II FZ 22/15
PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2015-02-16
Skład orzekający: Bogdan Lubiński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy ponowne złożenie wniosku o przyznanie prawa pomocy, zawierającego te same argumenty i dane dotyczące sytuacji materialnej i majątkowej, co poprzedni wniosek, który został prawomocnie odrzucony, może uzasadniać zmianę prawomocnego postanowienia na podstawie art. 165 PPSA?Ratio decidendi
Ponowne złożenie wniosku o przyznanie prawa pomocy, który stanowi powtórzenie argumentacji i danych z poprzedniego, prawomocnie odrzuconego wniosku, nie może uzasadniać zmiany prawomocnego postanowienia na podstawie art. 165 PPSA. Konieczne jest wykazanie faktycznej zmiany okoliczności sprawy, a nie jedynie nieznacznych różnic we wniosku, które nie wpływają na ocenę sytuacji materialnej i majątkowej.Stan faktyczny
Skarżący złożył ponowny wniosek o przyznanie prawa pomocy (zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata), powołując się na biedę i zły stan zdrowia. Wniosek ten zawierał dane dotyczące sytuacji materialnej i majątkowej niemal identyczne jak we wcześniejszym wniosku, który został prawomocnie odrzucony przez WSA. WSA uznał, że nie nastąpiła zmiana okoliczności sprawy uzasadniająca zmianę prawomocnego postanowienia. Skarżący wniósł zażalenie na postanowienie WSA.Rozstrzygnięcie
Oddalono zażalenie.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Bogdan Lubiński, po rozpoznaniu w dniu 16 lutego 2015 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia J. S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 19 grudnia 2014 r. sygn. akt I SA/Rz 579/14 w zakresie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi J. S. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Tarnobrzegu z dnia 16 maja 2014 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia zaległości podatkowych postanawia: oddalić zażalenie.
Postanowieniem z dnia 19 grudnia 2014 r., sygn. akt I SA/Rz 579/14 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie odmówił zmiany postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 18 września 2014 r. o sygnaturze I SA/Rz 579/14 w przedmiocie oddalenia wniosku J. S. (zwanego dalej "skarżącym") o przyznanie prawa pomocy.
W uzasadnieniu Sąd wskazał, że skarżący złożył ponownie w dniu 16 grudnia 2014 r. wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i o ustanowienie adwokata, motywując go tak samo jak poprzednio, tj. biedą i złym stanem zdrowia. Skarżący oświadczył, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym tylko z żoną, która jest bez pracy. Jedynym dochodem tego gospodarstwa według oświadczenia jest renta skarżącego w wysokości 1251,10 zł brutto. W rubryce nr 7 urzędowego formularza dotyczącej majątku skarżący wyszczególnił dom o pow. 123 m² i nieruchomość rolną o pow. 1,68 ha (V i VI klasy z przeznaczeniem na zalesienie).
Sąd potraktował wniosek skarżącego jako wniosek o zmianę prawomocnego postanowienia odmawiającego przyznania prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Wskazał, że dane i informacje zawarte w treści formularza PPF są zgodne z treścią uprzednio rozpoznanego wniosku. Treść obu wniosków, informacje o sytuacji materialnej i majątkowej, w tym użyte w nich sformułowania językowe są niemal identyczne.
W ocenie WSA, skarżący nie wskazał na okoliczności, które mogłyby zostać ocenione w taki sposób, że uzasadniałyby wzruszenie prawomocnego postanowienia z dnia 18 września 2014 r. Z porównania wniosków złożonych na formularzach PPF , tj. wniosku z dnia 4 sierpnia 2014 r. i dnia 16 grudnia 2014 r. wynika, że zarówno stan majątkowy, jak też wysokość dochodów skarżącego nie uległy zmianie. Różnica polega jedynie na tym, że obecnie skarżący zadeklarował, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym tylko z żoną (uprzednio była to jeszcze jedna osoba). Tego rodzaju różnicę Sąd ocenił jako pozostającą bez wpływu na ocenę, czy w sprawie doszło do zmiany okoliczności powodujących zmianę stanowiska, które Wojewódzki Sąd Administracyjny zajął w postanowieniu z dnia 18 września 2014 r. Argumentacja podnoszona przez skarżącego nie uległa żadnej zmianie i w dalszym ciągu skarżący powołuje się na brak środków pieniężnych i zły stan zdrowia, pozostając jednocześnie biernym na wezwanie do złożenia takich dodatkowych dokumentów i wyjaśnień, na podstawie art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 – zwanej dalej "p.p.s.a."), które wyeliminowałyby wszelkie wątpliwości co faktycznej sytuacji materialnej wnioskodawcy i jego rodziny.
Skarżący wniósł zażalenie na powyższe postanowienie, domagając się jego zmiany i zwolnienia go od kosztów sądowych oraz przyznanie pomocy z urzędu.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Na podstawie art. 165 p.p.s.a. postanowienia niekończące postępowania w sprawie mogą być uchylane i zmieniane wskutek zmiany okoliczności sprawy chociażby były zaskarżone, a nawet prawomocne. Cytowany przepis możliwość uchylenia bądź zmiany postanowień niekończących postępowania w sprawie warunkuje i uzależnia od zmiany okoliczności sprawy, przez co należy rozumieć zarówno zmianę okoliczności faktycznych, jakie sąd przyjął za przesłankę rozstrzygnięcia, jak i zmianę okoliczności prawnych, które uzasadniałyby wydanie postanowienia odmiennej treści niż to, które zostało wcześniej wydane.
W opinii Naczelnego Sądu Administracyjnego, skarżący nie wykazał w ponownym wniosku o przyznanie prawa pomocy, że doszło do "zmiany okoliczności sprawy", o których mowa w art. 165 p.p.s.a. Ponowny wniosek o przyznanie prawa pomocy stanowił w istocie powtórzenie argumentacji, jaką zawierał wcześniejszy wniosek. Sąd pierwszej instancji, po analizie wniosków złożonych na formularzach PPF z dnia 4 sierpnia 2014 r. oraz z dnia 16 grudnia 2014 r. r., zasadnie uznał, że zarówno stan majątkowy, jak też wysokość wydatków i dochodów skarżącego nie uległy zmianie. Słusznie zauważył też, że nieznaczne różnice w złożonych wnioskach, pozostawały bez wpływu na ocenę, czy w sprawie doszło do zmiany okoliczności sprawy.
Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 p.p.s.a. w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a., oddalił zażalenie
[pic]
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło