I SA/Gl 1435/12

WyrokWSA w Gliwicach2013-02-26

Skład orzekający: Przemysław Dumana, Bożena Pindel, Bożena Suleja

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy uchwała rady gminy ustalająca tryb rozliczania dotacji dla szkół niepublicznych, która przewiduje uwzględnienie kwoty nadpłaconej lub nieopłaconej dotacji przy rozliczeniu za kolejny miesiąc, narusza przepisy ustawy o systemie oświaty i Konstytucji RP?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że uchwała rady gminy ustalająca tryb rozliczania dotacji dla szkół niepublicznych, która przewiduje uwzględnienie kwoty nadpłaconej lub nieopłaconej dotacji przy rozliczeniu za kolejny miesiąc, nie narusza przepisów ustawy o systemie oświaty ani Konstytucji RP. Sąd stwierdził, że przepis art. 90 ust. 4 ustawy o systemie oświaty pozwala organowi stanowiącemu na ustalenie trybu i sposobu rozliczania dotacji, a kwestionowany zapis uchwały dotyczy jedynie kwestii technicznej rozliczenia, która mieści się w ramach ustawowych.
Stan faktyczny
Spółka A Sp. z o.o. wniosła skargę na uchwałę Rady Miasta Rybnika dotyczącą trybu udzielania i rozliczania dotacji dla szkół niepublicznych. Skarżąca zarzuciła uchwale naruszenie przepisów ustawy o systemie oświaty, Konstytucji RP oraz ustawy o finansach publicznych, kwestionując § 10 ust. 7 uchwały, który przewidywał uwzględnienie nadpłaconej lub nieopłaconej dotacji przy rozliczeniu za kolejny miesiąc. Rada Miasta Rybnika wniosła o oddalenie skargi, argumentując, że uchwała mieści się w granicach upoważnienia ustawowego.
Rozstrzygnięcie
Sąd oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Przemysław Dumana (spr.), Sędziowie WSA Bożena Pindel, Bożena Suleja, Protokolant Paulina Nowak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 lutego 2013 r. sprawy ze skargi A Sp. z o.o. w Ł. na uchwałę Rady Miasta Rybnika z dnia 30 listopada 2011 r. nr 208/XVI/2011 w przedmiocie sprawy budżetowej jednostek samorządu terytorialnego oddala skargę. A Spółka z o.o. w Ł. (zwana dalej "Spółką"), reprezentowane przez pełnomocnika będącego adwokatem, powołując się na art. 92 ust. 3 ustawy o samorządzie powiatowym (Dz.U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1592 ze zm.) oraz art. 101 ustawy o samorządzie gminnym (Dz.U, z 2001 r. nr 142, poz. 1591 ze zm.), wniosło skargę na uchwałę Rady Miasta Rybnika z dnia 30 listopada 2011 r., nr 208/XVI/2011 w sprawie ustalenia trybu udzielania i rozliczania dotacji z budżetu miasta dla szkół niepublicznych o uprawnieniach szkół publicznych, dla niepublicznych przedszkoli i placówek publicznych nie będących jednostkami budżetowymi, prowadzonych przez osoby prawne bądź fizyczne oraz zasad kontroli prawidłowości wykorzystania udzielonej dotacji, domagając się stwierdzenia nieważności jej § 10 ust. 1, a także zasądzenia kosztów postępowania. Zaskarżonej uchwale zarzuciło naruszenie : – art. 90 ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (tekst jednolity: Dz.U. z 2004 Nr 256, poz. 2572 ze zm., dalej powoływana jako u.s.o.) – poprzez wydanie uchwały z naruszeniem zasady przyznawania i rozliczania dotacji, – art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. (Dz. U. Nr 78, poz. 483 ze zm.) – poprzez naruszenie zasady starannej legislacji, – art. 94 Konstytucji R.P. w związku z art. 90 ust. 4 u.s.o. – poprzez przekroczenie zakresu delegacji ustawowej przy wydawaniu zaskarżonej uchwały, – art. 252 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz.U. Nr 157, poz. 1240 ze zm.; dalej u.f.p.) w zakresie niezgodnego z ustawą zwrotu dotacji udzielonej z budżetu samorządu terytorialnego. W uzasadnieniu skargi pełnomocnik w pierwszej kolejności przytoczył treść art. 90 ust. 2a oraz ust. 3 ustawy o systemie oświaty. Następnie przytoczył treść zakwestionowanego § 10 ust. 7 ww. uchwały ("kwota nadpłaconej lub nieopłaconej dotacji będzie uwzględniona przy rozliczeniu dotacji za kolejny miesiąc"), podnosząc, że powyższe uregulowanie nie znajduje odzwierciedlenia w przepisach u.s.o. Ustawa ta bowiem w sposób jasny i precyzyjny określa sposób i tryb udzielania i rozliczania dotacji. Terminy "nadpłacona" bądź "niedopłacona" dotacja są pojęciami nieznanymi w tej ustawie. Ponadto sama uchwała Rady Miasta Rybnika nie precyzuje w jaki sposób należy interpretować te pojęcia. Ustawodawca zarówno w tej ustawie jak i w ustawie o systemie oświaty czy też ustawie o finansach publicznych nie przewidział uwzględnienia nadpłaconej lub nieopłaconej dotacji przy jej naliczaniu za kolejny miesiąc. Podkreślił także, iż nieusunięcie wątpliwości w zakresie § 10 ust. 7 ww. uchwały może rodzić problemy przy praktycznym stosowaniu rozwiązań w niej wyrażonych. Zdaniem pełnomocnika postanowieniem tym Rada Miasta Rybnika naruszyła zasadę określoności przepisów prawa (zasadę starannej legislacji), wynikającej z "zasady państwa prawa" zawartej w art. 2 Konstytucji R.P. W końcowej części uzasadnienia skargi pełnomocnik, powołując się na treść art. 80 i 90 u.s.o., wskazał, że dotacja dla szkoły (...) jest dotacją roczną. Dotacje te są przekazywane w 12 częściach w terminie do ostatniego dnia każdego miesiąca i przysługują w wysokości odpowiadającej faktycznej, rzeczywistej liczbie uczniów. Jeżeli więc w trakcie roku okaże się, że liczba uczniów z różnych względów będzie inna od planowanej, to wówczas po stronie beneficjenta dotacji istnieje obowiązek zwrotu dotacji pobranej w nadmiernej wysokości na podstawie art. 252 ustawy o finansach publicznych. W odpowiedzi na skargę Rada Miasta Rybnika wniosła o jej oddalenie skargi. Polemizując ze skargą, organ podniósł, że w art. 90 ust. 4 u.s.o., określając kompetencje organu stanowiącego jednostki samorządu, ustawodawca rozdzielnie wymienił tryb udzielania i rozliczania dotacji. Ustawodawca pozostawił organowi stanowiącemu prawo samodzielnego decydowania o trybie i zakresie rozliczania dotacji. Z treści tego przepisu wynika, że w uchwale powinny się znaleźć w szczególności podstawy obliczania dotacji, zakres danych, które powinny znaleźć się we wniosku o udzielenie dotacji i w rozliczeniu jej wykorzystania oraz termin i sposób rozliczenia dotacji. Sformułowanie "tryb rozliczania dotacji" oraz termin "sposób rozliczania dotacji" może odnosić się do czynności o charakterze materialno – technicznym. Pełnomocnik organu podkreślił, że kwestionowany przez stronę skarżącą zapis uchwały reguluje jedynie kwestie techniczną dokonywania rozliczenia, stanowiąc, iż wynik dokonanej korekty ulega rozliczeniu z kolejną ratą wypłacanej dotacji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 5 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 roku, poz. 270) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę aktów prawa miejscowego stanowionych przez organy jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej. W rozpoznawanej sprawie, skarga na uchwałę Rady Miasta Rybnika z dnia 30 listopada 2011 roku, nr 208/XVI/2011 wniesiona została w trybie art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 roku o samorządzie gminnym (Dz.U., z 2001 r. Nr 142, poz. 1591 ze zm.), który to przepis stanowi, że każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem podjętym przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może – po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia prawa – zaskarżyć uchwałę do sądu administracyjnego. W ocenie Sądu, zaskarżona uchwała podjęta została w sprawie z zakresu administracji publicznej, strona skarżąca wyczerpała tryb wezwania do usunięcia naruszenia prawa, skarga wniesiona została w terminie, a tym samym spełnione zostały wymogi formalne do jej wniesienia. W przedmiotowej sprawie, wniesiona skarga dotyczy § 10 ust. 7 powołanej wyżej uchwały, który stanowi, że "kwota nadpłaconej lub nieopłaconej dotacji będzie uwzględniona przy rozliczeniu dotacji za kolejny miesiąc". Zgodnie z art. 90 ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (Dz.U. z 2004 r. Nr 256, poz. 2572 ze zm.), niepubliczne jednostki systemu oświaty otrzymują dotacje z budżetu jednostki samorządu terytorialnego, a jedynym warunkiem, jaki musi być spełniony przez prowadzącego placówkę, jest podanie organowi właściwemu do udzielenia dotacji stosownych informacji. Z kolei zgodnie z art. 90 ust. 4 u.s.o. – wskazanym jako podstawa prawna podjętej uchwały – organ stanowiący jednostki samorządu terytorialnego ustala tryb udzielania i rozliczania dotacji, o których mowa w ust. 1a i 2a-3b, oraz tryb i zakres kontroli prawidłowości ich wykorzystania, uwzględniając w szczególności podstawę obliczania dotacji, zakres danych, które powinny być zawarte we wniosku o udzielenie dotacji i w rozliczeniu jej wykorzystania, oraz termin i sposób rozliczenia dotacji. Z treści powołanego wyżej przepisu wynika, że organ stanowiący może wprawdzie uregulować inne kwestie, nie mniej przedmiotem regulacji może być wyłącznie tryb udzielania i rozliczania dotacji. Zaś przez tryb udzielania dotacji należy rozumieć przede wszystkim wymagania formalne, jakich powinny dopełnić podmioty ubiegające się o dotację co oznacza, że tryb udzielania dotacji ma znaczenie bardziej techniczne (M. Pilich Ustawa o systemie oświaty Komentarz, Dom Wyd. ABC 2008 wyd. II). Sformułowanie "tryb rozliczania dotacji" oraz termin "sposób rozliczania dotacji" może odnosić się do czynności z zakresu księgowości i rachunkowości, a więc czynności o charakterze materialno-technicznym. Tryb rozliczania oznacza zwłaszcza zasady i terminy zgłaszania korekty danych stanowiących podstawę naliczenia dotacji, a także zwrotu niewykorzystanej dotacji jednostce samorządu, która ją udzieliła. Oznacza to, że ciężar tego zagadnienia – udzielania i rozliczania dotacji położony jest na obieg informacji i podstawowym kryterium udzielania dotacji, jakim jest liczba wychowanków danej jednostki (por. wyrok WSA w Poznaniu z 15 lutego 2008 r., sygn. akt I SA/Po 151/07, wyrok WSA w Krakowie z dnia 10 listopada 2009 r., sygn. akt I SA/Kr 1354/08, wyrok WSA w Kielcach z dnia 14 grudnia 2009 r., sygn. akt II SA/Ke 665/09, wyrok WSA w Rzeszowie z dnia 9 grudnia 2010 r., sygn. akt II SA/Rz 396/10, wyrok WSA w Łodzi z dnia 25 maja 2012 r., sygn. akt I SA/Łd 209/12). Charakteru wyżej powołanej oceny nie zmieniają regulacje wprowadzone z dniem 22 kwietnia 2009 r. ustawą z dnia 19 marca 2009 r. o zmianie ustawy o systemie oświaty oraz zmianie niektórych innych ustaw (Dz.U. Nr 56, poz. 458). Jak wynika z uzasadnienia projektu znowelizowanej ustawy o systemie oświaty celem zmian było wprowadzenie mechanizmów umożliwiających weryfikacje wydatkowania dotacji przyznanych przez właściwe jednostki samorządu terytorialnego szkołom i placówkom niepublicznym prowadzonym przez osoby fizyczne i prawne. W świetle powyższych wywodów, w ocenie Sądu, uregulowanie zawarte w § 10 ust. 7 powołanej wyżej uchwały nie wykracza poza ramy ustawowe przepisu art. 90 ust. 4 ustawy o systemie oświaty, a więc poza ramy "ustalania trybu udzielania dotacji". Trafnie bowiem wykazał to organ administracji, że kwestionowany przez stronę skarżącą zapis ww. uchwały reguluje jedynie kwestię techniczną, stanowiąc, iż "kwota nadpłaconej lub nieopłaconej dotacji będzie uwzględniona przy rozliczeniu dotacji za kolejny miesiąc". W sytuacji zatem, gdy szkole wypłacono dotację w kwocie wyższej lub niższej od należnej, obliczonej w oparciu o obowiązujące przepisy prawa, to należy ją skorygować do faktycznie przysługującej, a wynik dokonanej korekty ulega rozliczeniu z kolejną ratą wypłaconej dotacji. Z tych też względów Sąd, działając na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 roku, poz. 270), orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło