II OZ 700/14

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Leszek Kamiński po rozpoznaniu w dniu 17 lipca 2014 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnadministracyjnej zażalenia R.I. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 28 maja 2014 r. sygn. akt II SA/Lu 311/14 odmawiające przyznania R. I. prawa pomocy w sprawie ze skargi R. I. na decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia 12 listopada 2013 r. nr DO-III/K0383/0014734044/2013/7 w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji o odmowie przyznania uprawnienia do świadczenia pieniężnego postanawia: oddalić zażalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie postanowieniem z dnia 28 maja 2014 r., sygn. akt II SA/Lu 311/14, odmówił przyznania R. I. prawa pomocy w sprawie z jego skargi na decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia 12 listopada 2013 r. nr DO-III/K0383/0014734044/2013/7 w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji o odmowie przyznania uprawnienia do świadczenia pieniężnego przewidzianego w ustawie z dnia 31 maja 1996 r. o świadczeniu pieniężnym przysługującym osobom deportowanym do pracy przymusowej oraz osobom w obozach pracy przez III Rzeszę i Związek Socjalistycznych Republik Radzieckich. W uzasadnieniu postanowienia Sąd wskazał, że R. I. – reprezentowany przez radcę prawnego C. S. – wniósł do Sądu Wojewódzkiego skargę, zatytułowaną jako "Zażalenie", w której wskazał, że zaskarża postanowienie Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia 23 września 2013 r., znak: DO-III-KO3834-004734044/2013. Skarżący wniósł o "uchylenie w całości powołanego wyżej postanowienia i następnych powołanych". Jednocześnie w uzasadnieniu skargi skarżący określał zaskarżony akt jako "decyzja". Ponadto skarżący zawarł w skardze wniosek o zwolnienie go "z opłaty wpisu od zażalenia". W odpowiedzi na skargę Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych wniósł o jej oddalenie, uznając, że przedmiotem skargi jest jego decyzja z dnia 12 listopada 2013 r., znak: DO-III-K0383/0014734044/2013/7 w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji w sprawie odmowy przyznania uprawnienia do świadczenia pieniężnego przewidzianego w ustawie z dnia 31 maja 1996 r. o świadczeniu pieniężnym przysługującym osobom deportowanym do pracy przymusowej oraz osadzonym w obozach pracy przez III Rzeszę i Związek Socjalistycznych Republik Radzieckich (Dz. U. Nr 87, poz. 395 ze zm.). Z uwagi na niejednoznaczne oznaczenie przez pełnomocnika skarżącego przedmiotu zaskarżenia, Przewodniczący Wydziału zarządzeniem z dnia 9 kwietnia 2014 r. nakazał wezwać go do uzupełniania braków formalnych skargi poprzez wskazanie numeru i daty zaskarżonego aktu (decyzji, postanowienia i innego aktu) lub zaskarżonej czynności, w terminie 7 dni, pod rygorem odrzucenia skargi. Jednocześnie, w związku z zawartym w skardze wnioskiem o przyznanie prawa pomocy, zarządził on by przesłać stronie skarżącej urzędowy formularz "PPF" celem jego wypełnienia w terminie 7 dni, pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania. Powyższe wezwanie zostało prawidłowo doręczone pełnomocnikowi R. I. w dniu 24 kwietnia 2014 r. W dniu 6 maja 2014 r. pełnomocnik strony złożył do Sądu wypełniony i podpisany przez jego mocodawcę formularz "PPF", w którym zaznaczył, iż domaga się on zwolnienia od kosztów sądowych. Strona skarżąca dotychczas nie wykonała natomiast wezwania do uzupełniania braków formalnych skargi. Sąd Wojewódzki, mając na względzie treść art. 247 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), zw. dalej p.p.s.a. odmówił skarżącemu przyznania prawa pomocy. Jak wynika z akt sprawy, pomimo prawidłowego doręczenia pełnomocnikowi skarżącego w dniu 24 kwietnia 2014 r. wezwania do uzupełniania braków formalnych skargi w zakresie oznaczenia aktu będącego jej przedmiotem (art. 57 § 1 pkt 1 p.p.s.a.), dotychczas nie wykonał on przedmiotowego obowiązku, a tym samym zakreślony dla tej czynności termin upłynął bezskutecznie w dniu 2 maja 2014 r. Okoliczność ta daje podstawę do odrzucenia skargi na mocy art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a., w myśl którego sąd odrzuca skargę, gdy nie uzupełniono w terminie jej braków formalnych. W tej sytuacji Sąd uznał, że skarga R.I. odpowiada kryteriom skargi oczywiście bezzasadnej. Jego żądanie zatem dotyczące przyznania prawa pomocy – stosownie do art. 247 p.p.s.a. – nie zasługiwało na uwzględnienie. Zażalenie na powyższe postanowienie złożył skarżący wnosząc o jego uchylenie. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do treści art. 247 p.p.s.a., prawo pomocy nie przysługuje stronie w razie oczywistej bezzasadności jej skargi. O oczywistej bezzasadności skargi można mówić, gdy bez potrzeby głębszej analizy prawnej nie ulega najmniejszej wątpliwości, że nie może ona zostać uwzględniona. Chodzi więc o sytuację, w której obowiązujące prawo wyklucza możliwość uwzględnienia żądania skarżącego. Oznacza, to że zastosowanie powołanego przepisu jest dopuszczalne wówczas, gdy stan faktyczny i prawny danej sprawy nie budzi najmniejszych wątpliwości, co do braku szans na uwzględnienie skargi. W szczególności dotyczy to sytuacji, w której skarga kwalifikuje się do odrzucenia na podstawie art. 58 § 1 p.p.s.a. (por. J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2010, str. 573). Jednocześnie w myśl art. 49 § 1 p.p.s.a., jeżeli pismo strony nie może otrzymać prawidłowego biegu wskutek niezachowania warunków formalnych, przewodniczący wzywa stronę o jego uzupełnienie lub poprawienie w terminie siedmiu dni pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania, chyba że ustawa stanowi inaczej. Podstawę odrzucenia skargi z uwagi na nieusunięcie braków formalnych stanowi natomiast przepis art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a., który przewiduje odrzucenie skargi w razie nieuzupełnienia w wyznaczonym terminie braków formalnych skargi. Jednakże wyraźnego podkreślenia wymaga, iż obowiązek określony w art. 57 § 1 pkt 1 w zw. z art. 49 § 1 p.p.s.a., polegający na wskazaniu numeru i daty zaskarżonego aktu (decyzji, postanowienia, innego aktu) lub zaskarżonej czynności, obciąża skarżącego, ze skutkami o których stanowi art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a., jeżeli brak w tym zakresie uniemożliwi nadanie skardze właściwego biegu. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego wezwanie skarżącego do wskazania zaskarżonej decyzji, postanowienia, innego aktu lub czynności było jak najbardziej uzasadnione, jednakże niewykonanie - lub wykonanie po terminie, jak to miało miejsce w przedmiotowej sprawie skutkowało odrzuceniem skargi. Sytuacja taka kwalifikowała się pod przesłankę oczywistej bezzasadności skargi, w związku z czym, na podstawie art. 247 p.p.s.a., należało odmówić przyznania prawa pomocy. W sprawie niniejszej Sąd Wojewódzki trafnie uznał, że na tym etapie postępowania skarga złożona przez R. I. jest w sposób oczywisty bezzasadna, co skutkuje brakiem możliwości przyznania prawa pomocy. Sąd Wojewódzki prawidłowo przyjął bowiem, że skarżący nie uzupełnił braku formalnego skargi poprzez wskazanie zaskarżonej decyzji, postanowienia, innego aktu lub czynności, co jest warunkiem dopuszczalności skargi. Zasadnym więc było, na tym etapie postępowania, stanowisko Sądu Wojewódzkiego co do oczywistej bezzasadności skargi R. I., a postanowienie odmawiające przyznania stronie prawa pomocy, z uwagi na spełnienie przesłanki wskazanej w art. 247 p.p.s.a., w pełni odpowiada prawu. Mając na uwadze powyższe Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a.