I OSK 739/15
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2017-02-15
Skład orzekający: Jolanta Sikorska, Zbigniew Ślusarczyk, Jacek Hyla
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postanowienie o pozytywnym zaopiniowaniu wstępnego projektu podziału działki, realizujące zapisy miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, może być uznane za naruszające prawo, jeśli właściciele kwestionują racjonalność tych zapisów lub twierdzą, że nie zostali o nich prawidłowo powiadomieni?Ratio decidendi
Sądy administracyjne oraz organy administracji są związane treścią obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Dopóki plan ten nie zostanie podważony w przewidziany prawem sposób, jego zapisy, nawet jeśli są niekorzystne dla strony, muszą być respektowane w postępowaniu dotyczącym podziału nieruchomości. Kwestionowanie racjonalności planu lub sposobu jego uchwalenia nie może być skuteczne na etapie opiniowania wstępnego projektu podziału nieruchomości, jeśli projekt ten jest zgodny z planem.Stan faktyczny
Wójt Gminy Puławy pozytywnie zaopiniował wstępny projekt podziału działki stanowiącej własność H. i B. K., mający na celu wydzielenie terenów pod drogi gminne oraz działek pod zabudowę mieszkaniową jednorodzinną. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy postanowienie Wójta. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę właścicieli, uznając projekt za zgodny z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Skarżący zarzucali naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego, kwestionując potrzebę podziału i racjonalność planu miejscowego.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Jolanta Sikorska (spr.) Sędziowie: Sędzia NSA Zbigniew Ślusarczyk Sędzia del. NSA Jacek Hyla Protokolant: specjalista Edyta Pacewicz po rozpoznaniu w dniu 15 lutego 2017 roku na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej H. K. i B. K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 4 listopada 2014 r. sygn. akt II SA/Lu 1019/13 w sprawie ze skargi H. K. i B. K. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Lublinie z dnia [...] września 2013 r. nr [...] w przedmiocie pozytywnego zaopiniowania wstępnego projektu podziału działki oddala skargę kasacyjną
Wyrokiem z dnia 4 listopada 2014 r., sygn. akt II SA/Lu 1019/13 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie oddalił skargę H.K. i B.K. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Lublinie z dnia [...] w przedmiocie pozytywnego zaopiniowania wstępnego projektu podziału działki.
Wyrok ten zapadł w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy.
Wójt Gminy Puławy postanowieniem z dnia [...] pozytywnie zaopiniował wstępny projekt podziału nieruchomości położonej w G., oznaczonej jako działka nr [...] stanowiącej własność H. i B. K. Organ ustalił, że według ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Gminy Puławy, uchwalonego uchwałą Rady Gminy Puławy nr [...] z dnia [...] w sprawie uchwalenia I etapu zmiany miejscowego planu ogólnego zagospodarowania przestrzennego gminy Puławy, dzielona nieruchomość znajduje się w obrębie terenu oznaczonego symbolem "MNj" — teren zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej. Przez teren tej nieruchomości przebiegają – według ustaleń planu – dwie projektowane drogi gminne, oznaczone symbolami "KDG-D". Docelowa szerokość pasa drogowego istniejących i projektowanych dróg na terenie zabudowy, według planu, wynosi minimum 10 m w liniach rozgraniczających, a powierzchnia nowo wydzielanych działek budowlanych w terenach zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej (MNj) powinna wynosić od 800 do 1500 m2. Wójt wskazał, że przedłożony wstępny projekt podziału nieruchomości zakłada wydzielenie działek nr ewid. [...], które zostaną dołączone do nieruchomości wydzielonych w 2011 r. w celu utworzenia dróg gminnych o szerokości 10 m w liniach rozgraniczających. Wskutek podziału powstaną również działki nr ewid. [...] o powierzchni 0,12 ha oraz nr [...] o powierzchni 0,13 ha, które pozostaną w dotychczasowym zagospodarowaniu jako działki przeznaczone pod zabudowę mieszkaniową jednorodzinną. Powyższe przeznaczenie terenu jest, w ocenie organu pierwszej instancji, zgodne z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, a gabaryty działek umożliwiają ich zagospodarowanie zgodnie z przeznaczeniem. Nadto, nowo powstałe działki posiadają bezpośredni dostęp do drogi publicznej.
Po rozpoznaniu zażalenia H. i B. K. na ww. postanowienie organu pierwszej instancji, wymienionym na wstępie postanowieniem z dnia [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Lublinie utrzymało w mocy postanowienie organu pierwszej instancji. Kolegium podkreśliło, że wbrew twierdzeniom H. I B. małżonków K. z uwagi na to, że dokonanie podziału należącej do skarżących nieruchomości nastąpiło w związku z realizacją celu publicznego organ pierwszej instancji był uprawniony do wszczęcia z urzędu postępowania w przedmiocie podziału tej nieruchomości i wydania opinii o zgodności wstępnego projektu podziału z planem miejscowym.
Skargę do Sądu na powyższe postanowienie Kolegium złożyli H. i B. małżonkowie K., wnosząc o uchylenie postanowień wydanych przez organy obu instancji. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucili:
1) naruszenie art. art. 6, 7, 8, 9, 10, 11, 77 oraz "innych" przepisów k.p.a. wskutek: nieuwzględnienia całokształtu przepisów prawnych służących załatwieniu sprawy, prowadzenia postępowania w sposób nie budzący zaufania jego uczestników do władzy publicznej, zaniechania podjęcia wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, w tym niepodjęcia czynności sprawdzających (np. jakie są inne możliwe rozwiązania komunikacyjne w tej części osiedla), ani wyjaśniających, a także niezwrócenia się do skarżących o udzielenie dodatkowych informacji, niezebrania i nierozpatrzenia całości materiału dowodowego, prowadzenia postępowania w sposób nieuwzględniający słusznego interesu skarżących, niewzięcia pod uwagę wszystkich okoliczności sprawy, w tym pominięcia podstawowego dla sprawy faktu prywatnej własności działki nr [...] i istnienia innych wariantów utworzenia dojazdów do działek sąsiednich, a tym samym braku konieczności dokonywania podziału działki (ewentualnie dokonywania tak dalece idącego podziału z utworzeniem aż dwóch dróg dojazdowych), niedokonania oceny materiału dowodowego w sposób wszechstronny, niezapewnienia skarżącym możliwości pełnego uczestniczenia w postępowaniu administracyjnym, braku wyjaśnienia skarżącym motywów wydania postanowienia;
2) naruszenie art. 97 ust. 3 w związku z art. 93 ust. 1, 4 i 5 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami, poprzez ich błędną wykładnię, wskutek pozytywnego zaopiniowania wstępnego projektu podziału nieruchomości stanowiącej działkę gruntu nr ewid. [...], stanowiącej własność prywatną skarżących w celu utworzenia aż dwóch dróg dojazdowych w sytuacji, kiedy takie zamierzenie nie ma żadnego uzasadnienia faktycznego i prawnego, jak też logicznego i nie jest niezbędne.
Skarżący podnieśli, że nie zostali przez nikogo zawiadomieni o tak drastycznych zmianach w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, które zostały uchwalone przez Radę Gminy Puławy w dniu 13 września 2002 r. Ponadto, pracownicy Urzędu Gminy Puławy nie poinformowali ich o projektowanym podziale opisanej wyżej nieruchomości stanowiącej ich własność, ani nie przedstawili alternatywnych wariantów wytyczenia dróg. W pierwszej kolejności Wójt obowiązany był rozważyć i wdrożyć – w ramach wstępnego projektu podziału nieruchomości – wariant mniej uciążliwy dla skarżących. W ich ocenie dla realizacji zapisów planu wystarczającym byłoby wytyczenie poprzez teren działki nr ewid. [...] dojazdu do dalej położonych działek, który to dojazd stanowiłby jedną drogę.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.
Rozpatrując skargę, Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że jest ona niezasadna.
Sąd ten wskazał, że materialnoprawną podstawą zaskarżonego postanowienia jest art. 93 ust. 1 i ust. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2010 r. Nr 102, poz. 651 ze zm.), który stanowi, że podziału nieruchomości można dokonać, jeżeli jest on zgodny z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego gminy, przy czym zgodność ta musi dotyczyć zarówno przeznaczenia terenu, jak i możliwości zagospodarowania wydzielonych działek gruntu. Sąd podkreślił, że miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego gminy stanowi akt prawa miejscowego, którego celem jest ustalenie przeznaczenia terenów, w tym dla inwestycji celu publicznego, oraz określenie sposobów ich zagospodarowania i zabudowy (art. 14 ust. 1 i ust. 8 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, Dz. U. z 2012 r. poz. 647 ze zm.). Z uwagi na rangę miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, dokonywany w drodze decyzji administracyjnej podział nieruchomości musi więc uwzględniać warunki zawarte w tym akcie generalnym po to, by przyszli, nowi właściciele, którzy nabędą wydzielone działki, mogli z nich korzystać zgodnie z ich przeznaczeniem i warunkami zagospodarowania określonymi w planie. Opiniując zatem zgodność projektu podziału nieruchomości z postanowieniami zawartymi w planie, uprawniony organ musi udzielić odpowiedzi na pytanie, czy projekt podziału stwarza hipotetyczną możliwość realizacji celu i przeznaczenia terenu, określonego w planie miejscowym.
Zdaniem Sądu pierwszej instancji, z powyższego wynika, że dla wyrażenia opinii w przedmiocie zgodności podziału nieruchomości z planem miejscowym, organ zobowiązany jest do ustalenia, jakie jest przeznaczenie nieruchomości w planie miejscowym i czy istnieje możliwość wykorzystania powstałych w wyniku podziału działek zgodnie z przeznaczeniem.
W ocenie tego Sądu prawidłowe jest wyrażone w zaskarżonym postanowieniu stanowisko Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Lublinie, że proponowany przez skarżących projekt podziału nieruchomości stanowiącej działkę gruntu nr ewid. [...], położonej w G., jest zgodny z zapisami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego gminy Puławy, zatwierdzonego uchwałą Rady Gminy Puławy nr [...] w sprawie uchwalenia I etapu zmiany miejscowego planu ogólnego zagospodarowania przestrzennego gminy Puławy.
W świetle ustaleń planu, co potwierdza znajdujący się w aktach administracyjnych sprawy wyrys z tego planu, stanowiąca własność skarżących działka nr ewid. [...], położona w G., położona jest w granicach obszaru oznaczonego symbolem "MNj" — teren zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej.
Odnosząc się do zarzutów skarżących, Sąd pierwszej instancji podał, że zarzuty te pozostają bez znaczenia dla sprawy. Sąd ten wskazał, że zarówno Sąd orzekający w niniejszej sprawie, jak i organy administracji, które podejmowały kwestionowane przez strony postanowienia dotyczące podziału działki skarżących, są związane treścią zapisów miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego gminy Puławy. Plan ten stanowi akt prawa miejscowego, który w sposób wiążący ustala przeznaczenia terenów oraz określa sposoby ich zagospodarowania i zabudowy. Dopóki niekorzystne dla skarżących unormowania planu miejscowego nie zostaną podważone w przewidziany prawem sposób, nie mogą być one skutecznie kwestionowane w postępowaniu dotyczącym podziału nieruchomości skarżących. Skarżąca wyjaśniła na rozprawie przed Sądem, że wraz z mężem była współwłaścicielką działki nr ewid. [...] w czasie, gdy był uchwalany obowiązujący aktualnie miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, lecz nie kwestionowała wówczas jego zapisów. Wniosek o zmianę planu miejscowego został przez nich złożony dopiero w 2012 r., to jest wtedy, gdy "dowiedzieli się" oni o istnieniu niekorzystnych dla nich zapisów planu.
W ocenie Sądu pierwszej instancji, na wynik sprawy nie mogą mieć wpływu zarzuty skarżących dotyczące nieracjonalności rozwiązań wynikających z obowiązującego planu miejscowego ani tego, że jak twierdzą, nie zostali oni prawidłowo powiadomieni o treści planu miejscowego. Skoro organy administracji wykazały, że proponowany podział jest zgodny z zapisami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Gminy Puławy, obowiązującymi na obszarze, w którym położona jest objęta podziałem działka ewidencyjna skarżących, to prawidłowo zaopiniowały pozytywnie ten podział na podstawie art. 93 ust. 1, 2, 4 i 5 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o gospodarce nieruchomościami. Sąd pierwszej instancji, powołując się na komentarz do ustawy o gospodarce nieruchomościami podał, że ewidencyjny podział nieruchomości pełni funkcję służebną wobec miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (zob. M. Wolanin [w:] J. Jaworski i inni, Ustawa o gospodarce nieruchomościami. Komentarz, Wydawnictwo C.H. Beck, Warszawa 2011, s. 533).
W ocenie tego Sądu, niezasadne są także zarzuty skarżących co do naruszenia przepisów postępowania. Organy administracji obu instancji ustaliły i oceniły stan faktyczny sprawy w sposób zgodny z wymogami art. art. 7, 77 § 1 i 80 K.p.a., a organ odwoławczy - również zgodnie z art. 136 K.p.a. W toku postępowania administracyjnego zapewniono skarżącym prawo do czynnego udziału w tym postępowaniu. Organ pierwszej instancji zawiadomił strony o wszczęciu postępowania w przedmiocie podziału, umożliwiono nadto stronom zapoznanie się i wypowiedzenie się co do materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie. Uzasadnienia postanowień organów obu instancji odpowiadają wymaganiom wynikającym z art. 107 § 3 w związku z art. 126 K.p.a. Sąd pierwszej instancji nie dopatrzył się także naruszenia w niniejszej sprawie zasad podstawowych K.p.a. określonych w art. 6 (zasada legalności), art. 7 (zasada uwzględnienia interesu społecznego i słusznego interesu obywateli), art. 8 (zasada zaufania), art. 9 (zasada informowania) i art. 11 (zasada przekonywania).
H. K. i B.K. zaskarżyli powyższy wyrok skargą kasacyjną w całości.
Wyrokowi zarzucili:
I. naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj.:
1) art. 93 ust. 1, ust. 4 i ust. 5 ustawy o gospodarce nieruchomościami, dalej u.g.n., poprzez jego błędną wykładnię, co polegało na niezasadnym przyjęciu, iż automatyczne, pozytywne zaopiniowanie wstępnego projektu podziału nieruchomości stanowiącej działkę gruntu nr [...] jako prawidłowego i zgodnego z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego jest konieczne i zasadne w sytuacji, kiedy brak jest ku temu podstaw, a zamierzenie zadysponowania gruntem będącym własnością prywatną poprzez planowanie podziału działki nr [...] celem utworzenia aż dwóch dróg dojazdowych, nie ma żadnego uzasadnienia faktycznego i prawnego, jak też logicznego i nie jest niezbędne;
2) art. 97 ust. 3 pkt 1 u.g.n., poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i przyjęcie, że dokonanie podziału nieruchomości z urzędu jest niezbędne do realizacji celów publicznych w sytuacji, kiedy zakres daleko idącej ingerencji w działkę nr [...] wykracza poza ekonomicznie i społecznie uzasadniony "cel publiczny’ i prowadzi do nadmiernego obciążenia właścicieli działki nr 552/7 i de facto do ich wywłaszczenia ponad rozsądnie pojmowany "cel publiczny";
II. naruszenie przepisów postępowania, które mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:
1) art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, dalej P.p.s.a. w związku z:
a) art. 93 ust. 1, ust. 4 i ust. 5 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. z 2010 r., nr 102, poz. 651), dalej u.g.n.;
b) art. 97 ust. 3 pkt 1 u.g.n. poprzez niezastosowanie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) P.p.s.a. i nieuchylenie zaskarżonego postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Lublinie nr [...] utrzymującego w mocy postanowienie Wójta Gminy Puławy z dnia [...] w przedmiocie pozytywnego zaopiniowania wstępnego projektu podziału działki, pomimo że zaskarżone orzeczenie winno zostać uchylone w całości;
2) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) P.p.s.a. w zw. z art. 107 § 3 K.p.a. w zw. z art. art. 6, 7, 8, 9, 10, 11 i 77 K.p.a. poprzez oddalenie skargi i nieuchylenie zaskarżonych orzeczeń administracyjnych w sytuacji, gdy zaskarżone orzeczenia: postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Lublinie z dnia [...] oraz postanowienie Wójta Gminy Puławy z dnia [...] w przedmiocie pozytywnego zaopiniowania wstępnego projektu podziału działki, wydane zostały z rażącym naruszeniem ww. przepisów postępowania administracyjnego, polegającym na:
nieuwzględnieniu całokształtu przepisów prawnych służących załatwieniu sprawy, prowadzeniu postępowania w sposób nie budzący zaufania jego uczestników do władzy publicznej, zaniechaniu podjęcia wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, niezebraniu i nierozpatrzeniu całości materiału dowodowego, jak też prowadzeniu postępowania w sposób nie uwzględniający słusznego interesu skarżących, niewzięciu pod uwagę wszystkich okoliczności sprawy, pominięciu podstawowego dla sprawy faktu prywatnej własności działki nr [...] i istnienia innych wariantów utworzenia dojazdów do działek sąsiednich, brak konieczności dokonywania podziału działki (ewentualnie dokonywania tak dalece idącego podziału z utworzeniem aż dwóch dróg dojazdowych), niedokonaniu oceny materiału dowodowego w sposób wszechstronny, niezapewnieniu skarżącym możliwości pełnego uczestniczenia w postępowaniu administracyjnym, załatwieniu sprawy bez dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz bez uwzględnienia interesu społecznego i słusznego interesu obywateli, niedokonywaniu przez organ administracyjny I. instancji odpowiednich czynności sprawdzających (np. jakie są inne możliwe rozwiązania komunikacyjne w tej części osiedla), ani wyjaśniających, niezwróceniu się do skarżących o udzielenie dodatkowych informacji, niewyjaśnieniu skarżącym motywów wydania postanowienia, pominięciu pisma skarżących do Wójta Gminy Puławy z dnia [...]
W oparciu o powyższe zarzuty wniesiono o uchylenie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 4 listopada 2014 r. sygn. akt II SA/Lu 1019/13 w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania temu Sądowi oraz zasądzenie na rzecz skarżących zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych, ewentualnie - w przypadku zastosowania art. 188 P.p.s.a. - o uchylenie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 4 listopada 2014 r. sygn. akt II SA/Lu 1019/13 i rozpoznanie skargi oraz o zasądzenie od strony przeciwnej na rzecz skarżących kosztów postępowania sądowoadministracyjnego za obie instancje wraz z kosztami zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej podniesiono, że podział nieruchomości nr [...], zarówno pod względem przepisów ustawy o gospodarce nieruchomościami, jak również ze względu na ochronę prawa własności i zasady rozsądnego gospodarowania cudzą własnością jest niedopuszczalny. Fakt ten winien być wzięty pod uwagę w procesie badania zgodności z prawem zaskarżonego postanowienia, a nie uznany zostać za "pozostający bez znaczenia dla sprawy". Zdaniem skarżących, organ nawet nie starał się rozważyć innych alternatywnych sposobów poprowadzenia drogi dojazdowej.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Stosownie do art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2016 r., poz. 817), dalej P.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc pod rozwagę z urzędu jedynie nieważność postępowania.
W rozpoznawanej sprawie nie zachodzi żadna z okoliczności skutkujących nieważnością postępowania, o jakich mowa w art. 183 § 2 P.p.s.a. i nie zachodzi żadna z przesłanek, o których mowa w art. 189 P.p.s.a., które Naczelny Sąd Administracyjny rozważa z urzędu, dokonując kontroli zaskarżonego skargą kasacyjną wyroku. Wobec tego Naczelny Sąd Administracyjny przeszedł do zbadania zarzutów kasacyjnych.
Za nietrafny uznać należało podniesiony w skardze kasacyjnej zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) P.p.s.a. w zw. z art. 107 § 3 K.p.a. w zw. z art. art. 6, 7, 8, 9, 10, 11 i 77 K.p.a. poprzez oddalenie skargi i nieuchylenie zaskarżonych orzeczeń administracyjnych w sytuacji, gdy zaskarżone postanowienia w przedmiocie pozytywnego zaopiniowania wstępnego projektu podziału działki, wydane zostały zdaniem skarżących kasacyjnie z rażącym naruszeniem ww. przepisów postępowania administracyjnego.
Wbrew powyższemu zarzutowi, Sąd pierwszej instancji prawidłowo uznał, że wydane w sprawie postanowienia w niczym nie uchybiają ww. przepisom postępowania administracyjnego. Zauważyć należy, ż podnosząc zarzut zarówno naruszenia przepisów postępowania, jak i przepisów prawa materialnego, skarżący kasacyjnie w istocie kwestionują zapisy obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego gminy Puławy, zatwierdzonego uchwałą Rady Gminy Puławy nr [...] w sprawie uchwalenia I etapu zmiany miejscowego planu ogólnego zagospodarowania przestrzennego gminy Puławy, dotyczące działki nr ewid. [...], położonej w G. Zarzuty te na etapie niniejszego postępowania nie mogą odnieść zamierzonego skutku.
Zgodnie z art. 93 ust. 1, 2, 4 i 5 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (j.t. Dz. U. z 2010 r. Nr 102, poz. 651 ze zm), dalej u.g.n., podziału nieruchomości można dokonać, jeżeli jest on zgodny z ustaleniami planu miejscowego. W razie braku tego planu stosuje się przepisy art. 94. (ust. 1). Zgodność z ustaleniami planu w myśl ust. 1 dotyczy zarówno przeznaczenia terenu, jak i możliwości zagospodarowania wydzielonych działek gruntu. (ust. 2). Zgodność proponowanego podziału nieruchomości z ustaleniami planu miejscowego, z wyjątkiem podziałów, o których mowa w art. 95, opiniuje wójt, burmistrz albo prezydent miasta. W przypadku podziału nieruchomości położonej na obszarze, dla którego brak jest planu miejscowego, opinia dotyczy spełnienia warunków, o których mowa w art. 94 ust. 1. (ust. 4). Opinię, o której mowa w ust. 4, wyraża się w formie postanowienia, na które przysługuje zażalenie. (ust. 5).
Jak przyjmuje się w doktrynie, podział ewidencyjny nieruchomości pełni funkcję służebną wobec miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (vide: Ewa Bończak-Kucharczyk – Komentarz do art. 93 ustawy o gospodarce nieruchomościami, System Informacji Prawnej LEX oraz Marian Wolanin – "Podziały i scalenia nieruchomości", Wyd. C.H. BECK, Warszawa 2011). Tego rodzaju podział poprzedza bowiem podział prawny nieruchomości, który następuje na skutek przeniesienia własności wyodrębnionych na skutek podziału geodezyjnego, działek ewidencyjnych gruntu. W ten sposób stają się one odrębnymi nieruchomościami. Podział geodezyjny musi więc zatem uwzględniać warunki zawarte w planie zagospodarowania przestrzennego po to, by przyszli, nowi właściciele, którzy nabędą wydzielone działki, mogli z nich korzystać, zgodnie z ich przeznaczeniem i warunkami zagospodarowania określonymi w planie.
Opiniując zatem zgodność projektu podziału nieruchomości z postanowieniami zawartymi w planie, uprawniony organ musi udzielić odpowiedzi na pytanie, czy projekt podziału stwarza hipotetyczną możliwość realizacji celu i przeznaczenia terenu określonego w planie miejscowym. Ocena ta dotyczy oczywiście całości nieruchomości, to jest każdej z działek, która miałaby powstać na skutek podziału.
Zgodnie z art. 97 ust. 3 pkt 1 u.g.n., podziału nieruchomości można dokonać z urzędu, jeżeli jest on niezbędny do realizacji celów publicznych.
Z prawidłowych ustaleń poczynionych w sprawie znajdujących oparcie w zapisach obowiązującego ww. miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego gminy Puławy wynika, że stanowiąca własność skarżących działka nr ewid. [...], położona w G., położona jest w granicach obszaru oznaczonego symbolem "MNj" — teren zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej. Z wyrysu planu wynika, że w planie miejscowym zaprojektowano dwie drogi gminne o symbolu "KDG-D", które przecinają obszar działki nr ewid. [...]. Przyjęty przez organy administracji podział tej działki jest zgodny z powyższymi zapisami planu miejscowego. W wyniku tego podziału, jak wynika z załącznika graficznego do decyzji organu pierwszej instancji, wydzielone zostaną dwie działki ewidencyjne o numerach 552/11 i 552/13, które będą dołączone do wydzielonych w 2011 r. w celu utworzenia dróg gminnych działek o numerach ewidencyjnych [...]. Powierzchnia tych działek umożliwia spełnienie wymogu planu miejscowego co do zachowania minimalnej szerokości 10 m w liniach rozgraniczających projektowanych dróg gminnych na terenach zabudowanych (§ 13 ust. 1 pkt 4 ppkt 15 planu miejscowego). W wyniku podziału wydzielone mają być także działki nr ewid. [...] o powierzchni 0,12 ha oraz nr [...] o powierzchni 0,13 ha, przeznaczone pod zabudowę mieszkaniową jednorodzinną. Powierzchnia obu tych działek spełniać będzie minimalne wymogi dotyczące działek budowlanych na terenie oznaczonym w planie symbolem "MNj" (por. § 13 ust. 2 pkt 3 lit. a planu miejscowego).
Z powyższego w sposób jednoznaczny wynika, że projektowany podział działki nr ewid. [...] jest zgodny z obowiązującym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. W niczym podział ten nie narusza zapisów ww. planu zagospodarowania przestrzennego. Za nietrafne w tej sytuacji uznać należało podniesione w skardze kasacyjnej zarzuty naruszenia wskazanych w skardze kasacyjnej przepisów prawa materialnego. Wobec obowiązujących zapisów miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, nie mógł Wójt Gminy Puławy rozważać innych, alternatywnych sposobów poprowadzenia drogi dojazdowej i wydzielenia z przedmiotowej działki dwóch dróg prowadzących przez działkę ewid. nr [...].
Trafnie zauważa w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku Sąd pierwszej instancji, że zarówno Sąd orzekający w niniejszej sprawie, jak i organy administracji, które podejmowały kwestionowane postanowienia dotyczące podziału działki skarżących, są związane treścią zapisów miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego gminy Puławy. Plan ten stanowi akt prawa miejscowego, który w sposób wiążący ustala przeznaczenia terenów oraz określa sposoby ich zagospodarowania i zabudowy. Dopóki niekorzystne dla skarżących unormowania planu miejscowego nie zostaną podważone w przewidziany prawem sposób, nie mogą być one skutecznie kwestionowane w postępowaniu dotyczącym podziału nieruchomości skarżących. Bez znaczenia w sprawie pozostaje okoliczność kiedy skarżący "dowiedzieli się" o istnieniu niekorzystnych dla nich zapisów planu.
Bez wpływu na wynik sprawy pozostają też zarzuty skarżących dotyczące nieracjonalności rozwiązań wynikających z obowiązującego planu miejscowego. Skoro zostało w sprawie wykazane, że proponowany podział jest zgodny z zapisami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Gminy Puławy obowiązującymi na obszarze, w którym położona jest objęta podziałem działka ewidencyjna skarżących, to należy uznać, że organy prawidłowo zaopiniowały pozytywnie ten podział na podstawie art. 93 ust. 1, 2, 4 i 5 u.g.n.
Wbrew zarzutom skargi kasacyjnej, trafnie Sąd pierwszej instancji przyjął, że w niczym organy nie uchybiły wskazanym w skardze kasacyjnej przepisom postępowania. Zgodzić się należy ze stanowiskiem tego Sądu, że organy administracji obu instancji ustaliły i oceniły stan faktyczny sprawy w sposób zgodny z wymogami art. art. 7, 77 § 1 i 80 K.p.a., a organ odwoławczy - również zgodnie z art. 136 K.p.a. W toku postępowania administracyjnego zapewniono skarżącym prawo do czynnego udziału w tym postępowaniu. Organ pierwszej instancji zawiadomił strony o wszczęciu postępowania w przedmiocie podziału, umożliwiono nadto stronom zapoznanie się i wypowiedzenie się co do materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie. Uzasadnienia postanowień organów obu instancji odpowiadają wymaganiom wynikającym z art. 107 § 3 w związku z art. 126 K.p.a. W niczym także nie uchybiono podstawowym zasadom postępowania administracyjnego określonym w art. 6 (zasada legalności), art. 7 (zasada uwzględnienia interesu społecznego i słusznego interesu obywateli), art. 8 (zasada zaufania), art. 9 (zasada informowania) i art. 11 (zasada przekonywania).
Skoro zatem zarzuty skargi kasacyjnej okazały się nieusprawiedliwione, skarga kasacyjna podlegała oddaleniu, co orzeczono na podstawie art. 184 P.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło