III SA/Kr 963/14

PostanowienieWSA w Krakowie2014-07-24

Skład orzekający: Hanna Knysiak-Molczyk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Wojewódzki Sąd Administracyjny jest właściwy do rozpoznania skargi na uchylanie się szpitala od ustalenia płci dziecka martwo urodzonego i nakazania poprawnego zgłoszenia urodzenia do urzędu stanu cywilnego?
Ratio decidendi
Wojewódzki Sąd Administracyjny nie jest właściwy do rozpoznania skargi na uchylanie się szpitala od ustalenia płci dziecka martwo urodzonego i nakazania poprawnego zgłoszenia urodzenia do urzędu stanu cywilnego. Sprawy dotyczące ustalenia treści aktu urodzenia, który nie może być sporządzony na podstawie niekompletnego zgłoszenia, należą do drogi sądowej w postępowaniu cywilnym przed sądem powszechnym.
Stan faktyczny
Skarżący złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na uchylanie się szpitala od ustalenia płci dziecka martwo urodzonego i poprawnego zgłoszenia urodzenia do urzędu stanu cywilnego. Skarżący wskazał, że brak płci dziecka w zgłoszeniu uniemożliwia wystawienie aktu urodzenia, co wpływa na rozliczenie urlopu macierzyńskiego jego małżonki. Szpital wniósł o odrzucenie skargi, argumentując, że sprawa należy do właściwości sądów powszechnych.
Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. z uwagi na brak właściwości sądów administracyjnych.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA Hanna Knysiak-Molczyk po rozpoznaniu w dniu 24 lipca 2014 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. I. na czynność Szpitala Miejskiego Specjalistycznego [...] w K w przedmiocie uchylenia się od ustalenia płci dziecka martwo urodzonego, postanawia: odrzucić skargę. Pismem z dnia 26 maja 2014 r. A. I. (dalej: skarżący) wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skargę na "uchylanie się przez Szpital Miejski Specjalistyczny [...] w K od ustalenia płci dziecka martwo urodzonego". Skarżący wniósł o nakazanie szpitalowi niezwłocznego ustalenia płci martwo urodzonego dziecka skarżącego, jak również o nakazanie szpitalowi – niezwłocznie po ustaleniu płci dziecka – poprawnego zgłoszenia martwego urodzenia dziecka do urzędu stanu cywilnego, tj. przekazania temu Urzędowi "pisemnego zgłoszenia urodzenia dziecka", umożliwiającego wystawienie aktu urodzenia dziecka. W uzasadnieniu skargi wyjaśniono, że sporządzone przez szpital "pisemne zgłoszenie urodzenia dziecka" skarżącego nie zawiera m.in. informacji o płci dziecka. W ocenie skarżącego takie postępowanie uniemożliwia wystawienie przez właściwy urząd stanu cywilnego aktu urodzenia dziecka, który jest niezbędny dla rozliczenia urlopu macierzyńskiego, z którego korzysta małżonka skarżącego. W skardze podniesiono, że szpital niezasadnie odmawia podania w "pisemnym zgłoszeniu" prawdopodobnych parametrów dziecka oraz niezasadnie uzależnia ustalenie płci dziecka od sfinansowania przez skarżącego badań genetycznych w tym przedmiocie. W odpowiedzi na skargę Szpital Miejski Specjalistyczny [...] w K wniósł o jej "odrzucenie lub oddalenie". Szpital wskazał, że niniejsza sprawa podlega kognicji sądów powszechnych, gdyż szpital nie jest organem administracji publicznej, a niniejsza sprawa dotyczy ustalenia treści aktu cywilnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz. U. z 2012 r., poz. 270; dalej: p.p.s.a.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Zgodnie z art. 3 § 2 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4a. Ponadto sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach (art. 3 § 3 p.p.s.a.). W tym miejscu należy zauważyć, że zagadnienia będące przedmiotem skargi reguluje ustawa z dnia 29 września 1986 r. – Prawo o aktach stanu cywilnego (t.j.: Dz.U. z 2011 r., Nr 212, poz. 1264 ze zm.; dalej: p.a.s.c.). Zgodnie z art. 40 p.a.s.c., akt urodzenia sporządza się na podstawie pisemnego zgłoszenia urodzenia dziecka wystawionego przez lekarza, położną lub zakład opieki zdrowotnej, a zawierającego m.in. określenie płci dziecka (art. 40 ust. 3 pkt 7 p.a.s.c.). Informacja o płci dziecka powinna znaleźć się następnie w akcie urodzenia (art. 40 ust. 2 pkt 1 p.a.s.c.). Istotnie zatem, jak podaje skarżący, niewskazanie przez szpital danych dotyczących m. in. płci dziecka w pisemnym zgłoszeniu urodzenia dziecka martwego uniemożliwia sporządzenie na podstawie tego zgłoszenia aktu urodzenia dziecka (zob. wyrok WSA w Krakowie z dnia 9 czerwca 2010 r., sygn. akt III SA/Kr 775/09, publ. http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Należy jednocześnie wyjaśnić, że stosownie do art. 32 pkt 2 p.a.s.c., jeżeli akt urodzenia nie został sporządzony i nie można go sporządzić w trybie przewidzianym w przepisach p.a.s.c., treść aktu stanu cywilnego ustala się w postępowaniu nieprocesowym przed sądem powszechnym – na wniosek osoby zainteresowanej, prokuratora lub kierownika urzędu stanu cywilnego (art. 33 p.a.s.c.). Sprawa dotycząca ustalenia treści aktu urodzenia, który nie może być sporządzony na podstawie niekompletnego pisemnego zgłoszenia urodzenia dziecka należy zatem do drogi sądowej w postępowaniu cywilnym (por. postanowienie SN z dnia 15 marca 2012 r., sygn. akt I CSK 306/11; LEX nr 1212041). Toteż aby doprowadzić do ustalenia kompletnej treści aktu urodzenia dziecka skarżącego należy przeprowadzić postępowanie uregulowane w art. 32 i art. 33 p.a.s.c. przed sądem powszechnym. Wobec powyższego Sąd odrzucił skargę na zasadzie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a., albowiem niniejsza sprawa nie podlega właściwości sądów administracyjnych.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło