II OSK 802/15
PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2015-04-21
Skład orzekający: Grzegorz Czerwiński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postanowienie o odrzuceniu skargi z powodu nieuzupełnienia braków formalnych (niezłożenia wymaganej liczby odpisów skargi) jest prawidłowe, jeśli skarżący twierdzi, że nie otrzymał wezwania do uzupełnienia tych braków, mimo że otrzymał wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego i uiścił go?Ratio decidendi
Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ Sąd I instancji, wydając postanowienie o odrzuceniu skargi, miał uzasadnione przekonanie, że skarżący otrzymali wezwanie do uzupełnienia braków formalnych (w tym złożenia wymaganej liczby odpisów skargi) i nie uczynili zadość temu obowiązkowi. Fakt uiszczenia wpisu sądowego nie zwalniał z obowiązku złożenia odpisów. Sąd I instancji był uprawniony do odrzucenia skargi na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 P.p.s.a.Stan faktyczny
Skarżący S. K. i S. K. wnieśli skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Poznaniu w przedmiocie warunków zabudowy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu odrzucił ich skargę, ponieważ nie uzupełnili oni braków formalnych w postaci nadesłania wymaganej liczby odpisów skargi, mimo wezwania do tego pod rygorem odrzucenia. Skarżący wnieśli skargę kasacyjną, zarzucając naruszenie przepisów postępowania, w tym twierdząc, że nie otrzymali wezwania do złożenia odpisów skargi.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną.Pełny tekst orzeczenia
II OSK 802/15 POSTANOWIENIE Dnia 21 kwietnia 2015 r. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Grzegorz Czerwiński po rozpoznaniu w dniu 21 kwietnia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej S. K. i S. K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 23 października 2014 r., sygn. akt II SA/Po 997/14 w zakresie odrzucenia skargi w sprawie ze skargi S. K. i S. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Poznaniu z dnia [...] maja 2014 r., Nr [...] w przedmiocie warunków zabudowy postanawia: oddalić skargę kasacyjną
II OSK 802/15
UZASADNIENIE
Postanowieniem z dnia 23 października 2014 r. sygn. akt II SA/Po 997/14 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu odrzucił skargę S. K. i S. K. (dalej jako skarżący) na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Poznaniu z dnia [...] maja 2014 r., Nr [...] w przedmiocie warunków zabudowy.
W uzasadnieniu postanowienia Sąd I instancji wskazał, że zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału II z dnia 2 września 2014 r. skarżący zostali wezwani do usunięcia braków formalnych skargi w terminie 7 dni pod rygorem jej odrzucenia poprzez nadesłanie 7 odpisów skargi poświadczonych za zgodność z oryginałem lub własnoręcznie podpisanych (art. 58 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. - zwanej dalej "P.p.s.a.") (k. 1 akt sądowych). Drugim zarządzeniem z dnia 2 września 2014 r., Przewodniczący Wydziału wezwał skarżących do uiszczenia wpisu sądowego (k. 3 akt sądowych). Oba zarządzenia doręczono skarżącym dnia 11 września 2014 r. (k. 21 i 22 akt sądowych).
W wymaganym terminie tj. w dniu 15 września 2014 r. skarżący uiścili na rachunek Sądu wpis, jednakże nie nadesłali wymaganych odpisów skargi.
Sąd wskazał na konieczność stosowania rygoru odrzucenia skargi w każdym przypadku nieuzupełnienia w terminie braków formalnych skargi przywołując stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażone w uchwale z dnia 18 grudnia 2013 r., I OPS 13/13 (ONSAiWSA z 2014 r. nr 3, poz. 39 oraz orzeczenia.nsa.gov.pl), gdzie w sposób jednoznaczny stwierdzono, że "Niedołączenie przez skarżącego wymaganej liczby odpisów skargi i odpisów załączników, zgodnie z art. 47 § 1 P.p.s.a., jest brakiem formalnym skargi, o którym mowa w art. 49 § 1 w związku z art. 57 § 1 P.p.s.a., uniemożliwiającym nadanie skardze prawidłowego biegu, który nie może być usunięty przez sporządzenie odpisów skargi przez sąd".
W sytuacji kiedy skarżący nie nadesłali w wymaganym terminie 7 odpisów skargi Sąd I instancji na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 w zw. z art. 58 § 3 P.p.s.a. postanowił odrzucić ich skargę.
Skarżący reprezentowani przez adwokata A. J. w dniu [...] listopada 2014 r. wnieśli skargę kasacyjną na powyższe postanowienie zaskarżając je w całości i domagając się jego uchylenia oraz przekazania sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Poznaniu oraz zasądzenia na rzecz skarżącego kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego według norm przepisanych.
Pełnomocnik skarżących w trybie art. 174 pkt 2 P.p.s.a., zarzucił skarżonemu orzeczeniu Sądu I instancji naruszenie przepisów postępowania w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, tj. art. 49 § 1 P.p.s.a. oraz art. 58 § 1 pkt 3 P.p.s.a., polegające na odrzuceniu skargi z uwagi na nieuzupełnienie wskazanych braków formalnych, podczas gdy skarżący zastosowali się do doręczonego zarządzenia Przewodniczącego Wydziału z dnia 2 września 2014 r. o treści wzywającej do uiszczenia wpisu sądowego w kwocie 500 zł, natomiast nie zostało im doręczone wezwanie do uzupełnienia innych braków formalnych w postaci 7 odpisów skarg, co w konsekwencji zamknęło skarżącym drogę sadową do merytorycznego rozpatrzenia przez Sąd wniesionej skargi.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej pełnomocnik skarżących twierdzi, że przesyłka zawierająca zarządzenia Przewodniczącego Wydziału z dnia 2 września 2014 r. w istocie nie zawierała zarządzenia z dnia 2 września 2014 r. wzywającego do usunięcia innych braków formalnych skargi poprzez nadesłanie w terminie 7 dni od jego doręczenia 7 odpisów skargi pod rygorem odrzucenia skargi na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 P.p.s.a. Wskazał, że skarżący w związku z otrzymanymi w dniu 11 września 2014 r. pismami w dniu [...] października 2015 r. (powinno być [...] września 2014 r.) w kasie WSA w Poznaniu dokonali wpłaty tytułem wpisu sądowego od skargi – zgodnie z otrzymanym zarządzeniem – kwoty 500 zł.
Podkreślono, że ustalenia Sądu I instancji są błędne bowiem doręczenie skarżącym wezwania w kwestii uzupełnienia braków formalnych w postaci nadesłania 7 egzemplarzy odpisów skargi nie miało miejsca. Zatem skarżący dokonując opłaty wpisu w kwocie 500 zł postąpili zgodnie z otrzymanym zarządzeniem i wypełnili swoje obowiązki procesowe co powinno wywołać skutek określony w art. 49 § 3 P.p.s.a.
Dalej pełnomocnik wskazał, że poprzez niedoręczenie skarżącym przez Sąd wszystkich wezwań i zarządzeń Przewodniczącego, a zatem pozbawienie ich możliwości uzupełnienia braków formalnych, które miały miejsce – uniemożliwiono skarżącym merytoryczne rozpoznanie wniesionej przez nich skargi.
Jednocześnie ze skargą kasacyjną pełnomocnik skarżących złożył wniosek o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi w postaci złożenia 7 odpisów skargi, do którego dołączone zostały brakujące odpisy skargi. W wyniku rozpoznania powyższego wniosku WSA w Poznaniu postanowieniem z dnia 20 listopada 2014 r. przywrócił skarżącym termin do uzupełnienia braków formalnych skargi. Sąd rozstrzygnięcie to uzasadnił tym, że skarżący uprawdopodobnili brak winy w uchybieniu terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi poprzez swoje stanowcze twierdzenia powiązane z faktem uiszczenia wpisu zgodnie z przekazanym im wezwaniem. Sąd ten stwierdził także, że brak jest dowodu, który podważałby twierdzenia skarżących o niezamieszczeniu w przesyłce sądowej wezwania do nadesłania 7 odpisów skargi.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie.
Na wstępie należy wskazać, że Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę tylko w granicach skargi kasacyjnej (art. 183 § 1 P.p.s.a.), z urzędu biorąc pod uwagę jedynie nieważność postępowania, co oznacza związanie przytoczonymi w skardze kasacyjnymi jej podstawami, określonymi w art. 174 P.p.s.a. Nadto, zgodnie z treścią art. 184 P.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny oddala skargę kasacyjną, jeżeli zaskarżone orzeczenie mimo błędnego uzasadnienia odpowiada prawu.
NSA stosownie do treści art. 182 § 1 P.p.s.a. może rozpoznać skargę kasacyjną od postanowienia wojewódzkiego sądu administracyjnego kończącego postępowanie w sprawie na posiedzeniu niejawnym. NSA orzeka wówczas w składzie jednego sędziego (§ 3).
Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, zarzuty będące podstawą rozpoznawanej skargi kasacyjnej nie uzasadniają uchylenia zaskarżonego wyroku.
Zgodnie z art. 49 § 1 P.p.s.a. jeżeli pismo strony nie może otrzymać prawidłowego biegu wskutek niezachowania warunków formalnych, przewodniczący wzywa stronę o jego uzupełnienie lub poprawienie w terminie siedmiu dni pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania, chyba że ustawa stanowi inaczej.
W myśl art. 58 § 1 pkt 3 P.p.s.a. Sąd odrzuca skargę gdy nie uzupełniono w wyznaczonym terminie braków formalnych skargi. Sąd odrzuca skargę postanowieniem. Odrzucenie skargi może nastąpić na posiedzeniu niejawnym (§ 3).
Mając na uwadze powyższe regulacje należy wyjaśnić, że przedmiotem postępowania kasacyjnego jest ocena legalności (zgodności z prawem) orzeczenia wydanego przez Sąd I instancji. NSA w ramach zarzutów skargi kasacyjnej bada, czy wydane przez Sąd I instancji orzeczenie nie narusza przepisów prawa materialnego oraz prawa procesowego. Z urzędu zaś weryfikuje, czy nie zachodzi nieważność postępowania.
Oczywiście ocena ta przeprowadzana jest w określonym stanie faktycznym ustalonym przez Sąd I instancji w oparciu o dane zawarte w aktach sprawy.
Jak wynika ze stanu faktycznego niniejszej sprawy Przewodniczący Wydziału II prawidłowo ustalił, że do skargi skarżących nie zostały dołączone w odpowiedniej ilości jej odpisy, oraz że nie została ona opłacona – zarządzenie z 2 września 2014 r. (k. 1 i 3). Tym samym konieczne stało się w oparciu o art. 49 § 1 P.p.s.a. wezwanie strony do uzupełnienia stwierdzonych braków w ustalonym do tego terminie pod rygorem z art. 58 § 1 pkt 3 P.p.s.a tj. odrzucenia skargi. Pisma tej treści zostały skierowane do skarżących (k. 15 i 17 oraz k. 18 i 20). Odebrane zostały w dniu 11 września 2014 r. (zpo k. 21 i 22). W wykonaniu ww. wezwań skarżący dokonali w dniu [...] września 2014 r. wpłaty wpisu sądowego do skargi w kwocie 500 zł (k. 23), natomiast do dnia [...] września 2014 r. (ostateczny termin wskazany w wezwaniu) bez odpowiedzi pozostał obowiązek nadesłania 7 odpisów skargi. Sąd poczynił także ustalenia, czy na pewno żadna korespondencja w tej sprawie nie zalega w Biurze Podawczym Sądu, o czym świadczy notatka służbowa z dnia 15 września 2014 r. (k. 25).
W odniesieniu do kwestii skutków prawnych niedołączenia do skargi jej odpisów oraz nieuzupełnienia takiego braku formalnego w przepisanym do dokonania tej czynności terminie wypowiedział się Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale z 18 grudnia 2013 r. sygn. I OPS 13/13, ONSAiWSA 2014/3/29, przyjmując, że niedołączenie przez skarżącego wymaganej liczby odpisów skargi i odpisów załączników zgodnie z art. 47 § 1 p.p.s.a., jest brakiem formalnym skargi, o którym mowa w art. 49 § 1 w związku z art. 57 § 1 p.p.s.a., uniemożliwiającym nadanie skardze prawidłowego biegu, który nie może być usunięty przez sporządzenie odpisów skargi przez sąd.
Mając na uwadze wymóg przypisania wskazanym wyżej przepisom takiego sposobu ich rozumienia, jakie wynika z przywołanego orzeczenia Sądu, nie budzi wątpliwości NSA pod kątem poprawności stanowisko Sądu I instancji zajęte w zaskarżonym postanowieniu, jeżeli skutek odrzucenia skargi wiązało ono z niespornym niezastosowaniem się przez stronę do obowiązku nadesłania brakującego odpisu skargi.
W przywołanych powyżej okolicznościach sprawy Sąd I instancji nie miał podstaw faktycznych i prawnych, by wydać orzeczenie innej treści niż zaskarżone postanowienie o odrzuceniu skargi z uwagi na nieuzupełnienie braków formalnych w wyznaczonym do tego terminie. Tym samym należy stwierdzić, że orzeczenie to było prawidłowe.
NSA stwierdza, że okoliczność podnoszona w skardze kasacyjnej, iż wezwanie wzywające do nadesłania 7 odpisów skargi prawdopodobnie nie zostało doręczone skarżącym nie czyni wadliwym zaskarżonego postanowienia z dnia 23 października 2014 r. Sąd nie miał żadnych podstaw wówczas sądzić (prawidłowo doręczone pisma), że wezwanie to nie dotarło do skarżących. Przekonanie to potwierdziła okoliczność uiszczenia wpisu we wskazanym terminie. Sąd I instancji będąc w uzasadnionym przeświadczeniu, że oba wezwania dotarły do stron, a wykonały one tylko jedno z nich, musiał postąpić zgodnie z przepisami P.p.s.a. i odrzucić skargę na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 P.p.s.a.
Zarzut skargi kasacyjnej, sprowadzający się do tego, iż Sąd wydając postanowienie o odrzuceniu skargi nie wziął pod uwagę okoliczności, która nie była mu znana w chwili wydawania orzeczenia (brak przesłania wezwania o dostarczenie 7 odpisów skargi w przesłanej korespondencji), naruszył art. 49 § 1 w zw. z art. 58 § 1 pkt 3 P.p.s.a., jest niezasadny. Ponadto zauważyć trzeba, że pełnomocnik skarżących stawiając ów zarzut nie uprawdopodobnił w jakikolwiek sposób, że wezwanie do nadesłania odpisów nie zostało doręczone. Z faktu, że skarżący wykonali jeden z ciążących na nich obowiązków nie wynika, że wykonaliby też pozostałe obowiązki. Wystarczy, że skarżący uznali dokonanie wpisu za obowiązek istotny a doręczenie odpisów pominęli uznając, że nie ma to większego znaczenia dla sprawy.
Jak wynika z akt sprawy Sąd I instancji uznał jednak wagę podnoszonego w skardze kasacyjnej zarzutu. Świadczy o tym fakt przywrócenia skarżącym terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi w postanowieniu z dnia 20 listopada 2014 r. (k. 79), na podstawie wniosku, którego argumentacja była zbieżna z zarzutem sformułowanym w skardze kasacyjnej.
Podsumowując NSA stwierdza, że zaskarżone postanowienie odpowiada prawu. Sformułowany w skardze kasacyjnej zarzut nie mógł odnieść zamierzonego skutku albowiem, w ocenie NSA, Sąd I instancji, wydając postanowienie o odrzuceniu skargi, nie miał podstaw by sądzić, że doręczenie skarżącym wezwania do nadesłania 7 odpisów skargi nie nastąpiło. Zatem Sąd ten był uprawniony do odrzucenia skargi na podstawie art. 49 § 1 P.p.s.a. w zw. z art. 58 § 1 pkt 3 P.p.s.a.
Mając powyższe na względzie, uznając podniesione w skardze kasacyjnej zarzuty za niezasadne, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 182 § 1 i 3 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło