I OSK 753/15
PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2015-04-24
Skład orzekający: Irena Kamińska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Okręgowa Rada Adwokacka posiada zdolność sądową w postępowaniu sądowoadministracyjnym jako organ, przeciwko któremu skierowano skargę na bezczynność w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej?Ratio decidendi
Okręgowa Rada Adwokacka posiada zdolność sądową w postępowaniu sądowoadministracyjnym jako organ, przeciwko któremu skierowano skargę na bezczynność w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej. Zdolność ta wynika z art. 32 PPSA, który stanowi, że stronami są skarżący oraz organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi. Ponadto, zgodnie z ustawą o dostępie do informacji publicznej, organy samorządów gospodarczych i zawodowych są zobowiązane do udostępniania informacji publicznej, a Okręgowa Rada Adwokacka jest organem samorządu zawodowego adwokatów.Stan faktyczny
F. wniosła skargę na bezczynność Okręgowej Rady Adwokackiej w Gdańsku w przedmiocie nierozpatrzenia wniosku o udostępnienie informacji publicznej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku odrzucił skargę, uznając, że Okręgowa Rada Adwokacka nie posiada zdolności sądowej. F. wniosła skargę kasacyjną od tego postanowienia.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżone postanowienie i przekazano sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Gdańsku.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Irena Kamińska po rozpoznaniu w dniu 24 kwietnia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej F. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 23 grudnia 2014 r. o sygn. akt II SAB/Gd 187/14 w sprawie ze skargi F. na bezczynność Okręgowej Rady Adwokackiej w Gdańsku w sprawie udostępnienia informacji publicznej postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Gdańsku.
F. z siedzibą we W. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego Gdańsku na bezczynność Okręgowej Rady Adwokackiej w Gdańsku w przedmiocie nierozpatrzenia jej wniosku z dnia 31 lipca 2014 r. o udostępnienie informacji publicznej.
W odpowiedzi na skargę Okręgowa Rada Adwokacka w Gdańsku wniosła o jej odrzucenie na podstawie art. 58 § 1 pkt 5 i 6 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi z uwagi na brak zdolności sądowej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zaskarżonym postanowieniem odrzucił skargę.
Jak wskazał w uzasadnieniu, zgodnie z art. 58 § 1 pkt 5 p.p.s.a. sąd odrzuca skargę między innymi w sytuacji, gdy jedna ze stron nie ma zdolności sądowej. W skardze wniesionej w przedmiotowej sprawie skarżąca wskazała jako podmiot, któremu zarzuca bezczynność, Okręgową Radę Adwokacką w Gdańsku. Zdaniem WSA Okręgowa Rada Adwokacka w Gdańsku nie posiada zdolności sądowej, a tym samym nie może występować w niniejszym postępowaniu sądowoadministracyjnym jako strona. W świetle tego Sąd stwierdził, że skierowanie skargi na bezczynność przeciwko Okręgowej Radzie Adwokackiej w Gdańsku jest niedopuszczalne z uwagi na brak zdolności sądowej, który nie podlega uzupełnieniu w trybie art. 31 § 1 p.p.s.a. Mając tona uwadze, Sąd odrzucił skargę na podstawie art. 58 § 1 pkt 5 p.p.s.a.
Skargę kasacyjną od powyższego postanowienia wniosła F. z siedzibą we W. Jej zdaniem Okręgowa Rada Adwokacka w Gdańsku jest organem, który może być stroną postępowania sądowoadministracyjnego.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 32 p.p.s.a. w postępowaniu w sprawie sądowoadministracyjnej stronami są skarżący oraz organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi.
Zgodnie z art. 4 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej stanowiący katalog podmiotów obowiązanych do udostępniania informacji publicznej. Należą do nich m.in. organy samorządów gospodarczych i zawodowych (art. 4 ust. 1 pkt 2 tej ustawy).
Jak wskazał Sąd pierwszej instancji, zgodnie z art. 10 ustawy z dnia 26 maja 1982 r. Prawo o adwokaturze (Dz. U. z 2014 r., poz. 635 ze zm.) Naczelna Rada Adwokacka, izby adwokackie i zespoły adwokackie mają osobowość prawną. Natomiast organami izby adwokackiej są: 1) zgromadzenie izby składające się z adwokatów wykonujących zawód oraz delegatów pozostałych adwokatów; 2) okręgowa rada adwokacka; 3) sąd dyscyplinarny; 4) komisja rewizyjna (art. 39 cytowanej powyżej ustawy).
Skoro zatem w myśl ww. ustawy organem samorządu zawodowego adwokatów jest okręgowa rada adwokacka, a organy tego samorządu są zobowiązane do udostępniania informacji publicznej, to tym samym expressis verbis, już z literalnej wykładni zacytowanych przepisów wynika zdolność występowania w sprawie jako podmiotu skarżonego (organ) Okręgowej Rady Adwokackiej w Gdańsku.
Naczelny Sąd Administracyjny pragnie jednak przede wszystkim zaznaczyć, że zdolność sądową podmiotu skarżonego (organu w szerokim rozumieniu, innymi słowy: przeciwnika skarżącego) w postępowaniu administracyjnym nie wynika z art. 25 p.p.s.a. Zdolność ta ma bowiem samodzielne źródło w art. 32 p.p.s.a. (B. Adamiak, O podmiotowości organów administracji publicznej w postępowaniu sądowoadministracyjnym, "Państwo i Prawo" 2006, nr 11, s. 52-53; M. Romańska, Glosa do uchwały NSA z dnia 13 listopada 2012 r., I OPS 3/12, "Orzecznictwo Sądów Polskich" 2014, nr 3, s. 28 i n.). A zatem każdy podmiot, przeciwko którego aktowi, czynności, bezczynności, przewlekłości sformułowana jest skarga, z tego faktu uzyskuje przymiot zdolności sądowej w postępowaniu sądowoadministracyjnym, przyjmując w świetle ustawy status skarżonego "organu" .
Mając na uwadze powyższe, Naczelny Sąd Administracyjny orzekł, jak w sentencji postanowienia, na podstawie art. 185 § 1 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło