I OZ 904/14

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Irena Kamińska po rozpoznaniu w dniu 24 października 2014 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia V.C. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 3 września 2014 r. o sygn. akt II SA/Łd 813/14 z wniosku V.C. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi V.C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] czerwca 2014 roku nr [...] w przedmiocie ustalenia kwoty nienależnie pobranych świadczeń pieniężnych postanawia: odrzucić zażalenie. V.C. zaskarżyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Sieradzu z dnia 12 czerwca 2014 roku utrzymującą w mocy decyzję Starosty Z. z dnia 7 maja 2014 roku, którą ustalono skarżącej, jako spokrewnionej rodzinie zastępczej należności z tytułu nienależnie pobranych świadczeń pieniężnych na pokrycie kosztów utrzymania dziecka Z. S. Jednocześnie wniosła o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, wskazując że organy błędnie wyliczyły sumę świadczeń określonych jako nienależnie pobrane Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi odmówił wstrzymania decyzji postanowieniem z dnia 3 września 2014 r. o sygn. akt II SA/Łd 813/14. Sąd uznał, iż wniosek skarżącej o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem skarżąca nie uprawdopodobniła, iż wykonanie decyzji objętej wnioskiem wiąże się z niebezpieczeństwem wyrządzenia znacznej szkody lub spowoduje trudne do odwrócenia skutki. Negatywna ocena prawna zaskarżonej decyzji, dokonana przez skarżącą, nie stanowi okoliczności uzasadniającej wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Niemniej jednak odmowa wstrzymania wykonania zaskarżonego w niniejszej sprawie aktu nie jest podyktowana brakiem uprawdopodobnienia wystąpienia przesłanek, o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a.. Wynikająca z przywołanej normy prawnej instytucja ochrony tymczasowej nie dotyczy wszystkich aktów, a jedynie takich, które mają przymiot wykonalności. Wykonanie aktu oznacza spowodowanie w sposób dobrowolny lub w trybie przymusowym, takiego stanu w rzeczywistości społecznej, który jest zgodny z treścią aktu. Przedmiotem wykonania aktu administracyjnego jest każde zachowanie się podmiotu zobowiązanego, polegające na działaniu, zaniechaniu pewnego działania, znoszeniu zachowania innych podmiotów, czy świadczeniu w rozumieniu prawa cywilnego. Nie każdy akt administracyjny kwalifikuje się do tak rozumianego wykonania i w związku z tym nie każdy wymaga wykonania. Powyższe oznacza, że przedmiotem wstrzymania mogą być jedynie akty lub czynności, które podlegają wykonaniu, tj. nadają się do wykonania i wymagają wykonania. W przekonaniu Sądu pierwszej instancji, zaskarżona decyzja o ustaleniu kwoty nienależnie pobranych świadczeń pieniężnych nie ma cech wykonalności, gdyż nie nakazuje stronie wykonania obowiązku. Nie powoduje ona powstania żadnych skutków w sferze interesu prawnego strony, nie nakłada na stronę skarżącą nowych praw lub obowiązków, które podlegałyby wykonaniu. W istocie bowiem decyzja ta jest stwierdzeniem pewnego stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dacie jej wydania. Natomiast wykonaniem w rozumieniu art. 61 § 3 p.p.s.a. nie jest z pewnością możliwość przyszłego orzeczenia przez organ o zwrocie nienależnie pobranych świadczeń pieniężnych. Tym samym – zdaniem WSA – rozstrzygnięcie zawarte w zaskarżonej decyzji nie skutkuje dla skarżącej niebezpieczeństwem wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, ponieważ wykonaniu w rozumieniu art. 61 § 3 p.p.s.a. podlegać będzie dopiero ewentualna decyzja o zwrocie nienależnie pobranych świadczeń pieniężnych na pokrycie kosztów utrzymania dziecka w rodzinie zastępczej. W odpowiedzi na ww. postanowienie, pismo zatytułowane "zażalenie" wywiodła V.C., jednak nie przedstawiła w nim argumentacji przemawiającej za uchyleniem postanowienia WSA z dnia 3 września 2014 r. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie podlegało odrzuceniu. Stosownie do art. 194 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zażalenie powinno czynić zadość wymaganiom przepisanym dla pisma w postępowaniu sądowym oraz zawierać wskazanie zaskarżonego postanowienia i wniosek o jego zmianę lub uchylenie, jak również zwięzłe uzasadnienie zażalenia. Nie budzi najmniejszych wątpliwości w orzecznictwie sądów administracyjnych, że nie tytuł pisma, a jego treść determinuje charakter prawny aktu. Pismo skarżącej z dnia 14 września 2014 r. – jakkolwiek zatytułowane "Zażalenie" – nie zawiera w swojej treści jakichkolwiek treści wskazujących, że stanowi ono środek kontestowania postanowienia WSA w Łodzi z dnia 3 września 2014 r. o sygn. akt II SA/Łd 813/14. Zawiera ono jedynie chaotyczne przytoczenie i ocenę przez skarżącą pewnych – niezwiązanych z kwestią wstrzymania decyzji – okoliczności faktycznych. W świetle zaś art. 194 § 3 p.p.s.a. pismo opisane jako "zażalenie", lecz niezawierające elementów konstytutywnych tego środka zaskarżenia – podlega odrzuceniu. W tym stanie rzeczy, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 180 w związku z art. 197 § 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji postanowienia. Na marginesie należy zauważyć, że zawarty w piśmie skarżącej z dnia 14 września 2014 r. wniosek o przyznanie prawa pomocy będzie rozpoznany przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi.