III SA/Wr 122/14
WyrokWSA we Wrocławiu2014-09-17
Skład orzekający: Jerzy Strzebinczyk, Magdalena Jankowska-Szostak, Bogumiła Kalinowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy kara pieniężna nałożona na przewoźnika za wykonanie przewozu regularnego z naruszeniem warunków zezwolenia (w tym zatrzymanie pojazdu poza wyznaczonym przystankiem) jest zasadna, jeśli przewoźnik twierdzi, że dowiedział się o zmianie lokalizacji przystanku po terminie kontroli?Ratio decidendi
Kara pieniężna nałożona na przewoźnika za wykonanie przewozu regularnego z naruszeniem warunków zezwolenia, w tym zatrzymanie pojazdu poza wyznaczonym przystankiem, jest zasadna. Odpowiedzialność przewoźnika w tym zakresie ma charakter obiektywny. Przewoźnik nie wykazał okoliczności wyłączających jego odpowiedzialność, takich jak brak wpływu na powstanie naruszenia lub zdarzenia, których nie mógł przewidzieć. Wiedza o remoncie ulicy i planowanym przeniesieniu przystanku, potwierdzona wcześniejszym wnioskiem o odstąpienie od warunków zezwolenia w innej linii, obciążała przewoźnika obowiązkiem działania zgodnie z przepisami, a niedopełnienie tego obowiązku skutkuje nałożeniem kary.Stan faktyczny
Skarżący, B. D., został ukarany karą pieniężną za wykonywanie przewozu regularnego z naruszeniem warunków zezwolenia, polegającym na zatrzymaniu autobusu poza wyznaczonym przystankiem. Organ odwoławczy utrzymał w mocy decyzję organu I instancji, uznając naruszenie za udowodnione. Skarżący kwestionował zasadność kary, twierdząc, że dowiedział się o zmianie lokalizacji przystanku dopiero po kontroli i że nie otrzymał stosownego zawiadomienia.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jerzy Strzebinczyk, Sędziowie Sędzia WSA Magdalena Jankowska-Szostak (sprawozdawca), Sędzia WSA Bogumiła Kalinowska, Protokolant specjalista Katarzyna Jastrzębska, po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 17 września 2014 r. sprawy ze skargi B. D. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] stycznia 2014 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej oddala skargę.
Zaskarżoną decyzją Główny Inspektor Transportu Drogowego, po rozpatrzeniu odwołania wniesionego przez B. D. (zwanego dalej skarżącym) od decyzji D. Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości 3.500 zł za wykonywanie przewozu regularnego z naruszeniem warunków zezwolenia oraz za naruszenie obowiązku wczytywania danych urządzenia rejestrującego - utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Należy podkreślić, że skarżący w odwołaniu od decyzji D. Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego nie zgodził się jedynie z nałożeniem na niego kary za wykonywania przewozu regularnego z naruszeniem warunków zezwolenia w wysokości 3.000 zł. I tylko w tej części wnosił o uchylenie decyzji organu I instancji.
Uzasadniając rozstrzygnięcie organ II instancji wyjaśnił, że powyższe naruszenie zostało ujawnione podczas kontroli drogowej autobusu marki Mercedes - Benz o nr rej. [...] w dniu [...] czerwca 2013 r. w miejscowości S. Kontrola została przeprowadzona wspólnie z pracownikami Urzędu Marszałkowskiego Województwa D. Przed podjęciem czynności kontrolnych przez inspektora Inspekcji Transportu Drogowego, w ramach prowadzonych czynności służbowych pracownicy Urzędu Marszałkowskiego Województwa D. odbyli kurs na trasie W. – G. - S. Ustalono, że podczas kursu kierowca wykonujący przewóz w imieniu skarżącego zatrzymał się na przystanku końcowym na ul. [...], a nie na ul. [...] zgodnie z rozkładem jazdy. W miejscu kontroli stawił się przedstawiciel skarżącego przedkładając decyzję Prezydenta Miasta W. [...] z dnia [...] kwietnia 2013 r. o odstąpieniu od warunków określonych w zezwoleniu Nr [...] z dnia [...] września 2012 r. na wykonywanie przewozów regularnych osób w krajowym transporcie drogowym w ramach linii W. – S. – S. wydanym stronie wraz z rozkładem jazdy. Nadto do kontroli kierujący okazał m.in. wypis Nr [...] z zezwolenia Nr [...] na wykonywanie regularnych przewozów osób w krajowym transporcie drogowym w ramach linii regularnej: S. – G. – W. wraz z rozkładem jazdy.
Na podstawie zeznań świadka, pracownika Urzędu Marszałkowskiego Województwa D., organ I instancji ustalił, że na trasie przejazdu autobusu ze S. do W., kierowca zatrzymał się poza wyznaczonym przystankiem końcowym przy ul. [...], a zgodnie z rozkładem jazdy powinien zatrzymać się przy ul. [...]. Kierowca autobusu przesłuchany w czasie kontroli nie zaprzeczył tej okoliczności, że od kiedy ul. [...]w S. jest remontowana zabierał i wysadzał pasażerów z przystanku przy ulicy [...]. Kierowca autobusu zapoznał się ze sporządzonym na miejscu protokołem kontroli, podpisał go, zaznaczając jednocześnie, że potwierdza opisane w nim fakty i nie wnosi do niego żadnych uwag.
Na podstawie tak ustalonego stanu faktycznego organ pierwszoinstancyjny, wydał w dniu [...] lipca 2013 r. decyzję o nałożeniu na skarżącego kary pieniężnej w wysokości 3.500 zł za wykonywanie regularnego przewozu osób z naruszeniem warunków zezwolenia oraz za naruszenie obowiązku wczytywania danych urządzenia rejestrującego – za każdy pojazd.
Utrzymując to rozstrzygnięcie w mocy, organ odwoławczy wyjaśnił, że zgodnie z treścią art. 4 pkt. 7 ustawy o transporcie drogowym, przewóz regularny to publiczny przewóz osób i ich bagażu w określonych odstępach czasu i określonymi trasami, na zasadach określonych w ustawie i w ustawie z dnia 15 listopada 1984 r. Prawo przewozowe (Dz. U. z 2000 r. Nr 50, poz. 601, ze zm.). Zgodnie z art. 18 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym wykonywanie przewozów regularnych wymaga zezwolenia. Stosownie do treści art. 20 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym, w zezwoleniu określa się w szczególności warunki wykonywania przewozów, przebieg trasy przewozów, w tym miejscowości, w których znajdują się miejsca początkowe i docelowe przewozów, miejscowości, w których znajdują się przystanki. Załącznikiem do zezwolenia, o którym mowa w ust. 1, jest obowiązujący rozkład jazdy. W myśl art. 20a ust. 1 ww. ustawy, warunków określonych w zezwoleniu, o którym mowa w art. 18, nie stosuje się w przypadku wystąpienia niezależnych od przedsiębiorcy okoliczności uniemożliwiających wykonywanie przewozów zgodnie z określonym w zezwoleniu przebiegiem trasy przewozów, w szczególności awarii sieci, robót drogowych, lub blokad drogowych. Stosownie do treści art. 20a ust. 2 ww. ustawy, w przypadku gdy okoliczności uniemożliwiające wykonywanie przewozów, o których mowa w ust. 1, trwają dłużej niż 14 dni, organ właściwy w sprawach zezwoleń, na wniosek przedsiębiorcy, wydaje decyzję w sprawie odstępstwa od warunków określonych w zezwoleniu. Organ przytoczył zasady wykonywania transportu regularnego, m.in. konieczność podania obowiązujących rozkładów jazdy do publicznej wiadomości oraz wsiadania i wysiadania pasażerów tylko na przystankach określonych w rozkładzie jazdy. Następnie organ wskazał, że w sprawie kontrolowany kierowca wykonywał regularny przewóz osób, w ramach linii regularnej S. – G. - W. Podczas obserwacji zgodności wykonywania regularnych przewozów osób w krajowym transporcie drogowym przez stronę, pracownicy Urzędu Marszałkowskiego Województwa D. stwierdzili, że kurs z W. do S. realizowany był niezgodnie z zezwoleniem, z rozkładem jazdy. Zgodnie z załączonym do zezwolenia rozkładem jazdy, kierowca miał wyznaczonych 19 przystanków. Kierowca natomiast w dniu kontroli kończąc kurs zatrzymał się na ul. [...], a nie jak określono to w rozkładzie jazdy na ul. [...]. W ocenie organu odwoławczego bezspornym pozostaje fakt, że w dniu kontroli skarżący nie dysponował dokumentem uprawniającym go do zatrzymania się na ul. [...] w S. Mając powyższe na względzie organ II instancji zważył, iż organ I instancji prawidłowo ocenił materiał dowodowy i karę pieniężną za naruszenie Ip. 2.2.3 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym nałożył słusznie i zgodnie z prawem.
Ustosunkowując się do zarzutów strony podniesionych w odwołaniu, organ odwoławczy podniósł, że strona skarżąca posiadała wiedzę o przebudowie ul. [...] gdzie zlokalizowany był przystanek oraz o lokalizacji nowego miejsca już od kwietnia 2013 r. Organ II instancji przypomniał, że Urząd Miejski w S. w piśmie z dnia [...] października 2013 r. wskazał, że przeniesienie przystanków z ul. [...] w S. na ul. [...] następowało w dwóch terminach, o których informowani byli przewoźnicy komunikatami umieszczanymi na tablicy rozkładowej i na każdym z przystanków komunikacyjnych. I tak: a) przystanki nr 11 i 12 zostały przeniesione na ul. [...] z dniem [...] marca 2013 r.; b) przystanki nr 1 i 10 zostały przeniesione na ul. [...] z dniem [...] kwietnia 2013 r. Nadto pismo z dnia [...] marca 2013 r. odnoszące się do przystanków 11 i 12 zostało wydano stronie osobiście na jej wniosek w dniu jego wystawienia. Zaś pismo z dnia [...] kwietnia 2013 r. odnoszące się do przystanków 1 -10 zostało wystawione na telefoniczną prośbę i odebrane przez stronę w dniu [...] czerwca 2013 r.
Skarżący w odwołaniu wskazał, że otrzymał zaświadczenie w sprawie zmiany przystanku początkowego i końcowego z ul. [...] na ul. [...] dopiero w dniu [...] czerwca 2013 r. (tj. po kontroli) i niezwłocznie po otrzymaniu zaświadczenia złożył stosowny wniosek w Urzędzie Marszałkowskim Województwa D. Organ odwoławczy odnosząc się do tych twierdzeń wskazał, że stanowią one jedynie linię obrony skarżącego. Wskazał bowiem, że przedsiębiorca posiadał wiedzę na długo przed kontrolą o przebudowie ul. [...] i planowanym jej zakończeniu. Nadto nadmienił - że w zakresie przebudowy ww. ulicy strona skarżąca wnioskiem z dnia [...] marca 2013 r. wystąpiła o odstąpienie od warunków określonych w innym zezwoleniu nr [...], w zakresie przewozów regularnych na trasie W. – S. – S., które również obejmowało przystanek przy ul. [...]. Organ drugoinstancyjny wyjaśnił, że argumentacja strony skarżącej, że Urząd Miasta S. nie doręczył jej zaświadczenia informującego o likwidacji przystanku przy ul. [...] i usytuowaniu nowego przy ul. [...] nie stanowi podstawy do odstąpienia od nałożonej na stronę kary pieniężnej z tytułu lp. 2.2.3 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym. Organ II instancji wyraźnie zaznaczył, że strona skarżąca o ww. okoliczności miała bowiem wiedzę i powinna była postąpić w sposób identyczny jak w przypadku innego zezwolenia obejmującego również przeniesiony przystanek, gdzie złożyła wniosek o odstąpienie od warunków określonych w zezwoleniu. W opinii organu obowiązku tego skarżący nie dopełnił i tym samym do stwierdzonego naruszenia doszło na skutek jego zaniedbania. Organ odwoławczy wskazał również, że w sprawie brak jest podstaw do uznania, że strona jest zwolniona od odpowiedzialności za naruszenia jakich dopuścił się kierowca kontrolowanego przewozu.
Na powyższą decyzję przedsiębiorca wniósł skargę w części dotyczącej wymierzenia kary 3.000 zł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ja decyzji organu I instancji w części wymierzającej karę w kwocie 3.000 zł, Decyzjom tym zarzucił:
1. sprzeczność istotnych ustaleń z treścią zebranego w sprawie materiału dowodowego poprzez swobodne przyjęcie, że skarżący mógł w dacie powiadomienia go o przeniesieniu przystanków autobusowych nr 11 i 10 z ul. [...] na ul. [...] w S. z dniem [...] marca 2013 r. powziąć wiadomość o przeniesieniu przystanków nr 1 i 10, z dniem [...] kwietnia 2013 r. pomimo braku zawiadomienia go o powyższym wystąpić ze stosownym wnioskiem o zmianę treści udzielonego mu zezwolenia na przewozy regularne do Urzędu Marszałkowskiego Województwa D., w sytuacji gdy zaświadczenie stanowiące podstawę prawną do takiego działania wystawione zostało przez Urząd Miejski w S. w dniu [...] czerwca 2013 r. a więc po dokonaniu kontroli przez D. Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego,
2. naruszenie prawa procesowego, a w szczególności art 49 k.p.a. poprzez przyjęcie, że naklejenie na przystanku informacji o zmianach stanowi formę doręczenia zawiadomienia stronie w sytuacji gdy żaden przepis szczególny w tym przypadku ustawy o transporcie drogowym nie przewiduje stosowania takiej formy doręczeń.
W uzasadnieniu skargi wyraźnie zaznaczono, że dla skarżącego termin o wystąpienie z wnioskiem o odstąpienie od warunków zezwolenia rozpoczął swój bieg w dniu [...] czerwca 2013 r., jako dniu doręczenia mu zawiadomienia. Powyższe wskazuje w sposób jednoznaczny, że skarżący w dniu dokonywania kontroli nie przekroczył jeszcze terminu przewidzianego przepisami ustawy na złożenie wniosku do D. Urzędu Marszałkowskiego we W. o odstąpieniu od warunków określonych w wydanym mu zezwoleniu na regularny transport osób.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Stosownie do treści przepisów art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2002 r., Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Oznacza to, że w ramach dokonywanej kontroli sąd zobowiązany jest zbadać legalność rozstrzygnięcia zapadłego w danym postępowaniu administracyjnym, z punktu widzenia jego zgodności z obowiązującymi w dacie jego wydania przepisami prawa materialnego oraz z przepisami prawa procesowego. Nie może natomiast rozpoznać sprawy kierując się kryteriami słuszności, czy sprawiedliwości społecznej. W związku z tym, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracji publicznej, konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie albo też przepisu dającego podstawę do wznowienia postępowania, a także, gdy decyzja lub postanowienie organu dotknięte są wadą nieważności. W takiej sytuacji sąd administracyjny wydaje orzeczenie o charakterze kasacyjnym, nie posiadając kompetencji do rozstrzygnięcia bezpośrednio o prawach i obowiązkach stron postępowania, innymi słowy sąd administracyjny nie orzeka co do istoty sprawy w zakresie danego przypadku.
Dokonując oceny zaskarżonej decyzji w ramach tak zakreślonej kognicji, Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu nie dopatrzył się naruszeń prawa materialnego, czy też procesowego, skutkujących koniecznością uchylenia lub stwierdzenia nieważności przedmiotowego rozstrzygnięcia, wobec czego skarga nie została uwzględniona. Materialnoprawną podstawę rozstrzygnięć stanowiły przepisy ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym. Zgodnie z art. 18 ust. 1 i art. 20 ust. 1 tej ustawy, wykonywanie przewozów regularnych wymaga uzyskania zezwolenia, w którym określa się w szczególności: warunki wykonywania przewozów, przebieg trasy przewozów, w tym miejscowości w których znajdują się miejsca początkowe i docelowe przewozów, a także miejscowości w których znajdują się przystanki. Załącznikiem do zezwolenia jest obowiązujący rozkład jazdy (art. 20 ust. 1a ustawy). W myśl art. 18b ust. 1 ustawy przewozy regularne w krajowym transporcie drogowym wykonywane są według następujących zasad: rozkład jazdy jest podawany do publicznej wiadomości przez ogłoszenia na wszystkich wymienionych w rozkładzie jazdy przystankach lub dworcach autobusowych (pkt 2), wsiadanie i wysiadanie pasażerów odbywa się tylko na przystankach określonych w rozkładzie jazdy (pkt 3), zgodnie z warunkami przewozu osób, określonymi w zezwoleniu. Stosownie zaś do treści art. 18b ust. 2 ustawy, podczas wykonywania przewozów regularnych zabrania się korzystania z przystanków, na których nie została zamieszczona informacja o realizowanym rozkładzie jazdy zawierająca także nazwę, adres siedziby przewoźnika i numer telefonu przewoźnika lub niezgodnie z podanymi w tej informacji dniami i godzinami odjazdów (pkt 2), a także zabierania i wysadzania pasażerów poza przystankami określonymi w rozkładzie jazdy (pkt 3) oraz naruszania warunków przewozu osób określonych w zezwoleniu (pkt 5). Warunków określonych w zezwoleniu nie stosuje się jedynie w przypadku wystąpienia niezależnych od przedsiębiorcy okoliczności uniemożliwiających wykonywanie przewozów zgodnie z określonym w zezwoleniu przebiegiem trasy przewozów, w szczególności awarii sieci, robót drogowych lub blokad drogowych, z tym że jeżeli te okoliczności trwają dłużej niż 14 dni, właściwy organ wyda na wniosek przedsiębiorcy decyzję w sprawie odstąpienia od warunków określonych w zezwoleniu (art. 20a ust 1 i 2). Z treści przytoczonych przepisów wynika, że z woli ustawodawcy pojazd wykonujący transport regularny osób może zatrzymywać się tylko na przystankach określonych w rozkładzie jazdy i tylko w tym miejscach może zabierać i wysadzać pasażerów. W zezwoleniu na wykonywanie transportu drogowego określa się bowiem miejscowości, w których znajdują się przystanki (art. 20 ust. 1 pkt 3 ustawy). Przystanki to przeznaczone do wsiadania i wysiadanie pasażerów i określone w rozkładzie jazdy (art. 18b ust. 1 pkt 3 ustawy) miejsca zatrzymania się uprawnionego pojazdu transportu publicznego, oznaczone odpowiednimi znakami drogowymi (art. 2 pkt 13 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym - t.j. Dz.U. z 2005 r., Nr 108, poz. 908, ze zm.), z informacją o rozkładzie jazdy (art. 18b ust. 1 pkt 1 ustawy o transporcie drogowym), w tym m.in. o godzinach odjazdów środków transportowych. Wsiadanie i wysiadanie pasażerów odbywa się zatem, stosownie do art. 18b ust. 1 pkt 3 w/w ustawy, na tak oznaczonych i wyposażonych przystankach. Poza wyznaczonymi przystankami obowiązuje określony w art. 18b ust. 2 pkt 3 ustawy zakaz zabierania i wysadzania pasażerów.
Określenie w zezwoleniu miejscowości, w których znajdują się przystanki, oznacza więc, że przewoźnik jest uprawniony do zabierania i wysadzania pasażerów wyłącznie na oznaczonych i wyposażonych we wskazany sposób przystankach i obowiązuje go zakaz zabierania i wysadzania pasażerów w innych miejscach. Zabieranie zatem pasażerów poza przystankami, narusza warunki określone w zezwoleniu, wynikające z regulacji ustawy o transporcie publicznym i odpowiada naruszeniu określonemu pod lp. 2.2 pkt 3 załącznika do ustawy o transporcie drogowym. Konsekwencje niezastosowania się do obowiązków wynikających z przytoczonych przepisów przewiduje przepis art. 92a ust. 1 ustawy o transporcie drogowym, który stanowi, że kto wykonuje przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem, naruszając obowiązki lub warunki wynikające z przepisów ustawy lub przepisów enumeratywnie wymienionych w pkt 1 - 8 ustawy podlega karze pieniężnej w wysokości od 50 złotych do 10.000 złotych, z tym że, stosownie do przepisu art. 92a ust. 2 w/w ustawy, suma kar pieniężnych nałożonych podczas jednej kontroli w siedzibie przedsiębiorcy nie może przekroczyć kwoty 10 000 zł. Wykaz tych naruszeń oraz wysokości kar pieniężnych za poszczególne naruszenia określa załącznik do ustawy (art. 92a ust. 6 ustawy). Ten ostatni zaś, pod lp. 2.2 pkt 3 sankcjonuje karę pieniężną w wysokości 3.000 zł za wykonywanie przewozu regularnego z naruszeniem warunków określonych w zezwoleniu, zaświadczeniu na wykonywanie publicznego transportu zbiorowego albo potwierdzeniu zgłoszenia przewozu w publicznym transporcie zbiorowym dotyczących: - ustalonej trasy przejazdu lub wyznaczonych przystanków. Przesłanką poniesienia powyższej odpowiedzialności administracyjnej jest zatem stwierdzenie przez właściwy organ nieprzestrzegania przez wykonującego transport warunków określonych w zezwoleniu co do wyznaczonych przystanków. W tym miejscu należy podkreślić, że kary pieniężne o jakich mowa w art. 92 i art. 93 ustawy nakładane są na przedsiębiorcę, a nie na kierowcę, a celem ich jest zapewnienie należytego wykonywania działalności gospodarczej w postaci świadczenia przewozów drogowych i zagwarantowanie bezpieczeństwa innym uczestnikom ruchu drogowego. Mają więc one przede wszystkim znacznie prewencyjne, a nie represyjne (tak jak w prawie karnym) i są narzędziem prawnym do przymuszenia przewoźników do respektowania określonych w ustawie nakazów i zakazów. Kara pieniężna jako instrument władztwa administracyjnego nie jest konsekwencją dopuszczenia się czynu zabronionego, lecz skutkiem zaistnienia stanu niezgodnego z prawem, co sprawia, że ocena stosunku sprawy do czynu nie mieści się w reżimie tej odpowiedzialności. Wina i stopień zawinienia nie są zatem przesłankami nałożenia kary pieniężnej. W związku z tym badanie świadomości i stosunku podmiotu do danego naruszenia prawa jest co do zasady bez znaczenia dla możliwości wymierzenia omawianej kary (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie VI SA/Wa 91/06, wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu, sygn.. akt III SA/Wr 545/ 13 publ. www.nsa.gov.pl).
Z powyższego wynika, że odpowiedzialność administracyjna przedsiębiorców na podstawie ustawy o transporcie drogowym ma charakter odpowiedzialności obiektywnej i jako taka obciąża podmiot wykonujący transport drogowy w sytuacji gdy wystąpił zakazany przez ustawę skutek. Na zasadzie wyjątku ustawodawca przewidział jednak sytuacje w których odpowiedzialność administracyjna przewoźnika za stwierdzone naruszenie prawa zostaje wyłączona. Sytuacje te wyraźnie określone zostały w przepisach art. 92a ust. 4 i w art. 93 ust. 7 ustawy o transporcie drogowym. Zgodnie z pierwszym ze wskazanych przepisów, postępowania administracyjnego wobec przedsiębiorcy nie wszczyna się, jeżeli okoliczności sprawy i dowody jednoznacznie wskazują, że podmiot wykonujący przewóz nie miał wpływu na powstanie naruszenia. Przepis art. 93 ust. 7 stanowi zaś, że w sytuacji, gdy naruszenie przepisów nastąpiło wskutek zdarzeń lub okoliczności, których podmiot wykonujący przewozy nie mógł przewidzieć, właściwy organ wydaje decyzję o umorzeniu postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej. Przesłanką jednak zastosowania powyższych przepisów, stanowiących wyjątek od zasady ponoszenia odpowiedzialności przez przewoźnika za stwierdzone naruszenia, jest wykazanie przez przedsiębiorcę, że w konkretnej sprawie miały miejsce takie właśnie okoliczności, tj. że przewoźnik nie miał wpływu na powstanie naruszenia lub, że wystąpiły zdarzenia których nie mógł przewidzieć. To bowiem on wywodzi skutki prawne z nich wynikające, i to zatem na nim spoczywa ciężar wykazania tych okoliczności i udowodnienia okoliczności objętych ich hipotezą. Takich okoliczności w rozpoznawanej sprawie strona nie udowodniła.
W sprawie jest bezsporne, że podczas wykonywania przewozu regularnego, doszło do wysadzenia pasażerów poza przystankiem wyznaczonym w zezwoleniu Okoliczności tej nie kwestionuje skarżący wskazuje jednak, że powyższe spowodowane zostało przebudową ulicy [...] w S., a w konsekwencji przeniesieniem przystanku z tej ulicy na ulicę [...], gdzie kierowca zatrzymał pojazd dokładnie na nowo wyznaczonym przystanku przy ulicy [...]. Skarżący wskazał, że nie można w jego przypadku mówić o niedopełnieniu przez niego obowiązku złożenia wniosku o wydanie decyzji w sprawie odstępstwa od warunków określonych w zezwoleniu, bowiem o okoliczności uzasadniającej złożenie tego wniosku dowiedział się oficjalnie w dniu [...] czerwca 2013 r., czyli po dokonanej kontroli osobiście odebrał stosowną informację z Urzędu Miasta w S. i stosowny wniosek złożył w dniu [...] czerwca 2013 r. Taka argumentacja strony nie może jednak usprawiedliwić naruszenia warunków zezwolenia mu udzielonego, ani tym bardziej przepisów ustawy. Określone w art. 20a ust.1 ustawy o transporcie drogowym odstępstwo od warunków określonych w zezwoleniu, bez konieczności dokonywania zmian w zezwoleniu (np. dotyczących wyznaczonych przystanków) dopuszczalne jest jedynie w sytuacji, gdy niezależne od przewoźnika okoliczności trwają nie dłużej niż 14 dni. Jeżeli przeszkody te trwają jednak dłużej, przewoźnik musi wystąpić do właściwego organu o wydanie decyzji w sprawie odstępstwa od warunków określonych w zezwoleniu. Zgodnie z wolą ustawodawcy to na przedsiębiorcy ciąży obowiązek dopilnowania aby trasa przewozu ustalona w zezwoleniu odpowiadała rzeczywistej, a odpowiedzialność spowodowana niezastosowaniem się do tych wymogów nie jest uzależniona od dodatkowych warunków, w szczególności od obowiązku poinformowania organu o okolicznościach uniemożliwiających wykonywanie przewozów (art. 20a ustawy) i ustawodawca nie uzależnia tej odpowiedzialności od jakichkolwiek warunków. Z tego powodu zarzut naruszenia art. 49 k.p.a. nie może zasługiwać na uwzględnienie.
W tym miejscu uzasadnienia należy wskazać, że skarżący prowadzi działalność gospodarczą polegającą na wykonywaniu przewozów regularnych osób w krajowym transporcie drogowym nie tylko w ramach linii regularnej S. –G. – W., którego dotyczy rozpatrywana sprawa (zezwolenie nr [...]), ale także w ramach linii W. – S. – S. (zezwolenie nr [...]), co wynika bezpośrednio z akt administracyjnych i czemu skarżący nie przeczy. Powyższa okoliczność ma o tyle istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia tej sprawy, że w ramach zezwolenia nr [...], które również obejmowało przystanek na ulicy [...] skarżący wystąpił w dniu [...] marca 2013 r. (zgodnie z dyspozycją art. 20a ust. 2 ustawy o transporcie drogowym) z wnioskiem o odstąpienie od warunków określonych tym zezwoleniu z powodu remontu ulicy [...], na której znajdował się przystanek i przeniesieniem go na ulicę [...]. Z tego też powodu argumentacja skarżącego, że Urząd Miasta S. nie doręczył mu w sprawie zezwolenia nr [...] zaświadczenia informującego o likwidacji przystanku przy ul. [...] i usytuowania nowego przystanku przy ul [...] nie znajduje skutecznego usprawiedliwienia dla zaniechania skarżącego i powoduje, że zarzut zawarty w punkcie pierwszym decyzji jest oczywiście bezzasadny. Sąd w pełni podziela stanowisko wyrażone w uzasadnieniu wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego., sygn. akt II GSK 496/08, że po to są ustalone procedury uzyskiwania zezwoleń na transport regularny, poprzedzone uzgodnieniem rozkładu jazdy i korzystania z przystanków, aby zapewnić niezbędny porządek i bezpieczeństwo na drodze. W tej sprawie skarżący pomimo, że posiadał w tym zakresie odpowiednią wiedzę nie wystąpił zgodnie z wymogami zawartymi w art. 20a ust. 2 ustawy o transporcie drogowym o odstąpienie od warunków określonych w zezwoleniu. Takie postępowanie jest nie tylko zachowaniem niezgodnym z prawem, ale stwarza realne zagrożenie dla uczestników ruchu drogowego. Uzgodnienie warunków zezwoleń udzielanych na wykonywanie przewozów, w tym dokładnej trasy, czasu przejazdu i przystanków na trasie, jest procesem długotrwałym, a dokładnie rozważenie i ustalenie tych warunków ma zagwarantować bezpieczeństwie wszystkich uczestników ruchu drogowego. Życie i zdrowie są wartościami szczególnie ważnymi i chronionymi prawnie, dlatego ich przestrzeganie jest tak ważne i też dlatego ustawodawca sformalizował możliwość zmiany tak ustalonych warunków i nałożył na przedsiębiorcę określone obowiązki, a ich niedopełnienie obłożył karą, nawet pomimo braku zaistnienia w konkretnym przypadku negatywnych konsekwencji naruszenia warunków zezwolenia.
W ocenie Sądu organy w przeprowadzonym postępowaniu dowodowym działały zgodnie z wymogami z art. 7, art. 77 ust. 1 i art. 80 kpa i w żadnym wypadku nie naruszyły zasady swobodnej oceny dowodów.
W tym stanie rzeczy więc, należy stwierdzić, że skoro w przedmiotowej sprawie orzekające organy w sposób przekonywujący i wiarygodny udowodniły w oparciu o zgromadzony materiał dowodowy, że skarżący dopuścił się naruszenia warunków posiadanego zezwolenia na wykonywanie regularnego przewozu, a tym samym, wykroczenia określonego pod lp. 2.2. pkt 3 załącznika do ustawy o transporcie drogowym, a skarżący nie wykazał przy tym okoliczności wyłączających jego odpowiedzialność, to przyjąć należy, że organy Inspekcji Transportu Drogowego prawidłowo nałożyły na skarżącego kare w wysokości przewidzianej w powołanym załączniku.
Biorąc powyższe pod uwagę Sąd, na postawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło