III SA/Gl 19/14
WyrokWSA w Gliwicach2014-06-05
Skład orzekający: Krzysztof Wujek, Barbara Brandys – Kmiecik, Iwona Wiesner
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy przepisy ustawy o grach hazardowych dotyczące umorzenia postępowania w sprawie wydania zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych (art. 129 ust. 2 u.g.h.) oraz dotyczące miejsca urządzania takich gier (art. 14 ust. 1 u.g.h.) mogą być uznane za 'przepisy techniczne' w rozumieniu Dyrektywy 98/34/WE, co skutkowałoby obowiązkiem ich notyfikacji Komisji Europejskiej i potencjalnym brakiem możliwości stosowania w przypadku braku takiej notyfikacji?Ratio decidendi
Sąd uznał, że przepisy art. 14 ust. 1 i art. 129 ust. 2 ustawy o grach hazardowych nie stanowią 'przepisów technicznych' w rozumieniu Dyrektywy 98/34/WE, a tym samym nie podlegały obowiązkowi notyfikacji. W związku z tym brak jest podstaw do stwierdzenia niemożności stosowania tych przepisów jako niezgodnych z prawem unijnym. Sąd podkreślił, że państwa członkowskie mają swobodę w regulowaniu sektora hazardu ze względu na jego szczególny charakter i związane z nim zagrożenia, a ograniczenia w tym zakresie mogą być uzasadnione interesem publicznym, ochroną konsumentów i porządkiem publicznym. W konsekwencji, umorzenie postępowania na podstawie art. 129 ust. 2 u.g.h. było prawidłowe.Stan faktyczny
Spółka 'A' Sp. z o.o. (wcześniej 'B' Sp. z o.o.) złożyła wniosek o wznowienie postępowania zakończonego ostateczną decyzją Dyrektora Izby Celnej w K. z dnia [...] r., umarzającą postępowanie w sprawie zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych. Wniosek uzasadniono wyrokiem Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej (TSUE) z dnia 19 lipca 2012 r., wskazując, że przepisy ustawy o grach hazardowych (u.g.h.) dotyczące umorzenia postępowania (art. 129 ust. 2) i miejsca urządzania gier (art. 14 ust. 1) powinny zostać notyfikowane Komisji Europejskiej jako przepisy techniczne. Dyrektor Izby Celnej w K. umorzył postępowanie, a następnie odmówił uchylenia decyzji ostatecznej, uznając, że wskazane przepisy u.g.h. nie mają charakteru technicznego i nie wymagały notyfikacji. Spółka zaskarżyła tę decyzję do WSA w Gliwicach.Rozstrzygnięcie
Oddalenie skargi.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Krzysztof Wujek, Sędziowie Sędzia WSA Barbara Brandys – Kmiecik (spr.), Sędzia WSA Iwona Wiesner, Protokolant Specjalista Anna Charchuła, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 czerwca 2014 r. przy udziale – sprawy ze skargi "A" Sp. z o. o. w W. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie gier losowych (odmowy uchylenia decyzji) oddala skargę.
Zaskarżoną decyzją z [...] r. nr [...]Dyrektor Izby Celnej w K. , po rozpoznaniu odwołania ""A" " Spółki z o.o. z siedzibą w W. od własnej decyzji nr [...] z dnia [...] r. odmawiającej uchylenia dotychczasowej decyzji [...] z dnia [...] r., umarzającej postępowanie w sprawie wniosku z dnia [...] r. o wydanie zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych na terenie województwa [...] - utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji.
W podstawie prawnej powołano art. 221, art. 233 § 1 pkt 1, art. 245 § 1 pkt 2 w zw. z art. 240 § 1 pkt 11 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 749 ze zm., dalej O.p.), art. 8 ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych (Dz. U. Nr 201, poz. 1540 ze zm., dalej u.g.h.).
W uzasadnieniu odwołano się do okoliczności faktycznych sprawy. W tych ramach podkreślono, że decyzją z [...]. r. nr [...] Dyrektor Izby Celnej w K. umorzył postępowanie wszczęte wnioskiem Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością ""B" "" z dnia [...] r. o udzielenie zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych na terenie województwa [...] . Decyzję doręczono Stronie w dniu [...] r. i Spółka nie wniosła od niej odwołania.
Pismem z dnia [...] r. Strona zawnioskowała wznowienie postępowania w sprawie o wydanie zezwolenia na urządzanie gier na automatach o niskich wygranych na terenie województwa [...] , zakończonego decyzją ostateczną Dyrektora Izby Celnej w K. z [...] r. Do wniosku załączono odpis z Krajowego Rejestru Sądowego, z którego wynika, że obecnie Spółka z o.o. ""B" " prowadzi działalność pod nazwą ""A" " Spółka z o.o. Wniosek został uzasadniony wyrokiem Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z dnia 19 lipca 2012r. w sprawach połączonych C-213/11, C-214/11 i C-217/11, co w związku z art. 240 § 1 pkt 11 O.p. daje podstawę do wszczęcia postępowania zakończonego decyzja ostateczną, jeśli orzeczenie TSUE ma wpływ na treść wydanej decyzji. Zdaniem strony wskazane wyżej orzeczenie dotyczy wykładni w zakresie charakteru skarżonych norm prawa krajowego, a konkretnie przepisów art. 129 ust. 2, art. 135 ust. 2 i art. 138 ust. 1 u.g.h. W zakresie przepisów regulujących wydawanie nowych zezwoleń, zdaniem Strony, TSUE pozytywnie wypowiedział się co do oceny technicznego charakteru tej regulacji, a właściwie co do zasady przepisom ustawy z dnia 19 listopada 2009r. o grach hazardowych stwierdzając ich potencjalny charakter przepisów technicznych w rozumieniu dyrektywy nr 98/34/WE. Po rozpatrzeniu wniosku Strony, Dyrektor Izby Celnej w K. postanowieniem nr [...] z dnia [...]r. wznowił postępowanie, a następnie decyzją nr [...]z dnia [...]r. odmówił uchylenia decyzji ostatecznej z [...]r. nr [...]umarzającej postępowanie w sprawie wniosku z dnia 17 sierpnia 2009 r. o wydanie zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych na terenie województwa [...] .
Kwestionując zasadność rozstrzygnięcia Strona złożyła odwołanie zarzucając decyzji pierwszoinstancyjnej naruszenie art. 245 § 1 pkt 2 w związku z art. 240 § 1 pkt 11 O.p. poprzez stwierdzenie, że w niniejszej sprawie orzeczenie Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z dnia 19 lipca 2012r., w sprawach połączonych C-213/11, C-214/11 i C-217/11(Fortuna i inni) nie ma wpływu na wydaną decyzję ostateczną, podczas gdy orzeczenie to wywiera wpływ na jej treść, organ oparł bowiem owe rozstrzygnięcie na art. 129 ust. 2 u.g.h., którego wyrok TSUE bezpośrednio dotyczy; niezasadne zastosowanie przepisu z art. 129 ust. 2 u.g.h. nakazującego umorzenie postępowania w sprawie o wydanie nowego zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych, podczas gdy powołany przepis stanowi "regulację techniczną" w rozumieniu dyrektywy nr 98/34/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 2 czerwca 1998 r, ustanawiającej procedurę udzielania informacji w dziedzinie norm i przepisów technicznych oraz zasad dotyczących usług społeczeństwa informacyjnego (Dz.U.UE.L. 98.204.37 ze zm.), a w konsekwencji, w braku notyfikacji tejże ustawy Komisji Europejskiej, nie może być on stosowany. Strona wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz uwzględnienie wydania decyzji ostatecznej Dyrektora Izby Celnej w K. z dnia [...]r., nr [...]z naruszeniem prawa.
W uzasadnieniu strona podniosła, że okoliczność braku notyfikacji Komisji Europejskiej projektu ustawy o grach hazardowych, a zatem również regulacji nakazującej umorzenie postępowania w sprawie o wydanie nowego zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych, zawartej w art. 129 ust. 2 u.g.h., jest - jej zdaniem - na gruncie niniejszego postępowania całkowicie bezsporna. Strona przywołała treść wyroku Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z dnia 19 lipca 2012r., w sprawach połączonych C-213/11, C-214/11 i C-217/11 akcentując, że przepisy krajowe tego rodzaju jak przepisy ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych, które mogą powodować ograniczenie, a nawet stopniowe uniemożliwienie prowadzenia gier na automatach o niskich wygranych poza kasynami i salonami gry, stanowią potencjalnie "przepisy techniczne" w rozumieniu tego przepisu, w związku z czym ich projekt powinien zostać przekazany Komisji zgodnie z art. 8 ust. 1 akapit pierwszy dyrektywy 98/34/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 22 czerwca 2008r. ustanawiającej procedurę udzielania informacji w dziedzinie norm i przepisów technicznych oraz zasady dotyczące usług społeczeństwa informacyjnego, ostatnio zmienionej dyrektywą Rady 2006/96/WE z dnia 20 listopada 2006 r. Strona uznała, ze TSUE co do zasady przesądził o charakterze przepisów art. 129 ust. 2, art. 135 ust. 2 oraz art. 138 ust. 1 u.g.h. jako "przepisów technicznych", co również wynika w szczególności ze sposobu skonstruowania wyroku z dnia 19 lipca 2012 r., charakterys-tycznego dla wyroków TSUE stwierdzających techniczny charakter unormowań krajowych, jak również z dokonanego przez Trybunał expressis verbis zakwalifikowania przepisu z art. 14 ust. 1 u.g.h. jako "przepisu technicznego". Strona podkreśliła również kryteria wskazane przez TSUE na użytek Sądu krajowego w postaci możliwości istotnego wpływu tychże regulacji na właściwości automatów o niskich wygranych lub na ich sprzedaż, ze szczególnym uwzględnieniem zastrzeżeń sformułowanych przez TSUE w punktach 38-39 wyroku. Strona uważa, że w niniejszej sprawie zbędne jest przeprowadzanie jakiegokolwiek postępowania dowodowego, gdyż zgodnie z celem dyrektywy 98/34/WE wystarczy zastosowanie zasad prawidłowego, logicznego rozumowania, oparcie się na wskazaniach wiedzy oraz doświadczenia życiowego. Przedstawiła hipotetyczne sytuacje mogące zastać przedsiębiorcę, łącząc w sobie zarówno sytuację przedsiębiorcy posiadającego już zezwolenie z przedsiębiorcą dopiero się o nie starającego, co powoduje w przypadku utraty posiadanego punktu gier brak możliwości jego zamiany, a przez to ma wpływ na posiadane przezeń automaty, ich właściwości i możliwości obrotu nimi. Na tą sytuację ma również wpływ możliwość urządzania gier wyłącznie w kasynach gry, gdyż taka konstrukcja przepisów skutkuje uznaniem ich za przepisy techniczne, które na zasadzie funkcjonalnego sprzężenia realizują zakaz urządzania gier poza kasynami gier, gdyż urzeczywistniają zakaz prowadzenia gier elektromechanicznych, elektrycznych i elektronicznych w obszarze gier na automatach o niskich wygranych urządzanych w punktach gier, traktowanym przez ustawodawcę, jako kategoria przejściowa. Strona podkreśliła bezskuteczność stosowania wobec podmiotów indywidualnych przepisów technicznych, które nie zostały notyfikowane Komisji Europejskiej.
Organ odwoławczy nie zgadzając się z zarzutami odwołania wydał w dniu [...]r. opisaną na wstępie decyzję. W jej uzasadnieniu przeprowadził szczegółowy wywód prawny regulacji ustawy o grach hazardowych oraz zasad Konstytucji RP; przedstawił wykładnię wyroku TSUE z 19 lipca 2012 r.; rozważył obowiązek notyfikacji w odniesieniu do Dyrektywy nr 98/34/WE i w konstatacji stwierdził, że sporne przepisy ustawy o grach hazardowych nie mają charakteru przepisów technicznych w rozumieniu wyżej cytowanej Dyrektywy, a zatem wydanie zaskarżonej decyzji na podstawie art. 129 ust. 2 u.g.h. nie nastąpiło z naruszeniem prawa, a ustaleń, o których mowa w wyroku TSUE, dokonały już sądy administracyjne, jednak orzecznictwo w tym zakresie nie jest jednolite.
Na powyższą decyzję Spółka wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach żądając stwierdzenia wydanie decyzji obu instancji jako wydanych z naruszeniem prawa. W skardze zarzucono naruszenie art. 129 ust. 2 u.g.h. poprzez niezasadne uznanie go za przepis mniemający charakteru normy technicznej; art. 245 § 1 pkt 2 w zw. z art. 240 § 1 pkt 11 O.p. poprzez stwierdzenie, że w rozpoznawanej sprawie orzeczenie TSUE z 19 lipca 2012 r. w sprawach połączonych C-213/11, C-214/11 i C-217/11 nie ma wpływu na treść rozstrzygnięcia. Podtrzymano dotychczasową argumentację.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Natomiast według art. 3 § 1 i 2 pkt. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Kontrola działalności administracji publicznej obejmuje, między innymi orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne. Tylko zatem stwierdzenie, iż zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, z naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub z innym naruszeniem przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy, może skutkować uchyleniem przez Sąd zaskarżonej decyzji (art. 145 § 1 pkt. 1 lit. a, b, c tej ustawy).
Przeprowadzone badanie zgodności z prawem zaskarżonej decyzji wykazało, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem nie można Dyrektorowi Izby Celnej w K. zarzucić naruszenia przepisów prawa krajowego czy unijnego.
Za podstawę wyroku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach przyjął prawidłowe ustalenia stanu faktycznego dokonane w zaskarżonym tutaj rozstrzygnięciu Dyrektora Izby Celnej w K. (zob.: uchwała NSA z 15 lutego 2010 r., sygn. akt II FPS 8/09). Skład orzekający w rozpoznawanej sprawie w pełni podziela przedstawioną przez organ odwoławczy argumentację i słuszność zajętego w sprawie stanowiska. W ocenie składu Sądu rozpoznającego przedmiotową skargę podniesione w niej zarzuty naruszenia prawa materialnego i procesowego są całkowicie chybione.
Postępowanie administracyjne poprzedzające wydanie zaskarżonej decyzji toczyło się w trybie wznowienia postępowania określonego przepisami art. 240 i następne O.p. W postępowaniu tym, zainicjowanym wnioskiem skarżącej Spółki z dnia 26 grudnia 2012 r. zastosowanie miały przepisy ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa.
Zauważyć należy, że wznowienie postępowania stanowi odstępstwo od ogólnej zasady trwałości decyzji, ustanowionej w art. 128 O.p. Postępowanie wznowieniowe ma charakter nadzwyczajny, odrębny od postępowania zwykłego, zakończonego decyzją ostateczną. Jego przedmiotem jest przeprowadzenie kontroli prawidłowości decyzji, wydanej w postępowaniu zwykłym, ale tylko w przypadku, gdy postępowanie, w którym zapadła ta decyzja dotknięte jest jedną z kwalifikowanych wad wyliczonych w art. 240 § 1 O.p. Przepis ten wymienia w sposób wyczerpujący przesłanki wznowienia postępowania, które są związane z kwalifikowaną wadliwością postępowania, powodującą możliwość ponownego rozpatrzenia sprawy w celu sprawdzenia, czy stwierdzona wada postępowania nie wpłynęła na treść decyzji i w konsekwencji wyeliminowanie rozstrzygnięcia wadliwego.
Przesłanką wznowieniową wymienioną art. 240 § 1 pkt 11 O.p.- na którą powoływała się skarżąca Spółka we wniosku o wznowienie postępowania - jest orzeczenie Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej, mające wpływ na treść wydanej decyzji. Na zasadzie art. 241 § 2 pkt 2 O.p. wznowienie postępowania na tej podstawie następuje tylko na żądanie strony wniesione w terminie miesiąca odpowiednio od dnia publikacji sentencji orzeczenia Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej.
Na zasadzie art. 243 O.p. w razie dopuszczalności wznowienia postępowania, tj. istnienia decyzji ostatecznej rozstrzygającej sprawę, wszczęcie trybu wznowieniowego wymaga wydania przez właściwy organ postanowienia (§ 1), które stanowi podstawę do przeprowadzenia postępowania co do przesłanek wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy (§ 2), natomiast odmowa wznowienia postępowania następuje w drodze decyzji (§ 3). Zaś art. 245 § 1 O.p. normuje rodzaje rozstrzygnięć, jakie kończą to postępowanie. Zatem obowiązkiem organu przed wszczęciem postępowania w sprawie wznowienia jest ocena dopuszczalności wznowienia postępowania. W tym zakresie organ ocenia czy wystąpiły przesłanki podmiotowe, przedmiotowe, a także czy zachowany został określony przez ustawodawcę termin złożenia wniosku przez stronę. Dyrektor Izby Celnej w K. oceniając w tym zakresie dopuszczalność wznowienia postępowania zadośćuczynił powołanym obowiązkom stwierdzając, iż zaistniały wskazane przesłanki warunkujące dopuszczalność wznowienia postępowania. W wydanym postanowieniu z dnia [...]r. stwierdził, iż istniał przedmiot postępowania to jest decyzja ostateczna, a strona składając wniosek o wznowienie postępowania w dniu 26 grudnia 2012 r. i wskazując na orzeczenie TSUE z 19 lipca 2012r w sprawach połączonych C-213/11, C-214/11 C-217/11 Fortuna Grand, Forta przeciwko Dyrektorowi Izby Celnej w Gdyni, dotyczące przepisów ustawy o grach hazardowych opublikowane w dniu 29 września 2012r. w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej spełniła warunki do wznowienia postępowania w sprawie.
Sąd orzekający zgadza się z tą oceną na tym etapie analizy wniosku gdyż istotnie wniosek pochodził od uprawnionego podmiotu – Strony, w momencie jego złożenia istniał przedmiot postępowania jako, że decyzja z dnia [...]r. umarzająca postępowanie w sprawie z wniosku z dnia 17 sierpnia 2009 r. o wydanie zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych na terenie województwa [...] .
W konsekwencji powyższego konieczną była ocena przesłanek wznowienia z art. 240 O.p. i nie było podstaw do tego by wydać rozstrzygnięcie po myśli art. 243 § 3 O.p , czyli odmówić wznowienia postępowania w sprawie oznaczonej wnioskiem strony. Powyższe oznacza, iż należało badać istnienie przesłanki do wznowienia postępowania, a zatem oceniać czy orzeczenie Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości ma wpływ na treść wydanej decyzji i następnie wydać decyzję zgodnie z art. 245 O.p. Katalog rozstrzygnięć normuje art. 245 § 1, który stanowi, iż organ podatkowy po przeprowadzeniu postępowania określonego w art. 243 § 2 wydaje decyzję, w której:
1) uchyla w całości lub w części decyzję dotychczasową, jeżeli stwierdzi istnienie przesłanek określonych w art. 240 § 1, i w tym zakresie orzeka co do istoty sprawy lub umarza postępowanie w sprawie;
2) odmawia uchylenia decyzji dotychczasowej w całości lub w części, jeżeli nie stwierdzi istnienia przesłanek określonych w art. 240 § 1;
3) odmawia uchylenia decyzji dotychczasowej w całości lub w części, jeżeli stwierdzi istnienie przesłanek określonych w art. 240 § 1, lecz:
a) w wyniku uchylenia mogłaby zostać wydana wyłącznie decyzja rozstrzygająca istotę sprawy tak jak decyzja dotychczasowa, albo
b) wydanie nowej decyzji orzekającej co do istoty sprawy nie mogłoby nastąpić z uwagi na upływ terminów przewidzianych w art. 68 lub art. 70.
§ 2. Odmawiając uchylenia decyzji w przypadkach wymienionych w § 1 pkt 3, organ podatkowy w rozstrzygnięciu stwierdza istnienie przesłanek określonych w art. 240 § 1 oraz wskazuje okoliczności uniemożliwiające uchylenie decyzji.
W spornej sprawie organ po wszczęciu postępowania w sprawie wznowienia postępowania zakończonego decyzją ostateczną z dnia [...]r. odmówił jej uchylenia stwierdzając, iż orzeczenie TSUE nie ma wpływu na wydaną decyzję ostateczną. Sporne przepisy ustawy o grach hazardowych nie wymagały notyfikacji, a zatem wnioskowana do uchylenia decyzja została oparta na prawidłowej podstawie prawnej.
Przechodząc więc do merytorycznej części rozważań na wstępie zauważyć należy, że w rozpatrywanej sprawie znalazła zastosowanie regulacja zawarta w ustawie z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych, bowiem ustawa z dnia 29 lipca 1992 r. o grach i zakładach wzajemnych (t.j. Dz. U. z 2004 r., Nr 4, poz. 27 ze zm.) utraciła moc obowiązującą 1 stycznia 2010 r. z mocy art. 144 nowej u.g.h. Zgodnie z art. 14 ust. 1 u.g.h. urządzanie gier cylindrycznych, gier w karty, gier w kości oraz gier na automatach dozwolone jest wyłącznie w kasynach gry. Dlatego też w myśl art. 129 ust. 2 u.g.h. postępowania w sprawie wydania zezwoleń na prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych oraz gier na automatach urządzanych w salonach gier na automatach, wszczęte i niezakończone przed dniem wejścia w życie ustawy, umarza się.
Kwestią sporną jest jednak kwalifikacja powyższych regulacji jako przepisu technicznego podlegającego obowiązkowej notyfikacji Komisji Europejskiej – jak wywodzi to strona skarżąca i ustalenie dopuszczalności ich stosowania w niniejszej sprawie.
Odnosząc się zatem do głównego zarzutu braku notyfikacji, w ocenie skarżącej przepisu technicznego art. 129 ust. 2 u.g.h., a w konsekwencji braku podstawy prawnej do wydania w rozpatrywanej sprawie decyzji, wskazać należy, że zgodnie z Dyrektywą 98/34/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 22 czerwca 1998 r. ustanawiającą procedurę udzielania informacji w dziedzinie norm i przepisów technicznych oraz zasad dotyczących usług społeczeństwa informacyjnego (Dz. U. UE L 204, str. 37), wszystkie państwa członkowskie muszą być powiadamiane o przepisach technicznych planowanych przez inne państwa członkowskie. Dla zapewnienia tego celu Komisja Europejska ma zapewniony bezwzględny dostęp do niezbędnej informacji technicznej przed przyjęciem przepisów technicznych. Zatem państwa członkowskie są zobowiązane powiadamiać Komisję o swoich projektach w dziedzinie przepisów technicznych. W uzasadnieniu preambuły Dyrektywy zawarto także zastrzeżenie, że dla zapewnienia bezpieczeństwa prawnego państwa członkowskie powinny podać do wiadomości publicznej, że krajowe przepisy zostały przyjęte zgodnie z formalnościami określonymi w dyrektywie. W preambule Dyrektywy 98/34/WE wskazano, że wspierając sprawne funkcjonowanie rynku wewnętrznego, należy zapewnić możliwie jak największą przejrzystość w zakresie krajowych inicjatyw dotyczących wprowadzania norm i przepisów technicznych ((3) preambuły). Jak wskazano w (4) preambuły bariery w handlu wypływające z przepisów technicznych dotyczących produktu są dopuszczalne jedynie tam, gdzie są konieczne do spełnienia niezbędnych wymagań oraz gdy służą interesowi publicznemu, którego stanowią gwarancję. Wszystkie państwa członkowskie muszą być powiadamiane o przepisach technicznych planowanych przez jakiekolwiek państwo członkowskie ((6) preambuły). Natomiast pojęcie przepisu technicznego zawarte jest w art. 1 pkt 11 Dyrektywy. Przyjmuje ona, że przepisy techniczne obejmują de facto:
- "przepisy techniczne", specyfikacje techniczne i inne wymagania bądź zasady dotyczące usług, włącznie z odpowiednimi przepisami administracyjnymi, których przestrzeganie jest obowiązkowe, de iure lub de facto, w przypadku wprowadzenia do obrotu, świadczenia usługi, ustanowienia operatora usług lub stosowania w państwie członkowskim lub na przeważającej jego części jak również przepisy ustawowe, wykonawcze i administracyjne państw członkowskich, z wyjątkiem określonych w art. 10, zakazujących produkcji, przywozu, wprowadzania do obrotu i stosowania produktu lub zakazujących świadczenia bądź korzystania z usługi lub ustanawiania dostawcy usług;
- przepisy ustawowe, wykonawcze lub administracyjne państwa członkowskiego, które odnoszą się do specyfikacji technicznych bądź innych wymagań lub zasad dotyczących usług, bądź też do kodeksów zawodowych lub kodeksów postępowania, które z kolei odnoszą się do specyfikacji technicznych bądź do innych wymogów lub zasad dotyczących usług, zgodność z którymi pociąga za sobą domniemanie zgodności z zobowiązaniami nałożonymi przez wspomniane przepisy ustawowe, wykonawcze i administracyjne;
- dobrowolne porozumienia, w których władze publiczne są stroną umawiającą się, a które przewidują w interesie ogólnym, zgodność ze specyfikacjami technicznymi lub innymi wymogami albo zasadami dotyczącymi usług, z wyjątkiem specyfikacji odnoszących się do przetargów przy zamówieniach publicznych;
- specyfikacje techniczne lub inne wymogi bądź zasady dotyczące usług, które powiązane są ze środkami fiskalnymi lub finansowymi mającymi wpływ na konsumpcję produktów lub usług przez wspomaganie przestrzegania takich specyfikacji technicznych lub innych wymogów bądź zasad dotyczących usług; specyfikacje techniczne lub inne wymogi bądź zasady dotyczące usług powiązanych z systemami zabezpieczenia społecznego nie są objęte tym znaczeniem.
W Dyrektywie 98/34/WE podkreślono, że jej celem jest wspieranie rynku wewnętrznego poprzez stworzenie jak największej przejrzystości w zakresie wprowadzania norm i przepisów technicznych. Analiza art. 8 Dyrektywy pozwala także przyjąć, że państwa członkowskie niezwłocznie przekazują Komisji wszelkie projekty przepisów technicznych, z wyjątkiem tych, które w pełni stanowią transpozycję normy międzynarodowej lub europejskiej, w którym to przypadku wystarczająca jest informacja o przyjęciu normy. Państwa członkowskie przekazują także Komisji podstawę prawną konieczną do przyjęcia uregulowania technicznego, jeżeli nie zostały one wyraźnie ujęte w projekcie. Co do zasady państwo dokonujące notyfikacji zobowiązane jest do obowiązkowego wstrzymania procedury legislacyjnej na okres 3 miesięcy. Jest to konieczne, aby Komisja Europejska i inne państwa członkowskie mogły wyrazić opinię czy projektowane przepisy stanowią barierę w swobodzie zakładania przedsiębiorstw, świadczenia usług i przepływu towarów. Zgodnie z art. 12 Dyrektywy przepis techniczny przyjmowany przez państwo członkowskie musi zawierać odniesienie do Dyrektywy nr 98/34/WE.
W ocenie składu orzekającego w rozpatrywanej sprawie regulacji z art. 14 i art. 129 ust. 2 u.g.h. nie można uznać za "przepis techniczny" w rozumieniu art. 1 pkt 11 Dyrektywy 98/34/WE, a w konsekwencji brak jest podstaw do ustalenia niemożności stosowania dyspozycji spornej normy jako przepisu niezgodnego z prawem unijnym. Zaznaczyć należy, że dopuszczalność wprowadzania przez państwa członkowskie w odniesieniu do hazardu określonych ograniczeń należy rozpatrywać szerzej na gruncie prawa unijnego z uwzględnieniem podstawowych zasad i wolności zawartych w Traktacie o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (Traktat Rzymski; wersja skonsolidowana Dz. Urz. UE C 115 z 9 maja 2008 r.). W konsekwencji chodzi więc o ograniczenia w wymiarze wspólnotowym.
Pierwszym z istotnych orzeczeń w sprawach hazardowych jest wyrok w sprawie C-275/92 Her Majesty's Customs and Excise (HMCE) przeciwko Gerhard i Jórg Schindler, gdzie Europejski Trybunał Sprawiedliwości (ETS; obecnie TSUE) uznał, że szczególna natura rynku hazardu w pełni uzasadnia ograniczenia (reglamentację), włącznie z całkowitym zakazem, wprowadzane przez państwa członkowskie. Państwa w przedmiocie decydowania o tym, jakie ograniczenia i o jakim zakresie wprowadzać, winny cieszyć się określoną swobodą. Ogólne wprowadzanie ograniczeń w sektorze hazardowym uzasadnione jest przeważającymi przesłankami w interesie publicznym, w tym przede wszystkim potrzebą ochrony konsumentów oraz utrzymania porządku publicznego. Uzasadniając twierdzenie, że sektor hazardowy ma szczególny charakter, wyróżniający go spośród innych sektorów gospodarki, Trybunał uznał, że nie sposób w podejściu do sektora hazardowego "nie brać pod uwagę moralnego, religijnego bądź kulturowego aspektu loterii lub innych rodzajów hazardu". Trybunał nadto podniósł, że hazard z natury niesie z sobą zagrożenie w postaci nadużyć finansowych oraz rozwoju przestępczości oraz że stanowi niebezpieczeństwo - tak dla poszczególnych jednostek, jak i osób im bliskich. To z kolei rodzić może szereg dalszych, niepożądanych konsekwencji społecznych. Jednocześnie ETS uznał za słuszne i możliwe do przyjęcia przeznaczenie środków uzyskanych z ewentualnych państwowych monopoli hazardowych na cele dobroczynne czy cele użyteczności publicznej.
Na powyższe przesłanki interwencji w tym sektorze zwrócił uwagę Rzecznik Generalny Claus Christian Gulmann w swej Opinii dla Trybunału w sprawie C-275/92 bracia Schindler, pisząc m.in., że uzasadnieniem dla ograniczania podaży hazardu jest "ochrona konsumentów przed niebezpieczeństwami z natury wiążącymi się z nadmiernym uczestnictwem w hazardzie przez jednostki (gorączka hazardu)".
Wszystkie przytoczone argumenty zostały następnie podniesione przez ETS w kolejnych orzeczeniach w sprawach: C-124/97, C-67/98, C-243/01, w sprawach połączonych C-338/04, C-359/04 i C-360/04 oraz w sprawie C-42/07 (por. Zb. Orz. 1999 i 2007, s.1-1891). Zauważyć należy, że tę argumentację podziela Trybunał Europejskiego Obszaru Wolnego Handlu (EFTA). Trybunał ten, m.in. w wyroku z 30 maja 2007 r., w sprawie E-3/06, uznał, że ograniczenia w sektorze hazardowym mogą być uzasadnione "słusznymi celami", takimi jak "zwalczanie uzależnienia od gier hazardowych czy utrzymanie porządku publicznego" (za opracowaniem Eryka Kosińskiego: Nowe prawo hazardowe. Wybrane zagadnienia, H.H. 2011.7.32).
Zdaniem Sądu, państwa członkowskie mają pełną swobodę w wyborze systemu regulacji sektora hazardowego - w tym w wyborze wartości, które decydują się chronić poprzez taki system. W ramach tej swobody państwa mogą wybrać pomiędzy absolutnym zakazem urządzania gier hazardowych, częściowym zakazem bądź przyzwoleniem połączonym z systemem nadzoru i kontroli nad sektorem (por. wyrok ETS w sprawie C-124/97), przy zachowaniu wymogu proporcjonalności (por. wyrok ETS w sprawach połączonych C-338/04, C-359/04 i C-360/04 Placanica i inni; wyrok ETS w sprawie C-65/05 Komisja p-ko Republice Greckiej).
Wobec powyższego, w ocenie Sądu orzekającego, przepisów art. 14 ust. 1 i art. 129 ust. 2 u.g.h. nie można uznać za "przepisy techniczne" w rozumieniu art. 1 pkt 11 Dyrektywy 98/34/WE, a zatem w konsekwencji brak podstawy do ustalenia niemożności stosowania we wnioskowanej do uchylenia w trybie wznowieniowym dyspozycji art. 129 ust. 2 u.g.h. jako przepisu niezgodnego z prawem unijnym. Nie można ich też uznać za niekonstytucyjne, gdyż do chwili obecnej nie zostały one zakwestionowane przez Trybunał Konstytucyjny. Skoro więc urządzanie gier na automatach dozwolone jest wyłącznie w kasynach gry (art. 14 ust. 1 u.g.h.) to postępowanie o wydanie zezwolenia należało umorzyć zgodnie z art. 129 ust. 2 u.g.h.
Reasumując należy stwierdzić, że zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa. Dyrektor Izby Celnej w sposób wyczerpujący i przekonujący odniósł się do wszystkich zarzutów podniesionych przez stronę skarżącą, a Sąd zaprezentowane stanowisko i jego argumentację podziela.
Uwzględniając zatem całokształt okoliczności sprawy, Sąd na mocy art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło