III SA/Wa 1689/14
WyrokWSA w Warszawie2014-12-04
Skład orzekający: Maciej Kurasz, Agnieszka Góra-Błaszczykowska, Marek Krawczak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postanowienie o sprostowaniu oczywistej omyłki pisarskiej w decyzji podatkowej może być wydane, gdy strona skarżąca kwestionuje ważność pierwotnej decyzji, która rzekomo nie weszła do obrotu prawnego?Ratio decidendi
Sąd administracyjny oddalił skargę, uznając, że postanowienie o sprostowaniu oczywistej omyłki pisarskiej w decyzji podatkowej jest dopuszczalne, nawet jeśli strona kwestionuje ważność pierwotnej decyzji. Kontrola sądu w takiej sytuacji ogranicza się do badania prawidłowości postanowienia o sprostowaniu i poprzedzającego je postanowienia, a nie do merytorycznej oceny pierwotnej decyzji podatkowej czy kwestii jej doręczenia. Omyłka pisarska jest oczywista, gdy można ją łatwo zidentyfikować i skorygować na podstawie akt sprawy, bez potrzeby dodatkowego postępowania wyjaśniającego.Stan faktyczny
Skarżący kwestionował postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymujące w mocy postanowienie Prezydenta W. o sprostowaniu oczywistej omyłki pisarskiej w decyzji z maja 2013 r. Omyłka polegała na błędnym wpisaniu w uzasadnieniu decyzji nazwiska jednego ze współużytkowników wieczystych nieruchomości. Skarżący podnosił, że pierwotna decyzja z lutego 2009 r. nie weszła do obrotu prawnego i była obarczona wadą nieważności, w związku z czym nie można było prostować w niej omyłki. Organ odwoławczy uznał, że błąd był oczywisty i możliwy do sprostowania na podstawie akt sprawy, a nieważność pierwotnej decyzji nie została stwierdzona.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Maciej Kurasz (sprawozdawca), Sędziowie sędzia WSA Agnieszka Góra-Błaszczykowska, sędzia WSA Marek Krawczak, Protokolant referent stażysta Bartłomiej Grzybowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 grudnia 2014 r. sprawy ze skargi M. F. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] marca 2014 r. nr [...] w przedmiocie sprostowania oczywistej omyłki pisarskiej oddala skargę
1. Z przedłożonych Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie akt sprawy wynika, iż Prezydent W. decyzją z dnia [...] lutego 2009 r. ustalił wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości na rok 2009, z tytułu nieruchomości położonej w W. przy ul. [...], oznaczonej jako działki ewidencyjne nr: [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] z obrębu [...], będącej przedmiotem współużytkowania wieczystego M. F. – dalej: "Skarżący" lub "Strona", R. A., B. L. i G. L..
2. Postanowieniem z dnia [...] lutego 2013r. Prezydent W. wszczął z urzędu postępowanie w sprawie ustalenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości na rok 2009 z tytułu przedmiotowej nieruchomości, w związku z nieprawidłowym zgłaszaniem przez podatników przedmiotów opodatkowania.
3. Decyzją z dnia [...] maja 2013r. Nr [...] Prezydent W. uchylił w/w decyzję "wymiarową" z dnia [...] lutego 2009r. i ustalił wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za przedmiotową nieruchomość na rok 2009 na kwotę 158.640 zł. Powyższa decyzja została skierowana do współużytkowników wieczystych gruntu nieruchomości przy ul. [...], w tym do Skarżącego.
4. Postanowieniem z dnia [...] czerwca 2013r., działając na podstawie art. 215 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tekst jednolity - Dz. U. z 2012r. Nr 749) – dalej: "ustawa Ord. pod.", Prezydent W. sprostował oczywistą omyłkę m. in. w decyzji Prezydenta W. Nr [...] z dnia [...] maja 2013r., poprzez zastąpienie w uzasadnieniu decyzji, na stronie 3, nazwiska "G. L." nazwiskiem "M. F.."
5. Od powyższego postanowienia Skarżący wniósł zażalenia wnosząc o jego uchylenie w całości i umorzenie postępowania w zakresie sprostowania oczywistej omyłki. Strona zarzuciła postanowieniu rażące naruszenie przepisów postępowania (art. 245 §1 pkt 1 w zw. z art. 215 § 1 ustawy Ord.pod.), albowiem niedopuszczalne jest prostowanie oczywistej omyłki w akcie prawnym wydanym z rażącym naruszeniem prawa (...). Skarżący podniósł, że nie otrzymał decyzji z dnia [...] lutego 2009r. ustalającej wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości na rok 2009. Skoro, w/w decyzja nie weszła do obrotu prawnego to nie może być zmieniona w trybie art. 245 § 1 pkt 1 ustawy Ord.pod. W konsekwencji, prostowanie oczywistej omyłki w nieważnym akcie administracyjnym nie może wywoływać jakichkolwiek skutków prawnych.
6. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. postanowieniem z dnia [...] marca 2014 r. utrzymało w mocy zaskarżone postanowienie. W uzasadnieniu organ odwoławczy wyjaśnił, że Prezydent W. decyzją Nr [...] z dnia [...] maja 2013r., uchylił uprzednią decyzję ustalającą wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2009 rok, tj. decyzję znak: [...] z dnia [...] lutego 2009r. Pierwotna decyzja ustalająca wysokość podatku od nieruchomości na 2009 rok została skierowana do współużytkowników wieczystych gruntu przedmiotowej nieruchomości przy ul. [...], w ten sposób, że kierując decyzję do konkretnego ze współużytkowników wieczystych, np. do Skarżącego, organ podatkowy umieścił jego nazwisko w nagłówku decyzji, natomiast nazwiska pozostałych trzech współużytkowników wieczystych wymienił pod uzasadnieniem decyzji, Decyzje skierowane (tzn. zaadresowane poprzez umieszczenie nazwiska konkretnego, jednego podatnika w nagłówku decyzji) do poszczególnych współużytkowników wieczystych posiadają to samo oznaczenie (ten sam znak sprawy), tę samą datę i są tej samej treści. Z powyższego wynika, że w/w decyzja z dnia [...] lutego 2009r. ustalała zobowiązanie podatkowe za nieruchomość przy ul. [...], solidarnie wszystkim jej użytkownikom wieczystym. Do wszystkich też współużytkowników wieczystych powyższa decyzja została skierowana, ich nazwiska zostały wskazane w decyzji. Na tej samej zasadzie Prezydent W. skierował decyzję z dnia [...] maja 2013r., uchylającą w/w decyzję z dnia [...] lutego 2009r. Jednocześnie kierując decyzję z dnia [...] maja 2013r. do konkretnego podatnika w jej uzasadnieniu wskazywał, że uprzednia decyzja z dnia [...] lutego 2009r. ustalała zobowiązanie podatkowe właśnie temu konkretnemu podatnikowi. Mając powyższe na uwadze wskazał, że sprostowanie uzasadnienia decyzji Prezydenta W. Nr [...] z dnia [...] maja 2013r. skierowanej do Skarżącego, poprzez zastąpienie w uzasadnieniu decyzji nazwiska "G. L." nazwiskiem adresata decyzji tj. nazwiskiem "M. F." stanowi oczywistą omyłkę pisarską, którą organ podatkowy może sprostować w trybie art. 215 § 1 ustawy Ord.pod. Organ odwoławczy podkreślił, że analiza całości akt sprawy wskazuje, że intencją organu podatkowego było, aby kierując decyzję do konkretnego podatnika, powołać w jej uzasadnieniu nazwisko tylko tego jednego konkretnego podatnika. Organ odwoławczy odnosząc się natomiast do zarzutu Skarżącego, iż nie można prostować oczywistej omyłki w akcie prawnym wydanym z rażącym naruszeniem prawa, wyjaśnił, że ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego nie wynika, aby stwierdzona została nieważność decyzji ustalającej zobowiązanie podatkowe w podatku od nieruchomości na rok 2009 jako wydanej z rażącym naruszeniem prawa.
7. Pismem z dnia 22 kwietnia 2014 r. Skarżący wniósł skargę na powyższe postanowienie wnosząc o jego uchylenie w całości. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucił naruszenie przepisów postępowania poprzez błędną ocenę istotnych dowodów w sprawie, w szczególności dowodów związanych z ustaleniem w 2009 roku pierwotnych adresatów decyzji wymiarowej wydanej przez Prezydenta W. nr [...] z dnia [...] lutego 2009r. ustalającej zobowiązanie podatkowe w podatku od nieruchomości za rok 2009 oraz ustalającej wysokość zobowiązania w podatku od nieruchomości za rok 2009 dla nieruchomości przy ul. [...] w W.. W ocenie Skarżącego organ błędnie przyjął, że decyzja wymiarowa została w 2009 roku wydana Skarżącemu - jako adresatowi (stronie) w rozumieniu art. 210 § 1 pkt 3 ustawy Ord. pod., gdy tymczasem organ I instancji jako adresata (stronę) w rozstrzygnięciu wskazywał wyłącznie G. L.. Skarżący zarzucił, że decyzja wymiarowa nie weszła do obrotu prawnego i nie wywołuje wobec Skarżącego jakichkolwiek skutków prawnych. W ocenie Skarżącego decyzja uchylająca nr [...] z dnia [...] maja 2014r. skierowana do Skarżącego - jako wydana z rażącym naruszeniem prawa - obarczona jest wadą nieważności w rozumieniu art. 247 § 1 pkt 2 i pkt 3 ustawy Ord.pod., a w konsekwencji postanowienie Prezydenta W. nr [...] z dnia [...] czerwca 2013r. prostujące oczywistą omyłkę w nieważnej decyzji nie może wywoływać skutków prawnych. Skarżący zarzucił również naruszenie prawa poprzez zastosowanie niezgodnej z pojęciem demokratycznego państwa prawa zasady "in dubio pro fisco" i rozstrzygnięcie na niekorzyść Skarżącego wszelkich wątpliwości dotyczących stanu faktycznego, w szczególności w zakresie oznaczenia w 2009 roku stron decyzji wymiarowej i dowodów doręczenia decyzji każdej stronie, w tym doręczenia Skarżącemu i stanowi to naruszenie art.120 oraz art.121 § 1 ustawy Ord. pod. oraz art. 7 Konstytucji RP. Skarżący zarzucił ponadto organom naruszenie prawa poprzez nienależyte i nieprzekonywujące uzasadnienie prawne decyzji.
8. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. wniosło o oddalenie skargi podtrzymując wcześniejszą argumentację.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
skarga okazała się niezasadna.
9. W sytuacji, gdy przedmiotem postępowania sądowoadministracyjnego jest zaskarżalne w myśl art. 3 § 2 pkt 2 p.p.s.a., postanowienie organu administracji publicznej nierozstrzygające o istocie sprawy, lecz dotyczące poszczególnych kwestii incydentalnych, kontrola ta ogranicza się tylko do badania prawidłowości zaskarżonego orzeczenia oraz poprzedzającego jego wydanie postanowienia tego samego organu lub organu pierwszej instancji. Nie może ona dotyczyć niezwiązanych z nim bezpośrednio kwestii materialno-prawnych, ani kontroli wydanych w sprawie decyzji. Z tych też powodów podnoszone przez profesjonalnego pełnomocnika zarzuty dotyczące obowiązku badania w trybie sprostowania oczywistej omyłki kwestii związanej z doręczeniem decyzji organu pierwszej instancji są bezpodstawne.
10. Przedmiotem niniejszego postępowania sądowoadministracyjnego jest kwestia rozstrzygnięć organów administracji publicznej w przedmiocie sprostowania oczywistej omyłki pisarskiej zawartej w decyzji Prezydenta W. z dnia [...] maja 2013 r. nr [...], poprzez zastąpienie w uzasadnieniu decyzji, na stronie 3, nazwiska "G. L." nazwiskiem "M. F.". W pierwszej kolejności wskazać należy, że instytucja sprostowania została uregulowana w art. 215 § 1 ustawy Ord.pod., zgodnie z którym organ podatkowy może z urzędu lub na żądanie Strony, prostować w drodze postanowienia błędy rachunkowe oraz inne oczywiste omyłki w wydanej przez ten organ decyzji. Ustawodawca nie sprecyzował, jakie omyłki można uznać za oczywiste i sprostować na podstawie powołanego przepisu, wymieniając jedynie jako przykłady tych omyłek błędy rachunkowe oraz inne oczywiste omyłki. Należy jednak przyjąć, że oczywistą omyłką jest taki błąd, który można bez trudności zidentyfikować oraz skorygować bez rozbudowanych procesów myślowych, analiz czy też postępowania wyjaśniającego. Sprostowanie nie może prowadzić do merytorycznej zmiany decyzji, czy też ponownego rozstrzygnięcia sprawy w sposób odmienny od pierwotnego. W niniejszej sprawie bezspornym jest, że w decyzji z dnia [...] maja 2013 r. skierowanej do M. F. w jej uzasadnieniu błędnie podał nazwisko innego współwłaściciela. W świetle jednak całokształtu zgromadzonego materiału dowodowego należy uznać, że powyższy błąd jest oczywistą omyłką, którą zgodnie z art. 215 § 1 ustawy Ord.pod. można sprostować w drodze postanowienia. Oczywistość tej omyłki wynika z całości akt sprawy i prowadzonego postępowania. Jak wynika z akt sprawy Prezydent W. decyzją z dnia [...] maja 2013 r. uchylił decyzję z dnia [...] lutego 2009 r. tj. decyzję ustalającą zobowiązanie podatkowe w podatku od nieruchomości za 2009 rok. Pierwotna decyzja została skierowana do współużytkowników wieczystych gruntu, w ten sposób, że kierując decyzję do konkretnego współużytkownika w tym przypadku do M. F., organ podatkowy umieścił jego nazwisko w nagłówku decyzji, natomiast nazwiska trzech pozostałych współużytkowników wieczystych wymienił pod uzasadnieniem. Decyzja ta ustalała zobowiązanie podatkowe solidarnie wszystkim jej użytkownikom wieczystym i do wszystkich współużytkowników została skierowana. W uzasadnieniu natomiast decyzji z dnia [...] maja 2013 r. Prezydent W. wskazywał, że uprzednia decyzja z dnia [...] lutego 2009 r. ustalała zobowiązanie konkretnemu podatnikowi. Nie ma więc wątpliwości, że organ podatkowy kierując decyzję do Skarżącego poprzez umieszczenie jego nazwiska w nagłówku decyzji, w uzasadnieniu tej decyzji również miał zamiar powołać imię i nazwisko Skarżącego. Należy nadmienić, że zarówno sentencja decyzji jak i uzasadnienie dotyczą jednego, konkretnego podatnika. Odnosząc się do zarzutu Skarżącego, że decyzja z dnia [...] lutego 2009 r. ustalającej wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości na rok 2009, nie weszła do obrotu prawnego bowiem Skarżący jej nie otrzymał, w związku z tym nie może być zmieniona w trybie art. 245 § 1 pkt 1 ustawy Ord.pod. a w konsekwencji sprostowanie oczywistej omyłki w nieważnym akcie prawnym nie może wywoływać jakichkolwiek skutków prawnych, wskazać należy, że nieważność ww. decyzji nie została stwierdzona. Ponadto jak wyjaśniono na wstępie w niniejszej kontroli sądu poddane zostało postanowienie wydane w przedmiocie sprostowania oczywistej omyłki pisarskiej. Kontrola ta ogranicza się tylko do badania prawidłowości zaskarżonego orzeczenia oraz poprzedzającego jego wydanie postanowienia tego samego organu lub organu pierwszej instancji. Nie może ona dotyczyć niezwiązanych z nim bezpośrednio kwestii materialno-prawnych, ani kontroli wydanych w sprawie decyzji.
11. Mając na uwadze powyższe rozważania Sąd stwierdził, że omyłka, jaką popełnił organ pierwszej instancji w decyzji z dnia [...] maja 2013 r., nosiła cechy omyłki oczywistej i mogła zostać sprostowana w trybie art. 215 ustawy Ord.pod.
12. Mając powyższe na względzie Sąd na podstawie art. 151 p.p.sa. skargę oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło