Sąd stwierdził, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 149 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł, jak sentencji wyroku. O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 powołanej powyżej ustawy.