I FZ 520/15

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Marek Zirk-Sadowski, po rozpoznaniu w dniu 21 grudnia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia Zakładu Gminnego "M." sp. z o.o. z siedzibą w M. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 17 września 2015 r. sygn. akt I SA/Sz 777/14 w zakresie odrzucenia wniosku o przywrócenie terminu w sprawie ze skargi Zakładu Gminnego "M." sp. z o.o. z siedzibą w M. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w S. z dnia 30 kwietnia 2014 r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za miesiące od stycznia do grudnia 2009 r. postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Szczecinie. Zaskarżonym postanowieniem z 17 września 2015 r., I SA/Sz 777/14, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie odrzucił wniosek Zakładu Gminnego M. sp. z o.o. z siedzibą w M. o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu od skargi kasacyjnej, stosownie do art. 88 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej Ppsa. W motywach orzeczenia wskazano, że zarządzeniem z 16 lipca 2015 r., wezwano pełnomocnika strony do wskazania, kiedy ustała przyczyna uchybienia terminu do uiszczenia wpisu od skargi kasacyjnej oraz do wykazania (stosownie do art. 87 § 1 Ppsa), że wniosek o przywrócenie terminu z 9 lipca 2015 r. został wniesiony w terminie 7 dniu od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. Odpowiadając na powyższe wezwanie spółka wskazała, że przedmiotowy wniosek został złożony w dniu ustania przeszkody. Przyczyną uchybienia terminu był brak możliwości podpisania dyspozycji przelewu przez prezesa zarządu spółki, który przebywał na terenie USA oraz urlop księgowej obsługującej spółkę, upoważnionej do dyspozycji bankowych zastrzeżonych. Sąd uznał, że wskazana odpowiedź nie czyni zadość ww. wezwaniu, a strona skarżąca nie wykazała kiedy ustała przyczyna uchybienia terminu do uiszczenia wpisu od skargi kasacyjnej, oraz że wniosek o przywrócenie terminu został wniesiony w terminie 7 dniu od czasu ustania przyczyny uchybienia. W zażaleniu na powyższe postanowienie wniesiono o jego uchylenie i przekazanie sprawy Sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania zarzucając zasadniczo, że Sąd przedwcześnie i wobec tego błędnie uznał, że skarżąca nie wskazała daty ustania przyczyny uchybienia terminu (nie wyjaśniła okoliczności związanych z tą datą) i nie wykazała tym samym, iż wniosek o przywrócenie terminu został złożony w terminie. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Należy podzielić zarzut zażalenia, że przedwczesne jest stanowisko Sądu, iż strona nie wywiązała się z nałożonego nań obowiązku wskazania okoliczności potwierdzających złożenie wniosku o przywrócenie terminu w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu (art. 87 § 1 Ppsa). Zauważyć w tym kontekście trzeba, że wezwanie skierowane w ww. zakresie do strony zostało sformułowane w sposób ogólny, tj. by strona wskazała "kiedy ustała przyczyna uchybienia terminu", oraz wykazała, "że wniosek o przywrócenie terminu (...) został wniesiony w terminie 7 dni od czasu jej ustania" (k. 140 akt sądowych). Odpowiedź strony skarżącej (pismo podpisał prezes zarządu) zawiera stwierdzenie, że "wniosek został wniesiony w dniu ustania przeszkody", a także że przeszkodę w terminowym dokonaniu uchybionej czynności stanowił "brak możliwości podpisania dyspozycji przelewu przez (...) prezesa spółki z powodu jego pobytu na terenie USA oraz z uwagi na urlop pani księgowej". Zadeklarowano przy tym gotowość przedłożenia stosownej dokumentacji bądź oświadczeń ww. osób we wskazanym zakresie (k. 144 akt sądowych). Udzielona odpowiedź czyni w ocenie składu orzekającego zadość pytaniu Sądu pierwszej instancji. Pismo strony odpowiada bowiem zarówno na pytanie kiedy ustała przyczyna uchybienia terminu, jak i na pytanie o terminowość złożenia wniosku o przywrócenie terminu. Wynika z niego, że wniosek złożono w pierwszym możliwym dniu od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu (skoro złożono go 13 lipca 2015 r., to przeszkoda na dokonanie uchybionej czynności ustała, stosownie do cytowanej wyżej treści pisma, dzień wcześniej), a tym samym w terminie określonym w art. 87 § 1 Ppsa. Sąd mógł uznać wskazaną odpowiedź za niedostateczną, zwłaszcza w kontekście wyjaśnienia strony złożonego w zakresie analogicznego wniosku w sprawie I SA/Sz 776/14, w której wskazano, że wniosek o przywrócenie terminu złożony w tej samej dacie (13 lipca 2015 r.) "został wniesiony w terminie 7 dni od czasu ustania przeszkody" (rozbieżność oświadczeń składanych w obu sprawach). Tym niemniej zważywszy na ogólny charakter pytania (wezwania) skierowanego do strony nie było właściwe odrzucenie wniosku strony w związku z odpowiednio ogólną odpowiedzią na wskazane wezwanie. Zdaniem Sądu odwoławczego należało w zaistniałej sytuacji ewentualnie ponowić wezwanie, precyzując, że strona powinna wyjaśnić w jakiej konkretnie dacie i w jakich okolicznościach ustała przyczyna uchybienia terminowi przez nią powołana (zakończenie urlopu księgowej, powrót prezesa zarządu spółki z USA). Przypomnieć należy, że strona zadeklarowała gotowość składania dalszych wyjaśnień (dokumentów) w tym zakresie. Z tych powodów należało orzec jak w sentencji, na podstawie art. 185 § 1 w zw. z art. 197 § 2 Ppsa.