II OZ 343/15

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Andrzej Jurkiewicz po rozpoznaniu w dniu 28 kwietnia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia D.W. i M.W. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 18 lutego 2015 r., sygn. akt VII SA/Wa 1969/14 oddalające wniosek M.W. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi D.W. na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2014 r. znak: [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności odwołania postanawia: 1. sprostować oczywistą omyłkę pisarską w sentencji postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 18 lutego 2015r. sygn. akt VII SA/Wa 1969/14 w ten sposób, że w miejsce oznaczenia postanowienia Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2014 r. w postaci "znak: [...]" wpisać "znak: [...]", 2. oddalić zażalenie M.W., 3. odrzucić zażalenie D.W. Postanowieniem z dnia 18 lutego 2015 r. sygn. akt VII SA/Wa 1969/14 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w sprawie ze skargi D.W. na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2014r. w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności odwołania, oddalił wniosek M.W. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym dotyczącym zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. W uzasadnieniu Sąd zacytował przepis art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej w skrócie "P.p.s.a.", a następnie wyjaśnił, że uprawnienie do ubiegania się o przyznanie prawa pomocy przysługuje tylko stronie, tj. organowi, skarżącemu oraz uczestnikom postępowania, a także podmiotom dopuszczonym do udziału w postępowaniu. Z akt sprawy wynika, że skarżący nie jest stroną w niniejszym postępowaniu sądowym, ponieważ nie jest stroną skarżącą, uczestnikiem postępowania na prawach strony – nie brał udziału w postępowaniu administracyjnym, ani nie został do niego dopuszczony przez sąd na podstawie art. 33 § 2 P.p.s.a., dlatego wniosek M.W. jako niepochodzący od osoby legitymowanej został oddalony, na podstawie art. 243 § 1 w zw. z art. 260 P.p.s.a. Zażalenie na powyższe postanowienie wnieśli D.W. i M.W. podnosząc, że jest ono niesprawiedliwe i rażąco naruszające prawo do sądu. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W pierwszej kolejności wskazać należy, że na podstawie art. 156 § 3 w zw. z art. 166 P.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny sprostował w sentencji zaskarżonego postanowienia oczywistą omyłkę pisarską. Sąd pierwszej instancji wskazał bowiem, że skarga została wniesiona na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2014 r., znak [...], podczas gdy z akt sprawy wynika, że zaskarżone postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2014 r. oznaczone jest znakiem: [...]. Dlatego orzeczono jak w punkcie 1 sentencji. W niniejszej sprawie zażalenie na postanowienie z dnia 18 lutego 2015 r. oddalające wniosek M.W. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym wniósł ww. wnioskodawca oraz skarżąca D.W. Odnosząc się do zażalenia M.W. wskazać należy, co następuje: Zgodnie z treścią art. 243 § 1 P.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Z powyższego przepisu wynika zatem, że prawo pomocy może być przyznane wyłącznie na wniosek strony. Stroną zaś w postępowaniu sądowoadministracyjnym są skarżący oraz organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekle prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi (art. 32 P.p.s.a.). Zaś uczestnikiem na prawach strony jest osoba, która brała udział w postępowaniu administracyjnym, a nie wniosła skargi, jeżeli wynik postępowania sądowego dotyczy jej interesu prawnego (art. 33 § 1 P.p.s.a.). Udział w charakterze uczestnika może zgłosić również osoba, która nie brała udziału w postępowaniu administracyjnym, jeżeli wynik tego postępowania dotyczy jej interesu prawnego, a także organizacja społeczna, o której mowa w art. 25 § 4, w sprawach innych osób, jeżeli sprawa dotyczy zakresu jej statutowej działalności – art. 33 § 2 P.p.s.a. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego rację ma Sąd pierwszej instancji co do tego, że M.W. nie posiada przymiotu strony niniejszego postępowania. Niewątpliwie skarżący nie wniósł skargi na zaskarżone postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2014 r., nie jest również uczestnikiem postępowania na prawach strony, albowiem nie brał udziału w postępowaniu administracyjnym zakończonym wydaniem zaskarżonego aktu oraz nie został dopuszczony do udziału w tym postępowaniu na zasadzie art. 33 § 2 P.p.s.a. W tym stanie rzeczy zasadnie Sąd pierwszej instancji oddalił wniosek M.W. o przyznanie prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Z powyższych względów, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i 2 P.p.s.a., orzeczono jak w punkcie 2 sentencji. Odnosząc się zaś do zażalenia wniesionego przez D.W. wskazać należy, co następuje: Zgodnie z treścią art. 252 § 3 P.p.s.a. postanowienie co do przyznania lub odmowy przyznania prawa pomocy doręcza się stronie, która złożyła wniosek. Zażalenie na to postanowienie przysługuje wyłącznie wnioskodawcy. Mając na uwadze brzmienie powyższego przepisu wskazać należy, że zażalenie na postanowienie w przedmiocie prawa pomocy wydane w stosunku do M.W. może wnieść tylko M.W. Zatem zażalenie D.W. jako niedopuszczalne podlegało odrzuceniu. Dlatego na podstawie art. 180 w zw. z art. 178 w zw. z art. 197 § 2 P.p.s.a. orzeczono jak w punkcie 3 sentencji.