I OZ 950/14

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Jan Paweł Tarno, po rozpoznaniu w dniu 4 listopada 2014 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia K. K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 3 września 2014 r., sygn. akt II SA/Sz 414/14 o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia skargi w sprawie ze skargi K. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Szczecinie z dnia [...] lutego 2014 r., nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego postanawia: oddalić zażalenie. Postanowieniem z 3 września 2014 r., II SA/Sz 414/14 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie odmówił K. K. przywrócenia terminu do wniesienia przez niego skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Szczecinie z [...] lutego 2014 r., nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego. W uzasadnieniu, Sąd I instancji wskazał, że w złożonej 11 kwietnia 2014 r. za pośrednictwem organu skardze, K. K. zawarł wniosek o przywrócenie terminu do jej wniesienia. Zaskarżona decyzja została doręczona skarżącemu 5 marca 2014 r., a zatem termin do wniesienia skargi upłynął 4 kwietnia 2014 r. Skarżący wskazał, że powodem niedotrzymania terminu do wniesienia skargi był jego pobyt w szpitalu w dniach od 5 marca 2014 r. do 12 marca 2014 r. Na dowód hospitalizacji skarżący przedstawił kserokopię karty informacyjnej z leczenia szpitalnego w Samodzielnym Szpitalu Klinicznym w Szczecinie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie oddalając wniosek wskazał, że z brakiem winy mamy do czynienia tylko w przypadku zaistnienia niezależnych od strony która uchybiła terminowi, niemożliwych do przezwyciężenia okoliczności z powodu których doszło do przekroczenia wyznaczonego przepisami prawa terminu. Za brak winy uważa się sytuację, gdy zainteresowany nie był w stanie pokonać przeszkody przy użyciu sił i środków normalnie dostępnych. Do takich przeszkód zalicza się m.in. stany nadzwyczajne, problemy komunikacyjne, klęski żywiołowe czy nagłą chorobę strony lub jej pełnomocnika, która nie pozwoliła na wyręczenie się inną osobą. W niniejszej sprawie, w trakcie biegu terminu do wniesienia skargi skarżący rzeczywiście przebywał w szpitalu, jednakże z dostarczonej przez skarżącego dokumentacji szpitalnej wynika, że został on przyjęty na oddział celem diagnostyki i leczenia. Z akt sprawy wynika, że skarżący przewlekle choruje, a zatem pobyt w szpitalu nie stanowił okoliczności nie do przewidzenia. Ponadto, lekarz prowadzący wskazał, że chory został wypisany do domu w stanie ogólnym dobrym. Zapobieżenie skutkom takiego stanu nie wymagało od strony nadzwyczajnego w danych warunkach wysiłku, osoba należycie dbająca o swoje sprawy może się bowiem posłużyć innymi osobami lub odpowiednio zaplanować swoje czynności wiedząc, że w określonym terminie będzie przebywać w szpitalu. Z kolei od opuszczenia szpitala w dniu 12 marca 2014 r. do 4 kwietnia 2014 r., to znaczy ostatniego dnia terminu do wniesienia skargi, upłynęły 23 dni, w których skarżący mógł wnieść skargę. W ocenie Sądu skarżący nie wykazał więc w sposób wiarygodny, że bez własnej winy uchybił terminowi do jej wniesienia. W zażaleniu, skarżący reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, zarzucił naruszenie art. 86 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) - zwanej dalej p.p.s.a. poprzez odmowę przywrócenia terminu do wniesienia skargi, pomimo istnienia przesłanek do uznania braku winy w uchybieniu terminu i wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez Sąd I instancji. Wniósł także o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej. W uzasadnieniu skarżący podkreślił, że jest osobą starszą, schorowaną i nieznającą przepisów prawa. Pomimo tego, że choruje już od dłuższego czasu, jego dolegliwości są często na tyle silne, że nie pozwalają mu do końca normalnie funkcjonować, co miało także znaczący wpływ na uchybienie terminu do złożenia skargi w niniejszej sprawie. Przygotowanie skargi wymagało od skarżącego dużo wysiłku, a zasiłek o który wystąpił jest konieczny do zaspokojenia jego niezbędnych potrzeb bytowych. Skarżący nie zwrócił się o pomoc do innych osób, ponieważ nie chciał obarczać prywatnymi sprawami obcych osób. Skargę wniósł kiedy tylko miał taką możliwość. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie mogło odnieść zamierzonego skutku. Zasadą postępowania sądowoadministracyjnego jest dokonywanie czynności procesowych w wyznaczonym do tego terminie. W przypadku wniesienia skargi jest to termin trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie (art. 53 § 1 p.p.s.a.). Uchybienie terminu skutkuje odrzuceniem wniesionej skargi (art. 58 § 1 pkt 2 p.p.s.a.), dlatego też okoliczności, które uzasadniają przyjęcie skargi pomimo upływu terminu do jej wniesienia muszą mieć charakter wyjątkowy, wynikający z "braku winy" strony, na co wskazuje art. 86 § 1 p.p.s.a. W niniejszej sprawie skarżący wskazywał na pobyt w szpitalu, który jednak zakończył się 23 dni przed upływem terminu do wniesienia skargi. Oznacza to, że przez większość czasu skarżący przebywał już poza szpitalem i miał możliwość wniesienia skargi. Powoływane przez skarżącego okoliczności, to znaczy wiek oraz długotrwała choroba, chociaż niewątpliwie wskazują na jego trudną sytuację, to nie stanowią jednak okoliczności o charakterze wyjątkowym, a więc takich, który skarżący nie mógł przewidzieć. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym orzekł jak w sentencji postanowienia. Naczelny Sąd Administracyjny nie orzekł o przyznaniu pełnomocnikowi z urzędu wynagrodzenia na zasadzie prawa pomocy, gdyż takie wynagrodzenie, należne od Skarbu Państwa (art. 250 p.p.s.a.), przyznawane jest przez wojewódzki sąd administracyjny w postępowaniu określonym w przepisach art. 258 - 261 p.p.s.a.