III SA/Po 923/13

PostanowienieWSA w Poznaniu2014-12-03

Skład orzekający: Sebastian Michalski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca, prowadzący działalność gospodarczą z rocznym przychodem przekraczającym milion złotych, może zostać uznany za osobę niezdolną do ponoszenia kosztów postępowania sądowego, pomimo istniejących postępowań egzekucyjnych?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym został odmówiony, ponieważ strona skarżąca, mimo prowadzenia działalności gospodarczej z rocznym przychodem przekraczającym milion złotych, nie wykazała, że nie jest w stanie ponieść żadnych kosztów postępowania. Ustalenia poczynione w poprzednich sprawach wskazują na wysokie przychody, a istniejące postępowania egzekucyjne nie dowiodły, że ograniczają one możliwości płatnicze strony do stanu uniemożliwiającego uiszczenie kosztów sądowych.
Stan faktyczny
Skarżący W. J. wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, twierdząc, że nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych z powodu postępowania egzekucyjnego skierowanego do jego majątku i dochodów z działalności gospodarczej. Pomimo wezwań, skarżący nie uzupełnił oświadczenia majątkowego w wymaganym zakresie. Analiza poprzednich spraw wykazała, że skarżący osiągał wysokie przychody z działalności gospodarczej, a istniejące egzekucje nie dowiodły całkowitej niemożności ponoszenia kosztów.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 03 grudnia 2014 roku Sebastian Michalski – referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Poznaniu po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 03 grudnia 2014 roku wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi W. J. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] kwietnia 2013 roku nr [...] w przedmiocie ustalenia wymiaru podatku od nieruchomości za 2010 rok; postanawia odmówić przyznania prawa pomocy. Skarżący W. J., w odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu od skargi w kwocie 102 zł, wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie pełnomocnika z urzędu. W uzasadnieniu wniosku podał, że nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych, gdyż on i jego rodzina znajdują się bez środków do życia. Postępowanie egzekucyjne zostało skierowane do wierzytelności z rachunków bankowych, ruchomości (samochód osobowy) oraz nieruchomości (zlicytowana została nieruchomość przy ul. [...]). Wnioskodawca wyjaśnił, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z dwoma synami w wieku 17 i 18 lat. Jedynym źródłem utrzymania rodziny jest działalność gospodarcza Skarżącego, a dochód z tej działalności jest przejmowany w całości przez organy egzekucyjne. Oświadczenie majątkowe okazało się niewystarczające do uwzględnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy. Pismem z dnia 24 października 2012 roku Wnioskodawca został zobowiązany do uzupełnienia oświadczenia majątkowego, poprzez: - przedłożenie zeznania podatkowego za 2012 oraz 2013 rok, a nadto wykazanie przychodu i kosztów jego uzyskania za okres od 01 stycznia 2014 roku, - udokumentowanie średniomiesięcznych kosztów prowadzenia gospodarstwa domowego, - przedłożenie spisu aktualnie wykorzystywanych przez Wnioskodawcę rachunków bankowych wraz z wyciągami dokumentującymi operacje finansowe wykonane na tych rachunkach od dnia 01 stycznia 2014 roku, - udokumentowanie wysokości należności aktualnie dochodzonych od Wnioskodawcy w postępowaniach egzekucyjnych, - udokumentowanie, że cały przychód Wnioskodawcy został przejęty przez podmioty prowadzące postępowania egzekucyjne, czyli wykazanie (udokumentowanie) wysokości kwot wyegzekwowanych od Wnioskodawcy od stycznia 2014 roku, - udokumentowanie źródła pochodzenia środków finansowych przeznaczanych na koszty utrzymania koniecznego rodziny, - przedłożenie odpisu orzeczenia o wpisaniu Wnioskodawcy do Krajowego Rejestru Dłużników Niewypłacalnych. Zgodnie z art. 246 §1 pkt 1 i pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2012, poz. 270) w przypadku osób fizycznych prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a.), a w zakresie częściowym – gdy osoba ta wykaże, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (pkt 2 cyt. wyżej przepisu). Pomimo ponowienia wezwania (k. 73 i k. 78 akt sądowych) oświadczenie majątkowe nie zostało uzupełnione. Ustalenia poczynione przy okazji rozpoznawania wcześniejszych wniosków o prawo pomocy (znane z urzędu postanowienia WSA w Poznaniu sygn. akt III SA/Po 623/11, sygn. akt III SA/Po 960/12, sygn. akt III SA/Po 959/12, sygn. akt III SA/Po 420/12, sygn. akt III SA/Po 438-442/11, sygn. akt III SA/Po 443-445/11, sygn. akt III SA/Po 446-449/11) wskazują, że Skarżący co najmniej od 2009 roku osiąga przychód z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej na poziomie przekraczającym 1 milion złotych rocznie. Przychody regularnie przewyższają koszty ponoszone w ramach tej działalności. Przychód Wnioskodawcy z działalności gospodarczej w 2009 roku wyniósł 1.064.877,48z ł (koszty jego uzyskania to 984.471,58 zł). Przychód z powyższego źródła za rok 2010 wyniósł 1.570.441,06 zł (koszty uzyskania przychodu za ten rok to 1.510.029,53 zł). Przychód Wnioskodawcy za okres od dnia 01 stycznia 2011 roku do dnia 20 czerwca 2011 roku wyniósł 258.360 zł. W tym okresie Wnioskodawca zrealizował wydatki na kwotę 244.343,60 zł (zakup towarów handlowych - 100.028,92 zł oraz pozostałe wydatki – 144.314,68 zł). Natomiast w 2013 roku Skarżący osiągnął z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej przychód w wysokości 1.310.250,56 zł (znane z urzędu postanowienie WSA w Poznaniu w sprawie o sygn. akt III SA/Po 475/13). Koszty uzyskania przychodu wyniosły w tym roku 1.284.584,03 zł. Dochód za 2013 rok to 25.666,53 zł. W poprzednich sprawach nie ustalono, aby egzekucję skierowano do czynnych rachunków bankowych, czy też wierzytelności wnioskodawcy z tytułu świadczonych usług. Z ustaleń poczynionych w poprzednich sprawach nie wynikało także, aby egzekucja z wierzytelności z tytułu wynajmu lokalu miała ten skutek, iż kwota pozostająca w dyspozycji skarżącego (kwota wolna od egzekucji) nie wystarczała na pokrycie deklarowanych kosztów utrzymania koniecznego oraz kosztów prowadzonych postępowań sądowych. Wnioskodawca nie wykazał twierdzeń zawartych w złożonym oświadczeniu majątkowym. Nie ma podstaw do przyjęcia ustalenia, że stosowane środki egzekucyjne ograniczają możliwości płatnicze Skarżącego określone wysokością przychodu z działalności gospodarczej. Jeśli brak jest podstaw do przyjęcia ustalenia, że egzekucję skierowano do czynnych rachunków bankowych, a Skarżący nie wykazał, aby egzekucja została skutecznie skierowana do wierzytelności z tytułu wykonanych robót budowlanych, to nie można przyjąć, aby prowadzone przeciwko Wnioskodawcy egzekucje ograniczały jego możliwości płatnicze do stanu niemożności uiszczenia kosztów postępowania. Skarżący nie wykazał, aby odbiorcy jego usług nie uiszczali należności za wykonane roboty budowlane. Taką tezę wyklucza wysokość kosztów ponoszonych w ramach działalności gospodarczej. W 2013 roku na poziomie 1.284.584,03 zł. Analiza pism Skarżącego złożonych w sprawie prowadzonej pod sygn. akt III SA/Po 475/13 prowadzi do wniosku, że przeterminowane należności wnioskodawcy uległy zmniejszeniu, także wskutek sprzedaży licytacyjnej jednej z nieruchomości, z 450.000 zł do 200.000 zł. Sprzedaż nieruchomości miała miejsce w 2011 roku, a sporządzenie planu podziału sumy nastąpiło w dniu 21 grudnia 2012 roku. Zmniejszenie zadłużenia przy stale utrzymującej się wysokości przychodów na poziomie ponad 1 milion złotych rocznie (1.310.250,56 zł w 2013 roku), w świetle zasad doświadczenia życiowego, prowadzić do poprawy płynności finansowej. Takie zdarzenia jak wpisane hipoteki, egzekucyjne zajęcie nieruchomości oraz samochodu, egzekucyjna sprzedaż jednej z nieruchomości należących do wnioskodawcy, czy też istnienie zobowiązań kredytowych w wysokości 200.000 zł, nie przesądzają o braku możliwości wygospodarowania środków finansowych na uiszczenie pełnych kosztów sądowych w kwocie 302 zł, gdy roczny przychód strony postępowania kształtuje się na poziomie 1.310.250,56 zł. Brak współpracy ze strony skarżącego skutkuje także uznaniem, iż nie wykazał on zaistnienia przesłanek koniecznych dla przyjęcia stanowiska, że uiszczenie wynagrodzenia pełnomocnika z wyboru spowoduje zachwianie sytuacji materialnej i bytowej Skarżącego w taki sposób, iż nie będzie on w stanie zapewnić sobie i rodzinie minimum warunków socjalnych. Z uwagi na powyższe, na podstawie art. 246 §1 pkt 1 i 2, art. 255 oraz art. 258 §1 i §2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2012, poz. 270), orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło