IV SAB/Po 72/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Anna Jarosz Sędziowie WSA Izabela Bąk-Marciniak (spr.) WSA Maciej Busz Protokolant st. sekr. sąd. Laura Szukała po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 listopada 2014 r. sprawy ze skargi Związku Zawodowego Pracowników Miasta Poznania w Zarządzie Transportu Miejskiego w P. na bezczynność Zarządu Transportu Miejskiego w P. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej oddala skargę Wnioskiem z dnia [...] czerwca 2014r. Związek Zawodowy Pracowników Miasta Poznania w Zarządzie Transportu Miejskiego w P. zwrócił się do Zarządu Transportu Miejskiego w P. w trybie przepisów ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. Nr 112, poz. 1198 ze zm.), dalej: "U.d.i.p., o udostępnieni dokumentów w postaci : oceny ryzyka zawodowego na stanowisku 1) kontroler biletów, 2) pracownik administracyjno-biurowy, 3) kasjer – sprzedawca, 4) na stanowisku obsługi automatów biletowych. Pismem z dnia 25 czerwca 2014r. Zarząd Transportu Miejskiego w P. poinformował wnioskodawcę, że z uwagi na treść wniosku, a zarazem obszerność dokumentacji ryzyka zawodowego (3 segregatory Kart oceny ryzyka zawodowego) zgromadzonej w ZTM od 2010r. oraz w związku z szeregiem zadań związanych z realizacją projektów w tym okresem wprowadzenia systemu PEKA , przedmiotowy wniosek zostanie rozpatrzony nie później niż do 16 sierpnia 2014r. Pismem z dnia 14 sierpnia 2014r. ZTM przekazał żądane informacje wnioskodawcy Pismem z dnia 27 sierpnia 2014 r. Związek Zawodowy Pracowników Miasta Poznania w Zarządzie Transportu Miejskiego w P. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę na bezczynność Zarządu Transportu Miejskiego w P. wnosząc o nakazanie organowi udzielenia żądanej informacji w terminie 14 dni od dnia doręczenia akt organowi, zobowiązanie organu do ukarania pracownika dyscyplinarnego winnego niezałatwienia sprawy w terminie, wymierzenie organowi grzywny w maksymalnej wysokości i zasądzenie kosztów postępowania. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę zgodności z prawem działalności administracji publicznej, która w myśl art. 1 P.p.s.a. odbywa się na zasadach określonych w przepisach tej ustawy. W sprawie niniejszej z uwagi na przedmiot zaskarżenia należy mieć na uwadze przepisy ustawy o dostępie do informacji publicznej, która kształtuje prawo do informacji publicznej, a także określa zasady i tryb jej udostępniania oraz ponownego wykorzystania (art. 1-2a U.d.i.p.). Kognicja sądów administracyjnych do rozpoznania skarg na bezczynność w takich sprawach wynika z art. 3 § 2 pkt 4 i 8 P.p.s.a., zaś potwierdza ją dodatkowo brzmienie art. 21 U.d.i.p. Stosownie do art. 149 § 1 P.p.s.a., sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4a, zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub interpretacji lub dokonania czynności, lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. W myśl art. 149 § 2 P.p.s.a., sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6. W ocenie Sądu skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem zarzucana w sprawie bezczynność Zarządu Transportu Miejskiego nie miała miejsca. Z bezczynnością organu administracji publicznej mamy do czynienia wtedy, gdy w prawnie ustalonym terminie organ nie podjął żadnych czynności w sprawie lub prowadził postępowanie, ale mimo istnienia ustawowego obowiązku nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu, albo nie podjął stosownej czynności. Dla zasadności skargi na bezczynność nie ma znaczenia okoliczność z jakich powodów określony akt nie został podjęty lub czynność nie została dokonana, a w szczególności, czy bezczynność została spowodowana zawinioną albo też niezawinioną opieszałością organu, czy też wiąże się z jego przeświadczeniem, że stosowny akt lub czynność w ogóle nie powinny zostać dokonane. Powyższe kwestie mogą jednakże mieć znaczenie dla kwalifikacji bezczynności, jako posiadającej albo nieposiadającej cech rażącego naruszenia prawa (m.in. T. Woś (w:) T. Woś (red.), H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Postępowanie..., 2010, s. 70, wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 marca 2009 r., sygn. akt I OSK 1067/08, publ.: LEX nr 491969). Postępowanie w sprawie udzielenia informacji publicznej nie jest typowym postępowaniem jurysdykcyjnym. Stwierdzenie po stronie podmiotu zobowiązanego do udzielenia informacji publicznej stanu bezczynności na gruncie U.d.i.p, wymaga dokonania uprzedniej oceny co do skutecznego skorzystania przez ten podmiot ze środków prawnych służących ochronie przed bezczynnością. Udostępnienie informacji publicznej na wniosek, zgodnie z rozwiązaniami przyjętymi w ustawie o dostępie do informacji publicznej następuje w formie czynności materialno-technicznej. Jedynie odmowa udostępnienia informacji publicznej oraz umorzenie postępowania o udostępnienie informacji w przypadku określonym w art. 14 ust. 2 wymagają formy decyzji administracyjnej (art. 16 ust. 1 U.d.i.p.). Zgodnie z art. 13 U.d.i.p. udostępnienie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od daty złożenia wniosku, z zastrzeżeniem ust. 2 i art. 15 ust. 2 (ust. 1). Jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w terminie określonym w ust. 1, podmiot obowiązany do jej udostępnienia powiadamia w tym terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku (ust. 2). Na gruncie takiego ujęcia normatywnego bezczynność organu w zakresie udostępnienia informacji publicznej będzie miała miejsce w sytuacji "milczenia" organu wobec wniosku strony, tj. wówczas, gdy we wskazanym terminie zobowiązany podmiot nie udzieli żądanej informacji lub nie podejmie nakazanych prawem czynności zmierzających do powiadomienia o przyczynach zwłoki i o dodatkowym terminie udostępnienia informacji, a także wówczas, gdy podejmując te czynności, nie udzieli informacji w maksymalnym dwumiesięcznym terminie. Analiza postanowień art. 13 ust. 1 i 2 U.d.i.p. wskazuje, że stanowią one lex specialis w stosunku do przepisów ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) kształtujących terminy załatwiania spraw (art. 35 i 36 K.p.a.). Przepis art. 13 U.d.i.p. ustanawia zasadę udostępniania informacji publicznej na wniosek bez zbędnej zwłoki, jednak nie później niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku. Określony w art. 13 ust. 1 U.d.i.p. 14-dniowy termin na udzielenie informacji publicznej ma charakter instrukcyjny. Jego upływ nie rodzi za sobą żadnych materialnoprawnych konsekwencji, a jedynie umożliwia wniesienie środków mających na celu zdyscyplinowanie podmiotów zobowiązanych do udostępnienia informacji publicznych, które pozostają w stanie bezczynności. Zgodnie z przepisem art. 13 ust. 2 U.d.i.p. wydłużenie 14-dniowego terminu może nastąpić w przypadku braku możliwości udzielenia informacji publicznej. Podmiot udostępniający jest jednak zobligowany do powiadomienia wnioskodawcy przed upływem tych 14 dni o powodach opóźnienia oraz do wyznaczenia dodatkowego terminu udostępnienia informacji. Ustawa nie wskazuje, jakie powody opóźnienia są dopuszczalne w świetle art. 13 ust. 1 U.d.i.p. Przyjąć należy, że podmiot udostępniający informację publiczną nie może w sposób dowolny uzasadniać niedotrzymania terminu określonego w art. 13 ust. 1 U.d.i.p. W grę mogą wchodzić jedynie takie powody, które są bezpośrednio związane z opóźnieniem w udostępnieniu konkretnej informacji publicznej. Konstrukcja tej regulacji jest analogiczna do postanowień z art. 36 K.p.a., przy czym w art. 13 ust. 2 U.d.i.p. wskazany jest nieprzekraczalny termin 2 miesięcy na udzielenie informacji publicznej. Termin ten ma charakter instrukcyjny. Od milczenia organu trzeba odróżnić sytuację, w której odpowiada on na wniosek o udostępnienie informacji publicznej wskazując formę, sposób i termin udostępnienia żądanych informacji. Zatem jakikolwiek przejaw działania ze strony podmiotu zobowiązanego w sprawie o udostępnienie informacji publicznej wyklucza zarzut bezczynności (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 września 2012 r., sygn. akt I OSK 1135/12, publ.: LEX nr 1260046). Przenosząc powyższe uwagi na stan niniejszej sprawy wskazać należy, że wnioskiem z dnia 17 czerwca 2014r. skarżący wystąpił do Zarządu Transportu Miejskiego o udostępnienie informacji publicznej poprzez przesłanie określonych dokumentów . W odpowiedzi na wniosek organ pismem z dnia 25 czerwca 2014r., a więc z zachowaniem 14-dniowego terminu, o którym mowa w art. 13 ust. 1 U.d.i.p., poinformował skarżącego, że wniosek zostanie rozpatrzony nie później niż do 16 sierpnia 2014r. i podał przyczyny opóźnienia. Z powyższego wynika, że wniosek skarżącego nie spotkał się z "milczeniem" organu, lecz z konkretną reakcją z jego strony. Organ, korzystając z uprawnienia przewidzianego w art. 13 ust. 2 U.d.i.p., przedłużył termin rozpoznania wniosku wskazując jednocześnie powody opóźnienia w jego rozpoznaniu. Powody te, w ocenie Sądu, znajdują racjonalne uzasadnienie w okolicznościach niniejszej sprawy. Zwrócić bowiem należy uwagę, iż oprócz zakresu żądanej informacji, istniała również konieczność dokonania analizy wymaganej przez skarżącego dokumentacji pod względem wystąpienia ewentualnych danych wrażliwych, co wiązało się z dodatkową pracą organu w przygotowaniu udostępnionych informacji. Z tych względów nie można zgodzić się z zarzutem skargi, że przedłużenie terminu jest nieuzasadnione. Organ wskazał przyczyny opóźnienia w realizacji wniosku, które w ocenie Sądu, w opisanych wyżej okolicznościach, należy uznać za usprawiedliwione. Informacja została przesłana skarżącemu w dniu 14 sierpnia 2014r., a więc przed upływem dwumiesięcznego terminu wynikającego z art. 13 ust.2 u.d.i.p. W niniejszej sprawie organ nie był zatem bezczynny, albowiem udostępnił skarżącemu informację publiczną, o którą wnosił, zachowując terminy instrukcyjne wynikające z przepisów art.13 ust.1 i 2 u.d.i.p. Na gruncie ustawy o dostępie do informacji publicznej z bezprzedmiotowością postępowania administracyjnego, o której mowa w pkt 3 art.161 § 1 kpa mamy do czynienia wtedy, kiedy żądana informacja zostanie udostępniona już po wniesieniu skargi do sądu. Odpada wtedy możliwość zobowiązania organu do dokonania czynności, o której mowa w przepisie art.149 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Skoro w niniejszej sprawie organ udostępnił wnioskowane informacje w dniu 14 sierpnia 2014r., a zatem przed wniesieniem skargi (data jej wniesienia to 27 sierpnia 2014r.), to w tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 151 P.p.s.a. oddalił skargę.