I OSK 461/15

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Marek Stojanowski sędzia NSA Barbara Adamiak (spr.) sędzia del. WSA Agnieszka Miernik Protokolant starszy inspektor sądowy Joanna Drapczyńska po rozpoznaniu w dniu 17 czerwca 2015 roku na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Odwoławczej Komisji Stypendialnej Szkoły Głównej Handlowej w Warszawie od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 4 listopada 2014 r. sygn. akt II SA/Wa 638/14 w sprawie ze skargi K. U. na decyzję Odwoławczej Komisji Stypendialnej Szkoły Głównej Handlowej w Warszawie z dnia [...] lutego 2014 r. w przedmiocie odmowy przyznania stypendium rektora na semestr zimowy roku akademickiego 2013/2014 1. uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie; 2. odstępuje od zasądzenia zwrotu kosztów postępowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 4 listopada 2014 r. sygn. akt II SA/Wa 638/14, po rozpoznaniu sprawy ze skargi K. U. na decyzję Odwoławczej Komisji Stypendialnej Szkoły Głównej Handlowej w Warszawie z [...] lutego 2014 r. w przedmiocie odmowy przyznania stypendium rektora na semestr zimowy roku akademickiego 2013/2014, stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji i utrzymanej nią w mocy decyzji organu pierwszej instancji. Wyrok zapadł w następującym stanie sprawy. Po rozpoznaniu wniosku skarżącego K. U. z dnia 8 października 2013 r., Komisja Stypendialna Szkoły Głównej Handlowej w Warszawie decyzją z dnia [...] listopada 2013 r. (bez numeru), działając na podstawie art. 173 ust. 3, art. 175 ust. 4 i art. 181 ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. -- Prawo o szkolnictwie wyższym (Dz.U. Nr 164, poz. 1365 ze zm.) w zw. z Regulaminem ustalania wysokości, przyznawania i wypłacania świadczeń pomocy materialnej oraz przyznawania miejsc w domach studenta, stanowiącym załącznik do Zarządzenia Rektora Szkoły Głównej Handlowej Nr 43 z dnia 30 września 2011 r., odmówiła przyznania stypendium rektora na semestr zimowy roku akademickiego 2013/2014 na okres od października 2013 r. do lutego 2014 r. W uzasadnieniu podała, że skarżący nie znalazł się w grupie 10% najlepszych studentów na kierunku studiów. We wniosku z dnia 9 grudnia 2013 r. do Odwoławczej Komisji Stypendialnej Szkoły Głównej Handlowej w Warszawie o ponowne rozpatrzenie wniosku, skarżący nie zgodził się z zaskarżoną decyzją i podał m.in., że w ubiegłym roku akademicki uzyskał tzw. średnią dziekanatową (obliczaną zgodnie z Regulaminem Studiów) na poziomie 4,44, podczas gdy wymagany w nowej procedurze próg dla grupy, do której przynależy, wynosi 4,48. Co ważne jednak, zgodnie z opublikowanym arkuszem przeliczeniowym, uzyskał aż 86,3 punktów rankingowych wynikających w jego przypadku tylko i wyłącznie z wysokości średniej stypendialnej. Szczególnie w jego grupie (MIESI SL) próg kształtował się na poziomie zaledwie 36,778 punktów. Odwoławcza Komisja Stypendialna Szkoły Głównej Handlowej W Warszawie decyzją z dnia [...] lutego 2014 r. (bez numeru), mając za podstawę art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., art. 173 ust. 1 pkt 3 oraz art. 175 ust. 3 i 4 i art. 207 ustawy – Prawo o szkolnictwie wyższym w zw. z Regulaminem ustalania wysokości, przyznawania i wypłacania świadczeń pomocy materialnej oraz przyznawania miejsc w domach studenta, stanowiącym załącznik do Zarządzenia Rektora Szkoły Głównej Handlowej Nr 43 z dnia 30 września 2011 r., odmówiła skarżącemu K. U. przyznania stypendium na semestr zimowy roku akademickiego 2013/2014. W uzasadnieniu – powołując się na opisany powyżej stan faktyczny – podała, że zgodnie z art. 173 ust. 1 pkt. 3 ustawy – Prawo o szkolnictwie wyższym, student może ubiegać się o pomoc materialną ze środków przeznaczonych na ten cel w budżecie państwa w formie stypendium rektora dla najlepszych studentów. Szczegółowe uregulowania dotyczące ustalania wysokości, przyznawania i wypłacania m.in. tego świadczenia, zgodnie z art. 186 ust. 1 ustawy, powinny znaleźć się w regulaminie ustalonym przez rektora w porozumieniu z uczelnianym organem samorządu studenckiego. W rozumieniu tego przepisu, regulaminem takim w Szkole Głównej Handlowej w Warszawie jest Regulamin ustalania wysokości, przyznawania i wypłacania świadczeń pomocy materialnej oraz przyznawania miejsc w domach studenta, stanowiący załącznik do Zarządzenia Rektora Szkoły Głównej Handlowej nr 43 z dnia 30 września 2011 r. Szczegółowy sposób przyznawania stypendium rektora dla najlepszych studentów uregulowany został w § 24–38 Regulaminu i zgodnie z § 27 ust. 1, dla każdego studenta, który złożył wniosek oblicza się liczbę punktów rankingowych (dalej: PR) do stypendium rektora jako sumę liczby punktów za wysoką średnią stypendialną liczby punktów za osiągnięcia naukowe oraz liczby punktów za osiągnięcia sportowe. Średnią stypendialną, która jest brana pod uwagę w procedurze przyznawania stypendium rektora, wylicza się w oparciu o liczbę punktów ECTS, ocenę końcową studenta oraz tzw. czynnik korygujący dla każdego z realizowanych przedmiotów. Konstrukcję czynnika korygującego przybliża § 34 Regulaminu. Zgodnie z nim, czynnik korygujący jest obliczany dla danej grupy rozliczeniowej. Przez grupę uważa się wszystkich studentów, którzy uczęszczają na przedmiot o danej sygnaturze do tego samego wykładowcy. W danej grupie wylicza się czynnik korygujący w oparciu o średnią arytmetyczną ważoną punktami ECTS wszystkich ocen uzyskanych przez wszystkich studentów SGH w danym semestrze oraz średnią arytmetyczną wszystkich ocen uzyskanych przez wszystkich studentów w danej grupie rozliczeniowej. Ocena bardzo dobra jest więcej warta w grupie, w której średnia ocen jest niższa, niż w grupie, w której oceny są wysokie. Może jednak mieć miejsce sytuacja, kiedy wysoka średnia arytmetyczna nie przekłada się na wysoką średnią stypendialną. Zgodnie z Zarządzeniem Nr 53 Rektora Szkoły Głównej Handlowej z dnia 27 września 2013 r., zmieniającym zarządzenie nr 43 z dnia 11 września w sprawie Regulaminu ustalania wysokości, przyznawania opłacania świadczeń pomocy materialnej oraz przyznawania miejsc w domach studenta, aby student uzyskał stypendium Rektora, konieczne jest kumulatywne spełnienie dwóch warunków: 1. uzyskanie punktów rankingowych w ilości wyższej niż ustalony w toku wyłaniania listy minimalny próg (§ 27 Regulaminu); 2. znalezienie się na liście 10% najlepszych studentów na danym kierunku uprawnionych do otrzymywania stypendium Rektora przekazanej przez Dziekanat właściwego studium (§ 26a Regulaminu dodany wzmiankowanym wyżej Zarządzeniem Nr 53). Jak wskazuje powyższe, średnia stypendialna na mocy Regulaminu w nowym brzmieniu, nie jest już wyłącznym kryterium wymaganym do otrzymania stypendium Rektora. Student, pomimo uzyskania wystarczającej ilości PR, nie spełnił drugiego kryterium, ponieważ nie znalazł się w liście najlepszych studentów, przekazanej przez Dziekanat Studium Licencjackiego. Odnosząc się zaś do zarzutu niezgodności z prawem trybu nowelizacji Regulaminu, powołując się na wywodzoną z art. 2 Konstytucji zasadę demokratycznego państwa prawa, a zwłaszcza wypracowane na jej podstawie zasady prawidłowej legislacji stwierdzono, że Regulamin oraz wszelkie zarządzenia wydawane przez Rektora SGH nie są prawem powszechnie obowiązującym, o którym mówi powyższy przepis, lecz wewnętrznym, kierowanym do określonego grona osób, na podstawie wyraźnego upoważnienia ustawowego. Tryb stosowania Regulaminu do przyznawania stypendiów na kolejne semestry jest działaniem na przyszłość. Moc wsteczna przepisów nie wchodzi w grę, gdy do stosunku prawnego powstałego przed dniem wejścia w życie Zarządzenia, nowe przepisy mają być stosowane w przyszłości, tj. podczas ubiegania się o wszelkie świadczenia przewidziane w Regulaminie. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, skarżący K. U. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i zasądzenie na jego rzecz kosztów postępowania. W uzasadnieniu – powołując się na opisany powyżej stan faktyczny – podał między innymi, że nie zgadza się z interpretacją zmiany Regulaminu wskazującą na obecność dodatkowego kryterium w postaci znalezienia się na liście tworzonej według niejasnej procedury przez Dziekanaty. W odpowiedzi na skargę Odwoławcza Komisja Stypendialna Szkoły Głównej Handlowej w Warszawie wniosła o jej oddalenie, wskazując na dotychczasowe ustalenia faktyczne i prawne. Rozpoznając sprawę Sąd wskazał, że stosownie do art. 173 ust 1 pkt 3 ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. – Prawo o szkolnictwie wyższym (tekst jedn. Dz.U z 2012 r. poz. 572 ze zm.), student może ubiegać się o pomoc materialną ze środków przeznaczonych na ten cel w budżecie państwa m.in. w formie stypendium rektora dla najlepszych studentów. Z kolei w art. 175 ust 3 ustawy, wprowadza się istotne rozgraniczenie, bowiem od decyzji kierownika podstawowej jednostki organizacyjnej w sprawie stypendium socjalnego, stypendium specjalnego dla osób niepełnosprawnych oraz zapomogi studentowi przysługuje odwołanie do rektora, składane w terminie czternastu dni od dnia otrzymania decyzji. W przypadku decyzji rektora w sprawie stypendium dla najlepszych studentów przysługuje wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy. Natomiast w myśl art. 175 ust. 4 ustawy, na wniosek właściwego organu samorządu studenckiego kierownik podstawowej jednostki organizacyjnej lub rektor przekazują uprawnienia w zakresie przyznawania stypendium socjalnego, stypendium specjalnego dla osób niepełnosprawnych, zapomogi oraz stypendium rektora dla najlepszych studentów odpowiednio komisji stypendialnej lub odwoławczej komisji stypendialnej. Stosownie zaś do art. 207 § 2 ustawy, decyzje wydawane przez rektora w pierwszej instancji są ostateczne. W takim przypadku stosuje się odpowiednio art. 127 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego. Zatem z powyższych przepisów jednoznacznie wynika, że wniosek o przyznanie stypendium rektora dla najlepszych studentów jest rozstrzygany ostateczną decyzją rektora, od której nie przysługuje odwołanie. Jednakże strona może wnieść do rektora wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy. W sytuacji opisanej w art. 175 ust 4 cytowanej ustawy, gdy rektor przekazuje swoje uprawnienia w zakresie przyznawania pomocy materialnej odpowiednio komisji stypendialnej i odwoławczej komisji stypendialnej, nie zmienia się ta zasada, zatem odwoławcza komisja stypendialna, działająca jak rektor, rozpatruje wniosek o przyznanie stypendium rektora dla najlepszych studentów ostateczną decyzją, od której nie przysługuje odwołanie. Jednakże strona może wnieść do odwoławczej komisji stypendialnej wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy. Z powyższego wynika więc, że wniosek o przyznanie stypendium rektora jest dwa razy rozpoznawany przez odwoławczą komisję stypendialną. Taki wniosek płynie też z § 7 ust 4 i § 51 ust 4 Regulaminu ustalania wysokości, przyznawania i wypłacania świadczeń pomocy materialnej oraz przyznawania miejsc w domach studenta, stanowiący załącznik do Zarządzenia Rektora Szkoły Głównej Handlowej nr 43 z dnia 30 września 2011 r., w których w przypadku rozpoznawania sprawy dotyczącej stypendium rektora powtórzono zasadę ponownego rozpatrzenia sprawy. Tymczasem w rozpoznawanej sprawie wniosek skarżącego z dnia 8 października 2013 r. o przyznanie stypendium rektora, rozpoznała w dniu [...] listopada 2013 r. Komisja Stypendialna. Od decyzji tej skarżący złożył wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, który rozpoznała Odwoławcza Komisja Stypendialna i w dniu [...] lutego 2014 r. wydała decyzję o odmowie przyznania żądanego świadczenia. Taki tryb postępowania, w ocenie Sądu, jest niezgodny z przytoczonymi powyżej przepisami. Co prawda Odwoławcza Komisja Stypendialna rozpoznała wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, jednakże organ pominął okoliczność, że w pierwszej instancji sprawa została rozpoznana przez organ niewłaściwy. Doszło bowiem do sytuacji, gdzie uprawnienie rektora, które może być przekazane wyłącznie Odwoławczej Komisji Stypendialnej, zostało wykorzystane przez organ do tego nieuprawniony. Zatem decyzja Komisji Stypendialnej z dnia [...] listopada 2013 r. wydana została z naruszeniem przepisów o właściwości (art. 156 § 1 pkt 1 k.p.a.), co skutkuje jej unieważnieniem przez Sąd. W odniesieniu natomiast do zaskarżonej decyzji Odwoławczej Komisji Stypendialnej z dnia 23 stycznia 2014 r. Sąd wskazał, że została ona wydana z rażącym naruszeniem art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. Zgodnie z ugruntowanym orzecznictwem rażące naruszenie prawa, w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., zachodzi wtedy, gdy treść decyzji pozostaje w wyraźnej i oczywistej sprzeczności z treścią przepisu prawa i gdy charakter tego naruszenia powoduje, że owa decyzja nie może być akceptowana, jako akt wydany przez organ praworządnego państwa. Taka sytuacja ma miejsce w rozpoznawanej sprawie. Organ utrzymał bowiem w mocy na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. wadliwą, co zostało wykazane powyżej, decyzję Komisji Stypendialnej. Ponadto Sąd stwierdził, że art. 138 k.p.a. stanowi zamknięty katalog rozstrzygnięć organu odwoławczego. Oznacza to, że organ ten (w rozpoznawanej sprawie organ rozpoznający wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy) nie jest uprawniony do wydania decyzji o sentencji innej, niż wymienione we wskazanym przepisie. Nie jest wiec dopuszczalne wydanie przez organ odwoławczy decyzji o sentencji, w której udziela odpowiedzi na odwołanie w innej formie. Konkludując, w ocenie Sądu, zarówno decyzja Komisji Stypendialnej z dnia [...] listopada 2013 r., jak i Odwoławczej Komisji Stypendialnej z dnia [...] lutego 2014 r. zostały wydane z naruszeniem przepisów, które skutkuje stwierdzeniem ich nieważności. Zatem ponownie rozpoznając sprawę, Odwoławcza Komisja Stypendialna rozpatrzy wniosek skarżącego z poszanowaniem przepisów dotyczących właściwości organów. Natomiast wobec treści rozstrzygnięcia, zarzuty ze skargi należy uznać za przedwczesne. W tym stanie rzeczy, na mocy art. 145 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), Sąd stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji i decyzji organu I instancji. Odwoławcza Komisja Stypendialna Szkoły Głównej Handlowej w Warszawie wniosła od wyroku skargę kasacyjną, zaskarżając wyrok w całości. Skargę kasacyjną oparła na zarzutach naruszenia: A. prawa materialnego, a mianowicie – art. 175 ust. 4 oraz art. 176 ust. 3 ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. – Prawo o szkolnictwie wyższym (Dz.U. z 2012 r., poz. 572 ze zm.; dalej: POSW) poprzez: I. błędną interpretację art. 175 i art. 176 POSW oraz, w konsekwencji, niewłaściwe zastosowanie art. 175 ust. 4 POSW zamiast art. 176 ust. 3 POSW, właściwego w zakresie ustalania właściwości organów przyznających stypendia rektora dla najlepszych studentów w SGH jako uczelni, w której w odniesieniu do studiów pierwszego i drugiego stopnia nie ma podstawowych jednostek organizacyjnych. B. przepisów postępowania, mające wpływ na wynik sprawy, a mianowicie: – art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), – art. 3 § 1 i § 2 pkt 1, art. 141 § 4 i art. 145 § 1 pkt 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w zw. 6, art. 7, art. 138 § 1 pkt 1 i art. 156 § 1 pkt 1 i 2 k.p.a., – art. 175 ust. 4 oraz art. 176 ust. 3 POSW, poprzez: II. nierozpoznanie przez Sąd kwestii, czy Szkoła Główna Handlowa w Warszawie (dalej SGH) jest uczelnią, w której są podstawowe jednostki organizacyjne, czy też uczelnią, w której nie ma podstawowych jednostek organizacyjnych, i w konsekwencji nieustalenie, że w zakresie studiów pierwszego i drugiego stopnia SGH jest uczelnią, w której nie ma podstawowych jednostek organizacyjnych, co miało istotny wpływ na wynik sprawy, gdyż w odniesieniu do uczelni, w których nie ma podstawowych jednostek organizacyjnych, ma zastosowanie nie art. 175 ust. 4 POSW, lecz art. 176 ust. 3 POSW, w konsekwencji powyższego III. nieuzasadnione przyjęcie, że w odniesieniu do decyzji podejmowanej w pierwszej instancji w sprawie przyznania stypendium rektora dla najlepszych studentów w SGH ma zastosowanie art. 175 ust. 4 POSW, podczas gdy właściwym przepisem w tej sprawie jest art. 176 ust. 3 POSW, zgodnie z którym rektor może przekazać uprawnienie do wydawania decyzji w sprawie przyznania stypendium dla najlepszych studentów w pierwszej instancji – komisji stypendialnej, a nie – jak błędnie przyjął Sąd – odwoławczej komisji stypendialnej, gdyż w zakresie studiów pierwszego i drugiego stopnia SGH jest uczelnią, w której nie ma podstawowych jednostek organizacyjnych, a w rezultacie IV. bezpodstawne stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji Odwoławczej Komisji Stypendialnej SGH z dnia [...] lutego 2014 r., jako podjętej – zdaniem Sądu – z rażącym naruszeniem art. 138 §1 pkt 1, w związku z art. 156 §1 pkt 2 k.p.a., polegającym na rozpoznaniu wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy rozstrzygniętej decyzją Komisji Stypendialnej i utrzymaniu jej w mocy, mimo że – zdaniem Sądu – została wydana przez organ niewłaściwy, oraz V. bezpodstawne stwierdzenie nieważności decyzji Komisji Stypendialnej SGH z dnia [...] listopada 2013 r., jako podjętej – zdaniem Sądu – z naruszeniem art. 156 § 1 pkt 1 k.p.a. polegającym na wydaniu ww. decyzji z naruszeniem przepisów o właściwości. Na tych podstawach wnosiła o: 1) uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie; 2) zasądzenie na rzecz skarżącego kasacyjnie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa radcy prawnego, według norm przepisanych. Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje: Zgodnie z art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. W sprawie nie występują, enumeratywnie wyliczone w art. 183 § 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, przesłanki nieważności postępowania sądowoadministracyjnego. Z tego względu, przy rozpoznaniu sprawy Naczelny Sąd Administracyjny związany był granicami skargi kasacyjnej. Skarga kasacyjna została oparta na usprawiedliwionych podstawach. Zarzut naruszenia art. 175 ust. 4 oraz art. 176 ust. 3 ustawy z 27 lipca 2005 r. – Prawo o szkolnictwie wyższym (tekst jedn. Dz.U. z 2012 r. poz. 512 ze zm.) jest zasadny. Ustawa – Prawo o szkolnictwie wyższym przyjmuje zasadę autonomii uczelni we wszystkich obszarach jej działania na zasadach określonych w ustawie. Do zakresu autonomii uczelni należy, w granicach wyznaczonych w ustawie, określenie struktury organizacyjnej. Ustawa – Prawo o szkolnictwie wyższym nie przyjmuje zatem jednolitej struktury organizacyjnej uczelni państwowych, a pozostawia to uczelni do regulacji w formie statutu uczelni. Ten brak jednolitej struktury organizacyjnej jest uwzględniony w regulacji art. 175 i art. 176 ustawy – Prawo o szkolnictwie wyższym. Artykuł 175 ust. 1 i 2 tej ustawy rozdziela właściwość przyznawania stypendium pomiędzy kierownika podstawowej jednostki organizacyjnej (ust. 1), a rektora (ust. 2), w uczelniach, w których przyjęta jest klasyczna struktura wydziałów. Art. 176 ust. 1 ustawy – Prawo o szkolnictwie wyższym kompetencje do orzekania przyznaje rektorowi w uczelniach, w których nie przyjęto struktury klasycznej (wydziałów), a zatem nieposiadającej podstawowych jednostek organizacyjnych. Ustawa – Prawo o szkolnictwie wyższym dopuszcza dekoncentrację wewnętrzną kompetencji organów uczelni w zakresie orzekania o przyznaniu studentom świadczeń pomocy materialnej. Według art. 175 ust. 4 ustawy – Prawo o szkolnictwie wyższym "Na wniosek właściwego organu samorządu studenckiego kierownik podstawowej jednostki organizacyjnej lub rektor przekazuje uprawnienia w zakresie przyznawania stypendium socjalnego, stypendium specjalnego dla osób niepełnosprawnych, zapomogi oraz stypendium rektora dla najlepszych studentów odpowiednio komisji stypendialnej lub odwoławczej komisji stypendialnej". Dopuszczalność dekoncentracji wewnętrznej przyjmuje art. 176 ust. 3 ustawy – Prawo o szkolnictwie wyższym, stanowiąc, że "Na wniosek właściwego organu samorządu studenckiego rektor przekazuje uprawnienia, o których mowa w ust. 1, komisji stypendialnej, a w zakresie rozpatrywania wniosku, o którym mowa w ust. 2, odwoławczej komisji stypendialnej". Szkoła Główna Handlowa w Warszawie w Statucie przyjęła inną strukturę organizacyjną w zakresie podstawowych jednostek organizacyjnych odchodząc od struktury podstawowych jednostek organizacyjnych. Według § 23 ust. 1 Statutu Szkoły Głównej Handlowej w Warszawie "SGH prowadzi studia pierwszego, drugiego i trzeciego stopnia w formie studiów stacjonarnych i niestacjonarnych". Studia wyższe pierwszego stopnia w formie studiów stacjonarnych i niestacjonarnych są prowadzone przez SGH w ramach Studium Licencjackiego. Organizuje on proces kształcenia na wszystkich kierunkach studiów, które są prowadzone na studiach licencjackich (§ 24 Statutu). Studia wyższe drugiego stopnia w formie studiów stacjonarnych i niestacjonarnych są prowadzone przez SGH w ramach Studium Magisterskiego. Organizuje ono proces kształcenia na wszystkich kierunkach studiów, które są prowadzone na studiach magisterskich (§ 25 Statutu). Pracą ogólnouczelnianych jednostek organizacyjnych określonych w § 24 i 25 kierują odpowiednio dziekan Studium Licencjackiego i dziekan Studium Magisterskiego (§ 26 Statutu). Przyjęta struktura organizacyjna oparta na ogólnouczelnianych jednostkach organizacyjnych przesadza o zastosowaniu do Szkoły Głównej Handlowej w Warszawie art. 176 ust. 3 ustawy – Prawo o szkolnictwie wyższym. Kompetencje do przyznania świadczeń pomocy materialnej studentom ma rektor. Art. 176 ust. 3 tej ustawy stanowi expressis verbis, że dekoncentracja wewnętrzna kompetencji rektora następuje na rzecz komisji stypendialnej (organ I instancji), zaś rozpatrywanie wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy – odwoławczej komisji stypendialnej. W zaskarżonym wyroku Sąd nie uwzględnił tego rozwiązania. Zarzut zatem naruszenia art. 145 § 1 pkt 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w związku z art. 156 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego jest zasadny. Zastosowanie zatem przez Sąd sankcji nieważności nie znajdowało umocowania w naruszeniu przepisów prawa w zakresie właściwości organów orzekających w sprawie. Zasadny jest zarzut naruszenia art. 156 § 1 pkt 2 w związku z art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego. Zastosowanie sankcji nieważności decyzji ograniczone jest do kwalifikowanego, ciężkiego naruszenia przepisów prawa. Przy wykładni rażącego naruszenia prawa nie jest jednak dopuszczalny formalizm, a koniecznym elementem jest uwzględnienie całej instytucji prawnej. Art. 138 Kodeksu postępowania administracyjnego reguluje kompetencje organu odwoławczego, wyznaczając rodzaje decyzji organu odwoławczego. Zasadnie Sąd wywodził o obowiązującej mocy tych przepisów, ale nie można przyjąć wykładni co do kwalifikacji stopnia naruszenia tego przepisu w sprawie. Zasada dwuinstancyjności oparta jest na prawie jednostki do dwukrotnego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy, która została rozstrzygnięta decyzją. Istotne jest zatem prawo do dwukrotnego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy. Podstawową zatem kompetencją organu odwoławczego jest kompetencja merytoryczna – rozstrzygnięcie sprawy. Kompetencja merytoryczna, zgodnie z art. 138 § 1 pkt 1 i 2 Kodeksu postępowania administracyjnego, w wyniku ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy, jest realizowana przez rozstrzygniecie sprawy, tożsame z rozstrzygnięciem decyzji organu I instancji (art. 138 § 1 pkt 1), bądź rozstrzygnięciem, które nie jest tożsame z rozstrzygnięciem decyzji organu I instancji (art. 138 § 1 pkt 2 norma pierwsza), w takim przypadku organ odwoławczy ma kompetencję merytoryczno-reformacyjną. W pierwszym przypadku, organ odwoławczy wydaje decyzję merytoryczną, której rozstrzygnięcie brzmi "utrzymuje w mocy zaskarżoną decyzję", w drugim przypadku organ odwoławczy wydaje decyzję merytoryczno-reformacyjną, której rozstrzygnięcie brzmi "uchyla zaskarżoną decyzję w całości albo w części i w tym zakresie orzeka co do istoty sprawy". Artykuł 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego wprawdzie stanowi expressis verbis o utrzymaniu w mocy zaskarżonej decyzji, co oznacza, że organ odwoławczy rozstrzygnął sprawę tożsamo co do treści, tak jak organ I instancji. Jest to wyraz realizacji kompetencji organu odwoławczego do merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy. Sformułowanie przez organ odwoławczy rozstrzygnięcia w sposób odbiegający od brzmienia przepisu ale odpowiadającego kompetencji organu odwoławczego nie daje podstawy do kwalifikacji do rażącego naruszenia prawa, a tym samym stosowania sankcji nieważności, na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 Kodeksu postępowania administracyjnego. W tym stanie rzeczy, skoro skarga kasacyjna została oparta na usprawiedliwionych podstawach, na mocy art. 185 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji. Na podstawie art. 207 § 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Naczelny Sąd Administracyjny odstąpił od zasądzenia kosztów postępowania.