I SA/Wa 952/14
WyrokWSA w Warszawie2014-11-04
Skład orzekający: Izabela Ostrowska, Emilia Lewandowska, Iwona Maciejuk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy nieruchomość zajęta pod drogę publiczną, która nie stanowiła własności Skarbu Państwa ani jednostki samorządu terytorialnego w dniu 31 grudnia 1998 r., mogła zostać nabyta z mocy prawa przez jednostkę samorządu terytorialnego na podstawie art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. - Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy administracji naruszyły przepisy postępowania administracyjnego, ponieważ nie wyjaśniły w sposób wystarczający stanu faktycznego sprawy, w szczególności czy działka nr [...] stanowiła część drogi publicznej w dniu 31 grudnia 1998 r. oraz czy znajdowała się w faktycznym władaniu jednostki samorządu terytorialnego. Brak wystarczających dowodów w tym zakresie uniemożliwił prawidłowe zastosowanie art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r.Stan faktyczny
Zarząd Dróg Wojewódzkich wystąpił o stwierdzenie nabycia z mocy prawa przez Województwo własności nieruchomości zajętej pod drogę publiczną. Wojewoda wydał decyzję stwierdzającą nabycie własności. Minister Infrastruktury i Rozwoju utrzymał tę decyzję w mocy po rozpatrzeniu odwołania właścicieli nieruchomości, J. R. i J. R. Właściciele wnieśli skargę do sądu, kwestionując spełnienie przesłanek nabycia z mocy prawa, w szczególności dotyczące zajęcia nieruchomości pod drogę publiczną i władania nią przez jednostkę samorządu terytorialnego, a także podnosząc kwestie związane z podziałem działki i ochroną konserwatorską.Rozstrzygnięcie
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję Ministra Infrastruktury i Rozwoju oraz poprzedzającą ją decyzję Wojewody. Stwierdził, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu i zasądził od Ministra na rzecz J. R. i J. R. zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Izabela Ostrowska (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Emilia Lewandowska Sędzia WSA Iwona Maciejuk Protokolant starszy sekretarz sądowy Katarzyna Krynicka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 listopada 2014 r. sprawy ze skargi J. R. i J. R. na decyzję Ministra Infrastruktury i Rozwoju z dnia [...] nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nabycia przez województwo z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. własności nieruchomości 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Wojewody [...] z dnia [...] nr [...]; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu; 3. zasądza od Ministra Infrastruktury i Rozwoju na rzecz J.R. i J. R. solidarnie kwotę 457 (czterysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Pismem z dnia [...] Zarząd Dróg Wojewódzkich w [...] wystąpił do Wojewody [...] z wnioskiem o stwierdzenie nabycia z mocy prawa przez Województwo [...], prawa własności nieruchomości zajętej pod drogę publiczną wojewódzką, położonej w gminie [...] obręb [...] stanowiącej działkę nr [...] o pow. [...] ha.
Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] znak: [...] stwierdził nabycie z dniem 1 stycznia 1999r. z mocy prawa przez Województwo [...] prawa własności nieruchomości zajętej pod drogę publiczną wojewódzką, położonej w gminie [...] obręb [...] stanowiącej działkę nr [...] o pow. [...] ha.
Od decyzji tej odwołanie wnieśli J. R. i J. R. podnosząc kwestie związane z podziałem działki, płaceniem podatków oraz wyrażeniem zgody na wydanie zaskarżonej decyzji przez Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków.
Po rozpatrzeniu ww. odwołania Minister Infrastruktury i Rozwoju zwany dalej Ministrem decyzją z dnia [...] znak: [...] na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. –Kodeks postępowania administracyjnego ( Dz. U. z 2013r. poz. 267 ze zm.) zwanej dalej kpa utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy w pierwszej kolejności powołał przepis art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. Przepisy wprowadzające ustawę reformujące administrację publiczną (Dz. U. z 1998r. nr 133, poz. 872) zwanej dalej ustawą i wyjaśnił, że nabycie prawa własności na podstawie art. 73 ust. 1 powyższej ustawy uzależnione jest od łącznego spełnienia w dniu 31 grudnia 1998r. następujących przesłanek:
-zajęcia nieruchomości pod drogę publiczną
-pozostawania nieruchomości we władaniu Skarbu Państwa, bądź jednostek samorządu terytorialnego,
- braku przysługiwania prawa własności nieruchomości Skarbowi Państwa lub jednostkom samorządu terytorialnego.
Organ odwoławczy podkreślił, że powyższy przepis ma charakter materialnoprawny, wskazuje, że stronami w tego rodzaju postępowaniach, których przedmiotem jest regulacja stanu prawnego gruntów zajętych pod drogi, są Skarb Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego, władające gruntami w dniu 31 grudnia 1998r., właściciele gruntów, będący nimi przez dniem 1 stycznia 1999r. lub ich następcy prawni, oraz osoby posiadające inne tytuły prawnorzeczowe do tej nieruchomości. W niniejszej sprawie organ ustalił, że nieruchomość położona w gminie [...] obręb [...], oznaczona jako działka nr [...] stanowiła w dniu 31 grudnia 1998r. własność M. R. Następnie na podstawie przedwstępnej umowy sprzedaży z dnia [...] rep. A nr [...] oraz umowy sprzedaży z dnia [...] rep. A nr [...] ww. nieruchomość stała się własnością J. R. i J. R.
Podał, że zgodnie z mapą z projektem podziału przyjętą do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego w dniu [...] pod nr [...], działka nr [...] dzieli się na działki nr [...] i nr [...]. Droga nr [...] (obecnie nr [...]) relacji [...] w dniu 31 grudnia 1998r. posiadała status drogi publicznej, bowiem w uchwale nr 192 Rady Ministrów
z dnia 2 grudnia 1985 r. w sprawie zaliczenia do kategorii dróg krajowych (MP. z1986 r. nr 3 poz. 16) została wymieniona jako droga krajowa.
Organ zaznaczył, że zgodnie z rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 15 grudnia 1998 r. w sprawie ustalenia wykazu dróg krajowych i wojewódzkich (Dz. U. z 1998 r. Nr 160, poz. 1071 ze zm.) ww. droga została wymieniona jako droga wojewódzka.
Następnie dodał, że w aktach sprawy znajduje się mapa regulacji pasa drogi wojewódzkiej nr [...] przyjęta do państwowego zasobu geodezyjnego
i kartograficznego w dniu [...] pod nr [...], zgodnie z którą działka nr [...] była zajęta pod drogę. Na ww. mapie znajduje się adnotacja, iż na mapie uwzględniono stan zajęcia na 3 grudnia 1998 r.
Minister wskazał, że powyższy dokument stanowi dowód zajęcia przedmiotowej nieruchomości pod drogę publiczną na dzień 31 grudnia1998r. [...]. Podkreślił także, że o przestrzennych granicach zajęcia nieruchomości pod drogę publiczną rozstrzyga stan jej urządzenia w dniu 31 grudnia 1998r., bądź sposób korzystania z niej. W przypadku dróg publicznych od dawna istniejących, granice zajęcia pod drogę odpowiadają granicom jej urządzenia w ramach normatywnie zdefiniowanego pasa drogowego, a więc jezdnie wraz z poboczami, zatokami, ciągami dla pieszych, rowami odwadniającymi i pasem izolacyjnym.
Dalej Minister wskazał, że kolejną z przesłanek zastosowania art. 73 ustawy jest przesłanka władztwa. Podkreślił, że zgodnie z orzecznictwem sądowym, dla udowodnienia władztwa należy wykazać wykonywanie prac związanych m.in.
z utrzymaniem drogi, jej konserwacją, modernizacją, odśnieżaniem. Powołał wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 listopada 2008r. sygn. akt I OSK 1471/2007, LexPolonica 1972653). Wyjaśnił, że udokumentowane władztwo winno wskazywać konkretne fakty, zdarzenia, okoliczności wskazujące na czym ono polega.
Minister dodatkowo wskazał zgodnie z przyjętym orzecznictwem sądowo administracyjnym dla wykazania władztwa publicznego wystarczające są dokumenty z których przedmiotem są np. remont nawierzchni ulicy, prace konserwacyjne w zakresie oświetlenia ulicznego czy zimowe utrzymanie ulicy, w skład której weszła przedmiotowa nieruchomość, przy czym dla wykazania tego władztwa nie jest konieczne wymienienie w dokumentach numerów ewidencyjnych działek wchodzących w skład tej ulicy.
Dalej organ odwoławczy podkreślił, że z akt sprawy wynika, iż nad gruntami zajętymi pod drogę nr [...] (obecnie nr [...]) w dniu 31 grudnia 1998 r. sprawowane było władztwo publicznoprawne, polegające min. wymianie znaków, remontach ubytków, koszeniu poboczy, remontach poboczy oraz zimowym utrzymaniu dróg, co potwierdza oświadczenie pracownika Dyrekcji Okręgowej Dróg Publicznych w [...] Zarządzie Dróg w [...] z dnia [...].
Minister wyjaśnił również, iż wykonywanie pewnych czynności przez właścicieli na nieruchomości, nie wyłącza możliwości władania również przez podmiot publiczny. Wskazał, że pojęcia "władania'" nieruchomością - w rozumieniu art. 73 ustawy z dnia 13 października 1998r. - nie należy utożsamiać z instytucją "posiadania" uregulowaną w kodeksie cywilnym. Pojęcie władania winno być w tym wypadku rozumiane jako pozostawanie danego gruntu w faktycznym władztwie publicznoprawnym. Z tego też powodu dokonywane na drodze czynności przez Skarb Państwa, czy jednostkę samorządową nie musiały uzyskiwać wcześniejszej akceptacji właściciela gruntu.
Wobec łącznego wystąpienia przesłanek z art. 73 ustawy, Minister uznał za prawidłowe rozstrzygnięcie Wojewody [...] z dnia [...].
Na koniec w uzasadnieniu Minister odniósł się do zarzutów podnoszonych w odwołaniu i wyjaśnił, że zgodnie z art. 73 ust. 3a ww. ustawy, jeżeli istnieje konieczność określenia granic nieruchomości, które przeszły na własność Skarbu Państwa lub własność jednostek samorządu terytorialnego, wydając decyzję, o której mowa w ust. 3, nie wydaje się decyzji o podziale nieruchomości. Dalej Minister podkreślił, że decyzja wydawana w trybie art. 73 ww. ustawy jest decyzją deklaratoryjną, która potwierdza zaistnienie pewnego stanu faktycznego na gruncie na datę 31 grudnia 1998r. Decyzja taka wywołuje skutek ex tunc - następuje nabycie prawa własności z dniem 1 stycznia 1999 r. Zatem przesłanki zastosowania tego przepisu są jasne i klarowne i brak jest wśród nich przesłanki dotyczącej ochrony konserwatorskiej tj. zgody Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na opisaną wyżej decyzję wnieśli J. R. i J. R. wnosząc o jej uchylenie oraz poprzedzającej jej decyzji Wojewody [...].
Zaskarżonej decyzji zarzucono:
1) naruszenie przepisu art. 73 ust. 1 ustawy, poprzez jego zastosowanie w sytuacji, gdy z analizy stanu faktycznego niniejszej sprawy wynika, że przepis ten nie ma zastosowania, ponieważ nie ziściły się zawarte w nim przesłanki,
2) naruszenie przepisu art. 7 oraz 77 kpa poprzez naruszenie zasady prawdy obiektywnej polegające na niewyjaśnieniu wszystkich okoliczności sprawy w szczególności stanu faktycznego oraz wątpliwości prawnych.
Skarżący nie zgadzają się z rozstrzygnięciem przedstawionym w zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu skargi skarżący podnieśli, że zarówno Minister jak i Wojewoda [...] nie wyjaśnił okoliczności powstania działki nr [...]. Zdaniem skarżących jest to kwestia istotna, ponieważ ta właśnie działka nr [...] jest przedmiotem wywłaszczenia (stwierdzenia nabycia przez Województwo [...]). Skarżący podnieśli istotne zastrzeżenia co do okoliczności jej powstania. Podali, że oni ani też ich poprzednicy nie dokonywali podziału działki nr [...], która wchodzi w skład parku i jest objęta Kw [...]. Podziału tego nie dokonywał też żaden inny podmiot. Zaznaczyli, że w sprawie podziału działki nr [...] nigdy nie wydana została żadna decyzja administracyjna, ani nie został nigdy zatwierdzony projekt jej podziału. Dalej, skarżący wskazali, że działka nr [...] została wpisana do operatu geodezyjnego w dniu [...] (a więc ponad 10 lat po 1 stycznia 1999r). na potrzeby przeprowadzenia inwestycji pn. Poprawa dostępu komunikacyjnego do przejścia granicznego [...] poprzez budowę małej i średniej obwodnicy miejscowość [...]. Z uwagi na liczne błędy decyzja Starosty [...] z dnia [...] w sprawie zgody na realizację przedmiotowej inwestycji drogowej ([...]) została uznana przez Wojewodę [...] za nieważną decyzją Wojewody [...] z dnia [...] ([...]). Zdaniem skarżących podział został ujawniony w operacie geodezyjnym bezprawnie i tylko na potrzeby unieważnionej decyzji.
Skarżący wskazali, iż działka nr [...] została wpisana do operatu geodezyjnego, pomimo braku jakiejkolwiek decyzji podziałowej, a także bez wymaganej zgody Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków, niezbędnej z uwagi na fakt objęcia całego obiektu parkowo-pałacowego w [...] ochroną konserwatorską. Cały zespół pałacowo-parkowy w [...] (w tym działka nr [...], wpisany jest do rejestru zabytków województwa [...] na podstawie decyzji Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków z dnia [...] znak: [...] pod nr [...].
Zdaniem skarżących wnioski w przedmiocie jakiegokolwiek uwzględnienia powstania działki nr [...] nie mogą być przedmiotem rozpoznania, ponieważ nie doszło w sensie prawnym do powstania takiej działki. Skarżący potwierdzają, że w styczniu 1999 r. cała działka nr [...] nie była własnością Skarbu Państwa. Nie doszło w ocenie skarżących do spełnienia się przesłanek nabycia przez Województwo [...] własności części tej nieruchomości tj. działki nr [...]. Skarżący wskazali, że nie zostały spełnione pozostałe dwie przesłanki zastosowania art. 73 ust. 1 ww. ustawy. Przesłanki te to: pozostawanie we władanie Skarbu Państwa bądź jednostek samorządu terytorialnego i zajęcie nieruchomości pod drogę publiczną.
Dalej skarżący podnieśli, iż podstawą zastosowania ustawy jest ziszczenie się warunków nie w stosunku do samej drogi ale w stosunku do fragmentu gruntu, który została przez organ I instancji opisany jako działka nr [...]. Takiej okoliczności nie wykazał zdaniem skarżących organ I instancji jak i również organ odwoławczy.
Skarżący zaznaczyli, że organy I i II instancji odniosły się do pasa drogowego w ogólności w żaden sposób nie wykazując, że nieruchomość będąca przedmiotem zaskarżonej decyzji i jej poprzedzającej została do niego włączona, tzn., że pas gruntu, na którym później wybudowano chodnik został włączony w sposób formalny do zakresu drogi publicznej. W ocenie skarżących gdyby taka okoliczność wystąpiła musiałby się w tej sprawie wypowiedzieć Wojewódzki Konserwator Zabytków, ponieważ takie zajęcie ingerowałoby w zakres ochrony konserwatorskiej.
Skarżący wskazali na brak dowodów, że działka nr [...] należy do zakresu pasa drogowego. Podali, że wynika to z faktu, że działka ta wchodzi w zakres obiektu pałacowo parkowego i nie są zdaniem skarżących prawdziwe twierdzenia zawarte w decyzji, że były wobec niej wykonywane czynności związane z utrzymaniem pasa drogowego. Skarżący podnieśli, że okoliczność ta nie została w żaden sposób wykazana przez organy I i II instancji. Nadto skarżący zwrócili uwagę, że brak jest jakiejkolwiek dokumentacji nakładów ponoszonych na takie utrzymanie w stosunku do działki nr [...]. Nie kwestionują okoliczności, że droga publiczna była utrzymywana, stawiano na niej znaki drogowe, odśnieżano, itp. Podkreśli jednak, że aby zastosować przepis pozbawiający prawa własności, dowody w tym zakresie musza być oczywiste. Takich dowodów w niniejszej w sprawie brak.
Skarżący zauważyli, że organ I instancji potwierdza, że nie posiada dowodów dotyczących nakładów na przedmiotową nieruchomość (w latach poprzedzających
1 stycznia 1999r.). Dodali, że brak tych dowodów, nie stanowił żadnej jednak przeszkody pozbawienia ich prawa własności. Jednocześnie skarżący dodali, że organy nie uznały dowodu przedstawionego przez nich, który potwierdzał fakt płacenia podatku za nieruchomość będącą przedmiotem decyzji, co ewidentnie wskazuje na ich władztwo nad tą nieruchomością.
Zdaniem skarżących organy zarówno I i II instancji nie skonsultowały zagadnienia dotyczącego stanu fatycznego w zakresie zajęcia przedmiotowej nieruchomości pod drogę z Wojewódzkim Konserwatorem Zabytków, nie uwzględniły aktualnej treści księgi wieczystej, nie zbadały kwestii powstania działki nr [...]. Takie działania
w ocenie skarżących stanowią o naruszeniu przepisów art. 7 oraz art. 77 kpa.
W odpowiedzi na skargę Minister Infrastruktury i Rozwoju wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył co następuje:
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego. Oznacza to, że kontrola ta sprowadza się do zbadania, czy organ administracji wydając zaskarżony akt nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy.
Rozpoznając sprawę w ramach wskazanych kryteriów uznać należy, że zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ja decyzja Wojewody [...] naruszają przepisy prawa o postępowaniu tj. art. 7 i 77 oraz art. 80 kpa w zw. z art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998r. - Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz.U. Nr 133, poz. 872 ze zm.) w stopniu uzasadniającym ich uchylenie.
Zaskarżoną decyzją Minister Infrastruktury i Rozwoju utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] stwierdzającą nabycie z dniem 1 stycznia 1999r. z mocy prawa przez Województwo [...], prawa własności nieruchomości zajętej pod drogę publiczną wojewódzką, położonej w gminie [...] obręb [...], stanowiącej działkę nr [...] o pow. [...] ha.
Materialnoprawną podstawą tej decyzji był art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998r. - Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz.U. Nr 133, poz. 872 ze zm.), zgodnie z którym nieruchomości pozostające w dniu 31 grudnia 1998r. we władaniu Skarbu Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego, nie stanowiące ich własności, a zajęte pod drogi publiczne, z dniem 1 stycznia 1999r. stają się z mocy prawa własnością Skarbu Państwa lub własnością jednostek samorządu terytorialnego za odszkodowaniem.
Przywołany przepis określa trzy przesłanki, od spełnienia których uzależnione jest nabycie przez Skarb Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. prawa własności gruntów. Są to: zajęcie nieruchomości pod drogę publiczną w dniu 31 grudnia 1998 r., władanie nią w tej dacie przez Skarb Państwa lub właściwą jednostkę samorządu terytorialnego oraz nie przysługiwanie Skarbowi Państwa lub jednostce samorządu terytorialnego prawa własności do nieruchomości.
O ile okolicznością bezsporną jest, iż w dacie 31 grudnia 1998r. działka nr [...] z której na skutek podziału powstały działki nr [...] i [...] stanowiła własność J. R. i J. R. o tyle nie wyjaśniono w toku postępowania administracyjnego, iż w wymienionej dacie działka nr [...], zajęta była pod pas drogi publicznej nr [...] (aktualnie droga wojewódzka nr [...]).
Kwestii tej wbrew twierdzeniom organu nie wyjaśnia także mapa regulacji drogi wojewódzkiej nr [...] przyjęta do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego w dniu [...] pod nr [...], bowiem na mapie obejmującej działkę [...] brak jakiejkolwiek informacji wskazującej, iż odnosi się ona do stanu zajęcia na dzień 31 grudnia 1998r.
Sporządzona zaś na potrzeby podziału nieruchomości mapa zgodnie z którą działka nr [...] jest zajęta pod drogę, nie określa stanu faktycznego i prawnego gruntu na żadną datę 31 grudnia 1998r., a przedstawia stan na datę 8 grudnia 2005r.
Istotą sporu jest natomiast to, czy w dniu 31 grudnia 1998 r. działka nr [...] stanowiła część drogi publicznej i czy działka ta znajdowała się w faktycznym władaniu jednostki samorządu terytorialnego. Skarżący bowiem kwestionują w tym zakresie ustalenia stanu faktycznego poczynione przez organy, jak też wartość dowodową dokumentów, w oparciu, o które został on ustalony, podnosząc, iż działka – nie stanowiła drogi publicznej i nie była objęta publicznoprawnym władaniem.
Przestrzenne granice zajęcia nieruchomości pod drogę publiczną, do których odnosi się art. 73 ust. 1 powołanej ustawy, determinuje stan faktyczny istniejący na gruncie, a więc sposób jego zagospodarowania pozwalający na zakwalifikowanie go do definicji pasa drogowego w rozumieniu art. 4 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. - o drogach publicznych (Dz.U. Nr 14, poz. 60 ze zm.), w brzmieniu obowiązującym w dacie wejścia w życie ustawy z dnia 13 października 1998 r. Pasem drogi jest zaś zgodnie z tym przepisem wydzielony pas terenu, przeznaczony do ruchu lub postoju pojazdów oraz do ruchu pieszych, wraz z leżącymi w jego ciągu obiektami inżynierskimi, placami, zatokami postojowymi oraz znajdującymi się w wydzielonym pasie terenu chodnikami, ścieżkami rowerowymi, drogami zbiorczymi, drzewami i krzewami oraz urządzeniami technicznymi związanymi z prowadzeniem i zabezpieczeniem ruchu. Zważyć przy tym należy, że w świetle ww. przepisu analogicznie jak "pasa drogi" zdefiniowane zostało pojęcie "droga". Zatem stan faktyczny istniejący na gruncie w dniu 31 grudnia 1998 r. winien być oceniany przez pryzmat tej definicji
W rozpoznawanej sprawie brak jest wystarczających dowodów obrazujących stan zajęcia nieruchomości pod drogą publiczną na dzień 31 grudnia 1998 r. Co prawda skarżący nie kwestionują, iż w chwili obecnej na przedmiotowej działce urządzony jest chodnik, jednak wskazują ,iż
Zadaniem organów będzie więc ponowne przeprowadzenie postępowania dowodowego na okoliczność czy przedmiotowa działka stanowiła część drogi publicznej w dniu 31 grudnia 1998 r., a w następnej kolejności -spełnienie ostatniej z przesłanek z art. 73 ust. 1 ustawy z 13 października 1998 r., dotyczącej władania gruntem przez jednostkę samorządu terytorialnego w dniu 31 grudnia 1981 r. Dla spełnienia tej przesłanki istotne jest bowiem jedynie to by jednostka ta wykonywała faktyczne czynności w odniesieniu do nieruchomości zajętej pod drogę publiczną związane z utrzymaniem jej nawierzchni, zapewnieniem przejezdności, naprawami, remontami i.t.p., a nie posiadanie nieruchomości w rozumieniu przepisów kodeksu cywilnego. Taką wykładnie użytego w ww. przepisie zwrot normatywnego "pozostające we władaniu" konsekwentnie akceptuje orzecznictwo sądów administracyjnych (por. wyrok NSA z 21.08.2002 r. sygn. akt I SA 1441/00 Lex nr 137831; wyrok WSA w Warszawie z 22.05.2006 r. sygn. akt I SA/Wa 375/09, Lex nr 563402). Przy czym w przypadku urządzenia drogi na gruncie prywatnym, który to grunt nie został jednocześnie zagospodarowany przez właściciela w sposób uniemożliwiający realizacji czynności związanych z zarządem drogi (np. poprzez jego wygrodzenie ), istnieje domniemanie, że zarządca drogi wykonywał nad nią władztwo w formach określonych w ustawie o drogach publicznych. Nie może obalić tego domniemania sam fakt wykonywania sporadycznie na nieruchomości zajętej pasem drogowym przez właściciela gruntu prac pielęgnacyjnych polegających na koszeniu trawy czy sprzątaniu. Podejmowanie przez właściciela nieruchomości tego rodzaju prac w obrębie drogi publicznej, nie stanowi wszak samo w sobie przeszkody dla realizacji czynności zarządu drogi przez podmioty publicznoprawne.
W toku rozpoznawania i rozstrzygania sprawy doszło w ocenie Sądu do istotnego naruszenia przepisów postępowania administracyjnego, stan faktyczny sprawy nie został wyjaśniony zgodnie z uregulowaną w art. 7 k.p.a. zasadą prawdy obiektywnej w sposób umożliwiający zastosowanie norm prawa materialnego, zaś sam materiał dowodowy zgromadzony w sprawie nie został poddany właściwej ocenie.
Mając powyższe na względzie, Sąd uznał, że orzekające w sprawie organy naruszyły przepis z art. 7, 77 i 80 kpa w zw. z art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998r. - Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz.U. Nr 133, poz. 872 ze zm.), co miało wpływ na jej wynik i w konsekwencji musiało doprowadzić do uchylenia zaskarżonej decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit.a i c w związku z art. 135 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 zaś orzeczenie w pkt 2 wyroku znajduje podstawę prawną w art. 152 przywołanej ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło