II SA/Wa 1566/14

WyrokWSA w Warszawie2014-12-02

Skład orzekający: Joanna Kube, Ewa Grochowska – Jung, Andrzej Góraj

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej może odmówić udostępnienia sądowi dokumentów niezbędnych do weryfikacji legalności wydanego postanowienia, powołując się na przepisy dotyczące ochrony informacji niejawnych, jeśli skarżący nie był przedmiotem czynności operacyjno-rozpoznawczych?
Ratio decidendi
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżone postanowienie i poprzedzające je postanowienie organu, stwierdzając, że organ administracji publicznej nie może odmówić udostępnienia sądowi dokumentów niezbędnych do weryfikacji legalności wydanego postanowienia, powołując się na przepisy dotyczące ochrony informacji niejawnych, jeśli skarżący nie był przedmiotem czynności operacyjno-rozpoznawczych ani nie udzielał pomocy organowi. Odmowa udostępnienia dokumentów uniemożliwiła sądowi wykonanie wytycznych Naczelnego Sądu Administracyjnego i zweryfikowanie poprawności wydanego postanowienia.
Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o wydanie zaświadczenia potwierdzającego służbę w warunkach szczególnie zagrażających życiu lub zdrowiu. Organ wydał zaświadczenie częściowo i odmówił wydania go za inne okresy. Po odmowie ponownego rozpoznania sprawy przez Szefa ABW, skarżący wniósł skargę, która została oddalona przez WSA. NSA uchylił wyrok WSA i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, wskazując na potrzebę wyjaśnienia rozbieżności w ocenie służby w różnych okresach. WSA wezwał organ do nadesłania dokumentów, jednak organ odmówił ich udostępnienia, powołując się na ustawę o ABW.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie, stwierdził, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu w całości, i zasądził od Szefa Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA – Joanna Kube Sędzia WSA – Ewa Grochowska – Jung Sędzia WSA – Andrzej Góraj (sprawozdawca) Protokolant – specjalista Marek Kozłowski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 grudnia 2014 r. sprawy ze skargi J. K. na postanowienie Szefa Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego z dnia [...] listopada 2012 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia 1. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie z dnia [...] lipca 2012 r.; 2. stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu w całości; 3. zasądza od Szefa Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego na rzecz skarżącego J. K. kwotę 240 (słownie: dwieście czterdzieści) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania. Postępowanie w sprawie zostało zainicjowane wnioskiem J. K. o wydanie zaświadczenia potwierdzającego pełnienie przez niego służby w latach 1995 – 2012 w warunkach szczególnie zagrażających życiu lub zdrowiu, uzasadniających podwyższenie emerytury. Dyrektor Biura Kadr ABW wydał stronie zaświadczenie dotyczące części zakreślonego we wniosku okresu i postanowieniem z [...] lipca 2012r. odmówił wydania zaświadczenia żądanej treści za okres : 1. od [...].11.2000r. do [...].01.2004 r. 2. od [...].04.2008r. do [...].10.2008 r. 3. od [...].01.2010r. do [...].01.2011 r. Od powyższego postanowienia strona złożyła wniosek o ponowne rozpoznanie sprawy w którego wyniku Szef ABW postanowieniem z [...] listopada 2012 r. utrzymał w mocy postanowienie z [...] lipca 2012 r. Rozpoznając sprawę wskutek wniesionej przez stronę skargi, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 27 marca 2013 r. oddalił ją. Następnie badając sprawę wskutek wniesienia skargi kasacyjnej, Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z 8 sierpnia 2014 r. uchylił wyrok Sądu pierwszej instancji przekazując mu sprawę do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu wyroku Naczelny Sąd Administracyjny przesądził, że brak jest dokumentacji poświadczającej, że w czasie służby w Centralnym Ośrodku Szkolenia UOP a następnie ABW skarżący podejmował działania o jakich mowa w par. 4 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z 4 maja 2005 r. Inaczej zaś w ocenie NSA należało ocenić okres służby skarżącego w Departamencie Zabezpieczenia Technicznego ABW. W ocenie Sądu drugiej instancji wątpliwości co do rzeczywistego stanu sprawy budzą dokumenty odnoszące się do służby w okresie od [...].04.2008 r. do [...].10.2008 r. i od [...].01.2010 r. do [...].01.2011 r. Stąd więc zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego celowym wydało się ustalenie, w oparciu o jakie dokumenty wydano zaświadczenie z [...] czerwca 2012 r. przeanalizowanie ich treści oraz wyjaśnienie przyczyn, dla których służba w tej samej jednostce organizacyjnej ABW i na tym samym stanowisku służbowym, w różnych okresach czasu, została potraktowana odmiennie. Starając się zrealizować wytyczne Naczelnego Sądu Administracyjnego tut. Sąd zarządzeniem z 15 września 2014r. wezwał organ do nadesłania akt osobowych skarżącego, oraz do uzupełnienia akt administracyjnych poprzez nadesłanie oryginału lub kserokopii poświadczonej za zgodność z oryginałem dokumentów, w oparciu o które wydano zaświadczenie z dnia [...] czerwca 2012 r. W reakcji na powyższe zarządzenie pismem z [...] października 2014 r. organ odmówił udostępnienia Sądowi żądanych dokumentów powołując się na normę art. 39 ust. 3 ustawy o Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z treścią przepisu art.1 par. 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr.153, poz.1269 z późn. zm.) Sąd Administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem skarżonej decyzji administracyjnej. Jest więc to kontrola legalności rozstrzygnięcia zapadłego w postępowaniu administracyjnym, z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i procesowym. Oceniając przedmiotowe postanowienie według powyższych kryteriów, uznać należy, iż powinno zostać wyeliminowane z obrotu prawnego jako wadliwe. Na obecnym etapie postępowania, jego istota sprowadzała się do wykonania zaleceń Naczelnego Sądu Administracyjnego zawartych w wyroku uchylającym poprzednie rozstrzygnięcie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Zgodnie bowiem z regulacją zawartą w przepisie art.190 p.p.s.a. Sąd, któremu sprawa została przekazana , związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. W świetle powyższego podnieść należy, iż Sąd II instancji w uzasadnieniu swojego wyroku zawarł wytyczne, nakazując ustalenie, w oparciu o jakie dokumenty wydano zaświadczenie z dnia [...] czerwca 2012r. przeanalizowanie ich treści oraz wyjaśnienie przyczyn, dla których służba w tej samej jednostce organizacyjnej ABW i na tym samym stanowisku służbowym, w różnych okresach czasu, została potraktowana odmiennie. Tut. Sąd starając się wykonać zalecenia Sądu drugiej instancji zażądał od organu dokumentów, o jakich wspomniał NSA. Organ odmówi jednak ich udostępnienia, pozbawiając tym samym tut. Sąd możliwości weryfikacji poprawności wydania skarżonego postanowienia, oraz uniemożliwił wykonanie wytycznych Naczelnego Sądu Administracyjnego. Wobec powyższego, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zmuszony został do wyeliminowania z obrotu prawnego kwestionowanych postanowień. Nie mógł bowiem ich zweryfikować wobec obstrukcji organu. Na marginesie podkreślić należy, iż organ odmawiając załączenia do akt administracyjnych żądanych dokumentów nie udowodnił ani nawet nie starał się uprawdopodobnić tezy, że żądana dokumentacja jest tożsama z tą o jakiej mowa w art.39 ust.3 ustawy o ABW. Dokonanie takich wyjaśnień przez organ jawi się zaś jako konieczne, zwłaszcza zestawiając ze sobą zakres żądania tut. Sądu i zakres przedmiotowy powołanego przez organ przepisu, a dotyczącego informacji o osobie, jeśli zostały uzyskane w toku czynności operacyjno-rozpoznawczych czy też o osobie udzielającej pomocy organowi. Z akt sprawy nie wynika zaś aby wobec strony były prowadzone czynności operacyjno-rozpoznawcze. Nadto, skarżący będąc funkcjonariuszem ABW nie mógł być utożsamiany z osobą udzielającą pomocy organowi o jakiej mowa w przedmiotowej regulacji prawnej. W tym stanie sprawy, wobec dokonania przez Naczelny Sąd Administracyjny wykładni prawnej przepisów leżących u podstaw wydania skarżonego postanowienia i oceny stanu faktycznego sprawy, oraz wobec związania tą wykładnią, tut. Sąd był zobligowany do tego, aby wyeliminować skarżone postanowienie z obrotu prawnego. Organ administracji będzie zaś zobligowany do tego, aby zrealizować wskazania zawarte w w/przytoczonym wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego. Stąd więc, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł jak w sentencji wyroku na podstawie art. 145 par. 1 pkt 1c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 z późn. zm.).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło