II OSK 42/25

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Andrzej Jurkiewicz sędzia NSA Anna Żak (spr.) sędzia del. WSA Piotr Broda po rozpoznaniu w dniu 28 października 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skarg kasacyjnych Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, K. N. oraz Z. N. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 11 września 2024 r. sygn. akt II SA/Po 332/24 w sprawie ze skargi S. B. na decyzję Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 8 marca 2024 r. nr WOA.7721.248.2023.MSK w przedmiocie nakazania doprowadzenia obiektu do stanu poprzedniego 1. uchyla zaskarżony wyrok i oddala skargę, 2. zasądza od S. B. na rzecz Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego kwotę 610 (sześćset dziesięć złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego, 3. zasądza od S. B. na rzecz K. N. kwotę 490 (czterysta dziewięćdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego, 4. zasądza od S. B. na rzecz Z. N. kwotę 627 (sześćset dwadzieścia siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny (WSA) w Poznaniu wyrokiem z dnia 11 września 2024 r., sygn. akt II SA/Po 332/24, po rozpoznaniu sprawy ze skargi S. B. na decyzję Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 8 marca 2024 r. nr WOA.7721.248.2023.MSK w przedmiocie nakazania doprowadzenia obiektu do stanu poprzedniego uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla Miasta L. (dalej : PINB) z dnia 15 września 2023 r. nr PINB-G.50.7.2023 (pkt 1 wyroku) i zasądził od Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania (pkt 2 wyroku). Wyrok wydano w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych. W dniu 19 maja 2023 r. PINB przeprowadził kontrolę na terenie nieruchomości zlokalizowanej na działkach nr [...]/6, [...]/4, [...]/9, [...]/19, przy ul. [...] w L. W toku kontroli ustalono, że w ścianie szczytowej budynku położonego na tych działkach, od strony działek nr [...]/20 i [...]/5, znajduje się otwór wentylacyjny o średnicy ok. 10 cm. W otworze znajduje się wiatrak elektryczny. Pismem z dnia 23 maja 2023 r. PINB zawiadomił o wszczęciu z urzędu postępowania administracyjnego w sprawie legalności powyższego otworu wentylacyjnego, a w/w decyzją z 15 września 2023 r., działając na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 51 ust. 7 ustawy z 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (tekst jedn. Dz. U. z 2023 r., poz. 682 ze zm., dalej :pr.bud.) nakazał użytkownikowi wieczystemu nieruchomości położonej w L. przy ul. [...] na działkach nr [...]/6, [...]/4, [...]/9, [...]/19 S. B. – doprowadzenie robót budowlanych związanych z wykonaniem otworu wentylacyjnego w ścianie szczytowej (usytuowanej w granicy działki od strony działek sąsiednich nr [...]/5 i [...]/20) budynku położonego na działkach nr [...]/6, [...]/4, [...]/9, [...]/19 przy ul. [...] w L. do stanu poprzedniego przez demontaż wentylatora oraz zamurowanie otworu wentylacyjnego w tej ścianie szczytowej budynku. Zgodnie z § 232 ust. 4 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (tekst jedn. Dz. U. z 2022 r., poz. 1225, dalej: "rozporządzenie") ściana szczytowa po zamurowaniu powinna mieć klasę odporności pożarowej REI 120. Po rozpatrzeniu odwołania skarżącego od powyższej decyzji Wielkopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego (dalej: "WWINB") decyzją z dnia 8 marca 2024 r., utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu wydanej decyzji WWINB, podniósł, że zasadniczą osią sporu jest data powstania otworu wentylacyjnego w ścianie szczytowej budynku zlokalizowanego na działkach nr [...]/3, [...]/1, [...]/2 i [...]/3 przy ul. [...] w L. W tym zakresie organ odwoławczy wyjaśnił, że oświadczenia wiedzy przedłożone przez strony postępowania znoszą się wzajemnie, bowiem uprawdopodobniają przeciwne stany faktyczne, natomiast zdjęcia opatrzone metadanymi stanowią dowód, któremu organ dał wiarę. Dodatkowo organ przyjął, że oświadczenia geodety W. K. potwierdzające istnienie ściany bez otworów dla celów prowadzonego podziału nieruchomości przeprowadzonego w 2006 r. ma mocniejszy walor dowodowy od oświadczeń osób fizycznych na okoliczność samego wentylatora we wnętrzu budynku. Po dokonaniu analizy zebranej w sprawie dokumentacji przedstawionej dla przejrzystości w tabeli wg WWINB zdjęcia z metadanymi przedłożone w toku postępowania odwoławczego przedstawiają na dzień 28 marca 2023 r. pełną ścianę szczytową budynku skarżącego położoną w granicy z sąsiednią nieruchomością, której współwłaścicielami są uczestnicy Z. N. i K. N. tj. bez żadnych otworów, natomiast kolejne zdjęcia z 25 maja 2023r. pokazują wybity w tej ścianie otwór wentylacyjny – Dalej WWINB wyjaśnił, że w prawie budowlanym nie istnieje pojęcie samowoli budowlanej ciągłej, tym samym w tym konkretnym postępowaniu oceniana jest legalność otworu wentylacyjnego, który powstał w okresie od marca 2023 r. do maja 2023 r., bowiem bezsprzecznie w tym czasie doszło do jego zrealizowania w pełnym zakresie. Organ II instancji stwierdził, że naruszenia przepisów prawa budowlanego powinny być oceniane według przepisów obowiązujących w dacie popełnienia samowoli, natomiast zastosowanie przepisów dotyczących usuwania skutków samowoli uzależnione jest od okoliczności konkretnej sprawy, z zachowaniem zasady, że organy nadzoru budowlanego wydaja decyzję według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania decyzji. Organ odwoławczy wskazał, że za datę zrealizowania otworu wentylacyjnego należało przyjąć okres między marcem a majem 2023 r., bowiem jest to ostatni stan wskazujący na jego istnienie. Natomiast potencjalnie istniejący otwór, który następnie został zaślepiony wskutek prac dociepleniowych, bądź wskutek robót budowlanych prowadzonych na przestrzeni lat, niejako zakończył swój byt architektoniczny, a jego udrożnienie po przeprowadzeniu robót dociepleniowych doprowadziło do zupełnie nowego bytu. W dalszej kolejności WWINB – przywołując art. 28 ust. 1 i art. 29 ust. 4 pkt 1 lit. a pr.bud. – stwierdził, że zrealizowany otwór wentylacyjny znajduje się w przegrodzie zewnętrznej (ścianie szczytowej), zatem jego wykonanie wymagało wcześniejszego uzyskania pozwolenia na budowę, którym inwestor się nie legitymuje. W konsekwencji za prawidłowe WWINB uznał zastosowanie przez PINB, przepisów art. 50-51 pr.bud. I tak, jak stwierdził to art. 51 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego ma zastosowanie w sytuacji, gdy roboty nie mogą być doprowadzone do stanu zgodnego z prawem. W ocenie WWINB, organ powiatowy prawidłowo również określił treść obowiązku, ponieważ z przedłożonych w toku postępowania dokumentów nie wynika, by budynek zaliczał się do kategorii budynków przeznaczonych do wykonywania zawodu lub działalności usługowej i handlowej, także z częścią mieszkalną (§ 213 pkt 2 lit. c rozporządzenia). Nadto wyjaśnił, że z urzędu posiada wiedzę na temat prowadzonego przez PINB postępowania PINB-G.5145.2.2023 w sprawie legalności sposobu użytkowania budynku położonego na działkach nr [...]/6, [...]/4, [...]/9, [...]/19 przy ul. [...] w L., który posiadał funkcję magazynową. WWINB stwierdził, że budynek usytuowany bezpośrednio przy granicy działki powinien mieć od strony sąsiedniej działki ścianę oddzielenia przeciwpożarowego o klasie odporności ogniowej określonej w § 232 ust.4 i 5 rozporządzenia MI, a zgodnie z tabelą tam umieszczoną dla ścian i stropów klas D i E klasa odporności wynosi REI 160, natomiast ust.5 wskazuje, że klasa odporności ogniowej elementów oddzielenia przeciwpożarowego oraz zamknięć znajdujących się w budynkach otworów, o których mowa w par.213 rozporządzenia, powinna być nie mniejsza od określonej w ust.4 dla budynków o klasie odporności pożarowej D i E. Ustalenie klasy odporności ogniowej na poziomie REI 160 znajduje także uzasadnienie w § 12 ust. 3 rozporządzenia. WWINB stwierdził, że sama treść, jak i zakres określonego przez PINB obowiązku odpowiada prawu, bowiem tylko zamurowanie przedmiotowego otworu doprowadzi do stanu zgodności z prawem. W skardze do Sądu I instancji skarżący wniósł o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji i decyzji ją poprzedzającej i w tym zakresie orzeczenie co do istoty sprawy, a ewentualnie przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia. W uzasadnieniu skargi wskazał m.in., że § 232 ust. 4 i 7 w zw. z § 272 ust. 3 rozporządzenia, zostały błędnie zastosowane. Tymczasem przepisy te dopuszczają do stosowania w strefach pożarowych PM (pomieszczeniach magazynowych – § 209 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia ) dla budynków usytuowanych bezpośrednio przy granicy działki otworu w ścianie oddzielenia przeciwpożarowego, służącego przeprowadzeniu urządzeń technologicznych, chroniących od przeniesienia się przez ten otwór ognia lub dymu, w przypadku pożaru. WSA w Poznaniu uznał, że skarga zasługuje na uwzględnienie. W pierwszej kolejności Sąd I instancji wyjaśnił, że istota sporu do jakiego doszło w sprawie sprowadzała się przede wszystkim do dwóch kwestii. Po pierwsze, jaki był zakres robót budowlanych prowadzących do powstania otworu wentylacyjnego w ścianie szczytowej budynku skarżącego, a także kiedy doszło do jego wykonania. Po wtóre, czy istnieje możliwość doprowadzenia tak wykonanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem. Kwestie te, w ocenie WSA w Poznaniu, nie zostały w sposób dostateczny wyjaśnione przez organy nadzoru budowlanego, w związku z czym doszło do istotnego naruszenia przez te organy reguł postępowania określonych w art. 7, art. 77 § 1, art 80 i art. 107 § 3 K.p.a. I tak Sąd I instancji uznał, że na żadnym etapie postępowania administracyjnego nie zostało jednoznacznie wykazane, czy sporny otwór wentylacyjny faktycznie uprzednio nie istniał, aby nakładany mocą art. 51 ust. 1 pkt 1 w zw. z ust. 7 Prawa budowlanego obowiązek miał polegać na jego zamurowaniu, a jeżeli tak to kiedy doszło do jego wykonania. Organy nadzoru budowlanego nie wyjaśniły jaki był zakres robót budowlanych, za których wykonanie odpowiedzialność ponosić ma skarżący. Zdaniem Sądu I instancji, organy całkowicie arbitralnie przyjęły, że otwór wentylacyjny w ścianie szczytowej budynku skarżącego, znajdującej się przy granicy nieruchomości, raz istniał, a raz go nie było, powołując się w tym względzie na "teoretyczną możliwość" takiego stanu rzeczy (organ I instancji), czy też na to, że tego "nie można wykluczyć" (organ II instancji). W konsekwencji, wg Sądu I instancji, organy zastosowały art. 51 ust. 1 pkt 1 pr.bud. nakazując skarżącemu doprowadzenie do stanu poprzedniego przez demontaż wentylatora i zamurowanie otworu wentylacyjnego, pomimo że nie ustaliły w sposób nie budzący wątpliwości jaki ten "stan poprzedni", o którym mowa w przywołanym przepisie, był w rzeczywistości. Przede wszystkim, organy nadzoru budowlanego nie wyjaśniły jaki był zakres robót budowlanych, za których wykonanie odpowiedzialność ponosić ma skarżący. Organy całkowicie arbitralnie przyjęły, że otwór wentylacyjny w ścianie szczytowej budynku skarżącego, znajdującej się przy granicy nieruchomości, raz istniał, a raz go nie było, powołując się w tym względzie na "teoretyczną możliwość" takiego stanu rzeczy (organ I instancji), czy też na to, że tego "nie można wykluczyć" (organ II instancji). W konsekwencji organy zastosowały art. 51 ust. 1 pkt 1 pr.bud. nakazując skarżącemu doprowadzenie do stanu poprzedniego przez demontaż wentylatora i zamurowanie otworu wentylacyjnego, pomimo że nie ustaliły w sposób nie budzący wątpliwości jaki ten "stan poprzedni", o którym mowa w przywołanym przepisie, był w rzeczywistości. Sąd I instancji uznał też, że organ I instancji z kolei całkowicie dowolnie, poprzez arbitralną ocenę wiarygodności poszczególnych dowodów, przyjął, że rzeczony otwór wentylacyjny na przestrzeni lat od 2006 roku raz istniał, a raz nie istniał. Poprzestając z kolei na twierdzeniach WWINB, zgodnie z którymi to w roku 2022 bezspornie w sprawie doszło do docieplenia budynku skarżącego, czyli mogło wówczas dojść (a nie było to już w sprawie bezsporne) do zakrycia otworu wentylacyjnego warstwą docieplenia, a w roku 2023 bezspornie doszło do jego odsłonięcia, to w tej sytuacji, jak wywiódł Sąd I instancji przywrócenie stanu poprzedniego na tym etapie ustaleń faktycznych mogłoby polegać co najwyżej na ponownym jego zakryciu warstwą docieplenia. Z kolei co do rozbieżnych dat powstania otworu (1965 r., 1992 r., 1998 r. oraz 2023 r.) podawanych przez strony postępowania, Sąd I instancji doszedł do przekonania, że żaden ze zgromadzonych dotychczas przez organy środków dowodowych nie może być uznany samodzielnie za jednoznacznie rozstrzygający tę kwestię, zaś organy nadzoru budowlanego upraszczając postępowanie wyjaśniające i arbitralnie przyjmując okoliczności powstawania i likwidacji rzeczonego otworu, uchyliły się w istocie od oceny całokształtu zgromadzonego w niej materiału dowodowego. Ponadto WSA w Poznaniu stwierdził, że WWINB w ogóle nie odniósł się do tej stanowiska zajętego przez skarżącego w toku postępowania odwoławczego, zgodnie z którym istnieje techniczna możliwość zachowania klasy odporności spornej ściany przy użyciu odpowiedniej kratki wentylacyjnej, a jak zauważył Sąd I instancji, § 232 ust. 1 i ust. 2 rozporządzenia MI nie wyklucza istnienia w ścianach stanowiących elementy oddzielenia przeciwpożarowego otworów. Co więcej, zdaniem WSA w Poznaniu, § 268 ust. 4 tego rozporządzenia przewidziano, że przewody wentylacyjne i klimatyzacyjne w miejscu przejścia przez elementy oddzielenia przeciwpożarowego powinny być wyposażone w przeciwpożarowe klapy odcinające o klasie odporności ogniowej równej klasie odporności ogniowej elementu oddzielenia przeciwpożarowego z uwagi na szczelność ogniową, izolacyjność ogniową i dymoszczelność (E I S), z zastrzeżeniem ust. 5. Sąd wskazał, że do tych kwestii organy nadzoru budowlanego w ogóle się nie odniosły. Przyjęły natomiast odmienne klasy odporności dla budynku skarżącego – organ I instancji REI 120, organ II instancji REI 160 – bez uzasadnienia wynikającej stąd rozbieżności. Sąd stwierdził również, że w ponownie przeprowadzonym postępowaniu organy powinny odnieść się do problematyki kolizji spornego w sprawie otworu wentylacyjnego z prawem własności przysługującym K. N. Z tych wszystkich względów na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w zw. z art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.p.s.a.) Sąd I instancji uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla Miasta L. z dnia 15 września 2023r. Od powyższego wyroku wniesiono trzy skargi kasacyjnie. Pierwszą skargę kasacyjną wniósł WWINB, reprezentowany przez radcę prawnego. Organ administracji wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i oddalenie skargi na decyzję Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego dnia 8 marca 2024 r. (WOA.7721.248.2023.MSK), przy uwzględnieniu kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa prawnego, wg norm przepisanych. Ponadto skarżący kasacyjnie oświadczył, że zrzeka się rozprawy i wnosi o rozpoznanie skargi kasacyjnej na posiedzeniu niejawnym. Skarżący kasacyjnie zaskarżonemu wyrokowi zarzucił naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie: 1. art. 145 § 1 pkt 1 lit.c. p.p.s.a. w związku z art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. poprzez bezpodstawny zarzut, że organy nadzoru budowlanego nie zebrały pełnego materiału dowodowego pozwalającego na ustalenie czy otwór wentylacyjny o średnicy ok. 10 cm w ścianie szczytowej budynku położonego na działkach [...]/6,[...]/4,[...]/9, [...]/19 przy ul. [...] w L., od strony działek [...]/20 i [...]/5 uprzednio istniał i jaki był zakres robót budowlanych wykonanych przy tym otworze, 2. art. 145 § 1 pkt 1 lit.c. p.p.s.a. w związku z art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. poprzez bezpodstawny zarzut, że organy nadzoru budowlanego całkowicie dowolnie i arbitralnie oceniły zebrany materiał dowodowy, 3.art. 145 § 1 pkt 1 lit.c. p.p.s.a. w związku z art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. poprzez bezpodstawny zarzut, że organy nadzoru budowlanego naruszyły zasadę swobody oceny dowodów, 4. art. 145 § 1 pkt 1 lit.c. p.p.s.a. w związku z art. 75 § 1 zdanie pierwsze k.p.a. poprzez bezpodstawny zarzut, że organy nadzoru budowlanego go zastosowały, a w szczególności jako dowód przyjęły pisemne oświadczenia na okoliczność czasu powstania otworu w ścianie szczytowej przedmiotowego budynku podczas gdy w ocenie Sądu powinny były przeprowadzić na tę okoliczność dowód z zeznań świadków, 5. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w związku z art. 77 § 1 k.p.a. poprzez bezpodstawny zarzut, że organy nadzoru budowlanego nie zebrały całego materiału dowodowego w sposób wyczerpujący, gdyż nie przeprowadziły dowodu z zeznań świadków a przeprowadziły dowód z pisemnych oświadczeń osób mających wiedzę na temat przedmiotu postępowania, 6. art. 145 § 1 pkt 1 lit.c. p.p.s.a. w związku z art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 kpa poprzez bezpodstawny zarzut, że organy nadzoru budowlanego w ramach zasady oficjalności mają obowiązek poszukiwać dowodów przeczących własnym ustaleniom a potwierdzających twierdzenia strony, mimo że w realiach sprawy, po pierwsze przedkładane przez tę stronę oświadczenia osób trzecich są niewiarygodne ze względu na składanie przez jednego wykonawcę robót budowlanych wzajemnie wykluczających się oświadczeń co do tego samego przedmiotu postępowania i, po drugie tenże niewiarygodnie oświadczający wykonawca robót budowlanych wskazuje na jakichś swoich podwykonawców mających potwierdzić jego sprzeczne twierdzenia o faktach dotyczących spornego otworu w ścianie szczytowej, 7. art. 145 § 1 pkt 1 lit.c. p.p.s.a. w związku z art. 134 § 1 p.p.s.a. poprzez wyjście przez Sąd poza granice sprawy we wskazaniach uzasadnienia co do dalszego postępowania, wyrażające się w zobowiązaniu nadzoru budowlanego do ustalenia jak wyglądała zabudowa poszczególnych działek w sąsiedztwie przedmiotowego obiektu, 8. art. 145 § 1 pkt 1 lit.c. p.p.s.a. w związku z błędną wykładnią przepisu § 12 ust. 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. z 2022 r. poz. 1225, dalej rozporządzenie w sprawie warunków technicznych), polegającą na uznaniu, że przepis ten dopuszcza zastosowanie w realiach sprawy następujących przepisów rozporządzenia w sprawie warunków technicznych: § 232 ust. 1 i 2 i § 268 ust. 4, 9. art. 145 § 1 pkt 1 lit.c. p.p.s.a. w związku z przepisem § 140 ust. 1 i z normą PNB-B 10425:1989 poprzez ich niezastosowanie w zakresie w jakim przepis i norma nakazują wyprowadzenie wentylacji powyżej dachu budynku. Drugą skargę kasacyjną wniósł uczestnik postępowania K. N., reprezentowany przez adwokata. Skarżący kasacyjnie uczestnik wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i oddalenie w całości skargi S. B. na decyzję WWINB i tym samym utrzymanie zaskarżonej decyzji w mocy. Alternatywnie uczestnik wystąpił o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Zamieścił również wniosek o zasądzenie na jego rzecz zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego, w tym zwrotu kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Oświadczył, że zrzeka się przeprowadzenia rozprawy. Zaskarżonemu wyrokowi, na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a. zarzucił naruszenie przepisów postępowania, tj.: 1. art. 3 § 1 p.p.s.a. w związku z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w związku z art. 7 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a., art. 80 k.p.a., mające istotny wpływ na wynik 'sprawy, poprzez błędne zastosowanie i stwierdzenie, że obowiązek wyjaśnienia okoliczności niniejszej sprawy, w tym tego jaki był zakres robót budowlanych prowadzących do powstania' otworu wentylacyjnego w ścianie szczytowej budynku skarżącego, a także kiedy doszło do jego wykonania - spoczywa na organach nadzoru budowlanego, podczas gdy organy wskazały czasookres ukończenia prac budowlanych otworu, co potwierdzają także złożone w poczet akt sprawy zdjęcia zawierające metadane, a przepis art. 7 k.p.a. oraz art. 77 § 1 k.p.a. należy interpretować w ten sposób, że strona która wywodzi z danego podnoszonego czyj prezentowanego przez siebie faktu skutki prawne winna udowodnić te fakty za pomocą środków dowodowych przewidzianych w k.p.a., 2. art. 3 § 1 p.p.s.a. w związku z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w związku z art. 7 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a. i art. 80 k.p.a. mające istotny wpływ na wynik sprawy, poprzez ich nieprawidłowe zastosowanie w sprawie i stwierdzenie, że w niniejszej sprawie nie zostały dostatecznie wyjaśnione okoliczności niniejszej sprawy takie jak: 1) jaki był zakres robót budowlanych prowadzących do powstania otworu wentylacyjnego w ścianie szczytowej budynku skarżącego, a także kiedy doszło do jego wykonania, 2) czy istnieje możliwość doprowadzenia tak wykonanych robót do stanu zgodnego z prawem, w sytuacji gdy opisane w dalszej części tego zarzutu okoliczności faktyczne sprawy w tym twierdzenia skarżącego i świadka Z. S. były sprzeczne, a stanowisko skarżącego kasacyjne oparte na bezspornych dowodowo zdjęciach. Ponadto, jak podniósł skarżący kasacyjnie w protokole kontroli kominiarskiej nr 5/2023 z dnia 13 marca 2023 r. nie wymieniono otworu wentylacyjnego, a pozostałe zeznania świadków (szczegółowo opisane) były niewiarygodne. W zarzucie tym skarżący kasacyjnie podniósł też, że zarzut ten jest zasadny ze względu na treść przepisu § 268 ust. 4 cyt. rozporządzenia, ponieważ wprost dotyczy jedynie przewodów wentylacyjnych i klimatyzacyjnych nie zaś otworów wentylacyjnych, co jest w treści tego przepisu wprost wyrażone, zaś samo rozporządzenie posługuje się pojęciem otworu wentylacyjnego w innych przepisach, lecz nie w tym przepisie, co wprost oznacza, ze ustawodawca wprost wyraził wolę aby przepisu § 268 ust. 4 rozporządzenia nie stosować do otworów wentylacyjnych, a zatem uznać należy, że do otworów wentylacyjnych nie stosuje się przeciwpożarowych klap odcinających, co doprowadziło do błędnego uznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu, że istnieje w niniejszej sprawie możliwość zastosowania § 268 ust. 4 rozporządzenia , 3. art. 3 § 1 p.p.s.a. w związku z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w związku z art. 7 k.p.a. ,art. 77 § 1 k.p.a. , art. 80 k.p.a. i w związku z art. 51 ust. 1 pkt 1 pr.bud. mające istotny wpływ na wynik sprawy, poprzez ich nieprawidłowe zastosowanie w sprawie i stwierdzenie, że w niniejszej sprawie nie zostało dostatecznie wyjaśnione jak kształtował się stan poprzedni w rozumieniu art. 51 ust. 1 pkt 1 p.b., w sytuacji, gdy stan poprzedni wprost wynika z materiału dowodowego zgromadzonego w niniejszej sprawie, w tym w postaci zdjęć z metadanymi przedłożonych przez uczestnika postępowania, 4.art. 3 § 1 p.p.s.a. w związku p.p.s.a. w związku z art. 75 § 1 k.p.a. w związku z art. 81 k.p.a. i w z art. 231 dnia 17 listopada 1964r.- Kodeks postępowania cywilnego (dalejj"k.p.c.") mające istotny wpływ na wynik sprawy poprzez ich niezastosowanie w niniejszej sprawie i stwierdzenie, że w niniejszej sprawie istnieją konieczne do wyjaśnienia wątpliwości, co do tego: 1) jaki był zakres robót budowlanych prowadzących do powstania otworu wentylacyjnego w ścianie szczytowej budynku skarżącego, a także kiedy doszło do jego wykonania, 2) czy istnieje możliwość doprowadzenia tak wykonanych robót do stanu zgodnego z prawem, w sytuacji gdy nawet gdyby uznać, że faktycznie materiał dowodowy zgromadzony w niniejszej sprawie nie pozwala na ustalenie tych okoliczności wprost (czemu jednak skarżący kasacyjnie zaprzecza), to można było je ustalić również w drodze domniemania faktycznego na podstawie faktów pośrednich takich (punkty 4a – 4h), m.in. fakt, że skoro ściana szczytowa przylegała od momentu podziału nieruchomości w 2006 roku do innego budynku w części, to uznać należy, że z natury rzeczy nie mogło być w tej ścianie w części nieprzylegającej do budynku otworu wentylacyjnego gdyż warunkiem podziału z 2006 roku było posadowienie ściany szczytowej, czy też, że ściana, w której znajduje się otwór wentylacyjny została wybudowana, aby umożliwić podział nieruchomości, do którego doszło ostatecznie na mocy odrębnej decyzji, 5.art. 3 § 1 p.p.s.a. w związku z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w związku z art. 7 k.p.a., art. 75 § 1 k.p.a. , art. 77 § 1 k.p.a. w związku z art. 80 k.p.a. mające istotny wpływ na wynik sprawy poprzez ich niezastosowanie w niniejszej sprawie i dokonanie dowolnej i arbitralnej oceny zebranego w sprawie materiału dowodowego, polegającej na uznaniu, że żaden ze zgromadzonych dotychczas przez organy środków dowodowych nie może być uznany samodzielnie za jednoznacznie rozstrzygający tę kwestię - w sytuacji gdy takim dowodem, mogącym być uznanym samodzielnie za jednoznacznie rozstrzygający tę kwestię - są zdjęcia pochodzące z okresu od marca 2023 roku do maja 2023 roku pokazujące najpierw brak otworu wentylacyjnego w ścianie skarżącego, a później istnienie tego otworu, których to zdjęć autentyczność, prawdziwość nie została zakwestionowana ani przez skarżącego ani przez organy nadzoru budowlanego, również Wojewódzki Sąd Administracyjny nie podniósł jakichkolwiek zastrzeżeń do ich prawdziwości, 6.art. 3 § 1 p.p.s.a. w związku z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w związku z art. 7 k.p.a. w związku z art. 12 § 1 k.p.a. w związku z art. 12 § 2 k.p.a. w związku z art. 75 § 1 k.p.a. w związku z art. 77 § 1 k.p.a. w związku z art. 80 k.p.a. mające istotny wpływ na wynik sprawy poprzez ich niezastosowanie w niniejszej sprawie i stwierdzenie, że w niniejszej sprawie konieczne było przeprowadzenie dowodu z zeznań świadków w sytuacji gdy dana osoba – Z. S. - złożyła w niniejszej sprawie dwa sprzeczne ze sobą oświadczenia, co prowadzi to do wniosku, że z punktu widzenia logiki jedno z tych oświadczeń jest prawdziwe, zaś drugie nieprawdziwe, natomiast skoro treść jednego z oświadczeń znajduje potwierdzenie w szeregu innych dowodów przeprowadzonych w sprawie, to brak jest podstaw do stwierdzenia, że konieczne jest odbierane zeznań od osoby, która sporządziła takie oświadczenia, zwłaszcza mając na uwadze zasadę szybkości postępowania administracyjnego wysłowioną w art. 12 § 1 k.p.a. oraz art. 12 § 2 k.p.a. zaś postępowanie administracyjne nie może toczyć się w nieskończoność pomimo wykazania faktów istotnych dla rozstrzygnięcia przedmiotu sprawy, przy czym Sąd I instancji nie wyjaśnił w czym upatruje konieczności przesłuchania tej osoby, w kontekście istoty sprawy, 7.art. 3 § 1 p.p.s.a. w związku z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w związku z art. 7 k.p.a. w związku z art. 12 § 1 k.p.a. w związku z art. 12 § 2 k.p.a. w związku z art. 75 § 1 k.p.a. w związku z art. 77 § 1 k.p.a. w związku z art. 80 k.p.a. mające istotny wpływ na wynik sprawy poprzez ich niezastosowanie w niniejszej sprawie i stwierdzenie, że w niniejszej sprawie konieczne było przeprowadzenie dowodu z zeznań świadków w sytuacji gdy dana osoba – P. B. składa oświadczenie w dniu 27 września 2023 roku sprzeczne z uprzednio przeprowadzoną przez siebie inwentaryzacją z lipca 2018 roku, co prowadzi do wniosku, że z punktu widzenia logiki jedno z tych oświadczeń jest prawdziwe, zaś drugie nieprawdziwe, zaś z kolei skoro treść jednego z oświadczeń znajduje potwierdzenie w szeregu innych dowodów przeprowadzonych w sprawie, to brak jest podstaw do stwierdzenia, że konieczne jest odbierane zeznań od osoby która sporządziła takie oświadczenia, zwłaszcza mając na uwadze zasadę szybkości postępowania administracyjnego wysłowioną w art. 12 § 1 i § 2 k.p.a. zaś postępowanie administracyjne nie może toczyć się w nieskończoność pomimo wykazania faktów istotnych dla rozstrzygnięcia przedmiotu sprawy, przy czym Sąd I instancji nie wyjaśnił w czym upatruje konieczności przesłuchania tej osoby, w kontekście istoty sprawy, 8.naruszenie przepisów postępowania art. 3 § 1 p.p.s.a. w związku z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w związku z art. 7 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a. w związku z art. 80 k.p.a. mające istotny wpływ na wynik sprawy poprzez ich niezastosowanie w niniejszej sprawie i dokonanie dowolnej i arbitralnej oceny zebranego w sprawie materiału dowodowego polegającej na uznaniu, że dowody pochodzące od skarżącego S. B. mogą choćby w minimalnym stopniu być brane pod uwagę i stanowić podstawę ustaleń faktycznych w niniejszej sprawie, oraz powodować, z uwagi na sprzeczność ze spójnymi, jednolitymi, konsekwentnymi dowodami przedłożonymi przez uczestnika (skarżącego kasacyjnie) K. N. - wątpliwości czy brak jednoznacznego wyjaśnienia okoliczności stanu faktycznego w niniejszej sprawie, w sytuacji gdy twierdzenia skarżącego S. B. oraz prezentowane przez niego dowody są pokrętne, niespójne, niekonsekwentne, o czym świadczy choćby powoływanie się na różnych etapach, postępowania na różne daty powstania otworu (co zauważył nawet sam Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu skarżący twierdzi, że otwór ten istniał od początku (1965 r.), bądź od czasu, gdy w budynku działalność prowadziła jego siostra (1998 r.), w piśmie z 5 lutego 2024 r. wskazał zaś, że powstał najpóźniej w 1992 r.), 9.art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w związku z art. 151 p.p.s.a. w związku z art. 135 p.p.s.a. mające istotny wpływ na wynik sprawy, poprzez ich zastosowanie w niniejszej sprawie i uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej jej decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla Miasta L. z dnia 15 września 2023 roku nr PINB-G.50.7.2023 z uwagi na stwierdzenie, że organy nadzoru budowlanego nie wyjaśniły dostatecznie: 1) jaki był zakres robót budowlanych prowadzących do powstania otworu wentylacyjnego w ścianie szczytowej budynku skarżącego, a także kiedy doszło do jego wykonania, 2) czy istnieje możliwość doprowadzenia tak wykonanych robót do stanu zgodnego z prawem, podczas gdy nie zaistniały jakiekolwiek przesłanki do uchylenia zaskarżonej decyzji i poprzedzającej jej decyzji organu I instancji. K. N. zarzucił również, na podstawie art. 174 pkt 1 p.p.s.a., naruszenie przepisów prawa materialnego, tj.: 1. art. 51 ust. 1 pkt 1 pr.bud. poprzez jego niezastosowanie w niniejszej sprawie i stwierdzenie przez Sąd I instancji, że przedmiotem sprawy i jej istotą jest ocena realizacji każdego kolejnego chronologicznie otworu wentylacyjnego jaki został wykonany przez skarżącego (w przypadku ustalenia - udowodnienia w ramach prowadzonej sprawy, że skarżący faktycznie kilkukrotnie realizował taki otwór wentylacyjny, czemu skarżący kasacyjnie konsekwentnie zaprzecza) w sytuacji gdy organy nadzoru budowlanego w niniejszej sprawie słusznie stwierdziły, że przedmiotem postępowania prowadzonego w niniejszej sprawie i jej istotą jest stwierdzenie legalności tylko i wyłącznie otworu wentylacyjnego, który jak niezbicie i niepodważalnie wynika z zdjęć przedłożonych przez uczestnika postępowania wraz z metadanymi tych zdjęć został zrealizowany (ukończony w okresie od marca 2023 do maja 2023, 2. art. 51 ust. 1 pkt 1 pr.bud. poprzez jego niezastosowanie w sposób opisany w zarzucie 1. powyżej, w sytuacji gdy przedmiotem niniejszej sprawy i jej istotą jest ocena realizacji otworu wentylacyjnego w momencie takiej bezprawnej realizacji otworu wentylacyjnego, nie zaś przed konkretną, istniejącą w momencie wszczęcia postępowania administracyjnego realizacją otworu wentylacyjnego, zaś organy nadzoru budowlanego w niniejszej sprawie prawidłowo analizowały tylko i wyłącznie otwór wentylacyjny powstały pomiędzy marcem 2023 roku a majem 2023 roku, gdyż tylko ten otwór wentylacyjny istniał w momencie wszczęcia postępowania, zaś wszelkie inne otwory na których istnienie powoływał się skarżący (niezależnie od faktu, że skarżący nie udowodnił ich istnienia zakończyły swój byt architektoniczny w momencie wszczęcia postępowania administracyjnego w niniejszej sprawie, 3. art. 51 ust. 1 pkt 1 pr.bud.. w związku z § 152, § 272 ust. 3 w związku z § 232 rozporządzenia poprzez ich niezastosowanie w niniejszej sprawie i stwierdzenie przez Sąd I instancji, że w niniejszej sprawie nie został przez organy ustalony stan poprzedni w rozumieniu art. 51 ust. 1 pkt 1 pr.bud., w sytuacji, gdy ten stan poprzedni wprost wynika z materiału dowodowego zgromadzonego w niniejszej sprawie w postaci przede wszystkim zdjęć z metadanymi przedłożonych przez uczestnika postępowania, i oznacza on brak otworu w ścianie szczytowej, a z uwagi na fakt braku możliwości doprowadzenia robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem, zastosowanie winien znaleźć art. 51 ust. 1 pkt 1 pr.bud. oraz powołane przepisy rozporządzenia, 4. § 268 ust. 4 rozporządzenia poprzez jego błędne zastosowanie w niniejszej sprawie przy rozpatrywaniu legalności otworu wentylacyjnego w sytuacji, gdy przepis ten wprost dotyczy jedynie przewodów wentylacyjnych i klimatyzacyjnych nie zaś otworów wentylacyjnych, co jest w treści tego przepisu wprost wyrażone, zaś samo rozporządzenie posługuje się pojęciem otworu wentylacyjnego w innych przepisach - lecz nie w tym przepisie, co wprost oznacza, że ustawodawca wprost wyraził wolę, aby przepisu § 268 ust. 4 rozporządzenia nie stosować do otworów wentylacyjnych, a zatem uznać należy, że do otworów wentylacyjnych nie stosuje się przeciwpożarowych klap odcinających, co doprowadziło do błędnego uznania przez Sąd I instancji, że istnieje w niniejszej sprawie możliwość zastosowania § 268 ust. 4 rozporządzenia i w konsekwencji że z uwagi na możliwość zastosowania § 268 ust. 4 rozporządzenia można doprowadzić roboty budowlane w postaci wykonania otworu wentylacyjnego do stanu zgodnego z prawem, 5. § 268 ust. 4 rozporządzenia poprzez jego błędne zastosowanie w niniejszej sprawie przy rozpatrywaniu legalności otworu wentylacyjnego w sytuacji, gdy przepis ten wprost dotyczy jedynie przewodów wentylacyjnych i klimatyzacyjnych - nie zaś otworów wentylacyjnych, co jest w treści tego przepisu wprost wyrażone, a co jest zgodne z tokiem rozumowania Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego i jego stanowiska wyrażonego w wydanej przez ten organ decyzji (co skarżący kasacyjnie obszernie rozwinął w dalszej części zarzutu), 6.§ 268 ust. 4 rozporządzenia w związku z art. 140 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny (dalej "k.c.") poprzez ich błędne zastosowanie w niniejszej sprawie przy rozpatrywaniu legalności otworu wentylacyjnego i pominięcie, że ściana, w której zamocowany jest otwór wentylacyjny jest ścianą znajdującą się bezpośrednio w granicy działki należącej do uczestnika K. N., zaś zamontowana klapa przeciwpożarowa odcinająca jeżeli istniałaby w ogóle możliwość techniczna zamontowania takiej klapy (czemu uczestnik postępowania zaprzecza) to klapa taka wystawałaby poza obręb działki należącej do skarżącego naruszając własność uczestnika postępowania K. N., albowiem skarżący nie dysponuje żadnym tytułem prawnym ani też zgodą uczestników postępowania na takie zajęcie nieruchomości poprzez wystający element klapy przeciwpożarowej odcinającej, co doprowadziło do błędnego uznania przez Sąd I instancji, że istnieje w niniejszej sprawie możliwość zastosowania § 268 ust. 4 rozporządzenia i w konsekwencji, że z uwagi na możliwość zastosowania § 268 ust. 4 rozporządzenia można doprowadzić roboty budowlane w postaci wykonania otworu wentylacyjnego do stanu zgodnego z prawem. Trzecią skargę kasacyjną wniosła uczestniczka Z. N., reprezentowana przez radcę prawnego. Skarżąca kasacyjnie wystąpiła o uchylenie zaskarżonego wyroku i oddalenie skargi S. B. na decyzję WWINB, względnie – wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Poznaniu do ponownego rozpoznania. Zmieściła też wniosek o zasądzenie od S. B. na rzecz skarżącej kasacyjnie kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm prawem przepisanych. Tak jak poprzedni skarżący kasacyjnie, skarżąca kasacyjnie oświadczyła, że zrzeka się rozpoznania skargi kasacyjnej na rozprawie. Zaskarżonemu wyrokowi zarzuciła naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: 1. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w zw. z art. 135 p.p.s.a. poprzez nieprawidłowe zastosowanie i stwierdzenie zaistnienia w postępowaniu administracyjnym uchybień skutkujących, uwzględnieniem skargi na decyzję organu administracyjnego, w tym: a) nieprawidłowe stwierdzenie, że decyzje organów obu instancji zapadły w warunkach naruszających reguły postępowania określone wart. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a. polegające na zaniechaniu wszechstronnej oceny materiału dowodowego, na wybiórczej ocenie poszczególnych dowodów, na zaniechaniu przeprowadzenia dowodu z zeznań świadków, pomimo że organy obu instancji przeprowadziły wyczerpujące postępowanie dowodowe, skutkujące przyznaniem waloru wiarygodności i mocy dowodowej części zgromadzonych materiałów, w szczególności zdjęciom budynku i odmową przyznania takich walorów pozostałym materiałom, co skutkowało prawidłowym odtworzeniem przebiegu robót budowlanych prowadzących do powstania otworu wentylacyjnego w ścianie szczytowej budynku należącego do skarżącego; b) nieprawidłowe stwierdzenie, że organ powinien był zastosować przepis art. 75 § 1 w zw. z art. 82 i 83 k.p.a. i przeprowadzić dowód z przesłuchania świadków, podczas gdy organ przeprowadził dowód z pisemnych oświadczeń osób trzecich i uznał, że nie stanowią oni wiarygodnego źródła informacji o stanie faktycznym; 2. art. 3 § 1 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. oraz w zw. z art. 7, art. 77, art. 80, art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 51 ust. 1 pkt 1 pr.bud. przez wadliwą kontrolę działalności administracji publicznej, błędną ocenę zgromadzonego materiału dowodowego i w konsekwencji nieuzasadnione przyjęcie przez Sąd I instancji, że organ prowadzący postępowanie przeprowadził postępowanie administracyjne z naruszeniem przepisów dotyczących postępowania dowodowego skutkującym: a) zaniechaniem wyjaśnienia kiedy doszło do powstania otworu wentylacyjnego w ścianie szczytowej budynku należącego do skarżącego przy ul. [...] w L., pomimo że okres ten został wskazany wprost w decyzji organu i uzasadniony przeprowadzonymi dowodami, uznanymi za wiarygodne; b) zaniechaniem wyjaśnienia w jakich okolicznościach doszło do powstania ściany szczytowej w budynku należącym do skarżącego przy ul. [...] w L.; oraz czy od momentu jej wybudowania, otwór wentylacyjny się w niej znajdował, pomimo iż także te okoliczności zostały przez organ odtworzone na podstawie przeprowadzonych dowodów; 3. art. 133 § 1 p.p.s.a. poprzez przyjęcie przez Sąd I instancji, że nie ustalono daty powstania otworu wentylacyjnego w ścianie szczytowej budynku należącego do skarżącego przy ul. [...] w L., podczas gdy z akt sprawy wynika, że powstał on pomiędzy 28 marca a 25 maja 2023 r., co potwierdzają dowody zgromadzone w aktach sprawy, w szczególności zdjęcia z metadanymi; 4. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w zw. z art. 141 § 4 i 153 p.p.s.a. poprzez nakazanie prowadzenia dalszego postępowania dowodowego, podczas gdy organy zgromadziły materiał dowodowy pozwalający na ustalenie stanu faktycznego i rozstrzygnięcie sprawy; 5. art. 151 w zw. z art. 135 p.p.s.a. poprzez uwzględnienie skargi, pomimo iż w toku postępowania administracyjnego nie doszło do naruszenia prawa uzasadniającego uchylenie decyzji, a zatem istniały przesłanki do oddalenia skargi w całości. Natomiast w oparciu o podstawę kasacyjną wymienioną w przepisu art. 174 pkt 1 p.p.s.a. zaskarżonemu wyrokowi skarżąca kasacyjnie uczestniczka zarzuciła naruszenie przepisów prawa materialnego, a mianowicie naruszenie art. 51 ust. 1 pkt 1 w zw. z ust. 7 pr.bud. w zw. z § 152, § 272 ust. 3 w zw. z § 232 i § 12 ust.3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie poprzez ich niezastosowanie w niniejszej sprawie i przyjęcie przez Sąd I instancji, że na obecnym etapie sprawy nie sposób przesądzić, że nakazanie doprowadzenia robót budowlanych związanych z wykonaniem otworu wentylacyjnego do stanu poprzedniego musi polegać na demontażu wentylatora i zamurowaniu otworu wentylacyjnego w ścianie szczytowej, pomimo iż organy administracyjne ustaliły, że stan poprzedni polegał na braku otworu wentylacyjnego w ścianie, a ściana szczytowa budynku skarżącego powinna zachowywać klasę odporności ogniowej określoną jako REI 120. Wszystkie zarzuty skarg kasacyjnych zostały uzasadnione. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Sprawę rozpoznano na posiedzeniu niejawnym na podstawie art. 182 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2024 r., poz. 935; dalej: "p.p.s.a."), gdyż skarżący kasacyjnie zrzekli się rozprawy, a skarżący nie zażądał jej przeprowadzenia. Stosownie do art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc pod rozwagę z urzędu jedynie nieważność postępowania. W rozpoznawanej sprawie nie zachodzi żadna z okoliczności skutkujących nieważnością postępowania, o jakich mowa w art. 183 § 2 p.p.s.a. i nie zachodzi żadna z przesłanek, o których mowa w art. 189 p.p.s.a., które Naczelny Sąd Administracyjny rozważa z urzędu, dokonując kontroli zaskarżonego skargą kasacyjną wyroku. Wobec tego Naczelny Sąd Administracyjny przeszedł do zbadania zarzutów kasacyjnych. Skargi kasacyjne są usprawiedliwione. I tak, zasadne są zarzuty naruszenia przepisów postępowania sformułowane we wszystkich skargach kasacyjnych t.j. zarzuty naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w związku z art. 7, art. 77 § 1, art. 80 k.p.a., z art. 75 § 1 k.p.a. także w powiązaniu z art. 51 ust. 1 pkt 1 pr.bud. Wbrew bowiem poglądowi prawnemu wyrażonemu w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku, orzekające w sprawie organy prowadząc postępowanie administracyjne nie naruszyły w/w przepisów postępowania administracyjnego w sposób skutkujący uchyleniem obu decyzji. Organy nadzoru budowlanego urzeczywistniły zasadę prawdy materialnej i wyczerpująco zebrały materiał dowodowy w sposób umożliwiający podjęcie końcowego rozstrzygnięcia sprawy oraz oceniły go zgodnie z zasadami logiki, uwzględniając tak wzajemne i racjonalne powiązanie poszczególnych dowodów, jak też, w przypadku innych, ich wzajemną sprzeczność i wzajemne wykluczenie, a przede wszystkim różną wartość dowodową. Prawidłowo PINB, w oparciu o dokumenty z akt administracyjnych, przede wszystkim dokumentacji fotograficznej nie kwestionowanej przez strony postępowania oraz oświadczeń świadków, wyprowadził wniosek, że otwór wentylacyjny w ścianie szczytowej budynku skarżącego został wykonany pomiędzy marcem 2023 r. a 19 majem 2023 r. To bowiem w toku oględzin przeprowadzonych przez PINB w dniu 19 maja 2023 r. ujawniono istnienie otworu wentylacyjnego, który mógł powstać (czy też mógł zostać przywrócony w sposób trwały) w okresie następującym po maju 2022 r. Ta ostatnia data została z kolei prawidłowo ustalona na podstawie oświadczenia geodety W. K., który na miejscu położenia nieruchomości, objętej postępowaniem poddanym kontroli WSA w Poznaniu, podejmował czynności niezbędne do sporządzenia mapy do celów projektowych i nie stwierdził wówczas istnienia otworu w ścianie budynku inwestora (skarżącego). PINB wyjaśnił również dlaczego odmówił wiarygodności pozostałym dowodom, wymieniając niespójność i sprzeczność dwóch oświadczeń Z. S. oraz w istocie podważenie ich wiarygodności przez niego samego w oświadczeniu z dnia 11 sierpnia 2023 r., w którym to oświadczeniu przyznał możliwość nadania określonej treści uprzednim swoim twierdzeniom pod wpływem stanowiska zajętego przez skarżącego (inwestora) i jego sugestii. Organ I instancji wskazał również na niejednoznaczność oświadczenia J. H. oraz znaczny upływ czasu od zdarzeń objętych pozostałymi oświadczeniami – oświadczeniami złożonymi, co równie istotne, przez osoby nie zajmujące się profesjonalnie kwestiami nieruchomości w odróżnieniu od osoby geodety W. K, który zapoznawał się ze stanem nieruchomości skarżącego zawodowo aż dwukrotnie: w listopadzie i grudniu 2006 r. oraz właśnie w maju 2022 r. Również i WWINB w toku postępowania odwoławczego należycie przeanalizował materiał dowodowy, stosując prawidłową gradację mocy dowodowej poszczególnych dowodów. Trudno zatem mówić o naruszeniu przez organ I i II instancji art. 79 § 2 k.p.a., czy też szerzej art. 82 k.p.a., jak przyjął to Sąd I instancji, w ten sposób, że zeznania świadków niewłaściwie zastąpiono ich pisemnymi oświadczeniami. Rację mają skarżący kasacyjnie, że w okolicznościach niniejszej sprawy zebrane dowody, uzupełnione zdjęciami opatrzonymi metadanymi, wskazywały na znacznie późniejsze i - co również ważne - trwałe powstanie otworu aniżeli twierdził skarżący. Oświadczenia geodety i ustalenia organu nadzoru budowlanego zamieszczone w protokole oględzin były lub dotyczyły dokonanych czynności urzędowych oraz zawodowych i w sposób spójny potwierdziły, że otwór powstał w okresie pomiędzy marcem 2022 r. a 19 majem 2023 r. Te dwa dowody nie tylko przyczyniły się do wyjaśnienia sprawy, ale wręcz pozwoliły na jej wyjaśnienie (art. 75 § 1 k.p.a.). Inaczej zatem niż przyjął to Sąd I instancji, stan faktyczny sprawy został w toku postępowania administracyjnego wyjaśniony w stopniu umożliwiającym podjęcie końcowego rozstrzygnięcia sprawy, a uchylenie obydwu wydanych w tej sprawie z decyzji było nieprawidłowe, ponieważ organy nadzoru budowlanego nie naruszyły, jak stwierdził to Sąd w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku, reguł postępowania określonych w art. 7, art. 77 § 1, art 80 i art. 107 § 3 k.p.a. Doszło zatem do naruszenia przez Sąd pierwszej instancji przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w powiązaniu z postawionymi w zarzutach skarg kasacyjnych przepisami postępowania administracyjnego.Stanowiło to wystarczającą przesłankę do uchylenia zaskarżonego wyroku. To z kolei ma dalsze normatywne konsekwencje dla rozpoznania sprawy wywołanej wniesionymi skargami kasacyjnymi przy uznaniu, że organy nadzoru budowlanego prawidłowo ustaliły jej stan faktyczny. rozpatrzyły i oceniły zgromadzony w sprawie materiał. Naczelny Sąd Administracyjny (NSA) uznał, że skarga S. B. na decyzję Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 8 marca 2024 r. nr WOA.7721.248.2023.MSK w przedmiocie nakazania doprowadzenia obiektu do stanu poprzedniego jest niezasadna. Należy podzielić stanowisko organów nadzoru budowlanego, że otwór wentylacyjny powstał w powyżej ustalonym i opisanym okresie, a legalność robót budowlanych polegających na wykonaniu w ścianie granicznej i szczytowej budynku skarżącego, a więc także w ścianie oddzielenia przeciwpożarowego należy ocenić na podstawie art. 50-51 pr.bud. Zauważyć także trzeba, że dla prowadzenia postępowania naprawczego w trybie art. 50-51 pr.bud. okoliczność czy otwór wentylacyjny powstał legalnie czy też bez zgody budowlanej nie byłaby przeszkodą do prowadzenia tego postępowania, ponieważ niezależnie od tego tj. z perspektywy udzielonej bądź nie – zgody budowlanej, możliwe jest wydanie stosownego nakazu z art. 51 ust. 1 pkt 1 pr.bud., do czego uprawnia nie tylko stwierdzenie, że otwory te nie są zgodne z aktualnie obowiązującymi przepisami (przesłanka z art. 50 ust. 1 pkt 4 pr.bud.), ale w okolicznościach niniejszej sprawy takie ustalenie powinno także pociągać za sobą stwierdzenie, że przedmiotowa ściana znajdująca się w granicy działki jako ściana oddzielenia przeciwpożarowego nie spełnia warunków pożarowych, co zasadniczo wyczerpuje przesłankę wykonania otworu wentylacyjnego w sposób mogący spowodować zagrożenie bezpieczeństwa ludzi lub mienia lub zagrożenia środowiska (przesłanka z art. 50 ust. 1 pkt 2 pr.bud.). Doprowadzenie spornych robót do stanu zgodnego z prawem powinno nastąpić na podstawie analizy przepisów rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie z daty orzekania przez organy administracji (Dz.U.2022.1225 t.j.; dalej rozporządzenie). Działania organów mają bowiem doprowadzić do zgodności z prawem obowiązującym w dacie orzekania w trybie naprawczym. W tym zakresie należy ocenić wykonanie tego otworu wentylacyjnego z perspektywy przepisów rozporządzenia przez pryzmat przepisów dotyczących ochrony przeciwpożarowej. Zgodnie z § 272 ust.3 rozporządzenia budynek usytuowany bezpośrednio przy granicy działki powinien mieć od strony sąsiedniej działki ścianę oddzielenia przeciwpożarowego o klasie odporności ogniowej określonej w § 232 ust.4 i 5 rozporządzenia. Organ I instancji dokonał analizy klasy odporności budynku prawidłowo ustalając, że należy on do budynków niskich (N), kategorii zagrożenia ludzi zgodnie z 209 § ust.2 rozporządzenia - ZL III, a więc klasę odporności pożarowej budynku zgodnie z tabelą w § 212 ust.2 rozporządzenia ustalono na "C". Dla klasy odporności pożarowej budynku "C" oraz dla ścian wyznacza się w takim przypadku klasę odporności ogniowej elementu oddzielenia pożarowego, w tym wypadku ściany budynku umieszczonej w granicy nieruchomości jako REI 120, co jest wymaganiem minimalnym. Należy zgodzić się z oceną organów, że oznacza to, że w ścianie usytuowanej w granicy będącej jednocześnie ścianą oddzielenia przeciwpożarowego nie dopuszcza się żadnych otworów w żaden sposób nie zabezpieczonych, a zamknięcie otworów w takiej ścianie również powinno mieć klasę odporności ogniowej określoną jako REI 120, co uzasadnia nałożenie obowiązku demontażu wentylatora oraz zamurowanie otworu wentylacyjnego w w/w ścianie granicznej. Co prawda organ odwoławczy wskazał tu na klasę odporności REI 160 nie zmienia to jednak faktu, że konieczne jest zamurowanie otworu wentylacyjnego, aby ściana budynku znajdująca się w granicy nieruchomości spełniała wymogi ściany oddzielenia pożarowego. Sąd pierwszej instancji uchylając decyzje organów wywodzi, że pominęły one w swych rozważaniach argumentację skarżącego, że istnieje techniczna możliwość - zamiast zamurowania otworu wentylacyjnego znajdującego się w ścianie usytuowanej w granicy nieruchomości - zastosowania specjalnej kratki wentylacyjnej dla zachowania klasy odporności tej ściany. I tu Sąd pierwszej instancji wskazał, że przepis § 232 ust. 1 i 2 rozporządzenia nie wyklucza istnienia w ścianach stanowiących elementy oddzielenia przeciwpożarowego otworów, nadto Sąd stwierdził, że organy nie odniosły się także do regulacji zawartej w § 268 ust.4 rozporządzenia. który stanowi, że przewody wentylacyjne i klimatyzacyjne w miejscu przejścia przez elementy oddzielenia przeciwpożarowego powinny być wyposażone w przeciwpożarowe klapy odcinające o klasie odporności ogniowej równej klasie odporności ogniowej elementu oddzielenia przeciwpożarowego z uwagi na szczelność ogniową, izolacyjność ogniową i dymoszczelność (E I S), z zastrzeżeniem ust. 5. Ma rację Sąd I instancji, że przepis § 232 ust. 1 i 2 rozporządzenia nie wyklucza istnienia otworów w ścianach stanowiących elementy oddzielenia przeciwpożarowego, jako, że przepis ten się do nich wprost odnosi regulując kwestie ich zabezpieczenia : w ustępie 1 stanowi, że ściany i stropy stanowiące elementy oddzielenia przeciwpożarowego powinny być wykonane z materiałów niepalnych, a występujące w nich otwory - obudowane przedsionkami przeciwpożarowymi lub zamykane za pomocą drzwi przeciwpożarowych bądź innego zamknięcia przeciwpożarowego natomiast ustęp 2 ma brzmienie: w ścianie oddzielenia przeciwpożarowego łączna powierzchnia otworów, o których mowa w ust. 1, nie powinna przekraczać 15% powierzchni ściany, a w stropie oddzielenia przeciwpożarowego - 0,5% powierzchni stropu. Ograniczenia nie stosuje się do otworów w ścianach oddzielenia przeciwpożarowego w garażu, które znajdują się na drogach manewrowych. Jednak w ocenie NSA powyższy przepis nie ma zastosowania w okolicznościach rozpoznawanej sprawy. Przedmiotowy otwór wentylacyjny został wykonany w ścianie budynku usytuowanej w granicy z nieruchomością sąsiednią, a budynek usytuowany bezpośrednio przy granicy działki powinien mieć od strony sąsiedniej działki ścianę oddzielenia przeciwpożarowego o klasie odporności ogniowej określonej w § 232 ust. 4 i 5 rozporządzenia, a ściany i stropy stanowiące elementy oddzielenia przeciwpożarowego powinny być wykonane z materiałów niepalnych, występujące w nich otwory - obudowane przedsionkami przeciwpożarowymi lub zamykane za pomocą drzwi przeciwpożarowych bądź innego zamknięcia przeciwpożarowego. Zasadnie zatem organu nadzoru budowlanego uznały, że jedyną możliwością doprowadzenia budynku do stanu zgodnego z prawem jest zamurowanie spornego otworu wentylacyjnego. Nie jest to przypadek, w którym możliwe jest wykonanie przedsionków przeciwpożarowych czy drzwi przeciwpożarowych, ponieważ te wykonywane są wewnątrz budynku zapewniając mu ochronę przed pożarem, a własne sugestie skarżącego, co do zabezpieczenia otworu wentylacyjnego przez zamontowanie kratki wentylacyjnej nie mogą odnieść pożądanego skutku wobec specjalistycznej wiedzy organów nadzoru budowlanego. Poza tym rozwiązanie wskazane w zaskarżonej decyzji jest w pełni uzasadnione w świetle § 12 ust.3 rozporządzenia, który dopuszcza, uwzględniając przepisy odrębne oraz przepisy § 13, 19, 23, 36, 40, 60 i 271-273, sytuowanie budynku bezpośrednio przy granicy działki budowlanej, jeżeli będzie on przylegał swoją ścianą do ściany budynku istniejącego na sąsiedniej działce oraz jego wysokość będzie zgodna z obowiązującym na danym terenie planem miejscowym lub decyzją o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. W tym kontekście należy wskazać, co wynika z akt sprawy i co podnosi w uzasadnieniu skargi kasacyjnej K. N., że między skarżącym, a wnoszącym skargę kasacyjną K. N. trwa spór wywołany toczącym się z jego wniosku postępowaniem w sprawie udzielenia pozwolenia na budowę na nieruchomości, w której granicy usytuowana jest sporna ściana z otworem wentylacyjnym. Skarżący kasacyjnie uważa, że powstanie otworu wentylacyjnego jest próbą zablokowania realizacji planowanej przez niego inwestycji, biorąc pod uwagę zbieżność powstania otworu wentylacyjnego w granicznej ścianie i toczącym się postępowaniem o wydanie pozwolenia na budowę na jego nieruchomości. Wskazuje, że skarżący 3 listopada 2022r. złożył odwołanie od decyzji o udzieleniu uczestnikowi pozwolenia na budowę, w którym nie powoływał się na otwór wentylacyjny i zagrożenie pozbawienia wentylacji, by w piśmie z 11 maja 2023r. podnosić ten argument. Pomijając intencje skarżącego, co do wykonania spornego otworu wentylacyjnego, powyższe okoliczności wskazują na to, że istnienie tego otworu wentylacyjnego narusza interes współwłaścicieli nieruchomości sąsiedniej (art. 5 ust. 1 pkt 9 pr.bud.) ponieważ może uniemożliwić im realizację zamierzenia budowlanego zgodnego z przepisami prawa, a sam fakt usytuowania budynku skarżącego w granicy działki budowlanej powoduje z mocy prawa objęcie sąsiedniej działki obszarem oddziaływania obiektu w rozumieniu art. 3 pkt 20 pr.bud. z § 12 ust.5 pr.bud.). Słusznie K. N. w skardze kasacyjnej podnosi, że niezasadne jest stanowisko Sądu pierwszej instancji, co do konieczności poczynienia przez organy nadzoru budowlanego rozważań, co do regulacji zawartej w § 268 ust.4 rozporządzenia. Przepis ten stanowi, że przewody wentylacyjne i klimatyzacyjne w miejscu przejścia przez elementy oddzielenia przeciwpożarowego powinny być wyposażone w przeciwpożarowe klapy odcinające o klasie odporności ogniowej równej klasie odporności ogniowej elementu oddzielenia przeciwpożarowego z uwagi na szczelność ogniową, izolacyjność ogniową i dymoszczelność (E I S), z zastrzeżeniem ust. 5. Przepis ten nie ma w sprawie zastosowania, ponieważ dotyczy przewodów wentylacyjnych, a nie otworu wentylacyjnego. Niezasadne jest stanowisko skarżącego, że w sprawie ma zastosowanie przepis § 232 ust 7 rozporządzenia, zgodnie z którym dopuszcza się stosowanie w strefach pożarowych PM otworu w ścianie oddzielenia przeciwpożarowego, służącego przeprowadzeniu urządzeń technologicznych, chronionego w sposób równoważny wymaganym dla tej ściany drzwiom przeciwpożarowym pod względem możliwości przeniesienia się przez ten otwór ognia lub dymu, w przypadku pożaru, już tylko z tego powodu, że sporny otwór wentylacyjny w ścianie granicznej budynku nie został wykonany w celu przeprowadzeniu urządzeń technologicznych, Mając na uwadze powyższe, Naczelny Sąd Administracyjny uznając, że zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem, na podstawie art. 188 p.p.s.a. uchylił zaskarżony wyrok, a następnie oddalił skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a., co odpowiada treści pkt 1. sentencji wyroku. O kosztach postępowania kasacyjnego w pkt. 2-4. sentencji wyroku, orzeczono na podstawie art. 203 pkt 2 p.p.s.a. i art. 205 § 2 p.p.s.a.