II SAB/Rz 93/14

WyrokWSA w Rzeszowie2014-12-03

Skład orzekający: Joanna Zdrzałka, Magdalena Józefczyk, Paweł Zaborniak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej dopuścił się bezczynności w przedmiocie udzielenia informacji publicznej dziennikarzowi, który nie przedstawił legitymacji dziennikarskiej ani upoważnienia redakcji?
Ratio decidendi
Organ administracji publicznej nie dopuścił się bezczynności, ponieważ miał prawo żądać od wnioskodawcy przedstawienia legitymacji dziennikarskiej i upoważnienia redakcji, co jest niezbędne do potwierdzenia statusu dziennikarza i jego prawa do uzyskania informacji publicznej na podstawie przepisów Prawa prasowego. Brak reakcji wnioskodawcy na to żądanie uniemożliwił organowi udzielenie odpowiedzi.
Stan faktyczny
Dziennikarz K. M. wystąpił do Zarządu Okręgowego Polskiego Związku Łowieckiego (ZO PZŁ) o udzielenie informacji publicznej dotyczącej m.in. danych przewodniczącego ZO PZŁ. ZO PZŁ, nie znając dziennikarza, zwrócił się do redaktora naczelnego gazety o przesłanie kopii legitymacji dziennikarskiej K. M. oraz jego upoważnienia. Redaktor naczelny złożył skargę na bezczynność ZO PZŁ. Sąd uznał, że ZO PZŁ nie dopuścił się bezczynności, ponieważ miał prawo żądać potwierdzenia statusu dziennikarza.
Rozstrzygnięcie
Skargę oddalono.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący WSA Joanna Zdrzałka Sędziowie WSA Magdalena Józefczyk WSA Paweł Zaborniak /spr./ Protokolant Sylwia Pacześniak po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 3 grudnia 2014 r. sprawy ze skargi P. G. redaktora naczelnego dziennika "[...]" na bezczynność Zarządu Okręgowego Polskiego Związku Łowieckiego [...] w przedmiocie udzielenia informacji publicznej -skargę oddala- Przedmiotem skargi P. G. - redaktora naczelnego dziennika "[...]" jest bezczynność Zarządu Okręgowego Polskiego Związku Łowieckiego [...] dotycząca udzielenia informacji prasowej. W oparciu o przesłane do Sądu dokumenty: ustalono, że pismem z 1 sierpnia 2014 r. K. M. informując o tym, że jest dziennikarzem dziennika "[...]" wystąpił do Zarządu Okręgowego Polskiego Związku Łowieckiego [...] (zwany dalej ZO PZŁ) o udzielenie informacji przez odpowiedź na następujące pytania: 1. Kto jest obecnie przewodniczącym ZO PZŁ i od jakiego dnia zajmuje tę funkcję, licząc od pierwszej jego kadencji na tym stanowisku ? 2. Ile dni przewodniczący ZO PZŁ przebywał na urlopie wypoczynkowym, urlopie bezpłatnym lub okolicznościowym w roku 2013 ? 3. Ile dni przewodniczący ZO PZŁ przebywał na zwolnieniu lekarskim (w tym urlop zdrowotny, sanatorium, etc.) w roku 2013 ? 4. Ile dni przewodniczący ZO PZŁ przebywał na delegacjach służbowych w roku 2013 ? 5. Jakie sumarycznie koszty delegacji służbowych poniósł Polski Związek Łowiecki z tytułu delegacji służbowych przewodniczącego ZO PZŁ w 2013 r. ? Reagując na powyższy wniosek Przewodniczący ZO PZŁ pismem z 19 sierpnia 2014 r., nr L.dz.[...], zwrócił się do P. G. - redaktora naczelnego dziennika "[...]" o przesłanie kopii legitymacji dziennikarskiej K. M. oraz upoważnienia, na które się powołał. W skardze sporządzonej 15 września 2014 r. P. G. - redaktor naczelny dziennika "[...]", reprezentowany przez radcę prawnego zarzucił Zarządowi Okręgowemu Polskiego Związku Łowieckiego [...] bezczynność w sprawie udzielenia informacji prasowej, formułując wniosek o: 1) zobowiązanie ZO PZW do udzielania informacji zgodnie z wnioskiem z 1 sierpnia 2014 r. w ciągu 3 dni, 3) zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego oraz opłaty skarbowej od pełnomocnictwa według norm przepisanych. Skarżący zarzucił naruszenie art. 4 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej przez bezczynność w udzieleniu informacji publicznej prasie. W uzasadnieniu skarżący podniósł, że przedmiotowy wniosek z 1 sierpnia 2014 r. dotyczący udzielenia informacji publicznej o charakterze publicznym i skierowany do podmiotu wykonującego zadania publiczne, mimo, że pochodził od przedstawiciela prasy, podlegał rozpatrzeniu w trybie przepisów o dostępie do informacji publicznej. W ocenie skarżącego ZO PZŁ nie udostępnił żądanej informacji, co stanowi bezczynność. W odpowiedzi na skargę Zarząd Okręgowy Polskiego Związku Łowieckiego [...] wniósł o jej oddalenie w całości i podkreślił, że pierwszy raz słyszy o osobie K. M., wskazując, że jest on dla Zarządu osobą nieznaną. Nie dysponuje też żadną inną formą potwierdzenia, że ww. osoba jest dziennikarzem albo posiada upoważnienie redakcji. Zdaniem organu do momentu potwierdzenia przez dziennik "[...]", brak jest możliwości udzielenia informacji prasowej K. M. Organ poddał w wątpliwość kwestię, czy wnioskodawca żąda udzielenia informacji prasowej, czy publicznej. Zwrócił uwagę, że ww. wystąpił w imieniu określonego podmiotu przy czym nie załączył żadnego dokumentu uwiarygodniającego, że ma on umocowanie do działania w jego imieniu. Dlatego organ wezwał do przedłożenia upoważnienia, które do dnia wniesienia skargi pozostało bez odpowiedzi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie, zważył co następuje: Skarga w niniejszej sprawie okazała się niezasadna, co spowodowało konieczność jej oddalenia. Istota sądowej kontroli administracji publicznej sprowadza się do ustalenia czy w określonym przypadku, jej organy dopuściły się kwalifikowanych naruszeń prawa. Sąd administracyjny sprawuje swą kontrolę pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej – art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.). Zakres tej kontroli wyznacza przepis art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.; zwana dalej p.p.s.a.). Należy dodać, że Sąd rozstrzyga w granicach sprawy nie będąc przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W pierwszej kolejności należy wyjaśnić, iż na mocy art. 13 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz.U. z 2014 r. poz. 782 zwana dalej u.d.i.p.), udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku. W świetle ugruntowanego stanowiska Sądów Administracyjnych pozostawanie w bezczynności przez podmiot obowiązany do udostępnienia informacji publicznej w rozumieniu ustawy, oznacza niepodjęcie przez ten podmiot, w terminie wskazanym w wyżej przytoczonym przepisie stosownych czynności. Do tych czynności należy albo udostępnienie informacji co odbywa się w drodze czynności materialno – technicznej, albo też wydanie decyzji o odmowie jej udzielenia lub decyzji o umorzeniu postępowania (zob. wyrok WSA w Krakowie z dnia 25 października 2012 r., sygn. akt II SAB/Kr 122/12). Na równi z niepodjęciem tego rodzaju czynności orzecznictwo traktuje przedstawienie informacji innej niż ta, której oczekuje wnioskodawca, informacji niepełnej lub też nieadekwatnej do treści wniosku, co może powodować uzasadnione wątpliwości adresata odpowiedzi co do tego, czy organ w ogóle udzielił odpowiedzi na jego wniosek (zob. wyrok WSA w Szczecinie z dnia 10 stycznia 2013 r., sygn. akt II SAB/Sz 51/12). Udostępnienie informacji jest czynnością materialno-techniczną, podobnie jak poinformowanie wnioskodawcy, że podmiot, do którego skierował on żądanie, nie posiada informacji wskazanej we wniosku lub, że została ona udostępniona w Biuletynie Informacji Publicznej (zob. wyrok WSA w Gliwicach z 2 lutego 2004 r., o sygn. II SA/Ka 2502/05, niepubl.). Niepodjęcie tej czynności w terminie 14 dni od dnia wpływu wniosku uzasadnia ocenę zachowania organu w kategorii bezczynności. Bezczynność organu, czyli niekorzystanie z kompetencji, którą ze względu na zaistnienie wymaganych przez prawo okoliczności organ jest obowiązany wykorzystać, stanowi specyficzny przejaw nielegalności zachowań administracji publicznej (por. M. Miłosz, Bezczynność organu administracji publicznej w postępowaniu administracyjnym, Warszawa 2012 r., s. 92 i nast.). Stwierdzenie stanu bezczynności zobowiązuje sąd administracyjny do zastosowania art. 149 § 1 p.p.s.a. Stosownie do tej regulacji, sąd uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4a p.p.s.a., zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub interpretacji lub dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. P. G. – redaktor naczelny dziennika "[...]", niesłusznie zarzuca Zarządowi Okręgowemu Polskiego Związku Łowieckiego bezczynność w przedmiocie udzielenia informacji publicznej. Nie podlega kwestii, iż Organy Polskiego Związku Łowieckiego są organami administracji publicznej, przez co z mocy przepisów u.d.i.p., obowiązane są do jej stosowania, w tym również w odniesieniu do wniosków składanych przez przedstawicieli prasy. Kwestia ta nie pozostaje sporna pomiędzy stronami a o publicznym charakterze działalności Związku przekonuje m.in. powołane przez stronę skarżącą orzecznictwo sądów administracyjnych, np. wyrok NSA z dnia 5 kwietnia 2013 r., o sygn. akt I OSK 89/13. Jeżeli więc dziennikarz żąda od organu dostępu do informacji publicznej, to na podstawie art. 3a ustawy z dnia 26 stycznia 1984 r. – Prawo prasowe (Dz.U. z 1984 r. nr 5, poz. 24 ze zm.; zwana dalej u.P.p.), stosować należy względem tego wniosku tryb udostępniania informacji publicznej określony w regulacjach u.d.i.p. Wypada przyznać rację stronie skarżącej, iż o tym trybie decyduje przede wszystkim charakter informacji oraz cechy podmiotu, który nią dysponuje. Prowadzi to do konkluzji, że art. 4 u.P.p. może mieć zastosowanie wyłącznie względem przedsiębiorcy i podmiotów niezaliczonych do sektora finansów publicznych oraz niedziałające w celu osiągnięcia zysku w zakresie informacji niebędącej informacją publiczną. Sąd podziela stanowisko Zarządu Okręgowego PZŁ, iż do momentu potwierdzenia posiadania przez wnioskującego o dostęp do informacji publicznej K. M. statusu dziennikarza brak było możliwości udzielenia prasie odpowiedzi na wniosek z dnia 1 sierpnia 2014 r. poprzez zastosowanie art. 13 ust. 1 u.d.i.p. w związku z art. 3a u.P.p. Kierując się treścią art. 3a u.P.p. nie sposób poddawać w wątpliwość, że przepis ten wyposaża przedstawicieli prasy w prawo dostępu do informacji publicznej. Prasa to w myśl definicji ustawowej publikacje periodyczne, które nie tworzą zamkniętej, jednorodnej całości, ukazujące się nie rzadziej niż raz do roku, opatrzone stałym tytułem albo nazwą, numerem bieżącym i datą, a w szczególności: dzienniki i czasopisma, serwisy agencyjne, stałe przekazy teleksowe, biuletyny, programy radiowe i telewizyjne oraz kroniki filmowe; prasą są także wszelkie istniejące i powstające w wyniku postępu technicznego środki masowego przekazywania, w tym także rozgłośnie oraz tele- i radiowęzły zakładowe, upowszechniające publikacje periodyczne za pomocą druku, wizji, fonii lub innej techniki rozpowszechniania; prasa obejmuje również zespoły ludzi i poszczególne osoby zajmujące się działalnością dziennikarską (art. 7 ust. 2 pkt 1 u.P.p.). Natomiast dziennikarzem jest według art. 7 ust. 2 pkt 5 u.P.p. osoba zajmująca się redagowaniem, tworzeniem lub przygotowywaniem materiałów prasowych, pozostająca w stosunku pracy z redakcją albo zajmująca się taką działalnością na rzecz i z upoważnienia redakcji. W piśmie z dnia 1 sierpnia 2014 r. przesłanym Zarządowi Okręgowemu PZŁ [...], K. M. poinformował Zarząd, że żąda określonych w tym piśmie informacji jako dziennikarz dziennika "[...]". Wobec powyższego w/w osoba już w chwili złożenia tego wniosku winna wykazać, stosownie do treści art. 7 ust. 2 pkt. 5 u.P.p., że pozostaje w stosunku pracy z redakcją albo zajmuje się taką działalnością na rzecz i z upoważnienia redakcji. Wystąpienie o informację publiczną nie zwalnia osoby tytułującej się dziennikarzem, od obowiązku potwierdzenia, iż jest ona przedstawicielem prasy. Ten wniosek opiera się na ogólnej zasadzie wymagającej od osób działających w imieniu innego podmiotu prawa, wykazania stosownego umocowania. W sprawach z udziałem prasy obowiązek udokumentowania działania w imieniu prasy wynika z art. 3a u.P.p. oraz art. 7 ust. 2 pkt 2 i 5 tej ustawy. Zawarte w art. 2 ust. 1 u.d.i.p. sformułowanie "każdemu", nie oznacza zwolnienia dziennikarza ze stosowania regulacji definiujących pojęcie pracy i dziennikarza. Warto też zauważyć, iż także art. 2 ust. 2 u.d.i.p. nie zawiera takiego wyłączenia. Z tych przyczyn jako zasadną, a więc znajdującą oparcie w przytoczonych regulacjach u.d.i.p. i u.P.p., Sąd uznał prośbę Zarządu Okręgowego PZŁ wyrażoną w piśmie z dnia 19 sierpnia 2014 r., o nr L.dz.[...], o przesłanie kopii legitymacji dziennikarskiej oraz upoważnienia, na które powoływał się K. M. w swym wystąpieniu o udostępnienie informacji z dnia 1 sierpnia 2014 r. Nie ustosunkowanie się do tej prośby przez wnioskodawcę, której wykonanie nie powinno dziennikarzowi nastręczyć większych trudności, uniemożliwiało udostępnienie przez Związek Okręgowy PZŁ żądanej w imieniu prasy informacji. Dlatego też nie ma racji strona skarżąca podnosząc w uzasadnieniu swej skargi, że dopytywanie się o legitymację dziennikarza i upoważnienie redakcji nie ma w świetle przepisów u.d.i.p. znaczenia. Otóż niewątpliwie takie znaczenie ma, co wynika z sensu obowiązywania przytoczonych wyżej unormowań u.P.p. Reasumując, Zarząd Okręgowy PZŁ nie pozostaje w niniejszej sprawie bezczynny w udzieleniu informacji publicznej. Z powyższych przyczyn orzeczono o oddaleniu skargi w oparciu o art. 151 p.p.s.a. O kosztach postępowania nie orzekano z uwagi na treść art. 200 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło