III SA/Gd 258/14
WyrokWSA w Gdańsku2014-05-15
Skład orzekający: Bartłomiej Adamczak, Anna Orłowska, Alina Dominiak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja ustalająca kwotę nienależnie pobranego świadczenia z funduszu alimentacyjnego i nakładająca obowiązek zwrotu wraz z odsetkami może być wydana w oparciu o uzasadnienie, bez wyraźnego rozstrzygnięcia w sentencji decyzji?Ratio decidendi
Sąd uznał, że uzasadnienie decyzji administracyjnej nie może zastępować jej rozstrzygnięcia zawartego w sentencji. Sentencja decyzji musi jasno określać prawa i obowiązki stron, aby umożliwić jej wykonanie. W sytuacji, gdy obowiązek zwrotu nienależnie pobranego świadczenia został jedynie wskazany w uzasadnieniu, a nie w sentencji, decyzja narusza przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego i nie może pozostać w obrocie prawnym.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która utrzymała w mocy decyzję Prezydenta Miasta o ustaleniu, że skarżąca nienależnie pobrała świadczenie z funduszu alimentacyjnego w kwocie 8.800 zł. Skarżąca kwestionowała tę decyzję, argumentując, że spełniała kryteria dochodowe dla swojego gospodarstwa domowego, składającego się z niej i młodszego syna, a starszy syn prowadził odrębne gospodarstwo. Organy administracji uznały świadczenie za nienależnie pobrane z uwagi na fakt uzyskania dochodu przez starszego syna, co powinno było skutkować poinformowaniem organu i wstrzymaniem wypłaty świadczenia.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta, a także stwierdził, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Bartłomiej Adamczak (spr.) Sędziowie: Sędzia NSA Anna Orłowska Sędzia WSA Alina Dominiak Protokolant Starszy sekretarz sądowy Hanna Tarnawska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 maja 2014 r. sprawy ze skargi M. F. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego [...] z dnia 27 stycznia 2014 r. nr [...] w przedmiocie nienależnie pobranego świadczenia z funduszu alimentacyjnego 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta [...] z dnia 17 stycznia 2013 r. nr [...]; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana.
Zaskarżoną decyzją z dnia 27 stycznia 2014 r. (nr [...]) Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta z dnia 17 stycznia 2013 r. (nr [...]) ustalającą, że kwota 8.800 zł pobrana przez M. F. z tytułu przyznanego świadczenia z funduszu alimentacyjnego na osoby uprawnione (synów) w okresie od dnia 1.10.2010 r. do dnia 30.11.2010 r. oraz od dnia 1.01.2011 r. do dnia 30.09.2011 r. jest świadczeniem nienależnie pobranym.
Zaskarżone rozstrzygnięcie zostało wydane w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych:
Decyzją z dnia 17 stycznia 2013 r. (nr [...]) Prezydent Miasta– działając na podstawie art. 2 pkt 7 lit. c/, art. 9 ust 2, art. 12 ust. 2, art. 23 ust. 1, ust. 5, ust. 6 i ust. 7, art. 25 ustawy z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów (t.j.: Dz. U. z 2012 r., poz. 1228) oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j.: Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm. – dalej: "k.p.a.") - ustalił, że kwota 8.800 zł pobrana przez M. F. (dalej: "strona", "skarżąca") z tytułu przyznanego świadczenia z funduszu alimentacyjnego na ww. osoby uprawnione w okresie od dnia 1.10.2010 r. do dnia 30.11.2010 r. oraz od dnia 1.01.2011 r. do dnia 30.09.2011 r., jest świadczeniem nienależnie pobranym.
W uzasadnieniu organ stwierdził, na podstawie decyzji z dnia 3 listopada 2010 r. (nr [...]) przyznano stronie prawo do świadczenia alimentacyjnego na okres od dnia 1.10.2010 r. do dnia 30.09.2011 r. na osoby uprawnione (synów): J. F. i S. F.
Z akt sprawy wynika, że J. F. zawarł umowę o pracę z "[...]" Sp. z o. o. w P. na czas określony od dnia 13.09.2010 r. do dnia 31.11.2010 r. uzyskując wynagrodzenie za październik 2010 r. w wysokości 1.306,72 zł netto oraz kolejną umowę o pracę zawartą na okres od dnia 1.12.2010 r. do dnia 31.12.2011 r. uzyskując wynagrodzenie za grudzień 2010 r. w kwocie 1.435,75 zł netto. W związku z tym – po wznowieniu postępowania - decyzją z dnia 28 listopada 2012 r. (nr [...]) organ:
1/ uchylił swoją decyzję z dnia 3 listopada 2010 r. (nr [...]) przyznającą prawo do świadczenia alimentacyjnego na osoby uprawnione: J. F. i S. F.;
2/ odmówił prawa do ww. świadczenia na okres od dnia 1.10.2010 r. do dnia 30.11.2010 r. oraz od dnia 1.01.2011 r. do dnia 30.09.2011 r.;
3/ przyznał na okres od dnia 1.12.2010 r. do dnia 31.12.2010 r. prawo do świadczenia alimentacyjnego na ww. osoby uprawnione.
Zgodnie z art. 2 pkt. 7 lit. c/ ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów, ilekroć w ustawie jest mowa o nienależnie pobranym świadczeniu - oznacza to świadczenia z funduszu alimentacyjnego wypłacone bez podstawy prawej lub z rażącym naruszeniem prawa, jeżeli stwierdzono nieważność decyzji przyznającej świadczenie albo w wyniku wznowienia postępowania uchylono decyzję przyznającą świadczenie lub odmówiono prawa do świadczenia.
Organ podkreślił, że strona we wniosku złożonym w dniu 14.09.2010 r. oraz w decyzji z dnia z dnia 3 listopada 2010 r. (nr [...]) została pouczona o warunkach uprawniających do świadczeń z funduszu alimentacyjnego oraz o konieczności poinformowania organu wypłacającego świadczenia z funduszu alimentacyjnego o każdej zmianie mającej wpływ na prawo do świadczeń rodzinnych.
Z uwagi na niedopełnienie przez stronę obowiązku niezwłocznego zgłoszenia do organu faktu uzyskania dochodu przez J. F. powodującego przekroczenie określonego w art. 9 ust. 2 kryterium dochodowego uprawniającego do pobierania świadczeń z funduszu alimentacyjnego, wypłacone świadczenie z funduszu alimentacyjnego, na wskazane osoby uprawnione w okresie od dnia 1.10.2010 r. do dnia 30.11.2010 r. oraz od dnia 1.01.2011 r. do dnia 30.09.2011 r. jest świadczeniem nienależnie pobranym.
Organ przytoczył art. 23 ust. 1 ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów, zgodnie z którym osoba, która pobrała nienależnie świadczenia, jest obowiązana do ich zwrotu wraz z ustawowymi odsetkami. Jednocześnie też organ wskazał numer konta bankowego, na który należy dokonać zwrotu, pouczył również o wysokości naliczonych odsetek (na dzień wydania decyzji).
Strona odwołała się od tej decyzji podnosząc, że niczego nie ukrywała i składała wszystkie wymagane dokumenty. Obecnie jej sytuacja materialna jest tak samo trudna, jak wówczas, gdy przyznano jej świadczenie. Otrzymane pieniądze przeznaczyła na edukację i ważne potrzeby życiowe. W jej ocenie decyzja narusza zasadę zaufania obywateli do organów państwa.
Po rozpatrzeniu odwołania Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia 27 stycznia 2014 r. (nr [...]), na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 23 ust. 1, art. 2 pkt 7 lit. a/, pkt 11 ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów, utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji.
Organ odwoławczy zaznaczył, że ustawodawca zdefiniował pojęcie "nienależnego świadczenia" w art. 2 pkt 7 ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów, wskazując min. świadczenia z funduszu alimentacyjnego wypłacone mimo zaistnienia okoliczności powodujących ustanie albo wstrzymanie wypłaty świadczenia w całości lub w części. Podkreślił przy tym, że strona była prawidłowo pouczona o obowiązku informowania o każdej zmianie mającej wpływ na prawo do świadczeń oraz, że w przypadku zaistnienia okoliczności powodujących ustanie wypłaty świadczeń rodzinnych, brak jest podstaw do ich pobierania.
W ocenie organu odwoławczego postępowanie organu niższej instancji było prawidłowe i zgodne z prawem. Organ I instancji trafnie przyjął, że wypłacone skarżącej świadczenia z funduszu alimentacyjnego były świadczeniami nienależnie pobranymi, a osoba która pobrała takie świadczenia jest obowiązana do ich zwrotu wraz z ustawowymi odsetkami na podstawie art. 23 ust. 1 ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów.
W odniesieniu do argumentacji odwołania organ odwoławczy wyjaśnił, że wskazane wyżej przepisy obligują organ do orzeczenia o wysokości nienależnie pobranych świadczeń wraz z odsetkami oraz o obowiązku zwrotu należności bez względu na sytuację dochodową, rodzinną czy zdrowotną zobowiązanego. Dodał, że strona może wystąpić z osobnym wnioskiem o umorzenie nienależnie pobranych świadczeń, bądź rozłożenia ich na raty, jeżeli zachodzą szczególnie uzasadnione okoliczności dotyczące sytuacji rodziny.
M. F. zaskarżyła powyższą decyzję organu odwoławczego do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku domagając się jej uchylenia. Decyzji zarzuciła naruszenie przepisów postępowania administracyjnego, dających podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego.
W uzasadnieniu wskazała, że od rozwodu w 1997 r. sama wychowywała synów i musiała korzystać z funduszu alimentacyjnego, ponieważ były mąż nie wywiązywał się ze swoich zobowiązań. W okresie objętym zaskarżoną decyzją syn J. był już pełnoletni i prowadził odrębne gospodarstwo domowe; uczył się i pracował, aby się utrzymać. Młodszy syn zaś pozostawał na jej wyłącznym utrzymaniu. Według skarżącej kluczową kwestią jest to, że gospodarstwo domowe strony składa się z niej i młodszego syna. Dochody tego gospodarstwa wynosiły 600 zł na osobę, zatem spełnione zostało kryterium dochodowe. W zaskarżonej decyzji błędnie zakwalifikowano J. F. do gospodarstwa domowego skarżącej. Faktycznie prowadził on odrębne gospodarstwo domowe, nie przyczyniał się do utrzymania skarżącej i jej młodszego syna.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:
W myśl art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanego przepisu należy wyjaśnić, że sąd administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną lub inne rozstrzygnięcie z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, w tym aktów organów jednostek samorządu terytorialnego, z punktu widzenia ich zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tych aktów. Co istotne, sąd administracyjny nie ocenia zaskarżonego rozstrzygnięcia organu administracji publicznej pod kątem jego słuszności bądź celowości, ani też nie rozpatruje sprawy kierując się zasadami współżycia społecznego.
Zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), dalej zwanej "p.p.s.a.", sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
W tak określonym zakresie kognicji Sąd uznał, że skarga jest zasadna i podlega uwzględnieniu, choć nie z przyczyn w niej podniesionych.
Przedmiotem kontroli sądowej była decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 27 stycznia 2014 r. (nr [...]) utrzymująca w mocy decyzję Prezydenta Miasta z dnia 17 stycznia 2013 r. (nr [...]), w której ustalono, że kwota 8.800 zł pobrana przez M. F. z tytułu przyznanego świadczenia z funduszu alimentacyjnego na osoby uprawnione (synów) w okresie od dnia 1.10.2010 r. do dnia 30.11.2010 r. oraz od dnia 1.01.2011 r. do dnia 30.09.2011 r., jest świadczeniem nienależnie pobranym.
Przeprowadzona sądowa kontrola zgodności z prawem zaskarżonej decyzji, jak również poprzedzającej ją decyzji Prezydenta Miasta z dnia 17 stycznia 2013 r. doprowadziła do stwierdzenia, że akty te zostały wydane z istotnym naruszeniem prawa, które skutkuje wyeliminowaniem ich z obrotu prawnego.
Materialnoprawną podstawę ww. decyzji stanowiły przepisy ustawy z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów (t.j.: Dz. U. z 2012 r., poz. 1228 ze zm.), zwanej dalej "ustawą". Należy w tym miejscu jednak zaznaczyć, że w myśl art. 3 ustawy z dnia 19 sierpnia 2011 r. o zmianie ustawy o świadczeniach rodzinnych oraz ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów (Dz. U. z 2011 r. Nr 205, poz. 1212) sprawy o świadczenia z funduszu alimentacyjnego, do których prawo powstało przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy, podlegają rozpatrzeniu na zasadach i w trybie określonych w przepisach dotychczasowych. Powyższe oznacza, że w niniejszej sprawie należy stosować przepisy ustawy z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów (Dz. U. z 2009 r. Nr 1, poz. 7 ze zm.) w brzmieniu obowiązującym w dniu 3 listopada 2010 r., tj. w dniu, w którym została wydana decyzja przyznająca J. F. i S. F. świadczenie z funduszu alimentacyjnego w okresie 2010/2011 r.
Zgodnie z art. 2 pkt 7 ustawy "nienależnie pobranym świadczeniem" jest świadczenie z funduszu alimentacyjnego:
a) wypłacone mimo zaistnienia okoliczności powodujących ustanie albo wstrzymanie wypłaty świadczenia w całości lub w części,
b) przyznane lub wypłacone w przypadku świadomego wprowadzenia w błąd przez osobę pobierającą te świadczenia,
c) wypłacone bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa, jeżeli stwierdzono nieważność decyzji przyznającej świadczenie albo w wyniku wznowienia postępowania uchylono decyzję przyznającą świadczenie i odmówiono prawa do świadczenia,
d) wypłacone, w przypadku gdy osoba uprawniona w okresie ich pobierania otrzymała alimenty,
e) wypłacone w przypadku, o którym mowa w art. 17 ust. 5, za okres od dnia, w którym osoba stała się uprawniona do świadczeń w innym państwie w związku ze stosowaniem przepisów o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego, do dnia wydania decyzji o uchyleniu decyzji przyznającej świadczenia z funduszu alimentacyjnego, chyba, że zostały zwrócone zgodnie z przepisami o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego.
Stosownie natomiast do treści art. 23 ust. 1 ustawy osoba, która pobrała nienależnie świadczenia, jest obowiązana do ich zwrotu wraz z ustawowymi odsetkami.
Przywołane przepisy ustawy statuują obowiązek zwrotu nienależnie pobranych świadczeń (art. 23 ust. 1), a także zawierają definicję ustawową świadczenia nienależnie pobranego (art. 2 pkt 7 lit. a/ - e/).
Poza sporem było w niniejszej sprawie, że decyzją z dnia 3 listopada 2010 r. (nr [...]) zostało skarżącej przyznane prawo do świadczenia alimentacyjnego na okres od dnia 1.10.2010 r. do dnia 30.09.2011 r. na osoby uprawnione (synów): J. F. i S. F., w łącznej kwocie 800 zł miesięcznie. Decyzja ta została jednak uchylona ostateczną decyzją Prezydenta Miasta z dnia 28 listopada 2012 r. (nr [...]). Decyzją tą – wydaną w trybie wznowienia postępowania – organ ponadto orzekł: 1/ o odmowie prawa do ww. świadczenia na okres od dnia 1.10.2010 r. do dnia 30.11.2010 r. oraz od dnia 1.01.2011 r. do dnia 30.09.2011 r.; 2/ o przyznaniu na okres od dnia 1.12.2010 r. do dnia 31.12.2010 r. prawo do świadczenia alimentacyjnego na ww. osoby uprawnione.
Zaskarżoną zaś w niniejszej sprawie decyzją organ ustalił, że kwota 8.800 zł, pobrana przez przedstawiciela osób uprawnionych – M. F. z tytułu przyznanego świadczenia z funduszu alimentacyjnego na osoby uprawnione: J. i S. F. w okresie od dnia 1.10.2010 r. do dnia 30.11.2010 r. oraz od dnia 1.01.2011 r. do dnia 30.09.2011 r., jest świadczeniem nienależnie pobranym. Jednocześnie w końcowym fragmencie uzasadnienia decyzji organ stwierdził, że strona zobowiązana jest do zwrotu ww. kwoty wraz z odsetkami (podając ich wysokość w dniu wydania decyzji) i wskazując również numer konta bankowego, na które należy dokonać zwrotu.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze orzekając o utrzymaniu w mocy ww. decyzji uznało, że jest ona prawidłowa.
Należy podkreślić, że w okolicznościach niniejszej sprawy nie może budzić wątpliwości, że wydanie w dniu 28 listopada 2012 r. ostatecznej decyzji przez Prezydenta Miasta w sprawie odmowy przyznania prawa do świadczenia z funduszu alimentacyjnego w okresie: od dnia 1.10.2010 r. do dnia 30.11.2010 r. oraz od dnia 1.01.2011 r. do dnia 30.09.2011 r., stanowiło dla organów orzekających pozytywną przesłankę do wydania decyzji o uznaniu pobranego przez skarżącą świadczenia za nienależnie pobrane. Decyzja ta została przywołana przez organy obu instancji w uzasadnieniu decyzji nakazującej skarżącej zwrot pobranych świadczeń.
Jak podnosi się w orzecznictwie sądowoadministracyjnym warunkiem wydania decyzji o zwrocie nienależnie pobranego świadczenia jest uprzednie ustalenie (przesądzenie), że było to świadczenie pobrane nienależnie. Ponadto, obowiązek zwrotu nienależnie pobranych świadczeń obciąża osobę, która przyjmowała świadczenia z świadomością, że jej się one nie należały. Obowiązek zwrotu jest więc determinowany uprzednim ustaleniem, istnienia takiego stanu świadomości u podmiotu pobierającego świadczenie, co pozwala na skuteczne nałożenie obowiązku zwrotu. Jak podniósł Naczelny Sąd Administracyjny w wyrokach z dnia 2 października 2013 r. w sprawie o sygn. akt I OSK 2998/12 i sygn. akt I OSK 2297/12 (orzeczenia dostępne w Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych orzeczenia.nsa.gov.pl) – "przepis art. 30 ustawy o świadczeniach rodzinnych umożliwia organom administracji wydawanie decyzji o zwrocie nienależnie pobranych świadczeń rodzinnych pod warunkami określonymi w tym przepisie. Oznacza to, że tylko w wypadku wypełnienia wszystkich przesłanek w nim określonych organ administracji może wydać decyzję o zwrocie nienależnie pobranego świadczenia rodzinnego. Przepis ten zawiera również definicję ustawową pojęcia nienależnie pobranego świadczenia rodzinnego (...). Powyższe oznacza, że aby można było nakazywać zwrot określonych świadczeń, to najpierw należy przesądzić, że były to świadczenia pobrane nienależnie. Dopiero po uprawomocnieniu się decyzji uznającej świadczenie rodzinne za nienależnie pobrane jest możliwe orzekanie w przedmiocie jego zwrotu przez osobę, która je pobrała. Przy czym podkreślić należy, że inny jest zakres obu tych postępowań. W postępowaniu o ustalenie nienależnie pobranych świadczeń należy zbadać, czy zachodzą przesłanki określone w art. 30 ust. 1 pkt 1- 4 ustawy o świadczeniach rodzinnych, natomiast w postępowaniu o zwrot nienależnie pobranych świadczeń bada się między innymi przesłanki z art. 30 ust. 3 i 5 (kwestie terminów). Tym samym stwierdzić należy, że zakres pojęciowy decyzji ustalającej, że świadczenie zostało pobrane nienależnie, a decyzji nakazującej zwrot nienależnie pobranego świadczenia nie jest tożsamy i o czym innym rozstrzygają takie decyzje".
Przywołany pogląd Naczelnego Sądu Administracyjnego został co prawda wyrażony na gruncie ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (t.j.: Dz. U. z 2013 r., poz. 1456), to jednak z uwagi na istotne podobieństwo regulacji prawnych dotyczących uznania świadczenia z funduszu alimentacyjnego za nienależnie pobrane oraz obowiązku zwrotu takiego świadczenia, istniejących na gruncie ustawy z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów, stanowisko to należy w pełni podzielić w niniejszej sprawie, z tym zaznaczeniem, że w postępowaniu o ustalenie nienależnie pobranych świadczeń z funduszu alimentacyjnego badaniu organu podlegają przesłanki określone w art. 2 pkt 7 lit. a/ - e/ ustawy, natomiast w postępowaniu o zwrot tych świadczeń bada się przesłanki określone w art. 23 ustawy.
Odnosząc powyższe do okoliczności sprawy zauważyć należy, że jakkolwiek w sentencji decyzji organu pierwszej instancji nie zawarto rozstrzygnięcia o obowiązku zwrotu ustalonej kwoty świadczenia nienależnie pobranego przez skarżącą, to jednak stwierdzenia dotyczące tej kwestii znalazły się w uzasadnieniu decyzji, przy czym, wynika z nich wprost, że organ nałożył w ten sposób na stronę obowiązek zwrotu nienależnie pobranego świadczenia.
Mając na uwadze treść art. 107 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j.: Dz. U. z 2013 r., poz. 267 – dalej zwanej "k.p.a.") należy stwierdzić, że uzasadnienie decyzji nie może zastąpić jej rozstrzygnięcia. Sentencja decyzji zawiera rozstrzygnięcie sprawy co do istoty, dlatego też z uzasadnienia nie można wywodzić wniosków co do zakresu praw przyznanych stronie lub nałożonych na nią obowiązków. W powoływanym wielokrotnie w orzecznictwie wyroku z dnia 12 kwietnia 1999 r. (sygn. akt IV SA 1886/96, LEX nr 48694) Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że rozstrzygnięcia decyzji nie można wyprowadzać z treści uzasadnienia.
Rozstrzygnięcie decyzji musi być sformułowane w taki sposób, ażeby możliwe było następnie wykonanie decyzji i by nie było wątpliwości, nawet po latach, czego ono dotyczyło. Ma to szczególne znaczenie w decyzjach, których wykonanie może przebiegać z zastosowaniem środków egzekucji administracyjnej, tak jak ma to miejsce z niniejszej sprawie.
Wobec poczynionych powyżej rozważań należy uznać, że decyzje organów obu instancji naruszają przywołane powyżej przepisy prawa, co miało niewątpliwie, wpływ na wynik sprawy i dlatego nie mogą pozostać w obrocie prawnym. Ponadto w podstawie prawnej decyzji organu odwoławczego powołano błędnie art. 2 pkt 7 lit. a/ ustawy zamiast art. 2 pkt 7 lit. c/ ustawy, jednakże uchybienie to nie miało wpływu na wynik sprawy.
Sąd nie podzielił natomiast podniesionej w skardze argumentacji skarżącej. Z akt sprawy wynika, że w złożonym i podpisanym przez skarżącą w dniu 14 września 2010 r. wniosku o ustalenie prawa do świadczeń z funduszu alimentacyjnego jako członek rodziny został wskazany także syn – J. F. Dodatkowo do wniosku skarżąca załączyła zaświadczenie o dochodzie J. F. uzyskanym w roku kalendarzowym poprzedzającym okres świadczeniowy oraz udzielone jej przez J. F. upoważnienie do pobierania jego świadczeń z funduszu alimentacyjnego. W świetle tak zgromadzonego materiału dowodowego organy w sposób zasadny, do dochodu rodziny, od którego przysługuje prawo do świadczeń z funduszu alimentacyjnego, musiały także zaliczyć dochody uzyskiwane przez J. F. Znalazło to wyraz w decyzji Prezydenta Miasta z dnia 3 listopada 2010 r. (nr [...]), na podstawie której skarżąca uzyskała prawo do świadczenia alimentacyjnego na okres świadczeniowy 2010/2011.
Biorąc powyższe pod uwagę Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a/ i c/ oraz 135 p.p.s.a. orzekł jak w punkcie pierwszym wyroku.
W punkcie drugim wyroku Sąd, stosownie do treści art. 152 p.p.s.a. uznał, że wykonanie wadliwej i uchylonej decyzji, nie ma aksjologicznego uzasadnienia i naraża stronę na szkodę.
Zgodnie z przepisem art. 153 p.p.s.a. ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia. Dlatego organ ponowie rozpatrujący sprawę będzie zobowiązany uwzględnić przedstawioną powyższej ocenę prawną i rozważania.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło