IV SAB/Gl 6/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia NSA Tadeusz Michalik Sędziowie Sędzia WSA Beata Kozicka Sędzia WSA Małgorzata Walentek (spr.) Protokolant Monika Rał po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 czerwca 2014 r. sprawy ze skargi P. G. na bezczynność [...] Kuratora Oświaty w K. w przedmiocie informacji publicznej oddala skargę. Wnioskiem z dnia [...], przesłanym drogą elektroniczną na adres mailowy Kuratorium Oświaty w K., P.G. zwrócił się o udostępnienie informacji publicznej poprzez przesłanie mu numerów wszystkich służbowych telefonów komórkowych użytkowanych przez pracowników Kuratorium Oświaty w K., z podaniem imienia nazwiska i funkcji osoby użytkującej numer, a w szczególności numerów służbowych komórek do Kuratora, Wicekuratorów oraz M.S. Pismem z dnia [...], będącym odpowiedzią na powyższy wniosek, wnioskodawca został poinformowany, że telefony komórkowe służą do wewnętrznej komunikacji pracowników Kuratorium Oświaty w K., oraz że połączenia w ramach tych numerów są bezpłatne. W piśmie tym wyjaśniono, że rozważana jest możliwość wyposażenia pracowników w numery telefonów publicznie dostępnych, natomiast na ten czas kontakt zapewniają numery stacjonarne. Ponadto wymieniono numery telefonów stacjonarnych do Sekretariatu [...] Kuratora Oświaty, Wicekuratorów oraz Dyrektora Wydziału Organizacji i Pragmatyki Zawodowej Nauczycieli – M.S. W dniu [...] P.G. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach na bezczynność Kuratora Oświaty w K. w przedmiocie informacji publicznej żądanej we wniosku z dnia [...]. Skarżący podniósł, że w mailu przesłanym w ostatnim dopuszczonym ustawą terminie przed końcem godzin urzędowania otrzymał informację, że numery telefonów komórkowych nie zostaną udostępnione. W związku z tym, że żądana informacja nie została mu udostępniona, ani nie została wydana decyzja, domagał się zobowiązania organu do załatwienia sprawy zgodnie z przepisami ustawy o dostępie do informacji publicznej oraz zasądzenia kosztów postępowania. W odpowiedzi na skargę pełnomocnik [...] Kuratora Oświaty wniósł o jej oddalenie podnosząc, że w niespornym stanie faktycznym sprawy skarżący dokonał błędnej jego oceny prawnej dochodząc do wniosku, że organ był bezczynny. Skarżący przyznał, że [...] Kurator Oświaty udzielił mu odpowiedzi w korespondencji elektronicznej w dniu [...], kwestionując jedynie, że nie udostępniono mu telefonów komórkowych pracowników Kuratorium Oświaty. Zdaniem pełnomocnika należy domniemywać, iż skarżący chce sobie zapewnić kontakt z pracownikami [...] Kuratora Oświaty, nie wyłączając także Kuratora, za pośrednictwem telefonów komórkowych. Tymczasem telefony te służą do wewnętrznej komunikacji pracowników Kuratorium, o czym skarżący został poinformowany. Zatem odpowiedzi na wniosek udzielono, a jedynie skarżący nie akceptuje jej treści. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., zwanej w dalszej części również: "P.p.s.a."), kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje między innymi orzekanie w sprawach skarg na bezczynność. W takich przypadkach kontroli poddany jest brak aktu lub czynności w sytuacji, gdy organ administracji, względnie inny podmiot zobowiązany do określonego działania, miał obowiązek podjąć działanie w danej formie w określonym przez prawo terminie. Dla dopuszczalności skargi na bezczynność nie mają znaczenia powody, przez które akt nie został podjęty lub czynność nie została dokonana, jak również czy bezczynność spowodowana została zawinioną lub niezawinioną opieszałością organu. W świetle powyższego dla uznania bezczynności organu konieczne jest ustalenie, że dany podmiot był zobowiązany, na podstawie obowiązujących przepisów prawa, do wydania decyzji, aktu lub podjęcia określonych czynności i mimo to nie podejmuje działań mających na celu uczynienie zadość temu obowiązkowi lub wprawdzie prowadząc postępowanie, mimo istnienia ustawowego obowiązku, nie kończy go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub innego aktu, czy też nie podejmuje innej stosownej czynności. W rozpoznawanej sprawie przedmiotem skargi skarżący uczynił bezczynność [...] Kuratora Oświaty w K. polegającą na nie udzieleniu informacji publicznej w zakresie wniosku z dnia [...], w kwestii udostępnienia wszystkich numerów telefonów komórkowych pracowników z podaniem ich imienia, nazwiska oraz zajmowanego stanowiska, a w szczególności Kuratora, wicekuratorów oraz wskazanego dyrektora wydziału. W związku z tym należało odwołać się do stosownych regulacji zawartych w ustawie z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2001 r. Nr 112, poz. 1198 ze zm.), zwanej dalej u.d.i.p. Ustawa ta określa zasady i tryb dostępu do informacji mających walor informacji publicznych, a także przypadki w jakich dostęp do informacji publicznej podlega ograniczeniu oraz kiedy żądane przez wnioskodawcę informacje nie mogą zostać udostępnione. W myśl przepisów tej ustawy, realizacja prawa do informacji publicznej jest uzależnione od jednoczesnego, kumulatywnego spełnienia trzech przesłanek: - przedmiotem żądania informacji musi być informacja publiczna w rozumieniu art. 1 ust. 1 i art. 3 ust. 2; - adresatem żądania udostępnienia informacji publicznej na zasadach tej ustawy winien być podmiot zobowiązany do jej udostępnienia, tj zgodnie z art. 4 ust. 1 są "władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne", a ponadto organizacje związkowe i pracodawców oraz partie polityczne (ust. 2); - obowiązane do udostępnienia informacji publicznej zgodnie z art. 4 ust. 3 są podmioty, o których mowa w ust. 1 i 2 będące w posiadaniu tejże informacji. Zatem bezczynność w zakresie dostępu do informacji publicznej występuje wyłącznie wtedy, gdy wniosek o udzielenie informacji dotyczy informacji publicznej, a jego adresatem jest podmiot zobowiązany do jej udzielenia, który informację taką posiada. Ma ona miejsce wówczas, gdy we wskazanym w ustawie o dostępie do informacji publicznej terminie zobowiązany podmiot nie udzieli żądanej informacji publicznej lub nie podejmie nakazanych w tej ustawie czynności, w tym nie wyda stosownej decyzji. W niniejszej sprawie nie ulega wątpliwości, że [...] Kurator Oświaty jest organem zobowiązanym do udzielenia informacji publicznej, bowiem zgodnie z art. 4 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. jest organem władzy publicznej. Zresztą kwestia ta między stronami nie jest sporna. Istotnym zagadnieniem jest natomiast charakter żądanej informacji, a więc czy żądanie udostępnienia zawartej we wniosku skarżącego informacji dotyczy informacji publicznej. Podkreślenia bowiem wymaga, że zakres stosowania ustawy wytycza tylko dostęp do informacji publicznej, nie zaś publiczny dostęp do wszelkich informacji. Ustalenie, że żądana informacja nie jest informacją publiczną czyni skargę na bezczynność bezzasadną. Pojęcie informacji publicznej zdefiniowane zostało w art. 1 ust. 1 u.d.i.p. Zgodnie z tym uregulowaniem informacją publiczną jest każda informacja o sprawach publicznych. Przepis ten odsyła do pojęcia "sprawy publicznej", którego definicji legalnej brak w tej ustawie. Wobec nieokreślonego zakresu pojęcia "sprawy publicznej" pomocą służy katalog zawarty w art. 6 u.d.i.p., w którym wymieniono przykładowo szereg kategorii informacji stanowiących informację publiczną. W orzecznictwie sądów administracyjnych wypracowane zostało szerokie pojęcie "informacji publicznej" poprzez uznanie, że jest to każda - dotycząca sfery faktów -wiadomość wytworzona przez szeroko rozumiane władze publiczne oraz osoby pełniące funkcje publiczne, a także inne podmioty, które tę władzę realizują, bądź gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa w zakresie swych kompetencji. Informację publiczną stanowi treść wszelkiego rodzaju dokumentów odnoszących się do organu władzy publicznej, związanych z nim bądź w jakikolwiek sposób go dotyczących. Są nią zarówno treści dokumentów bezpośrednio przez organ wytworzonych, jak i te, których używa się przy realizacji przewidzianych prawem zadań, nawet gdy nie pochodzą wprost od niego (por. wyrok NSA z dnia 30 lipca 2013 r., sygn. akt I OSK 1004/13, Lex nr 1375651). W ocenie Sądu żądana przez skarżącego informacja nie ma charakteru informacji publicznej w rozumieniu ustawy o dostępie do informacji publicznej. Przede wszystkim przy ocenie wniosku skarżącego, należało mieć na względzie funkcjonalne spojrzenie na żądaną w nim informację. Informacja odnosząca się do danego narzędzia, którym dysponuje organ, jak i podlegli mu pracownicy w związku z wykonywaniem zadań publicznych, może mieć wpływ na ocenę charakteru tej informacji, natomiast nie staje się automatycznie informacją publiczną. Informacja o numerach telefonów służbowych komórkowych odnosi się niewątpliwie do narzędzi jakimi posługuje się organ oraz wyposażeni w nie pracownicy w zakresie realizacji obowiązków służbowych. Numery telefonów to jednak wyłącznie informacja o cyfrach, które identyfikują abonenta, zaś znajomość numeru oraz osoby, której został on przypisany (imię, nazwisko, stanowisko służbowe) pozwala jedynie na uzyskanie połączenia z jego użytkownikiem. Numery służbowych telefonów służą więc do kontaktów w relacjach służbowych między pracownikami oraz organem w każdym miejscu i czasie, a więc także poza siedzibą organu, jak i po godzinach urzędowania. Posługiwanie się nimi bez wątpienia ma na celu usprawnienie i ułatwienie działania w ramach urzędu. Traktowanie tego jako informacji publicznej, a w konsekwencji podanie jej do publicznej wiadomości, niweczyłoby cel, dla którego taki sposób komunikowania się został wprowadzony. Żądana we wniosku skarżącego informacja jest więc jedynie informacją o narzędziach, które służą do użytku wewnętrznego, i stanowią techniczne rozwiązanie w zakresie bezpośredniej komunikacji pomiędzy osobami wykonującymi obowiązki służbowe. Stąd też taki rodzaj informacji, w ocenie Sądu, nie ma charakteru informacji publicznej. Nie jest to informacja o faktach dotyczących zasad funkcjonowania podmiotu, jak i trybu jego działania (art. 6 ust. 1 pkt 3 lit. a u.d.i.p.), nie mieści się ona bowiem w problematyce sposobu zorganizowania pracy podmiotu administracji, który dotyczy pewnego rodzaju norm organizacyjnych (np. odnoszących się do zasad korzystania z narzędzia). Znajomość samego numeru telefonu komórkowego, jako środka technicznego będącego w dyspozycji konkretnego pracownika czy organu nie jest natomiast źródłem wiedzy w tak określonym zakresie. Żądanie sformułowane we wniosku w rzeczywistości prowadzi do uzyskania dostępu do kontaktu z osobami, w tym wprost wskazanymi we wniosku, poprzez znajdujące się w ich dyspozycji telefony komórkowe przeznaczone do użytku wewnętrznego. Natomiast obywatel nie jest pozbawiony kontaktu w sprawach, które mieszczą się w zakresie działania organu. Jedną z jego możliwych form jest kontakt telefoniczny zapewniony przez publicznie dostępne numery telefoniczne publikowane m.in. w Biuletynie Informacji Publicznej, książkach telefonicznych, informatorach, czy udostępniane bezpośrednio osobom zainteresowanym. Skarżącemu takie numery telefonów zostały udostępnione. Ponadto nie jest to jedyna forma bezpośredniego kontaktu, bowiem również w tym celu są ustalane i podawane do publicznej wiadomości godziny urzędowania, w których każdy może bezpośrednio kontaktować się z osobami pełniącymi funkcje publiczne, jak też wyznaczonymi do kontaktów pracownikami. Oceny, że informacja o numerach służbowych telefonów komórkowych ma charakter informacji publicznej nie można wywieść także z postanowień art. 6 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p. odnoszących się do majątku publicznego. Informacja o numerach telefonów przypisanych abonentowi przez operatora telekomunikacyjnego nie jest bowiem informacją o majątku publicznym. Taką jest natomiast informacja dotycząca warunków użytkowania numerów i ponoszenia kosztów z tego tytułu, co wiąże się z wydatkowaniem środków publicznych. Mając powyższe na uwadze należy stwierdzić, że [...] Kurator Oświaty nie pozostaje w bezczynności w zakresie rozpoznania wniosku skarżącego o udostępnienie żądanych informacji. Skoro bowiem żądane informacje dotyczące służbowych numerów telefonów komórkowych pracowników i organu nie są informacją publiczną, to organ nie miał obowiązku ani ich udostępnienia ani wydania decyzji w tym zakresie. Natomiast organ mając na względzie przeznaczenie numerów służbowych telefonów komórkowych prawidłowo uznał brak podstaw do ich udostępnienia informując o tym wnioskodawcę w piśmie z dna [...], w którym jednocześnie podał numery telefonów ogólnie dostępnych, uznając tym samym, co w ostateczności sprecyzował na rozprawie, że żądana informacja nie stanowi informacji publicznej. Dlatego też należy uznać, że brak jest bezczynności organu. Tym bardziej nie można było przypisać takiemu działaniu cech rażącego naruszenia prawa. Z tych wszystkich względów Sąd na podstawie art. 151 P.p.s.a. orzekł, jak w sentencji. Sąd nie uwzględnił wniosku skarżącego o zasądzenie kosztów postępowania, ponieważ zgodnie z art. 200 P.p.s.a., zwrot kosztów niezbędnych do celowego dochodzenia praw przysługuje od organu w przypadku uwzględnienia skargi, co w rozpoznawanej sprawie nie miało miejsca.