III SA/Po 1590/13

WyrokWSA w Poznaniu2014-06-10

Skład orzekający: Mirella Ławniczak, Walentyna Długaszewska, Szymon Widłak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy okoliczność, że budynek gospodarczo-garażowy został wybudowany jako samowola budowlana, a następnie objęty postępowaniem legalizacyjnym i karnym, stanowi podstawę do uchylenia ostatecznej decyzji w sprawie wymiaru podatku od nieruchomości za rok, w którym budynek był użytkowany?
Ratio decidendi
Przepisy prawa podatkowego uzależniają opodatkowanie budynków od określonego stanu faktycznego (zakończenia budowy lub rozpoczęcia użytkowania), a nie od stanu prawnego (uzyskania prawa do wybudowania lub użytkowania). Samowola budowlana i postępowanie legalizacyjne nie powodują, że obowiązek podatkowy w podatku od nieruchomości nie powstaje. Dowody dotyczące samowoli budowlanej i postępowania legalizacyjnego nie stanowią podstawy do uchylenia ostatecznej decyzji wymiaru podatku od nieruchomości w trybie wznowienia postępowania.
Stan faktyczny
Podatniczka K. K. wniosła o wznowienie postępowania w sprawie wymiaru podatku od nieruchomości za 2011 rok, powołując się na fakt, że budynek gospodarczo-garażowy jest samowolą budowlaną. Organ pierwszej instancji odmówił uchylenia ostatecznej decyzji, a Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję w mocy. Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej i ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, kwestionując sposób kwalifikacji budynku i wykładnię przepisów dotyczących powstania obowiązku podatkowego.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 10 czerwca 2014 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirella Ławniczak (spr.) Sędziowie WSA Walentyna Długaszewska WSA Szymon Widłak Protokolant: st.sekr.sąd. Izabela Kaczmarczyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 czerwca 2014 roku przy udziale sprawy ze skargi K. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] września 2013r. nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji ostatecznej w sprawie zmiany wymiaru podatku od nieruchomości za 2011 rok, po wznowieniu postępowania oddala skargę Burmistrz Miasta [...], decyzją z dnia [...] czerwca 2013 roku, nr [...], skierowaną do K. K., na podstawie art. 245 §1 pkt 2 w związku z art. 240 §1 pkt 5 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 roku – Ordynacja podatkowa, odmówił uchylenia ostatecznej decyzji z dnia [...] listopada 2012 roku w sprawie wymiaru podatku od nieruchomości za 2011 rok w kwocie 158 zł. W uzasadnieniu decyzji wyjaśniono, że podatnik wystąpił z wnioskiem o wznowienie postępowania podatkowego z uwagi na ujawnienie istotnych dla sprawy nowych okoliczności faktycznych nieznanych organowi w dniu wydania decyzji, a mianowicie faktu, że budynek gospodarczo-garażowy jest samowolą budowlaną i nie podlega podatkowi od nieruchomości. Do wniosku załączono postanowienie o wymierzeniu opłaty legalizacyjnej oraz wyrok Sądu Rejonowego dotyczący warunkowego umorzenia postępowania karnego przeciwko K. K. podejrzanej o czyn z art. 90 ustawy z dnia 07 lipca 1994 roku – Prawo budowlane. Organ podatkowy wyjaśnił, że okolicznością, od której uzależniony jest obowiązek podatkowy jest istnienie budynku lub jego części - art. 6 ust. 1 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 roku O podatkach i opłatach lokalnych. Obowiązek podatkowy powstaje z dniem 01 stycznia roku następującego po roku, w którym budowa została zakończona albo w którym rozpoczęto użytkowanie budynku lub jego części. Natomiast postanowienie o wymierzeniu opłaty legalizacyjnej oraz załączony do wniosku wyrok Sądu Rejonowego nie spełniają kryterium opisanego w art. 240 §1 pkt 5 Ordynacji podatkowej, gdyż nie istniały w dniu wydania kwestionowanej decyzji. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...], po ponownym rozpoznaniu sprawy na skutek wniesienia odwołania, decyzją z dnia [...] września 2013 roku, nr [...], utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. Organ odwoławczy wyjaśnił, iż bezsporne jest to, że podatniczka użytkuje budynek gospodarczo-garażowy posadowiony na nieruchomości w miejscowości [...], działka nr [...], gmina [...], który powstał jako samowola budowlana. W ocenie organu twierdzenia wskazujące, że budynek nie podlega opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości są bezzasadne. Nie ma znaczenia dla sprawy okoliczność, iż budynek powstał bez stosowanego pozwolenia na budowę. Podatek od nieruchomości jest podatkiem o charakterze majątkowym. Przedmiotem opodatkowania jest majątek będący w posiadaniu podatnika. Samowola budowlana nie usprawiedliwia zwolnienia podatkowego. Organ odwoławczy uznał również za bezzasadne zarzuty dotyczące błędnej kwalifikacji spornego budynku jako "budynku gospodarczo-garażowego" zamiast "budynku inwentarskiego". Umieszczenie w jednym z pomieszczeń budynku zwierzęcia (koza) nie stanowi, iż budynek stał się obiektem inwentarskim. Gospodarczo-garażowe przeznaczenie budynku potwierdza miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, postanowienie o wymierzeniu opłaty legalizacyjnej, wyrok sądu karnego oraz protokół z kontroli. K. K., reprezentowana przez pełnomocnika w osobie radcy prawnego, skorzystała z prawa skargi do sądu administracyjnego. Skarżąca zażądała uchylenia zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu pierwszej instancji w całości zarzucając naruszenie: - art. 254 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 roku – Ordynacja podatkowa poprzez jego zastosowanie, - art. 6 ust. 2 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 roku podatkach i opłatach lokalnych poprzez jego błędna wykładnię; organy błędnie uznały, że zwrot "istnienie budowli lub budynku" odnosi się do istnienia w sensie fizycznym, a nie prawnym, - art. 247 §1 pkt 8 ustawy – ordynacja podatkowa, gdyż wykonanie decyzji wywołałoby czyn zagrożony karą (art. 291-292 Kodeksu karnego oraz art. 299 Kodeksu karnego), - art. 122 Ordynacji podatkowej poprzez brak wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, czyli brak ustalenia w jakiej części sporny budynek służy działalności rolniczej i na jakim gruncie jest posadowiony. Samorządowe Kolegium Odwoławcze podtrzymało stanowisko zaprezentowane w uzasadnieniu wydanej decyzji i wniosło o oddalenia skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie ma uzasadnionych podstaw. Sąd nie stwierdził naruszenia prawa uzasadniającego stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji, ani naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego w rozumieniu art. 145 § 1 pkt lit. b ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. 2012, poz. 270 ze zm.). Organy prawidłowo uznały, że dowody przedłożone przy wniosku o wznowienie postępowania nie uzasadniają uchylenia ostatecznej decyzji w sprawie wymiaru podatku od nieruchomości za 2011 rok. Sąd w całości podziela stanowisko Samorządowego Kolegium Odwoławczego, co do kwestii wykładni art. 6 ust. 2 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 roku podatkach i opłatach lokalnych (Dz.U. 2010r. nr 95, poz. 613 ze zm.). Przepisy prawa podatkowego uzależniają opodatkowanie budynków od określonego stanu faktycznego (zakończenia budowy lub rozpoczęcia użytkowania przed ostatecznym wykończeniem budynku), a nie od stanu prawnego (uzyskania prawa do wybudowania lub użytkowania budynku). Wynika to wprost z art. 6 ust. 2 u.p.o.l., który w zakresie określenia momentu powstania obowiązku podatkowego odwołuje się do zakończenia budowy oraz rozpoczęcia użytkowania budynku lub budowli (lub ich części) przed ich ostatecznym wykończeniem bez względu na to, czy zostały spełnione przesłanki budowy i użytkowania tych obiektów przewidziane w przepisach prawa budowlanego. W konsekwencji takie zdarzenia jak wejście do obrotu prawnego postanowienia o wymierzeniu opłaty legalizacyjnej, czy wyrok sądu karnego potwierdzający wykonanie robót budowlanych bez wymaganego pozwolenia (czyn z art. 90 ustawy z dnia 07 lipca 1994 roku – Prawo budowlane), nie miały tego skutku, że obowiązek podatkowy w podatku od nieruchomości nie powstał. Całkowicie nieuprawnione, są zarzuty dotyczące naruszenia art. 122 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 roku – Ordynacja podatkowa (Dz.u. 2012, poz. 749 ze zm.). Zarówno postanowienie o wymierzeniu opłaty legalizacyjnej, jak i wyrok sądu karnego, jednoznacznie wskazują, że sporny budynek jest budynkiem gospodarczo-garażowym. Przedłożone przez stronę dowody potwierdzają ustalenia poczynione w toku postępowania zwyczajnego, a tym samym wskazane dowody nie mogły prowadzić do zmiany ostatecznego rozstrzygnięcia w trybie nadzwyczajnym wznowienia postępowania w sprawie. Zarzut naruszenia art. 254 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 roku – Ordynacja podatkowa nie dotyczy decyzji będącej przedmiotem skargi. Zaskarżona decyzja jest prawidłowa. Stąd brak jest podstaw do stosowania środków sądowoadministracyjnych wobec aktów nie objętych skargą na podstawie art. 135 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Z uwagi na powyższe, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2012, poz. 270 ze zm.), skarga podlegała oddaleniu.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło