II OZ 935/14

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Zbigniew Ślusarczyk po rozpoznaniu w dniu 18 września 2014 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia B.S. i J. S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 22 lipca 2014 r., sygn. akt IV SA/Po 565/14 o wstrzymaniu wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi M. S. i E. S. na decyzję Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2014 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia obowiązku postanawia oddalić zażalenie Postanowieniem z dnia 22 lipca 2014 r., sygn. akt IV SA/Po 565/14 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu, na skutek rozpoznania wniosku M. S. i E.S., wstrzymał wykonanie zaskarżonej decyzji w sprawie ich skargi na decyzję Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2014 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia obowiązku wykonania - w terminie do [...] października 2014 r., według załącznika nr 1, pod nadzorem osoby posiadającej uprawnienia budowlane w specjalności konstrukcyjno-budowlanej bez ograniczeń – w celu doprowadzenia do stanu zgodnego z prawem, robót budowlanych przy nadbudowie i przebudowie budynku mieszkalnego z częścią usługową o lokal mieszkalny i sklep spożywczy zlokalizowanego w K., ul. [...] (dz. nr [...]), polegających na: rozebraniu pokrycia dachowego z blachodachówki; rozebraniu izolacji dachowej; rozebraniu konstrukcji dachowej; rozebraniu ścianek kolankowych; rozebraniu stropu nad parterem; częściowym rozebraniu ścian szczytowych, tj. w kalenicy do wysokości 6,15 m oraz na wysokości gzymsu elewacji frontowej do poziomu 3,00 m. W uzasadnieniu Sąd wskazał, że w niniejszej sprawie na skutek wykonania zaskarżonej decyzji istnieje niebezpieczeństwo ziszczenia się wskazanych w art. 61 § 3 p.p.s.a. przesłanek. W ocenie Sądu I instancji skarżący wykazali, że wykonanie zaskarżonej decyzji wiązałoby się z niebezpieczeństwem spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Rozbiórka przedmiotowego budynku w określonej w decyzji części niewątpliwie mogłaby prowadzić do sytuacji, w której przywrócenie stanu poprzedniego obiektu w razie wyeliminowania zaskarżonej decyzji z obrotu prawnego – to jest odbudowanie tego budynku – będzie się wiązało z poniesieniem znacznych nakładów (finansowych, organizacyjnych). Nie bez znaczenia jest także okoliczność, że rozbiórka tego budynku mogłaby, jeśli nie uniemożliwiać, to istotnie utrudniać korzystanie z tego budynku na cele mieszkaniowe. Zażalenie na powyższe postanowienie wnieśli B. S. i J.S. wskazując, że brak jest w niniejszej sprawie przesłanek do wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Wskazali, że budynek będący przedmiotem nałożonego w sprawie na M.S. i E.S. obowiązku częściowej rozbiórki, wbrew twierdzeniom skarżących, nie jest nieruchomością mieszkalną a jest przeznaczony na działalność gospodarczą. Inwestor wraz z rodziną zamieszkuje na tej samej posesji w budynku piętrowym murowanym, który posiada optymalne warunki mieszkaniowe. Ponadto autorzy zażalenia podnieśli argumenty związane z prowadzonym postępowaniem administracyjnym w sprawie, wskazując przy tym na zasadność powstałego w sprawie obowiązku rozbiórki. W odpowiedzi na zażalenie M.S. i E.S. wnieśli o utrzymanie w mocy zaskarżonego postanowienia. Wskazali, że na ,,przedmiotowej" posesji jest budynek piętrowy, ale był to budynek gospodarczy, który został przekształcony na mieszkalny i w związku z tym są tam na wyższej kondygnacji tylko dwa pokoje, które mogą stanowić pomieszczenia sypialne i jest to ok. 31 metrów kwadratowych, natomiast niżej jest kuchnia, łazienka i kotłownia, które nie mogą stanowić pomieszczeń sypialnych, ponieważ nie mają odpowiedniej wysokości. W przedmiotowym budynku zamieszkują skarżący wraz z dziećmi z wnukami, w tym córka będąca w ciąży. Wobec powyższego twierdzenie, że posiadają oni dobre warunki mieszkaniowe jest błędne. W odpowiedzi na odpowiedź na zażalenie B. S. i J. S. wskazali, że nie jest prawdą, iż skarżący posiadają złe warunki mieszkaniowe. Na okoliczność podawaną przez skarżących, że zamieszkują na powierzchni 31 m kwadratowych, B. S. i J.S. podali, że jest ona nieprawdziwa, co wynika m.in. ze złożonych w sprawie wniosków o ustalenie warunków zabudowy. Poza tym autorzy zażalenia podnieśli argumenty związane z prowadzonym postępowaniem administracyjnym w sprawie, wskazując przy tym na zasadność powstałego w sprawie obowiązku rozbiórki. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zawiera usprawiedliwionych podstaw. Przesłanki w postaci wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a. należy wiązać z sytuacją, która może powstać, gdy zaskarżony do sądu akt administracyjny zostanie wykonany, a następnie na skutek uwzględnienia skargi akt ten zostanie wzruszony. W przypadku wstrzymania wykonania decyzji, której skutkiem jest pozostawienie w obrocie prawnym nakazu rozbiórki, nie chodzi więc o ocenę, czy zasadna jest rozbiórka obiektu budowlanego, ale czy może powstać znaczna szkoda lub trudne do odwrócenia skutki wywołane tą decyzją, jeżeli okazałoby się, że w wyniku uwzględnienia skargi decyzja o rozbiórce części budynku mieszkalnego jest wadliwa. W orzecznictwie sądów administracyjnych ugruntowany jest pogląd, iż, co do zasady, wykonanie decyzji nakazującej rozbiórkę lub doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego już ze swej istoty rodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Ewentualna szkoda poniesiona wskutek wykonania prac wiąże się bowiem przede wszystkim z utratą nakładów finansowych poniesionych na realizację inwestycji, a także z poniesieniem nakładów finansowych w celu wykonania nałożonego obowiązku (por. postanowienia NSA: z 24.02.2012 r., II OSK 385/12; z 19.01.2012 r., II OZ 1382/11; z 10.01.2012 r., II OSK 2619/11; z 06.11.2011 r., II OSK 2046/11). Wykonanie decyzji o nakazie rozbiórki przed rozpoznaniem sprawy przez sąd administracyjny łączy się z niebezpieczeństwem powstania szkody lub trudnych do odwrócenia skutków. Tym samym wyrządzenie szkody lub trudnych do odwrócenia skutków może dotknąć inwestora. Już z tego względu uznać należy, że w sprawie należało wstrzymać wykonanie zaskarżonej decyzji. Należy przy tym wskazać, że celem instytucji wstrzymania wykonania decyzji jest ukształtowanie stosunków do czasu prawomocnego rozpoznania sprawy w zakresie zapobieżenia znacznej szkodzie lub trudnym do odwrócenia skutkom, a nie ocena legalności zaskarżonej decyzji. W takim stanie rzeczy postanowienie Sądu I instancji należy uznać za zgodne z prawem. Wobec powyższego Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a. postanowił oddalić zażalenie.