I FZ 183/15

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA : Artur Mudrecki po rozpoznaniu w dniu 11 czerwca 2015 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia B.L. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu z dnia 17 kwietnia 2015 r., sygn. akt I SA/Op 268/14, w przedmiocie przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od wpisu sądowego od skargi kasacyjnej ponad kwotę 1.000 zł w sprawie ze skargi B.L. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w O. z dnia 9 stycznia 2014 r., nr [...] w przedmiocie określenia zobowiązania w podatku od towarów i usług za okres od stycznia do sierpnia i od października do grudnia 2009 r. oraz nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia na następny okres rozliczeniowy za wrzesień 2009 r. postanawia: oddalić zażalenie. 1. Postanowieniem z dnia 17 kwietnia 2015 r., sygn. akt I SA/Op 268/14, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu odmówił przyznania prawa pomocy B.L. w sprawie jego skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w O. z dnia 9 stycznia 2014r. Sąd pierwszej instancji ocenił, że skarżący nie uprawdopodobnił, iż jego sytuacja materialna uzasadnia uwzględnienie wniosku, natomiast z zebranych dokumentów wynikało, że ma on zdolność poniesienia kosztów sądowych wymagalnych na obecnym etapie postępowania - pozostałej do uiszczenia części wpisu od skargi kasacyjnej w kwocie 11.624 zł. Sąd zauważył, że zgodnie z oświadczeniem zawartym w formularzu PPF, skarżący sam prowadzi gospodarstwo domowe. Osiąga dochód z prowadzonej działalności gospodarczej w wysokości ok. 5508 zł brutto miesięcznie. Skarżący płaci alimenty na córkę w wysokości 1500 zł. Po opłaceniu bieżących wydatków pozostaje kwota wolnych środków - około 1068 zł. W ocenie Sądu analiza przedłożonych przez stronę dokumentów prowadziła do wniosku, że skarżący dysponuje środkami znacznie przekraczającymi zadeklarowaną kwotę. Jak wynikało z raportów wspomagających wyliczenie zaliczki miesięcznej na podatek dochodowy według stawki liniowej za okres od stycznia 2014r. do grudnia 2014r., skarżący w ramach prowadzonej działalności gospodarczej osiągnął przychód w kwocie 10.110.489,50 zł, poniósł koszty jego uzyskania w kwocie 10.054.084,89 zł uzyskując przy tym dochód w wysokości 56.413,61 zł. Kserokopie zeznań podatkowych skarżącego, PIT-36L oraz PIT/B za 2014r. wskazywały, że z tytułu wykonywanej działalności gospodarczej osiągnął on dochód w wysokości 28.574,25 zł, deklarując przychód w kwocie 10.110.489,50 zł i koszty jego uzyskania w wysokości 10.081.924,25 zł. O skali prowadzonej przez skarżącego działalności gospodarczej świadczyły informacje zawarte w deklaracjach VAT – 7 za okres od września do grudnia 2014r. i za styczeń 2015r., z których wynikało, że skarżący, pomimo prowadzonego wobec niego postępowania egzekucyjnego, dokonał dostawy towarów oraz świadczenia usług, a także nabycia towarów i usług na kwoty odpowiednio: we wrześniu 2014r. – 1.222.275 zł i 766.833 zł brutto, w październiku 2014r. – 994.681 zł i 570.543 zł brutto, w listopadzie 2014r. – 790.603 zł i 475.701 zł brutto, w grudniu 2014r.- 976.738 zł i 735.496 zł brutto oraz w styczniu 2015r.- 1.498.613 zł i 756.978 zł brutto. Przedstawione dane, w ocenie Sądu pierwszej instancji, przeczyły podnoszonym przez twierdzeniom, że prowadzone postępowanie egzekucyjne, w toku którego zawiadomieniem z dnia 15 maja 2014r. organ egzekucyjny dokonał zajęcia prawa majątkowego stanowiącego wierzytelność z rachunków bankowych skarżącego na łączną kwotę 9.314.234,63 zł uniemożliwiło w istocie funkcjonowanie, bieżące regulowanie płatności i prowadzenie działalności gospodarczej. Zdaniem Sądu ze zgromadzonego materiału dowodowego wynikało, że zastosowane wobec skarżącego środki egzekucyjne nie uniemożliwiły prowadzenia działalności gospodarczej i ponoszenia wskazanych wyżej wydatków, a nawet osiągnięcia zysku. 2. W zażaleniu, sporządzonym przez pełnomocnika skarżącego, zaskarżając powyższe postanowienie w całości, zarzucono naruszenie przepisów postępowania, tj.: art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270) (dalej u.p.p.s.a.) poprzez przyjęcie za podstawę rozstrzygnięcia, że podatnik jest w stanie ponieść koszty sądowe w sytuacji, kiedy wysokość przychodów miesięcznych podatnika nie jest tożsama z wysokością środków, którymi może on dysponować, ponieważ majątek podatnika został w całości zajęty przez organy podatkowe. W uzasadnieniu zażalenia wskazano również, że istnieje szansa uchylenia zaskarżonych decyzji, gdyż organy podatkowe pominęły korzystne dla podatnika zeznania. Naczelny Sąd Administracyjny z kolei rozpatrując analogiczną sprawę podatnika w sprawie podatku VAT za rok 2007 r. przyznał rację podatnikowi. Nadto postanowieniem z dnia 30 lipca 2014 r., sygn. akt I SA/Op 182/14 Wojewódzki Sąd Administracyjny zwolnił podatnika z kosztów sądowych. 3. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Naczelny Sąd Administracyjny zgadza się z oceną Sądu pierwszej instancji, że zobrazowana przez skarżącego sytuacja finansowa i majątkowa nie pozwalała na dokonanie innej oceny niż stwierdzenie nie wykazania przesłanek do przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. W zaskarżonym orzeczeniu Sąd pierwszej instancji odnosząc się do podanych przez skarżącego okoliczności wskazał na skalę prowadzonej przez podatnika działalności. Od stycznia 2014r. do grudnia 2014r., skarżący w ramach prowadzonej działalności gospodarczej osiągnął przychód w kwocie 10.110.489,50 zł, poniósł koszty jego uzyskania w kwocie 10.054.084,89 zł uzyskując przy tym dochód w wysokości 56.413,61 zł. Kserokopie zeznań podatkowych skarżącego, PIT-36L oraz PIT/B za 2014r. wskazują, że z tytułu wykonywanej działalności gospodarczej osiągnął on dochód w wysokości 28.574,25 zł, deklarując przychód w kwocie 10.110.489,50 zł i koszty jego uzyskania w wysokości 10.081.924,25 zł. Przedstawiona przez Sąd pierwszej instancji sytuacja majątkowa, w oparciu o przywołane dane, nie jest przez żalącego kwestionowana. Żalący wskazuje na okoliczność zabezpieczenia przez organy podatkowe majątku podatnika. Tymczasem z informacji zawartych w deklaracjach VAT – 7 za okres od września do grudnia 2014r. i za styczeń 2015r., wynikało, że skarżący, pomimo prowadzonego wobec niego postępowania egzekucyjnego, dokonał dostawy towarów oraz świadczenia usług, a także nabycia towarów i usług na kwoty odpowiednio: we wrześniu 2014r. – 1.222.275 zł i 766.833 zł brutto, w październiku 2014r. – 994.681 zł i 570.543 zł brutto, w listopadzie 2014r. – 790.603 zł i 475.701 zł brutto, w grudniu 2014r.- 976.738 zł i 735.496 zł brutto oraz w styczniu 2015r.- 1.498.613 zł i 756.978 zł brutto. Taki też wniosek przedstawił Sąd pierwszej instancji w zaskarżonym orzeczeniu. Żalący po za twierdzeniem o zabezpieczeniu majątku nie podważył dokonanej w tym zakresie oceny. Zgodzić się zatem należało z Sądem pierwszej instancji, że zastosowane wobec skarżącego środki egzekucyjne nie uniemożliwiły prowadzenia działalności gospodarczej i ponoszenia wskazanych wyżej wydatków. Konfrontując z kolei powyższe dane z przedłożonymi przez stronę wyciągami z rachunku bankowego, na którym utrzymuje się saldo ujemne, podzielić należało spostrzeżenie Sądu pierwszej instancji, że skarżący obrazował swoją sytuację finansową w sposób wybiórczy i nie ujawnił - pomimo wezwania - wszystkich informacji o posiadanych środkach finansowych. Powoływanie się w zażaleniu na okoliczność szansy uchylenia zaskarżonej decyzji oraz wydania korzystnego wyroku przez Naczelny Sąd Administracyjny w analogicznej sprawie podatnika nie mogła mieć wpływu na przyznanie skarżącemu prawa pomocy. Przyznanie prawa pomocy w sprawie obwarowane było spełnieniem przesłanek z art. 246 § 1 pkt 2 u.p.p.s.a. W sytuacji nie wykazania przez skarżącego faktu niemożności poniesienia kosztów sądowych brak było podstaw na zastosowanie odstępstwa od zasady ustanowionej w art. 199 u.p.p.s.a., zgodnie z którą strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie. Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny stosownie do art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i 2 u.p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.