I SA/Kr 1139/14

PostanowienieWSA w Krakowie2014-10-03

Skład orzekający: Michał Śmiałowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca, osoba o trudnej sytuacji materialnej, może zostać zwolniony od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym?
Ratio decidendi
Wnioskodawca, osoba o trudnej sytuacji materialnej, której łączny miesięczny dochód małżonków wynosi 1 571,80 zł, a suma wymaganych wpisów od skarg wynosi 600 zł, powinien zostać zwolniony od kosztów sądowych. Uiszczenie tej kwoty spowodowałoby poważne pogorszenie warunków bytowych rodziny, co uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym.
Stan faktyczny
Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynął wniosek A.B. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego dotyczącą podatku od środków transportowych. Wnioskodawca, urodzony w 1941 r., pobiera emeryturę w wysokości 639,01 zł miesięcznie, z czego część przeznacza na bieżące wydatki i pomoc żonie. Jego żona otrzymuje rentę w wysokości 932,79 zł miesięcznie. Małżonkowie nie posiadają samochodu, oszczędności ani kont bankowych.
Rozstrzygnięcie
Zwolniono stronę skarżącą od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie: Michał Śmiałowski po rozpoznaniu w dniu 3 października 2014r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A.B., o zwolnienie od kosztów sądowych, w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego , z dnia 24.02.2014r. , nr [...], w przedmiocie podatku od środków transportowych za 2012r., postanawia: zwolnić stronę skarżącą od kosztów sądowych Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynął wniosek A. B. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, z dnia 24.02.2014r. , nr [...], w przedmiocie podatku od środków transportowych za 2012r. Jak wynika z uzasadnienia wniosku, zawartego w nim "oświadczenia o stanie rodzinnym , majątku i dochodach" oraz nadesłanych dokumentów A. B. ur. w 1941r. pozostaje w rozdzielności majątkowej z żoną K.B. ur. w 1950r. Prowadzi z nią jednak wspólne gospodarstwo domowe. Małżonkowie mieszkają w lokalu o pow. 45 m2, znajdującym się w domu przy ul. K., w K., wzniesionym na nieruchomości, której współwłaścicielką, w 4/20 częściach jest K.B.. Wnioskodawca pobiera emeryturę w wysokości 639,01 zł., netto, miesięcznie. Z sumy tej, tytułem opłat za energię elektryczną , gaz , wodę, wywóz śmieci i nieczystości oraz niezbędne bieżące naprawy, przekazuje 300 zł. prowadzącemu administrację domu P.A.-B. a 300 zł. oddaje żonie na zakupy i inne niezbędne środki do prowadzenia wspólnego gospodarstwa domowego. Pozostałe 39 zł. A. B. przeznacza na zakup lekarstw na astmę i cukrzycę oraz środków higieny osobistej. K.B. otrzymuje natomiast rentę w wysokości 932,79 zł., miesięcznie, netto. Strona skarżąca nie posiada samochodu, oszczędności, kont bankowych czy też lokat bankowych. Zdaniem orzekającego wniosek zasługuje na uwzględnienie. Instytucja prawa pomocy stanowi jedną z gwarancji realizacji konstytucyjnej zasady prawa do sądu. Umożliwia ona dostęp do sądu podmiotom, które nie są w stanie samodzielnie pokryć kosztów związanych z prowadzeniem postępowania sądowego. Udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym ma też charakter wyjątkowy. Stosowane jest wobec osób o bardzo trudnej sytuacji materialnej. Stanowi odstępstwo zarówno od ogólnej zasady przewidzianej w art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j Dz.U. z 2012r., poz. 270 z p. zm.), zgodnie z którą strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, jak i od konstytucyjnego obowiązku ponoszenia danin publicznych wynikającego z art. 84 Konstytucji RP. Instytucja ta stanowi jednocześnie formę dofinansowania strony skarżącej z budżetu państwa, przez co stosowanie jej powinno sprowadzać się do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. W myśl art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego ( § 2). Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje natomiast zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (§ 3). Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej, w zakresie całkowitym przysługuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, a w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246§1 pkt 1 i 2 w/w ustawy). Przedstawiona przez wnioskodawcę sytuacja uzasadnia zwolnienie go od kosztów sądowych w przedmiotowej sprawie. Łączny miesięczny dochód obojga małżonków wynosi 1 571,8 zł. (639,01 zł. + 932,79 zł. = 1571,8 zł. ) a suma wpisów od skarg, w sprawach o sygn. akt I SA/Kr 1135 - 1140/14 zł., toczących się w tut. Sądzie, w których A.B. jest stroną , stanowi kwotę 600 zł. (6 x 100 zł. = 600 zł.). Wnioskodawca nie posiada natomiast wolnych środków finansowych. Biorąc więc pod uwagę zasady doświadczenia życiowego oraz dostępnej wiedzy na temat kosztów utrzymania dwuosobowej rodziny, stwierdzić należy, że uiszczenie sumy 600 zł., w świetle przedstawionych okoliczności, jest poza możliwościami płatniczymi strony skarżącej. Wydatek tego rzędu spowodowałby bowiem poważne pogorszenie warunków bytowych rodziny. Dlatego też orzekający przychylił się do wniosku A. B. Na podstawie art. 244§1 , art. 245§3, art. 246§1 pkt. 2) w zw. z art. 258 § 2, pkt 7) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j Dz.U. z 2012r., poz .270 z p. zm. ) orzeczono więc jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło