I OZ 857/14

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Marzenna Linska – Wawrzon po rozpoznaniu w dniu 17 grudnia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia K. K. i B. K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie zawarte w pkt. 3. wyroku z dnia 9 lipca 2014 r., sygn. akt II SAB/Wa 317/14, w przedmiocie zwrotu kosztów postępowania w sprawie ze skargi K. K. i B. K. na bezczynność [...] S.A. z siedzibą w Warszawie w przedmiocie udzielenia informacji publicznej postanawia: 1) uchylić postanowienie zawarte w punkcie 3. wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 9 lipca 2014 r., sygn. akt II SAB/Wa 317/14, 2) zasądzić od [...] S.A. z siedzibą w Warszawie na rzecz K. K. kwotę 357 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania, 3) zasądzić od [...] S.A. z siedzibą w Warszawie na rzecz B. K. kwotę 340 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 9 lipca 2014 r., sygn. akt II SAB/Wa 317/14, po rozpoznaniu skargi K. K. i B. K. na bezczynność [...] S.A. z siedzibą w Warszawie w pkt. 1. zobowiązał [...] S.A. z siedzibą w Warszawie do rozpatrzenia wniosku skarżących K. K. i B. K. z dnia 18 marca 2013 r. o udostępnienie informacji publicznej, w terminie 14 dni od daty doręczenia prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy; w pkt. 2. stwierdził, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; w pkt. 3. zasądził od [...] S.A. z siedzibą w Warszawie na rzecz skarżących K. K. i B. K. kwotę 457 (słownie: czterysta pięćdziesiąt siedem) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania. K. K. i B. K. wnieśli zażalenie na postanowienie w przedmiocie kosztów postępowania zawarte w pkt 3 wyroku. Zarzucili naruszenie art. 200 w związku z art. 205 § 1 p.p.s.a., poprzez ich niezastosowanie, a w konsekwencji nieprzyznanie stronie reprezentowanej przez radcę prawnego zwrotu kosztów wynagrodzenia, wskazując, iż Sąd ten, mimo uwzględnienia skargi przyznał skarżącym zwrot kwoty stanowiącej wpis od skargi, opłatę skarbową od pełnomocnictwa oraz zwrot kosztów zastępstwa przez radcę prawnego jedynie dla jednego ze skarżących, podczas gdy każdemu z nich przysługuje zwrot kosztów postępowania w całości. Z uwagi na powyższe wnieśli o zmianę zaskarżonego postanowienia przez zasądzenie od [...] S.A. z siedzibą w Warszawie na rzecz każdego ze skarżących zwrotu pełnych kosztów postępowania, tj. zasądzenie od [...] S.A. z siedzibą w Warszawie na rzecz K. i B. K. kwoty 697 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania, w tym zwrotu kosztów zastępstwa procesowego dla każdego ze skarżących, a także o zasądzenie od spółki na ich rzecz kosztów postępowania zażaleniowego, w tym kosztów zastępstwa przez radcę prawnego, według norm przepisanych. Alternatywnie, na wypadek nieuwzględnienia zażalenia, strona wniosła o uzupełnienie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 9 lipca 2014 r., w zakresie rozstrzygnięcia o kosztach, poprzez zmianę powyższego wyroku przez: - zasądzenie od [...] S.A. z siedzibą w Warszawie na rzecz skarżącej K. K. kwoty 357 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania, w tym zwrotu kosztów zastępstwa procesowego; - zasądzenie od [...] S.A. z siedzibą w Warszawie na rzecz skarżącego B. K. kwoty 340 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania, w tym zwrotu kosztów zastępstwa procesowego. Wniesiono o rozpatrzenie wniosku o uzupełnienie na posiedzeniu niejawnym. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie zasługiwało na uwzględnienie. Zgodnie z art. 194 § 1 pkt 9 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. dalej zwana "p.p.s.a.") zażalenie do Naczelnego Sądu Administracyjnego przysługuje na postanowienia wojewódzkiego sądu administracyjnego w przypadkach przewidzianych w ustawie, a ponadto na postanowienia, których przedmiotem jest zwrot kosztów postępowania, jeżeli strona nie wnosi skargi kasacyjnej. Stosownie do art. 51 p.p.s.a. kilku uprawnionych do wniesienia skargi może w jednej sprawie występować w roli skarżących, jeżeli ich skargi dotyczą tej samej decyzji, postanowienia, innego aktu lub czynności albo bezczynności organu lub przewlekłego prowadzenia postępowania. W rozpoznawanej sprawie każdy ze skarżących reprezentuje swój własny interes prawny chroniony konkretnym przepisem prawa materialnego, czego nie zmienia fakt, że cel, który chcą osiągnąć skarżąc bezczynność, jest dla nich wspólny. W takiej sytuacji, bez wątpienia można stwierdzić, że po stronie skarżących występuje współuczestnictwo, jednakże ma ono charakter formalny. Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 6 stycznia 2005 r., sygn. akt OZ 968/04 (publ. CBOSA), wspólne prawa lub obowiązki to takie, które wynikają z tego samego tytułu prawnego. Natomiast w niniejszej sprawie, każdy ze skarżących we własnym imieniu realizuje uprawnienia przyznane mu odrębnie przez prawo do dostępu do informacji publicznej. Nie zmienia tego fakt, że skargi wniesione zostały jednym pismem. Zgodnie więc z art. 214 § 2 p.p.s.a. skarżący uiścili tytułem wpisu kwotę 200 zł, lecz faktycznie kwota ta obejmowała dwa wpisy od skargi – obciążające obojga z osobna - po 100 zł, co wynika z § 2 pkt 6 cytowanego rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 16 grudnia 2003 r., oraz jedną opłatę skarbową od pełnomocnictwa w wysokości 17 złotych. Wskazać należy, że zgodnie z art. 202 § 1 p.p.s.a. jeżeli po stronie skarżącej występuje kilku uprawnionych w sprawie, zwrot kosztów przysługuje każdemu z nich odpowiednio do udziału w sprawie. W przypadkach przewidzianych w art. 202 § 1 p.p.s.a. zwrot kosztów postępowania poszczególnym skarżącym jest uzależniony od złożenia przez każdego z nich oddzielnego wniosku w tym zakresie, z zastrzeżeniem art. 210 § 2 p.p.s.a. (por. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, red. R. Hauser, M. Wierzbowski, Wyd. C.H. Beck, Warszawa 2013, s. 706) W rozpoznawanej sprawie skarżący w skardze wnieśli o zasądzenie na rzecz każdego z nich kosztów postępowania według norm przepisanych, w tym kosztów zastępstwa procesowego oraz zwrotu opłaty od pełnomocnictwa. Do kosztów sądowych poniesionych przez skarżących należał wpis stały od skargi oraz wynagrodzenie pełnomocnika. O wysokości wynagrodzenia pełnomocnika decydował § 14 ust. 2 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (t.j. Dz. U. z 2013 r. poz. 490), zgodnie z którym wynagrodzenie to wynosi 240 zł. Z uzasadnienia wyroku nie wynika, którą z zasad określonych w art. 202 § 1 i 2 p.p.s.a. kierował się Sąd Wojewódzki rozstrzygając o kosztach postępowania. Tymczasem wymieniony przepis wyraźnie rozdziela przypadki, gdy w sprawie występuje kilku uprawnionych jako tzw. współuczestników formalnych (§1) lub materialnych (§2). W sytuacji gdy w niniejszej sprawie z prawa materialnego nie wynika, że realizują oni prawo wspólne, a jedynie prawa oparte na identycznej podstawie, to należało orzec o kosztach według reguły stanowiącej o rozdzielności zwrotu kosztów postępowania. Z powyższych względów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 188 w zw. z art. 197 § 2 oraz art. 200, art. 202 § 1 i art. 205 § 2 p.p.s.a. w związku z § 14 ust. 2 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu, orzekł jak w sentencji.