II OSK 3185/14

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2016-09-28

Skład orzekający: Marzenna Linska-Wawrzon, Maciej Dybowski, Czesława Nowak-Kolczyńska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy podmiot leczniczy prowadzący ambulatoryjne świadczenia zdrowotne z zakresu rehabilitacji leczniczej, zarejestrowany pod kodem "3" (ambulatoryjne świadczenia zdrowotne), podlega wymogom dotyczącym wyposażenia pomieszczeń higieniczno-sanitarnych w natrysk, przewidzianym dla zakładów rehabilitacji leczniczej?
Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że Wojewódzki Sąd Administracyjny błędnie zinterpretował przepisy ustawy o działalności leczniczej oraz rozporządzenia Ministra Zdrowia. Sąd Wojewódzki nie ustalił, czy skarżąca Spółka prowadzi zakład rehabilitacji leczniczej w rozumieniu ustawy, czy też ambulatoryjne świadczenia zdrowotne. Wymagania dotyczące wyposażenia pomieszczeń higieniczno-sanitarnych powinny być dostosowane do rodzaju prowadzonej działalności leczniczej. Brak przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w tym zakresie przez organy administracji oraz błędna wykładnia przepisów przez WSA skutkowały uchyleniem zaskarżonego wyroku i decyzji.
Stan faktyczny
Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny nakazał NZOZ wyposażenie pomieszczenia higieniczno-sanitarnego w natrysk. NZOZ odwołał się, twierdząc, że nie prowadzi zakładu rehabilitacji leczniczej, a jedynie ambulatoryjne świadczenia zdrowotne. Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny utrzymał decyzję w mocy, uznając, że niezależnie od kodu rejestrowego, faktycznie wykonywane zabiegi rehabilitacyjne wymagają spełnienia określonych standardów. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę, podzielając stanowisko organu. NZOZ wniósł skargę kasacyjną, zarzucając błędną wykładnię przepisów prawa materialnego i procesowego.
Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżony wyrok i zaskarżoną decyzję.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Marzenna Linska-Wawrzon /spr./ Sędziowie: Sędzia NSA Maciej Dybowski Sędzia WSA del. Czesława Nowak-Kolczyńska Protokolant: starszy asystent sędziego Maciej Stojek po rozpoznaniu w dniu 28 września 2016 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej Niepublicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej "[...] " sp. z o.o. z siedzibą w Łodzi od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 26 sierpnia 2014 r. sygn. akt III SA/Łd 548/14 w sprawie ze skargi Niepublicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej "[...] " sp. z o.o. z siedzibą w Łodzi na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Łodzi z dnia [...] kwietnia 2014 r. nr [...] w przedmiocie nakazu wyposażenia pomieszczenia higieniczno-sanitarnego 1. uchyla zaskarżony wyrok i zaskarżoną decyzję, 2. zasądza od Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Łodzi na rzecz Niepublicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej "[...] " sp. z o.o. z siedzibą w Łodzi kwotę 760 (siedemset sześćdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi wyrokiem z dnia 26 sierpnia 2014 r., sygn. akt III SA/Łd 548/14, oddalił skargę Niepublicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej "[...]" Sp. z o.o. z siedzibą w Łodzi na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Łodzi z dnia [...] kwietnia 2014 r. w przedmiocie nakazu wyposażenia pomieszczenia higieniczno-sanitarnego. Wyrok wydany został w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy: Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Łodzi decyzją z dnia [...] lutego 2014 r. nakazał NZOZ "[...]" Sp. z o.o. w Łodzi, wyposażyć pomieszczenie higieniczno - sanitarne przy pomieszczeniach rehabilitacji leczniczej w natrysk. W odwołaniu od powyższej decyzji Spółka podniosła, że "nie prowadził ani nie prowadzi w chwili obecnej zakładu rehabilitacji leczniczej". Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w Łodzi decyzją z dnia [...] kwietnia 2014 r., na podstawie art. 1, art. 12 ust. 2 i art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (t.j. Dz. U. z 2011 r. nr 212 poz. 1263 ze zm.), rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 26 czerwca 2012 r. w sprawie szczegółowych wymagań, jakim powinny odpowiadać pomieszczenia i urządzenia podmiotu wykonującego działalność leczniczą (Dz. U. z 2012 r. poz. 739 ze zm.) oraz art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Organ odwoławczy stwierdził, że zgodnie z załącznikiem nr 6 pkt 5 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 26 czerwca 2012 r. w sprawie szczegółowych wymagań, jakim powinny odpowiadać pomieszczenia i urządzenia podmiotu wykonującego działalność leczniczą, w zakładzie rehabilitacji leczniczej znajdują się pomieszczenia higieniczno - sanitarne wyposażone dodatkowo w natrysk, w tym co najmniej jedno przystosowane dla osób niepełnosprawnych, w szczególności poruszających się na wózkach inwalidzkich. Zgodnie z Księgą Rejestrową Podmiot oznaczony został kodem rejestrowym "3", czyli Ambulatoryjne świadczenia zdrowotne. Organ stanął na stanowisku, że nie jest istotne jaki kod został przyporządkowany deklarowanej działalności, lecz jaka jest działalność faktycznie wykonywana/prowadzona. Z niekwestionowanego przez stronę protokołu wynika, że w zakładzie zlokalizowane są sale kinezyterapii, masażu suchego, terapii zajęciowej, elektroterapii, laseroterapii, pole magnetyczne, solux, ultradźwięki, terapuls, czyli pomieszczenia w których wykonywane są zabiegi rehabilitacyjne. Wobec jednoznacznego brzmienia rozporządzenia z dnia 26 czerwca 2012 r. - załącznik nr 6 pkt 5 - wszystkie osoby korzystające z zabiegów rehabilitacji muszą mieć możliwość skorzystania z zabiegów higienicznych niezależnie od kodu, pod którym podmiot leczniczy jest zarejestrowany. NZOZ "[...]" Sp. z o. o. w skardze na powyższą decyzję wniosła o jej uchylenie alternatywnie o stwierdzenie jej nieważności z powodu zajścia przyczyny wymienionej w art. 156 § 1 ust. 2 K.p.a. Zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie art. 6, 7, 8, 9, 77 § 1 i § 4 K.p.a. W ocenie skarżącej Spółki organ nie wziął pod uwagę, iż nie powinna ona być stroną postępowania, bowiem nie prowadziła ona i nie prowadzi działalności w postaci zakładu rehabilitacji leczniczej. Ponadto zarzucono naruszenie art. 8 w zw. z art. 10 ustawy o działalności leczniczej poprzez ich niezastosowanie i brak stwierdzenia, że skarżąca prowadzi działalność leczniczą polegająca na ambulatoryjnych świadczeniach zdrowotnych oraz braku akceptacji faktu, że obejmują one świadczenia podstawowej lub specjalistycznej opieki zdrowotnej oraz świadczenia z zakresu rehabilitacji leczniczej udzielane w warunkach niewymagających ich udzielania w trybie stacjonarnym i całodobowym w odpowiednio urządzonym, stałym pomieszczeniu. Udzielanie tych świadczeń może odbywać się w pomieszczeniach przedsiębiorstwa, w tym w pojeździe przeznaczonym do udzielania tych świadczeń lub w miejscu pobytu pacjenta. Ponadto zarzucono naruszenie art. 12 ust. 3 tej ustawy poprzez jego niezastosowanie oraz brak ustalenia faktu, że ambulatoryjnych świadczeń zdrowotnych udziela się w ambulatorium (przychodni, poradni, ośrodku zdrowia, lecznicy lub ambulatorium z izba chorych) a także zakładzie badań diagnostycznych i medycznym laboratorium diagnostycznym. W ocenie skarżącej organ naruszył także § 7 rozporządzenia Ministra Zdrowia w sprawie resortowych kodów identyfikacyjnych oraz szczegółowego sposobu ich nadawania poprzez jego niezastosowanie i brak ustalenia faktu, iż wpisany do ksiąg skarżącego kod resortowy uniemożliwia mu wykonywanie działalności w ramach zakładu rehabilitacji leczniczej. Ponadto organ w ogóle nie zapoznał się z załączoną w trakcie trwania postępowania przez skarżącego dokumentacją w postaci ksiąg rejestrowych oraz podpisanego przez skarżącego kontraktu z NFZ. Do skargi załączono umowę o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej – rehabilitacja lecznicza. Wskazano iż miejsce, w którym skarżąca wykonuje swoją działalność jest kompletnie wyposażone oraz spełnia wszystkie wymagane standardy wyposażenia. Skarżąca nie zgodziła się ze stanowiskiem organu, że nie jest istotne, jaki kod został przyporządkowany deklarowanej działalności lecz jaka jest działalność faktycznie wykonywana/deklarowana. W odpowiedzi na skargę PWIS w Łodzi wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w uzasadnieniu wyroku wskazał, że skarżąca spółka ma przypisany kod nr 3 co oznacza ambulatoryjne świadczenia zdrowotne. Powyższe wynika także z załącznika nr 1 do rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 17 maja 2012r. w sprawie systemu resortowych kodów identyfikacyjnych oraz szczegółowego sposobu ich nadawania. (Dz. U. z 2012 r. poz. 594). W myśl art. 10 ustawy z dnia 15 kwietnia 2011 r. o działalności leczniczej (Dz. U. nr 112 poz.654 ) ambulatoryjne świadczenia zdrowotne obejmują świadczenia podstawowej lub specjalistycznej opieki zdrowotnej oraz świadczenia z zakresu rehabilitacji leczniczej, udzielane w warunkach niewymagających ich udzielania w trybie stacjonarnym i całodobowym w odpowiednio urządzonym, stałym pomieszczeniu. Udzielanie tych świadczeń może odbywać się w pomieszczeniach przedsiębiorstwa, w tym w pojeździe przeznaczonym do udzielania tych świadczeń, lub w miejscu pobytu pacjenta. Zgodnie z Załącznikiem nr 6 pkt 5 do rozporządzenia z dnia 26 czerwca 2012 r. w sprawie szczegółowych wymagań , jakim powinny odpowiadać pomieszczenia i urządzenia podmiotu wykonującego działalność leczniczą – w zakładzie rehabilitacji leczniczej znajdują się pomieszczenia higieniczno-sanitarne wyposażone dodatkowo w natrysk, w tym co najmniej jedno przystosowane dla osób niepełnosprawnych, w szczególności poruszających się na wózkach inwalidzkich. Zdaniem Sądu z powyższego wynika, że strona skarżąca prowadzi rehabilitację leczniczą. Wynika to także z przeprowadzonej przez organ kontroli (protokołu) oraz ocen – zakładu rehabilitacji leczniczej i przychodni. Wymieniono tam bowiem pomieszczenia w których wykonywane są zabiegi rehabilitacyjne. W zakładzie zlokalizowane są sale kinezyterapii, masażu suchego, terapii zajęciowej, elektroterapii, laseroterapii, pole magnetyczne, solux, ultradźwięki , terapuls. Niewątpliwie zatem strona skarżąca winna spełniać wymagania określone w załączniku nr 6 pkt 5 rozporządzenia z dnia 26 czerwca 2012 r. Sąd podzielił stanowisko organu, że niezależnie od formy prowadzenia działalności określonej na potrzeby rejestracji podmiot leczniczy winien spełnić warunki konieczne dla bezpiecznego i higienicznego wykonywania zabiegów rehabilitacyjnych. Zdaniem Sądu – biorąc pod uwagę potoczne rozumienie tego pojęcia - Zakład Rehabilitacji Leczniczej udziela świadczeń zdrowotnych polegających na kompleksowych działaniach usprawniających, które służą zachowaniu, przywracaniu i poprawie zdrowia. Nakaz organu dotyczył wyposażenia pomieszczeń higieniczno - sanitarnych przy pomieszczeniach rehabilitacji leczniczej w natrysk i nie ma tu znaczenia czy NZOZ jest zakładem rehabilitacji leczniczej z definicji, czy też nie, bezspornie świadczy usługi w postaci rehabilitacji leczniczej. Stanowisko organu, że wszystkie osoby korzystające z zabiegów rehabilitacji muszą mieć możliwość skorzystania z zabiegów higienicznych niezależnie od kodu, pod którym podmiot leczniczy jest zarejestrowany, jest w pełni zgodny z zasadami logiki i doświadczenia życiowego. Ponadto Sąd zauważył, że do zadań organów sanitarnych nie należy ustalanie pod jakim kodem resortowym zarejestrowana została działalność skarżącej. Wynika to z art. 1 – 6a ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej. Mając powyższe na uwadze Sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a. NZOZ "[...]" Sp. z o. o. w skardze kasacyjnej od powyższego wyroku wniosła o jego uchylenie w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono: naruszenie przepisów prawa materialnego przez błędną jego wykładnię i niewłaściwie zastosowanie, polegające w istocie na na niezastosowaniu przepisów prawa materialnego jako podstawy wydania orzeczenia i oparciu wyroku na indywidualnej interpretacji stanu faktycznego z pominięciem przepisów prawa materialnego tj. naruszeniu: art. 2 Konstytucji RP albowiem Sąd wbrew zasadzie sprawiedliwości społecznej w sposób stronniczy chroni interesy organu administracji państwowej, nie zważając na prawa podmiotowo i procesowe Skarżącej jako strony postępowania. Sąd posługiwał się przy wydaniu wyroku nieuczciwymi, nierzetelnymi procedurami sądowymi tj. popełnił rażące zaniedbania w zakresie sądowego postępowania dowodowego, w szczególności pomijał w sposób milczący istotne dla sprawy kwestie wprost zdefiniowane w przepisach prawa materialnego, zastępując je własnymi interpretacjami; art. 45 Konstytucji RP w zw. z art. 50 p.p.s.a. uprawniającymi do wniesienia skargi każdego, kto ma w tym interes prawny w związku z art 132 p.p.s.a. obligującymi Sąd do rozstrzygania spraw wyrokiem; art. 8 w zw. z art. 10 ustawy o działałności leczniczej poprzez ich niezastosowanie i brak stwierdzenia, iż skarżący prowadzi działalność leczniczą polegającą na ambulatoryjnych świadczeniach zdrowotnych oraz brak akceptacji faktu, że ambulatoryjne świadczenia zdrowotne obejmują świadczenia podstawowej lub specjalistycznej opieki zdrowotnej oraz świadczenia z zakresu rehabilitacji leczniczej, udzielane w warunkach niewymagających ich udzielania w trybie stacjonarnym i całodobowymi w odpowiednio urządzonym, stałym pomieszczeniu w związku z przepisami art. 134 p.p.s.a, z którego wynika, iż sąd administracyjny bada w pełnym zakresie treść zaskarżonego aktu albo czynności lub też bezczynności organu administracji publicznej pod względem ich zgodności z prawem (art. 1 p.p.s.a.). przepisów art 12 ust. 3 ustawy o działalności leczniczej poprzez jego nie zastosowanie i brak ustalenia faktu, iż ambulatoryjnych świadczeń zdrowotnych udziela się w ambulatorium (przychodni, poradni, ośrodku zdrowia, lecznicy lub ambulatorium z izbą chorych), a także zakładzie badań diagnostycznych i medycznym laboratorium diagnostycznym w zw. z przepisami art. 134 p.p.s.a. przepisów § 7 Rozporządzenia Ministra Zdrowia w sprawie resortowych kodów identyfikacyjnych oraz szczegółowego sposobu ich nadawania poprzez jego niezastosowanie i brak ustalenia faktu, iż wpisany do ksiąg skarżącego kod resortowy uniemożliwia mu wykonywanie działalności w ramach zakładu rehabilitacji leczniczej w zw. z przepisami art. 134 p.p.s.a. art. 3 p.p.s.a. w związku z art. 134 p.p.s.a. zobowiązujących Sąd do zbadania, czy przy wydaniu zaskarżonego postanowienia organ odwoławczy nie dopuścił się naruszenia przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania, nie będąc przy tym związanym granicami skargi w związku z przepisami art. 7 K.p.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a.; zasady nakazującej Sądom, zgodnie z art.3 § 1 i 2 p.p.s.a., w ramach kontroli aktów organów administracji, egzekwowanie od organów stosowania zasady praworządności (legalności), nakazującej organom orzekanie z duchem i literą prawa (art. 8 Konstytucji RP w zw. z art. 6 K.p.a.); zasady nakazującej Sądom, zgodnie z art. 3 § 1 i 2 p.p.s.a., zgodnie z art. 134 § 1 i 2 p.p.s.a., w ramach kontroli aktów organów administracji, egzekwowanie od organów administracji stosowania postulatu orzekania w razie wątpliwości na korzyść strony (in dubio pro tributario) oraz stosowania zasady zaufania obywatela do organów państwo, nakazującej organom administracyjnym orzekanie zgodnie z prawem w sposób pogłębiający zaufanie obywateli do organów państwa oraz świadomość i kulturę prawną obywateli (art. 6 w zw. z art. 8 i 9 K.p.a.) przepisów art. 134 p.p.s.a., obligujących Sąd do badania, czy przy wydaniu zaskarżonej decyzji przez organy nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego i przepisów przepisów procedury administracyjnej, albowiem Sąd, będąc powołany do sądowej kontroli ostatecznych decyzji organów administracyjnych w celu zagwarantowania obywatelom praworządnego działania organów państwowych, zaskarżonym wyrokiem, dopuszczając się błędnej wykładni prawa procesowego, jak i materialnego prawa w spornej sprawie, zapewnił Skarżącej tylko pozory sprawiedliwości, nie dopuszczając do rzetelnego, systemowego rozwiązania sporu administracyjnego, de facto przerzucając faktyczny ciężar wymiaru sprawiedliwości na Naczelny Sąd Administracyjny; naruszenie przepisów o postępowaniu sądowoadministracyjnym tj. art. 113 § 1 pozwalającego przewodniczącemu zamknąć rozprawę, gdy uzna sprawę za dostatecznie wyjaśnioną; podczas rozprawy w/w Sąd nie przeprowadził wnikliwie sądowego postępowania dowodowogo, w szczególności Sąd nie dokonał badania dowodów załączonych przez stronę Skarżącą w kontekście powoływanych przepisów prawa materialnego. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna zasługiwała na uwzględnienie. Stosownie do art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2016 r. poz. 718, dalej: "p.p.s.a.") Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę wyłącznie nieważność postępowania, której przesłanki określone zostały w § 2 wymienionego przepisu. Wobec niestwierdzenia przyczyn nieważności, skargę kasacyjną należało rozpoznać w granicach przytoczonych w niej podstaw. Jako słuszny należało uznać zarzut, iż Sąd Wojewódzki rozpatrzył sprawę z naruszeniem przepisów prawa materialnego, a konkretnie art. 10 ustawy z 15 kwietnia 2011 r. o działalności leczniczej (Dz. U. z 2013 r., poz. 217 ze zm., dalej zwaną "ustawą") - przez błędną jego wykładnię oraz art. 8 i 12 ustawy - przez ich nieuwzględnienie przy ocenie prawnej kontrolowanej decyzji. W rozpatrywanej sprawie organ Państwowej Inspekcji Sanitarnej nałożył na skarżącą Spółkę obowiązek w zakresie wyposażenia pomieszczeń higieniczno-sanitarnych przy pomieszczeniach rehabilitacji leczniczej w natrysk przyjmując, że jest podmiotem, do którego ma zastosowanie wymóg przewidziany w pkt. 5 załącznika nr 6 do rozporządzenia Ministra Zdrowia z 26 czerwca 2012 r. w sprawie szczegółowych wymagań, jakim powinny odpowiadać pomieszczenia i urządzenia podmiotu wykonującego działalność leczniczą, zgodnie z którym: "W zakładzie rehabilitacji leczniczej znajdują się pomieszczenia higieniczno-sanitarne wyposażone dodatkowo w natrysk, w tym co najmniej jedno przystosowane dla osób niepełnosprawnych, w szczególności poruszających się na wózkach inwalidzkich". Natomiast Spółka w odwołaniu oraz skardze, podnosiła, że nie jest zakładem rehabilitacji leczniczej lecz prowadzi działalność leczniczą polegającą na świadczeniu ambulatoryjnych świadczeń zdrowotnych w poradni rehabilitacji, zarejestrowaną pod kodem (3) wg. załącznika nr 1 do rozporządzenia Ministra Zdrowia z 17 maja 2012 r. w sprawie systemu kodów identyfikacyjnych oraz szczegółowego sposobu ich nadawania (Dz.U. z 2012 r., poz. 594), a także zgodnie z kontraktem podpisanym z NFZ. Sąd Wojewódzki, akceptując rozstrzygnięcia podjęte przez organy obu instancji, stwierdził że skoro skarżąca Spółka świadczy usługi w postaci rehabilitacji leczniczej to nie ma znaczenia, czy "jest zakładem rehabilitacji leczniczej z definicji, czy też nie". W ocenie Sądu Wojewódzkiego podmiot leczniczy winien spełniać warunki konieczne dla bezpiecznego i higienicznego wykonywania zabiegów rehabilitacyjnych niezależnie od formy prowadzonej działalności. Przedstawione w zaskarżonym wyroku wnioskowanie Sądu Wojewódzkiego dokonane zostało bez analizy prawnej ustawy z 15 kwietnia 2011 r. o działalności leczniczej i cyt. rozporządzenia z 26 czerwca 2012 r., których przepisy stanowią o rodzajach działalności leczniczej oraz określają szczegółowe wymagania jakim powinny odpowiadać pomieszczenia i urządzenia - odpowiednio do rodzaju wykonywanej działalności leczniczej oraz zakresu udzielanych świadczeń zdrowotnych. Zgodnie z art. 8 ustawy rodzajami działalności leczniczej są: 1) stacjonarne i całodobowe świadczenia zdrowotne: a) szpitalne; b) inne niż szpitalne; 2) ambulatoryjne świadczenia zdrowotne. Przepis art. 10 ustawy stanowi, że ambulatoryjne świadczenia zdrowotne obejmują świadczenia podstawowej lub specjalistycznej opieki zdrowotnej oraz świadczenia z zakresu rehabilitacji leczniczej, udzielane w warunkach niewymagających ich udzielania w trybie stacjonarnym i całodobowym w odpowiednio urządzonym, stałym pomieszczeniu. Udzielanie tych świadczeń może odbywać się w pomieszczeniach przedsiębiorstwa, w tym w pojeździe przeznaczonym do udzielania tych świadczeń, lub w miejscu pobytu pacjenta. Z kolei w myśl art. 12 (ust. 1) stacjonarnych i całodobowych świadczeń zdrowotnych innych niż szpitalne udziela się w przypadku świadczeń, o których mowa w art. 9 ust. 1: 1) pkt 1 - w zakładzie opiekuńczo-leczniczym; 2) pkt 2 - w zakładzie pielęgnacyjno-opiekuńczym; 3) pkt 3 - w zakładzie rehabilitacji leczniczej; 4) pkt 4 - w hospicjum; (ust. 3) Ambulatoryjnych świadczeń zdrowotnych udziela się w ambulatorium (przychodni, poradni, ośrodku zdrowia, lecznicy lub ambulatorium z izbą chorych), a także zakładzie badań diagnostycznych i medycznym laboratorium diagnostycznym. W załączniku nr 1 do rozporządzenia Ministra Zdrowia z 17 maja 2012 r. w sprawie systemu resortowych kodów identyfikacyjnych oraz szczegółowego sposobu ich nadawania (Dz. U, z 2012 r., poz. 594) przewidziano następujące kody rodzaju działalności leczniczej wykonywanej w przedsiębiorstwie podmiotu leczniczego: 1 - stacjonarne i całodobowe świadczenia specjalne szpitalne; 2 - stacjonarne i całodobowe świadczenia zdrowotne inne niż szpitalne; 3- ambulatoryjne świadczenia zdrowotne. Odpowiednio do przedstawionej systematyki rodzajów działalności leczniczej i przypisanych im kodów określone zostały w poszczególnych załącznikach rozporządzenia Ministra Zdrowia z 26 czerwca 2012 r. szczegółowe wymagania, jakim powinny odpowiadać pomieszczenia i urządzenia podmiotu wykonującego działalność leczniczą. Stosownie do § 4 ust. 1 rozporządzenia, pomieszczenia i urządzenia ambulatorium odpowiadają, odpowiednio do zakresu udzielanych świadczeń zdrowotnych, szczegółowym wymaganiom określonym w załączniku nr 2 do rozporządzenia. Natomiast w myśl § 8 rozporządzenia, szczegółowe wymagania dotyczące pomieszczeń i urządzeń zakładu rehabilitacji leczniczej określone zostały w załączniku nr 6. Wobec powyższego należy przyjąć że użyte w § 8 rozporządzenia z 26 czerwca 2012 r. pojęcie "zakładu rehabilitacji leczniczej" należy definiować zgodnie z normami ustawy z 15 kwietnia 2011 r. o działalności leczniczej, której art. 12 ust. 1 określa, że stacjonarnych i całodobowych świadczeń zdrowotnych innych niż szpitalne udziela się w przypadku świadczeń, o których mowa w artykule 9 ust. 1 m.in. (pkt 3) - w zakładzie rehabilitacji leczniczej. Trudno zatem zaakceptować stanowisko Sądu Wojewódzkiego, który weryfikując sporne zagadnienie kierował się potocznym rozumieniu "zakładu rehabilitacji leczniczej", przyjmując w efekcie, że zakład taki "udziela świadczeń zdrowotnych polegających na kompleksowych działaniach usprawniających, które służą zachowaniu, przywracaniu i poprawie zdrowia." Z całokształtu omawianej regulacji wynika, że świadczenia zdrowotne z zakresu rehabilitacji leczniczej udzielane są w ramach: 1 - stacjonarnych i całodobowych świadczeń zdrowotnych szpitalnych; 2 - stacjonarnych i całodobowych świadczeń innych niż szpitalne, m.in. w zakładach rehabilitacji leczniczej, 3 - ambulatoryjnych świadczeń zdrowotnych. Z przytoczonych wcześniej przepisów art. 10 i art. 12 ust. 1 i 3 ustawy wynika wyraźne rozróżnienie wskazujące na to że: po pierwsze - ambulatoryjne świadczenia z zakresu rehabilitacji leczniczej udzielane są w warunkach niewymagających ich udzielania w trybie stacjonarnym i całodobowym w odpowiednio urządzonym, stałym pomieszczeniu, przy czym dopuszcza się udzielanie tych świadczeń w pojeździe przeznaczonym do udzielania tych świadczeń, lub w miejscu pobytu pacjenta; po drugie - całodobowych i stacjonarnych świadczeń zdrowotnych innych niż szpitalne udziela się m.in. w zakładzie rehabilitacji leczniczej - w zakresie pielęgnacji i rehabilitacji pacjentów niewymagających hospitalizacji, co wiąże się też z zapewnieniem im produktów leczniczych i wyrobów medycznych, pomieszczeń i wyżywienia odpowiednich do stanu zdrowia. Mając powyższe na uwadze, Sąd Wojewódzki błędnie w rozpatrywanej sprawie przyjął, że istota sporu dotyczy kwestii: "czy strona skarżąca prowadzi rehabilitację leczniczą, czy też nie i czy w związku z tym jest zobowiązana do wyposażenia pomieszczenia higieniczno-sanitarnego przy pomieszczeniu rehabilitacji - w natrysk" Strona skarżąca nie kwestionowała bowiem tego, że udziela świadczeń z zakresu rehabilitacji leczniczej, lecz negowała zastosowanie wobec niej wymagań przewidzianych dla podmiotów prowadzących zakłady rehabilitacji leczniczej. W tym miejscu podkreślić należy, że świadczenia rehabilitacji leczniczej w zależności od ich zakresu oraz stanu zdrowia pacjentów mogą być udzielane w różnych warunkach przez podmioty wykonujące działalność leczniczą prowadzoną ambulatoryjne lub stacjonarnie i całodobowo. Konsekwentnie przepisy wykonawcze rozporządzenia z 26 czerwca 2012 r. określają szczegółowe wymagania dla pomieszczeń i urządzeń podmiotów wykonujących działalność leczniczą - odpowiednio do rodzaju działalności leczniczej i zakresu udzielanych świadczeń zdrowotnych, wyróżniając przykładowo w załączniku nr 2 wymagania dla ambulatorium, a w załączniku nr 6 wymagania dla zakładu rehabilitacji leczniczej. W rozpoznawanej sprawie organy Inspekcji Sanitarnej nie przeprowadziły postępowania wyjaśniającego pozwalającego na ustalenie, że skarżąca Spółka prowadzi zakład rehabilitacji leczniczej. W decyzji organu odwoławczego nie odniesiono się do zarzutów strony i dowodów wykazujących ambulatoryjny rodzaj działalności leczniczej. Wbrew wymogom art. 107 § 3 K.p.a. Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny nie przedstawił żadnych ustaleń faktycznych, z których wynikałoby dlaczego przyjął, że Spółka prowadzi zakład rehabilitacji leczniczej, a nie ambulatorium, jak to wynika z nadanego jej resortowego kodu identyfikacyjnego. Sam opis wyposażenia pomieszczeń i rehabilitacji wskazujący, że w prowadzonym przez Spółkę przedsiębiorstwie znajdują się: "sale kinezyterapii, masażu suchego, terapii zajęciowej, elektroterapii, laseroterapii, pola magnetyczne, solux, ultradźwięki, terapuls" - nie był wystarczający do stwierdzenia rodzaju prowadzonej działalności. Dodać również trzeba, że kwalifikacja wykonywanej działalności leczniczej danego podmiotu nie może być dokonywana bez uwzględnienia przepisów art. 100 - 113 ustawy o działalności leczniczej, regulujących zasady prowadzenia rejestru podmiotów wykonujących działalność leczniczą. O poważnej wadliwości decyzji organu odwoławczego świadczy również brak pełnego wyjaśnienia podstawy prawnej podjętego rozstrzygnięcia i powołanie w sentencji w sposób ogólnikowy rozporządzenia Ministra Zdrowia z 26 czerwca 2012 r. w sprawie szczegółowych wymagań, jakim powinny odpowiadać pomieszczenia i urządzenia podmiotu wykonującego działalność leczniczą. Ograniczenie rozważań prawnych tylko do treści załącznik nr 6 cytowanego rozporządzenia oznacza, że organ odwoławczy nie przeprowadził oceny prawnej sprawy w oparciu o wszystkie przepisy mające zastosowanie w sprawie, a dodatkowo wskazywane przez stronę skarżącą w odwołaniu. Nieuwzględnienie przez organ odwoławczy omówionej wyżej regulacji ustawowej i przepisów wykonawczych sprawiło, że sprawa została rozstrzygnięcia bez ustalenia istotnych okoliczności sprawy, a więc z naruszeniem przepisów art. 6, 7, 8, 77 § 1 K.p.a., co wymagało ewentualnie naprawienia w postępowaniu odwoławczym, zgodnie z art. 136 K.p.a. Uzasadnienie decyzji organu odwoławczego nie zawiera argumentacji wykazującej przesłanki zastosowania w sprawie przepisu art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. W rezultacie nieuprawnione było stanowisko Sądu Wojewódzkiego co do zgodności z prawem decyzji Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego. Niewątpliwie prawidłowo przeprowadzona kontrola sądowa powinna doprowadzić do uwzględnienia skargi, czego Sąd Wojewódzki nie uczynił. Zasadność omówionych zarzutów kasacyjnych skutkowała uchyleniem wyroku i uchyleniem zaskarżonej decyzji zgodnie z art. 188 p.p.s.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a. O kosztach postępowania sądowego orzeczono na podstawie art. 203 pkt 1 i 200 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 12.07.2026. · Źródło