II SAB/Po 105/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wiesława Batorowicz Sędziowie Sędzia WSA Edyta Podrazik (spr.) Sędzia WSA Danuta Rzyminiak-Owczarczak Protokolant st.sekr.sąd. Mariola Kaczmarek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 listopada 2014 r. sprawy ze skargi P. K. na bezczynność Wójta Gminy Święciechowa w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej; oddala skargę Pismem z dnia [...] sierpnia 2014 r. P. K. zwrócił się do Gminy Ś. w trybie art. 2 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej z pytaniem, czy Gmina w okresie od 2012 r. do chwili obecnej zawierała umowy dotyczące obsługi prawnej, zastępstwa procesowego z kancelariami, radcami prawnymi, adwokatami. W razie udzielenia pozytywnej odpowiedzi na powyższe pytanie, skarżący wniósł o udostępnienie mu treści tych umów. Pismem z dnia [...] września 2014 r. P. K. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę na bezczynność Wójta Gminy Ś. w zakresie udzielenia mu informacji publicznej objętej wnioskiem z dnia [...] sierpnia 2014 r. W uzasadnieniu skarżący przedstawił dotychczasowy przebieg postępowania oraz wyjaśnił, na czym polega skarga na bezczynność organu. P. K. przytoczył następnie art. 61 Konstytucji RP, wskazując zarazem, że w świetle art. 2 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej każdy może domagać się przekazania tych danych. Jako podstawę swojego żądania skarżący wskazał art. 6 ust. 1 pkt 2, art. 6 ust. 1 pkt 5 lit. c wymienionej wyżej ustawy. Podniósł, że dane o sposobie dysponowania majątkiem publicznym stanowią informację publiczną, dotyczy to także umów cywilnoprawnych zawieranych przez organy władzy publicznej, w tym również umów o świadczenie usług prawnych – taką ocenę potwierdza art. 35 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz. U. nr 157 poz. 1240 z późn. zm.), który wprowadza zasadę domniemania niezastrzeżenia klauzuli dotyczącej wyłączenia jawności w umowach zawieranych przez jednostki sektora finansów publicznych. W odpowiedzi na skargę Wójt Gminy Ś. wniósł o jej odrzucenia jako przedwczesnej, zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych, ewentualnie o umorzenie postępowania ze względu na jego bezprzedmiotowość, gdyż organ administracji publicznej udostępnił skarżącemu żądane informacje w dniu [...] września 2014 r. W uzasadnieniu organ wyjaśnił, że wniosek z dnia [...] sierpnia 2014 r. został przesłany zwykłą pocztą elektroniczną; wiadomość ta została wyświetlona na komputerze organu w dniu [...] sierpnia 2014 r. Tym samym 14-dniowy termin do udostępnienia informacji publicznej upływał w dniu [...] września 2014 r. i w tym też dniu skarżący złożył skargę, co równoznaczne jest z wniesieniem jej do sądu. Skargę złożoną w ostatnim dniu terminu do udostępnienia informacji należy więc uznać za przedwczesną i podlegającą odrzuceniu. Niedotrzymanie wspomnianego 14-dniowego terminu wynikało natomiast z okresu urlopowego. Pracownik przygotowujący materiały i odpowiedzialny za udostępnienie informacji przebywał w tym okresie na urlopie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje Skarga podlegała oddaleniu. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153 poz. 1269 z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Jak wynika przy tym z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2013 r. poz. 267 z późn. zm., dalej: "p.p.s.a."), sąd rozstrzyga w granicach sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi, ani podstawą prawną. Na wstępie trzeba zauważyć, że już art. 61 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. (Dz. U. nr 78 poz. 483 z późn. zm.) wskazuje, że obywatel ma prawo do uzyskiwania informacji o działalności organów władzy publicznej oraz osób pełniących funkcje publiczne. Prawo to obejmuje również uzyskiwanie informacji o działalności organów samorządu gospodarczego i zawodowego, a także innych osób oraz jednostek organizacyjnych w zakresie, w jakim wykonują one zadania władzy publicznej i gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa. Uszczegółowienie powyższej regulacji stanowią przepisy ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2014 r. poz. 782). Zgodnie z art. 1 ust. 1 powołanej ustawy, każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną i podlega udostępnieniu na zasadach i trybie określonych w tejże ustawie. Jak wynika przy tym z art. 2 cytowanej ustawy, każdemu przysługuje co do zasady prawo dostępu do informacji publicznej, przy czym od osoby wykonującej powyższe prawo nie wolno żądać wykazania interesu prawnego lub faktycznego. Tym samym P. K. był osobą czynnie legitymowaną do złożenia wniosku o udostępnienie informacji publicznej. W art. 4 ust. 1 pkt 1 powołanej ustawy wskazuje się zarazem, że obowiązane do udostępnienia informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, a w szczególności organy władzy publicznej. Nie ulega przy tym wątpliwości, że Wójt Gminy Ś. jest takim organem, a zatem był on biernie legitymowany do udzielenia wnioskowanej informacji publicznej. Ustawodawca nie definiuje przy tym wyraźnie wyrażenia "informacja publiczna", poprzestając jedynie na przykładowym wskazaniu takich danych w 6 ust. 1 powołanej ustawy. Mając na uwadze wniosek skarżącego z dnia 1[...]8 sierpnia 2014 r. (k. 12 akt sądowych) oraz wyjaśnienia zawarte w skardze z dnia [...] września 2014 r. (k. 3-7 akt sądowych), należy stwierdzić, że domagał się on udostępnienia danych o majątku, jakim dysponuje organ władzy publicznej i sposobie gospodarowanie tym mieniem, co odpowiada art. 6 ust. 1 pkt 2 lit. f i art. 6 ust. 1 pkt 5 lit. c tejże ustawy. Przepisy te pozwalają bowiem co do zasady żądać udostępnienia umów cywilnoprawnych zawartych przez organy władzy publicznej w zakresie wykonywanych przez nie obowiązków. Do takich umów można z kolei zaliczyć umowy o obsługę prawną jednostki samorządu terytorialnego. Taka interpretacja pozostaje zarazem w zgodzie z przytoczonym wyżej art. 61 ust. 1 Konstytucji RP. Oznacza to z kolei, że wniosek z dnia [...] sierpnia 2014 r. dotyczył informacji publicznej. W konsekwencji – zgodnie z art. 13 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej – Wójt Gminy Ś. zobowiązany był do udostępnienia danych żądanych przez skarżącego bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku. Z materiału zgromadzonego w aktach sprawy wynika, że wniosek z dnia [...] sierpnia 2014 r. został przesłany organowi administracji publicznej w drodze elektronicznej, za pośrednictwem poczty elektronicznej. Niemniej pismo z dnia [...] sierpnia 2014 r., załączone do powyższego wniosku przez skarżącego, wskazuje, że wniosek ten został odebrany (wyświetlony na komputerze adresata) w dniu [...] sierpnia 2014 r. (k. 13 akt sądowych). Tym samym należy w przyjąć, że wniosek z dnia [...] sierpnia 2014 r. został efektywnie złożony organowi administracji publicznej w dniu [...] sierpnia 2014 r., gdyż dopiero wtedy możliwe stało się zapoznanie z treścią korespondencji elektronicznej. Takie stanowisko znajduje dodatkowe wsparcie w podobnym rozwiązaniu przyjętym na gruncie Kodeksu postępowania administracyjnego, który w art. 61 § 3 przewiduje, że datą wszczęcia postępowania na żądanie strony jest dzień doręczenia żądania organowi administracji publicznej. Wprawdzie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego nie stosuje się do tego etapu postępowania o udostępnienie informacji publicznej, jednak wobec podobieństwa obu sytuacji należy – zdaniem Sądu – przyjąć podobną wykładnię przy określaniu momentu, od którego rozpoczyna się dla organu bieg terminu do załatwienia wniosku. Mając na uwadze powyższe rozważania, należy zatem uznać, że wspomniany 14-dniowy termin na udostępnienie informacji publicznej upływał w dniu [...] września 2014 r. Skarga P. K. na bezczynność Wójta Gminy Ś. została natomiast złożona w dniu [...] września 2014 r. Tym samym jest ona przedwczesna, gdyż organ administracji publicznej mógł jeszcze w tym czasie udzielić odpowiedzi w ustawowo przewidzianym terminie. Bezczynność dotyczy natomiast wyłącznie tych przypadków, gdy termin załatwienia sprawy już upłynął i nie został przedłużony przez organ administracji publicznej, a organ ten nie podejmuje żadnych działań w celu wywiązania się z ciążącego na nim obowiązku. Taka sytuacja nie miała jednak miejsca w rozpatrywanej sprawie. Tym samym skarga jako wniesiona przedwcześnie podlegała oddaleniu na mocy art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.