II SA/Po 1322/13

Dnia 05 czerwca 2014 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tomasz Świstak Sędziowie Sędzia WSA Maria Kwiecińska (spr.) Sędzia WSA Jakub Zieliński Protokolant st. sekr. sąd. Ewa Wąsik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 maja 2014 roku sprawy ze skargi "A" sp. z o.o. w upadłości likwidacyjnej w P. reprezentowana przez E. P. – S. syndyka masy upadłości na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia (...) Nr (...) w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania oddala skargę Marszałek Województwa decyzją z dnia (...) lutego 2013 r., nr (...), wymierzył "A" Sp. z o.o. w upadłości likwidacyjnej, reprezentowanej przez syndyka masy upadłości E. P. – S. opłatę za wprowadzanie gazów i pyłów do powietrza za okres II półrocza 2011 r. W dniu (...) lutego 2013 r. w Kancelarii Ogólnej Urzędu Marszałkowskiego Województwa syndyka masy upadłości złożył odwołanie od powołanej decyzji. Postanowieniem z dnia (...) września 2013 r., nr (...), Samorządowe Kolegium Odwoławcze, na podstawie art. 134 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2013 r., poz. 267), dalej jako "K.p.a.", stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Marszałka Województwa z dnia (...) lutego 2013 r. Jak wyjaśniono w uzasadnieniu powyższego rozstrzygnięcia, decyzja z dnia (...) lutego 2013 r. została doręczona syndykowi w dniu (...) lutego 2013 r. Wobec powyższego termin do wniesienia odwołania upływał w dniu (...) lutego 2013 r., a wniesione w dniu (...) lutego 2013 r. odwołanie uznać należało za spóźnione. Skargę na powyższe postanowienie wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu syndyk masy upadłości "A" Sp. z o.o. w upadłości likwidacyjnej E. P. – S. wnosząc o jego uchylenie. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucono naruszenie: art. 46 § 1 K.p.a. przez oparcie się wyłącznie na dacie wskazanej na zwrotnym potwierdzeniu odbioru obok podpisu osoby odbierającej decyzje organu I instancji, pomimo okoliczności wskazujących na to, że rzeczywista data odbioru tej decyzji mogła być późniejsza, które to naruszenie miało wpływ na wynik sprawy; art. 7 i art. 77 K.p.a. przez zaniechanie wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego, a przez to zaniechanie dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego co do daty odebrania decyzji organu I instancji oraz co do terminowości wniesienia odwołania od decyzji, które to naruszenie miało wpływ na wynik sprawy; art. 134 K.p.a. poprzez jego bezpodstawne zastosowanie pomimo braku podstaw do stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania; art. 107 w zw. z art. 126 K.p.a. przez pominięcie w uzasadnieniu dowodów, na których organ oparł się wydając zaskarżone postanowienie. W uzasadnieniu skargi podniesiono, że wobec wysłanie decyzji z dnia (...) lutego 2013 r. bezpośrednio na adres spółki, nastąpiło dosłane przesyłki na adres kancelarii syndyka. Odbiór przesyłki zawierającej decyzję nastąpił w dniu (...) lutego 2013 r., co powoduje, że odwołanie zostało wniesione w terminie. Równocześnie zaskarżonemu postanowieniu zarzucono nie wyjaśnienia podstawowej okoliczności w sprawie, jaką było ustalenie, kiedy nastąpił rzeczywisty odbiór przesyłki. Dodatkowo do skargi załączono kserokopię koperty wraz z datą odbioru – (...) lutego 2013 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w odpowiedzi na skargę podtrzymało swoje stanowisko i wniosło o jej oddalenie podnosząc, że na zwrotnym potwierdzeniu odbioru decyzji z dnia (...) lutego 2013 r. obok pieczęci kancelarii syndyka i podpisu osoby odbierającej przesyłkę w jej imieniu widnieje data (...) lutego 2013 r. Z tym zatem dniem syndykowi doręczona została decyzja Marszałka Województwa z dnia (...) lutego 2013 r. znak sprawy (...) w sprawie opłaty za wprowadzanie gazów i pyłów do powietrza za okres II półrocza 2011 r. Decyzja prawidłowo została przesłana syndykowi na adres jego kancelarii, bowiem to on prowadzi postępowanie w imieniu własnym na rzecz upadłego. W ocenie Kolegium skarżąca załącza do skargi ksero koperty, w której prawdopodobnie znajdował się egzemplarz decyzji przesyłanej dodatkowo do "A" Sp. z o.o. w upadłości likwidacyjnej. Prawdopodobnie osoba doręczająca przesyłkę uzyskawszy informacje o upadłości podmiotu i jego reprezentowaniu przez syndyka przekreśliła poprzedni adres i skierowano przesyłkę dalej na adres wskazany doręczycielowi. Nie zmienia to jednak faktu, że decyzja prawidłowo została doręczona syndykowi już w dniu (...) lutego 2013 r. Nie istnieje instytucja podwójnego doręczenia i skutek ten wywołany został z momentem doręczenia decyzji kierowanej na adres syndyka i odebranej w dniu (...) lutego 2013 r. Wobec powyższego odwołanie złożone przez stronę zostało wniesione z uchybieniem ustawowego terminu. Za nietrafne uznano twierdzenie skargi, że błędem było oparcie się na dacie wskazanej na zwrotnym potwierdzeniu odbioru obok podpisu osoby odbierającej decyzję organu I instancji. Jak bowiem wyjaśniono, potwierdzenie odbioru przesyłki jest dowodem odebrania jej w dacie, która na nim widnieje i organ nie bada, a nawet nie powinien badać, bo nie ma to już znaczenia procesowego, czy w dacie późniejszej dochodziło jeszcze do fizycznego przekazania przesyłki syndykowi. Kolegium w sposób wyczerpujący i adekwatny do przedmiotu rozstrzygania zebrało i rozpatrzyło materiał dowodowy, który jednoznacznie, nawet w chwili obecnej, wskazuje na datę odbioru decyzji w dniu (...) lutego 2013 r. i w konsekwencji prawidłowo zastosowało art. 134 K.p.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje. Skarga okazała się bezzasadna. Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone między innymi w art. 1 §1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269) oraz w art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Jednocześnie zgodnie z art. 134 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd obowiązany jest zatem dokonać oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji także wtedy, gdy dany zarzut nie został podniesiony w skardze. Przedmiotem niniejszego postępowania jest stwierdzenie przez organ odwoławczy uchybienia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Marszałka Województwa z dnia (...) lutego 2013 r. Materialnoprawną podstawą wydania zaskarżonego postanowienia stanowił przepis art. 134 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego zgodnie z którym organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania oraz uchybienie terminu do wniesienia odwołania. W przedmiotowej sprawie organ uznał, że wobec prawidłowego doręczenia skarżącej decyzji z dnia (...) lutego 2013 r. w dniu (...) lutego 2013 r., co potwierdzało zwrotne potwierdzenie odbioru, określony w art. 129 § 2 K.p.a. termin do wniesienia odwołania mijał skarżącej z dniem (...) lutego 2013 r. Wniesione osobiście w siedzibie organu, w dniu (...) lutego 2013 r. odwołanie zostało więc wniesione z uchybieniem terminu, co z kolei, spowodowało konieczność wydania postanowienie o uchybieniu terminu do wniesienia odwołania. Skarżąca we wniesionej skardze kwestionuje datę doręczenia przesyłki wskazując, że została ona doręczona jej dopiero w dniu (...) lutego 2013 r., oraz podnosząc, że prowadząc przedmiotowe postępowanie, Kolegium nie wyjaśniło, kiedy doszło do rzeczywistego doręczenia przesyłki zawierającej decyzję organu I instancji. Przechodząc do oceny podniesionych zarzutów wskazać należy, że jak wynika z rozdzielnika zawartego w decyzji organu I instancji, rozstrzygnięcie powyższe miało być doręczone zarówno syndykowi, jak i samej spółce. Podzielić przy tym należy stanowisko Kolegium, że decyzja z dnia (...) lutego 2013 r. weszła do obrotu prawnego w momencie doręczenia jej podmiotowi prowadzącemu sprawy spółki, a więc syndykowi, który prowadzi wszystkie postępowania na rzecz upadłego. Stąd też nie było potrzeby odrębnego doręczenia decyzji na adres spółki. Już z momentem doręczenia decyzji syndykowi decyzja weszła do obrotu prawnego i otworzył się termin do wniesienia od niej odwołania. Późniejsze przekazanie korespondencji, kierowanej pierwotnie na adres spółki, nie mogło spowodować takiego skutku, gdyż jak zasadnie wywiodło Kolegium, przepisy postępowania administracyjnego nie znają instytucji podwójnego doręczenia. W tym miejscu należy przytoczyć podstawowe regulacje dotyczące postępowania upadłościowego obejmującego likwidację majątku spółki (tak, jak w niniejszym przypadku). Otóż zgodnie z art. 144 ust. 1 ustawy z dnia 28 lutego 2003 r. Prawo upadłościowe i naprawcze (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 1112 ze zm.), jeżeli ogłoszono upadłość obejmującą likwidację majątku upadłego, postępowania sądowe i administracyjne dotyczące masy upadłości mogą być wszczęte i dalej prowadzone jedynie przez syndyka lub przeciwko niemu, a stosownie do treści art. 75 ust. 1 powołanej powyżej ustawy upadły traci prawo zarządu oraz możliwość korzystania i rozporządzania mieniem wchodzącym do masy upadłości. Konsekwencją ogłoszenia upadłości jest w związku z powyższym między innymi nałożony na syndyka obowiązek zawiadomienia placówek pocztowych w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. Prawo pocztowe (Dz. U. z 2012 r., poz. 1529) o ogłoszeniu upadłości. Placówki te doręczają syndykowi adresowane do upadłego przesyłki pocztowe (art. 176 ust. 2 ustawy Prawo upadłościowe i naprawcze). W świetle powyższych uregulowań nie budzi wątpliwości, że stroną postępowań administracyjnych jest syndyk masy upadłości, któremu na ogólnych zasadach (art. 109 K.p.a.) powinny być doręczane decyzje administracyjne. W niniejszym przypadku syndyk masy upadłości – E. P. – S., wskazywała jako adres syndyka, zarówno w postępowaniu administracyjnym, jak i w postępowaniu przed tutejszym sądem, adres swojej kancelarii adwokackiej przy ul. (...) w P. Na powyższy adres została wysłana decyzja Marszałka Województwa z dnia (...) marca 2013 r. i pod tym adresem odebrano ją w dniu (...) lutego 2013 r. przez W. K. (podpis niewyraźny) – pracownika posługującego się pieczątką imienną E. P. – S. Nie ulega wątpliwości Sądu, że doręczenie korespondencji przeznaczonej dla syndyka masy upadłości, który jest osobą fizyczną powinno odbywać się według zasad określonych w przepisach art. 42, art. 43 oraz art. 44 K.p.a. Wskazany przez syndyka adres jego kancelarii jest, w świetle art. 42 § 1 K.p.a., prawidłowym miejscem doręczenia korespondencji osobie fizycznej. Zgodnie z tym przepisem pisma doręcza się osobom fizycznym w ich miejscu zamieszkania lub w miejscu pracy. Jakkolwiek więc ustawodawca w sposób równorzędny traktuje doręczenie pisma osobie fizycznej w jej mieszkaniu lub w miejscu pracy, w niniejszej sprawie strona w sposób jednoznaczny wskazała jako adres doręczenia swoje miejsce pracy – kancelarię adwokacką przy ul. (...) w P. Równocześnie w kancelarii tej – jak wnika ze zwrotnych poświadczeń korespondencji kierowanych do syndyka – zatrudnia pracowników, którzy odbierają skierowaną do niej korespondencję (k. 11 oraz 15 akt administracyjnych organu I instancji N. C. – pracownik; k. 24 akt administracyjnych organu odwoławczego – A. T. - sekretariat; k. 23 akt administracyjnych organu I instancji W. K. [podpis niewyraźny]). W takiej sytuacji uznać należy, w ocenie Sądu, że mimo braku wyraźnej regulacji w przepisach ustawy Kodeks postępowania administracyjnego, osoba fizyczna może posłużyć się do odbioru korespondencji w miejscu pracy swoim pracownikiem, upoważnionym do odbiory tejże korespondencji, a doręczenie powyższe będzie skutecznym doręczeniem zastępczym, równoznacznym z doręczeniem domownikowi, o którym mowa w art. 43 K.p.a. (por. także postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 29 listopada 2011 r., sygn. akt II GSK 2218/11, LEX 2070249). Przyjęcie innej konstrukcji godziłoby w zasadę ekonomii procesowej i utrudniałoby pracę samego syndyka, który działając w ramach swojej indywidualnej kancelarii, w której zatrudnia pracowników, nie mógłby tychże pracowników skutecznie upoważnić do odbioru kierowanych do niego w toku postępowania administracyjnego pism procesowych. Sąd nie ma też wątpliwości, że osoba, która odbiera w kancelarii syndyka pisma w postępowaniu administracyjnym do niego skierowane, i która wyposażona jest przez tego syndyka w jego pieczątkę imienną, jest upoważniona do odbioru tych pism. Nie ma przy tym, w ocenie Sądu, w rozważanej sprawie znaczenia, że na pieczątce, nad nazwiskiem syndyka, widniej napis "Kancelaria adwokacka", ponieważ adres swoje indywidualnej kancelarii adwokackiej syndyk wskazywał w toku całego postępowania administracyjnego, a także w postępowaniu sądowy, jako adres syndyka. Przeciwnie, fakt, że syndyk jest równocześnie adwokatem, oznacza tylko to, że ma on większą świadomości, co znaczenia udzielenia pracownikom pieczątki imiennej. Syndyk zaś nie twierdzi nawet, że pracownik, który przy odbiorze w dniu (...) lutego 2013 r. decyzji Marszałka Województwa z dnia (...) lutego 2013 r. posłużył się jego pieczątką imienną, w posiadane tejże pieczątki wszedł w sposób nieuprawniony. W tych okolicznościach faktycznych przyjąć należało, że doręczenie decyzji organu I instancji miało miejsce w dniu (...) lutego 2013 r., a wiec w dniu oznaczonym na zwrotnym potwierdzeniu odbioru decyzji skierowanej bezpośrednio na adres kancelarii syndyka. Jest to o tyle istotne, że jak zasadnie podnosi Kolegium, przepisy postępowania administracyjnego nie przewidują możliwości prowadzenia postępowania zmierzającego do ustalenie, kiedy doszło do rzeczywistego zaznajomienia się adresata decyzji z jej treścią. Choć w orzecznictwie zauważa się, że ustalając datę doręczenia stronie decyzji, nie można przyjąć daty doręczenia wskazanej przez odbierającego tę decyzję, jeżeli z okoliczności sprawy wynika, że mogła zostać wskazana omyłkowo – o dacie doręczenia nie przesądza wyłącznie data umieszczona na dowodzie doręczenia, przy czym ma ona znaczenie wówczas, gdy w sprawie nie istnieją dowody wskazujące na inną datę doręczenia decyzji (wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 07 grudnia 2010 r., sygn. akt VII SA/Wa 1752/10, Baza NSA), to jednak wskazać należy, że w niniejszej sprawie brak jest takich wątpliwości. Również skarżąca nie zaoferowała żadnych dowodów, mogących wskazywać, ze decyzja została jej dostarczona innego dnia, niż (...) lutego 2013 r. Za taki nie może być bowiem uznana koperta wskazująca na doręczenie decyzji w dniu (...) lutego 2013 r., skoro jak uprzednio wyjaśniono, tego dnia doszło do ponownego doręczenia jej decyzji, pierwotnie błędnie zaadresowanej na adres upadłej spółki. Z tych też względów nie znajdują uzasadnienia zarzuty naruszenia art. 7 i art. 77 § 1 K.p.a. Podsumowując dotychczasowe rozważania wskazać należy, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze prawidłowo uznało, że wobec prawidłowego doręczenia skarżącej decyzji z dnia (...) lutego 2013 r. w dniu (...) lutego 2013 r., wniesione osobiście w siedzibie organu, w dniu (...) lutego 2013 r. odwołanie zostało wniesione z uchybieniem terminu, co spowodowało konieczność wydania postanowienie o uchybieniu terminu do wniesienia odwołania. Mając powyższe na względzie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym skargę oddalił.