II FSK 1156/15
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2015-07-21
Skład orzekający: Antoni Hanusz, Stefan Babiarz, Marek Olejnik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy nieruchomość, która wymaga remontu i modernizacji, ale nie jest całkowicie pozbawiona dachu lub przegród budowlanych, może być uznana za budynek w rozumieniu ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, a w konsekwencji, czy jej stan techniczny może stanowić podstawę do wyłączenia jej z opodatkowania według stawek dla działalności gospodarczej ze względu na tzw. "względy techniczne"?Ratio decidendi
Nieruchomość, która posiada fundamenty i dach, a jej stan techniczny jest jedynie wynikiem konieczności przeprowadzenia prac remontowych i adaptacyjnych, nadal stanowi budynek w rozumieniu ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Brak możliwości wykorzystania nieruchomości do prowadzenia działalności gospodarczej ze względów technicznych wymaga łącznego wystąpienia dwóch warunków: braku faktycznego wykorzystania oraz braku możliwości wykorzystania, co w przypadku nieruchomości wymagających remontu nie jest spełnione, jeśli prace te są usuwalne i nie dotyczą trwałego braku elementów konstrukcyjnych.Stan faktyczny
Spółka nabyła nieruchomości poprzemysłowe, które po przebudowie i modernizacji zamierzała wynajmować. W deklaracji podatkowej nie wykazała podatku od nieruchomości za 2008 r., powołując się na zwolnienie jako zabytek oraz na fakt, że budynek nie posiada kompletnej konstrukcji dachu i przegród pionowych, co uniemożliwia prowadzenie działalności gospodarczej ze względów technicznych. Organy podatkowe określiły wysokość zobowiązania podatkowego, uznając nieruchomość za budynek związany z działalnością gospodarczą. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę spółki, a Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący – Sędzia NSA Antoni Hanusz, Sędzia NSA Stefan Babiarz (sprawozdawca), Sędzia WSA (del.) Marek Olejnik, Protokolant Katarzyna Latkowska, po rozpoznaniu w dniu 21 lipca 2015 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej C. [...] sp. z o.o. z siedzibą w L. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 7 stycznia 2015 r. sygn. akt I SA/Łd 832/14 w sprawie ze skargi C. [...] sp. z o.o. z siedzibą w L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi z dnia 30 maja 2014 r. nr [...] w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2008 r. 1) oddala skargę kasacyjną, 2) zasądza od C. [...] sp. z o.o. z siedzibą w L. na rzecz Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi kwotę 2400 (słownie: dwa tysiące czterysta) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
1. Wyrokiem z dnia 7 stycznia 2015 r., I SA/Łd 832/14, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił skargę C. [...] sp. z o.o.
z siedzibą w L. (dalej: spółka) na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi z dnia 30 maja 2014 r. w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od nieruchomości za 2008 r.
2. Ze stanu sprawy przyjętego przez sąd pierwszej instancji wynika, że spółka – która kupuje nieruchomości poprzemysłowe, a po dokonaniu ich przebudowy, modernizacji i remontów wynajmuje lokale innym przedsiębiorcom - nabyła prawo własności budynku murowanego, dwupiętrowego oraz budynku murowanego jednopiętrowego. W deklaracji na podatek od nieruchomości nie wykazała podatku do zapłaty powołując się na zwolnienie z art. 7 ust. 1 pkt 6 oraz art. 7 ust. 2 pkt 4 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 roku o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2006 r. Nr 121, poz. 844 z późn. zm., dalej: u.p.o.l.), gdyż budynek jest wpisany do rejestru zabytków. Zaznaczyła, że budynek nie posiada kompletnej konstrukcji dachu oraz przegród pionowych, co powoduje, iż w ogóle nie odpowiada definicji budynku. Spółka wskazała również, że jest zakładem pracy chronionej, co także ma wpływ na wysokość zobowiązania podatkowego.
3. Decyzją z dnia 26 maja 2010 r. prezydent miasta określił spółce wysokość zobowiązania w podatku od nieruchomości za 2008 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze podzieliło stanowisko organu I instancji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi wyrokiem z dnia 31 maja 2011 r., I SA/Łd 442/11, uchylił decyzje organów. Naczelny Sąd Administracyjny po rozpoznaniu skargi kasacyjnej od powyższego wyroku, wyrokiem z dnia 9 lipca 2013 r., II FSK 2140/11 oddalił skargę kasacyjną.
4. Postanowieniem z dnia 17 października 2013 r. organ pierwszej instancji powołał biegłego rzeczoznawcę w celu wydania opinii, czy obiekty budowlane zlokalizowane na nieruchomości stanowią budynki, a także czy zachodzą względy techniczne uniemożliwiające prowadzenie na nieruchomości działalności gospodarczej. Dodatkowo Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego pismem
z dnia 30 grudnia 2013 r. stwierdził, że konstrukcja budynku nie zagraża bezpieczeństwu użytkowania i nie grozi zawaleniem.
5. Decyzją z dnia 8 kwietnia 2014 r. organ pierwszej instancji określił spółce wysokość zobowiązania w podatku od nieruchomości w wysokości 48.251 zł.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Łodzi, po rozpatrzeniu odwołania, utrzymało w mocy decyzję prezydenta miasta z dnia 8 kwietnia 2014 r. Organ odwoławczy wskazał, że trudno uznać, by obiekt, w którym w styczniu 2008 r. spółka wynajmowała powierzchnię użytkową nie stanowił budynku. Odnosząc się zaś do podnoszonych przez spółkę "względów technicznych", które uniemożliwiają prowadzenie działalności gospodarczej, organ odwoławczy wskazał, że zakup wymagających remontu obiektów budowlanych i ewentualne prowadzenie prac budowlanych, polegających na remoncie, czy nawet rozbudowie i przebudowie budynku, nie mieści się w ramach "względów technicznych" powodujących niemożność prowadzenia działalności gospodarczej w rozumieniu art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. Prowadzenie przez przedsiębiorcę prac remontowych i adaptacyjnych, nawet zmieniających w przyszłości sposób wykorzystywania obiektu, świadczy o związku
z prowadzoną działalnością gospodarczą. Zwłaszcza jeżeli spółka w ramach działalności gospodarczej kupuje nieruchomości poprzemysłowe, a po dokonaniu ich przebudowy, modernizacji i remontów - wynajmuje lokale innym przedsiębiorcom. To powoduje, że prace budowlane w obiektach wymagających remontu mieszczą się
w przedmiocie działalności spółki. SKO wskazało, że spółka nie wykazała niemożności wykorzystywania przedmiotu opodatkowania do prowadzonej działalności gospodarczej ze względów technicznych.
6. W skardze na powyższą decyzję spółka zarzuciła naruszenie m.in.:
- art. 121 ustawy z dnia 29.08.1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2012 r., poz. 749 ze zm.; dalej: ord. pod.) - poprzez prowadzenie postępowania w sposób naruszający zaufanie podatnika do organów państwowych;
- art. 122 i 187 § 1 ord. pod. - poprzez naruszenie zasady prawdy materialnej,
a w szczególności brak ustalenia jakie uszkodzenia przedmiotu opodatkowania występowały w okresie opodatkowania, a w szczególności czy uszkodzenia te miały charakter, o którym mowa w przepisie art. 1a ust. 1 pkt 3) u.p.o.l., w tym
w szczególności jakie zmiany dokonano w konstrukcji przedmiotowego budynku
i z jakich przyczyn oraz jak wpływało istnienie tych wad na możliwość wykorzystania budynku do prowadzenia działalności gospodarczej.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Łodzi wniosło o jej oddalenie, podtrzymując argumenty podniesione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
7. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalając skargę wskazał, że spór dotyczy wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości, przy uwzględnieniu, że:
-nieruchomość "ze względu na nośność stropów ma charakter mieszkalny",
-brak jest podstaw do uznania, iż nieruchomość jest związana z działalnością gospodarczą, gdyż ze względów technicznych nieruchomość nie może być wykorzystywana w całości do takiej działalności (art. 1a ust.1 pkt.3 u.p.o.l.),
-posiadany obiekt nie stanowi budynku w rozumieniu art. 1a ust.1 pkt.1 u.p.o.l,
-obiekt podlega zwolnieniu od podatku od nieruchomości jako zabytek (art. 7 ust.1 pkt. 6 u.p.o.l.),
-spółka jest zwolniona z opodatkowania podatkiem od nieruchomości zgodnie z art.7 ust. 2 pkt. 4 u.p.o.l. jako zakład pracy chronionej.
Sąd pierwszej instancji wskazał, że brak jest podstaw do przyjęcia, iż nieruchomość podlega w całości zwolnieniu od podatku jako zabytek.
W odniesieniu do statusu zakładu pracy chronionej, sąd podzielił stanowisko organu. Uznał, że organ słusznie stwierdził, iż zgodnie z art. 7 ust. 2 pkt 4 u.p.o.l, zwolnienie dotyczy jedynie nieruchomości faktycznie zajętych na prowadzenie tego zakładu. Warunki te, zgodnie z dokonanym przez spółkę zgłoszeniem do wojewody, spełniają tylko cztery pomieszczenia pracy. Jedynie te pomieszczenia zostały zwolnione z opodatkowania na podstawie art. 7 ust. 2 pkt 4 u.p.o.l. Zwolnieniu od podatku nie podlega więc cała nieruchomość.
Wskazał także, że uznanie przez spółkę, iż słabe stropy nie pozwalają na wykorzystanie budynku na cele przemysłowe czy biurowe, a jedynie na cele mieszkaniowe, nie jest wystarczające do uznania budynku za mieszkalny
i niezwiązany z działalnością gospodarczą.
Sąd podkreślił, że wyłączenie z art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l., nie obejmuje sytuacji, gdy brak możliwości wykorzystania nieruchomości dla celów działalności gospodarczej wynika z przyczyn leżących po stronie posiadającego daną nieruchomość przedsiębiorcy. Zaznaczył, że opisane uszkodzenia nieruchomości
są usuwalne, a nie trwałe. W zakresie remontów podniósł, iż czasowe niewykorzystywanie nieruchomości dla celów np. wynajmu
z powodu niewykonania w części obiektu potrzebnych prac remontowych (modernizacyjnych,adaptacyjnych) jest bez znaczenia dla kwestii opodatkowania podatkiem od nieruchomości (np. wyrok NSA z dnia 3 kwietnia 2014 r., II FSK 821/12, LEX nr 1475122; wyrok NSA z dnia 7 lutego 2014 r., II FSK 458/12, LEX nr 1497828).
Zatem nie ma podstaw do twierdzenia, że zakupiony prze spółkę budynek nie był związany z prowadzoną przez spółkę działalnością gospodarczą. Był on
w posiadaniu podmiotu gospodarczego, jego zły stan techniczny nie był nieusuwalny, a mógł być wyeliminowany w drodze prac remontowych. Biegły inżynier nie stwierdził, że budynek nie spełnia definicji budynku, ani nie stwierdził, iż jego stan techniczny wyłącza możliwość jego wykorzystania w działalności gospodarczej. We wnioskach i zaleceniach wskazał natomiast, że do użytkowania dopuszcza się jedynie pomieszczenia usługowo - biurowe znajdujące się na parterze budynku i dwa pomieszczenia na poziomie pierwszego piętra. Pozostałe pomieszczenia w budynku nie są użytkowane ze względu na prowadzone roboty porządkowe i przygotowawcze do adaptacji oraz przekazania ich do dalszej eksploatacji. Sąd zwrócił uwagę, że
w okresowych ocenach technicznych stanu budynku nie podnoszono kwestii złego stanu konstrukcji budynku i fundamentów, mogącego grozić katastrofą, a spółka nie wykazała faktu podejmowania działań zabezpieczających mających na celu wyeliminowanie skutków ewentualnej katastrofy.
Sad zaznaczył, że organ powołał jeszcze jednego biegłego z zakresu budownictwa, zatem nieuwzględnienie wniosku spółki o powołanie kolejnego biegłego nie dyskwalifikuje wyników przeprowadzonego postępowania.
8. Powyższy wyrok spółka zaskarżyła w całości skargą kasacyjną, zarzucając sądowi pierwszej instancji naruszenie:
"1) art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowania przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270; dalej: p.p.s.a.) - poprzez naruszenie mocy wiążącej oceny prawnej i wskazań co do dalszego
postępowania wyrażonych w treści wyroku Wojewódzkiego Sądu
Administracyjnego w Łodzi z dnia 31 maja 2011 r. wydanego
w sprawie I SA/Łd 442/11 oraz w rzeczywistości niewyjaśnienie w sprawie,
czy uszkodzenia przedmiotu opodatkowania, jakie występowały w okresie opodatkowania, a dotyczące ścian zewnętrznych i wewnętrznych miały
charakter, o którym mowa w przepisie art. 1a ust, 1 pkt 3) u.p.o.l.
z uwzględnieniem wiadomości specjalnych posiadanych przez biegłego, zwłaszcza że do analizy treści samych przeglądów okresowych nie były wymagane wiadomości specjalne, zaś same przeglądy techniczne nie stanowią dowodu z opinii biegłego;
2) art. 141 § 4 p.p.s.a. - poprzez brak zawarcia w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku wyjaśnienia podstawy prawnej rozstrzygnięcia, tj. wskazania w jakim zakresie
w istocie zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem, a zwłaszcza
z treścią art. 153 p.p.s,a., wypełniając ocenę prawną i wskazania
co do dalszego postępowania wyrażone w treści wyroku
Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 31 maja 2011 r.,
I SA/Łd 442/11 oraz treścią art. 187 § 1 i art. 190
ord. pod. w zakresie podstawy faktycznej oceny, iż występujące w przedmiocie opodatkowania "względy techniczne" rzekomo mają charakter usuwalny, a organy podatkowe dokonały oceny opinii biegłego;
3) art. 151 w związku z art. 134 § 1 p.p.s.a. w związku z art. 187 § 1 i 191 ord. pod. - poprzez oddalenie skargi w sytuacji zupełnego pominięcia za podstawę zaskarżonego wyroku, że zaskarżona decyzja organu podatkowego oparta jest na całkowicie dowolnych ustaleniach, nieznajdujących odzwierciedlenia
w materiale dowodowym zgromadzonym w sprawie, a w szczególności:
a) przyjęciu za podstawę zaskarżonej decyzji, iż uszkodzenia przedmiotu opodatkowania istniejące w okresie opodatkowania miały charakter
tymczasowy i usuwalny i nie były podyktowane względami technicznymi,
w tym w szczególności ich technicznym zużyciem uzasadniającym zastosowanie do tej części powierzchni niższej stawki podatku od nieruchomości w sytuacji, gdy dopuszczony w sprawie biegły - za wyjątkiem dokonanych oględzin obiektów przeglądów pochodzących z roku 2013 oraz opisu elementów
konstrukcyjnych tych obiektów w istocie nie poddał
badaniu i nie zweryfikował tego, czy zużycie techniczne
przedmiotu opodatkowania w związku z jego uszkodzeniami ma charakter
trwały, a w szczególności - czy jest możliwe wykorzystanie
niewykorzystywanych obecnie wyższych kondygnacji tych obiektów do
prowadzenia działalności gospodarczej uwzględniając m.in. przewidziane
w Polskiej Normie tzw. "Obciążenia zmienne technologiczne" immanentnie związane z niewykorzystywaniem danego obiektu do działalności gospodarczej,
a i przeprowadzona ocena (treści przeglądów technicznych jest całkowicie błędna;
b) całkowicie dowolnym uznaniu, iż przyczyną faktycznego braku użytkowania wyższych kondygnacji przedmiotów opodatkowania mógł być brak
potencjalnych najemców na te powierzchnie, a nie faktyczne wyłączenie jej
z użytkowania wobec występowania tzw. względów technicznych
w zakresie tej powierzchni, która wyłącznie z tego powodu nie była i nie może być wykorzystywaną do prowadzenia działalności gospodarczej
w sytuacji, gdy ocena organu podatkowego II instancji w tym zakresie dokonywana jest w całkowitym oderwaniu od wszechstronnej oceny materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie;
c) całkowicie dowolnym uznaniu - w oderwaniu od stanu faktycznego
w niniejszej sprawie - iż inżynier budownictwa lądowego, wskazując
w protokole z okresowej kontroli stanu technicznego obiektu, że "pozostałe pomieszczenia w budynku nie są obecnie użytkowane ze względu na prowadzone roboty porządkowe i przygotowawcze do adaptacji
i przekazania ich do dalszej eksploatacji" mógł odnosić się do powierzchni wyłączonych w tym obiekcie z użytkowania w sytuacji, gdy nie tylko nie potwierdzają tego jakiekolwiek zdjęcia - również załączone do opinii biegłego -
z których przede wszystkim nie wynika, by w zakresie pustych powierzchni wyłączonych z użytkowania były obecnie, czy wcześniej prowadzone jakiekolwiek roboty porządkowej przygotowawcze do adaptacji, przekazania ich do dalszej eksploatacji, co potwierdza nie tylko brak mediów w tych pomieszczeniach,
ale nawet przede wszystkim okoliczności przekazania ich do dalszej
eksploatacji nie znajduje odzwierciedlenia w treści protokołów
z oględzin przedmiotów opodatkowania dokonywanych przez organy podatkowe,
d) całkowicie dowolnym uznaniu, iż opinie biegłego S. K., tj.
pisemna zasadnicza oraz uzupełniająca, mają moc dowodową w zakresie też na jakie miał się wypowiedzieć ten biegły, a w szczególności zawiera
oceny co do stanu technicznego przedmiotu odnoszące się do
okresu opodatkowania, wywodzone z określonych i pozwalających
na weryfikację ustaleń faktycznych, a przez to, że mogą one jako dowód stanowić podstawę ustalenia tego, czy przedmioty opodatkowania w 2006 r. mogły być wykorzystywane do prowadzenia działalności gospodarczej ze
względów technicznych w sytuacji, gdy opinia biegłego w tym przedmiocie jest
całkowicie arbitralna i w istocie przedstawia jedynie zupełnie nieweryfikowalne
wnioski biegłego, czego powodem jest to, iż organy podatkowe obu instancji nie
dokonały ich jakiejkolwiek oceny i samej treści tej opinii z uwzględnieniem zasady
swobodnej oceny dowodów, w tym w szczególności nie dokonały oceny tego czy
z punktu widzenia składanych przez stronę skarżącą zastrzeżeń do tych opinii,
opinie te są spójne, logiczne, zgodne z doświadczeniem życiowym
i wyczerpujące, a w szczególności, czy wyrażane w nich oceny biegłego są właśnie
w ogóle weryfikowalne w świetle treści tej konkretnej opinii,
a nie pozostałego materiału dowodowego;
e) całkowicie dowolnym uznaniu, iż stwierdzenie przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Łodzi w wyniku wizji lokalnej z dnia 14 listopada
2013 r., że konstrukcja budynku nie zagraża bezpieczeństwu użytkowemu
i nie grozi zawaleniem wskazuje na brak występowania tzw. "względów
technicznych" co do powierzchni, która w trakcie tej wizji była
wyłączona z użytkowania w sytuacji, gdy wręcz w sposób
oczywisty stwierdzenia wizji lokalnej odnoszą się do aktualnego sposobu użytkowania obiektu, tj. właśnie w przypadku wyłączenia części powierzchni przedmiotów opodatkowania z użytkowania ze względów technicznych
i nieobciążaniu przedmiotu opodatkowania dodatkowymi obciążeniami związanymi z ewentualnym włączeniem takiej powierzchni do użytkowania;
4) art. 151 § 1 w związku z art. 134 § 1 p.p.s.a. oraz w związku z art. 122 i 187 § 1 ord. pod. poprzez oddalenie skargi strony skarżącej na decyzję organu podatkowego II instancji w sytuacji, gdy skarga ta zasługiwała na uwzględnienie wobec dopuszczenia się przez organy podatkowe naruszania zasady prawdy materialnej, przede wszystkim w zakresie braku wyjaśnienia w sprawie
- z uwzględnieniem wiadomości specjalnych - czy w stosunku do
znajdującej się w obiekcie budowlanym powierzchni użytkowej do tej pory niezmiennie wyłączonej z użytkowania i faktycznie nieużytkowanej z uwagi na stan ścian zewnętrznych, na których opierają się stropy występowały w okresie opodatkowania względy techniczne, o których mowa w przepisie
art. 1a ust. 1 pkt 3) u.p.o.l., w tym w szczególności czy były one
w ogóle usuwalne, jakich w rzeczywistości zmian dokonano w konstrukcji przedmiotowego budynku i z jakich przyczyn oraz jak wpływało istnienie tych wad technicznych dotyczących tej powierzchni na możliwość wykorzystania budynku do prowadzenia działalności gospodarczej w tym zakresie;
5) art. 151 w związku z art. 134 § 1 p.p.s.a. w związku z art. 210 § 1 pkt 6
w związku z art. 210 § 4 ord. pod. - poprzez oddalenie skargi pomimo tego, że uwzględniając całokształt okoliczności sprawy, zasługiwała ona na uwzględnienie wobec braku zawarcia przez organ uzasadnienia faktycznego zaskarżonej decyzji
w zakresie oceny mocy dowodowej opinii biegłego S. K.,
a w szczególności brak oceny spójności, zgodności z zasadami
doświadczenia życiowego oraz logiki i kompletności treści tej opinii
z punktu widzenia składanych przez spółkę zastrzeżeń do treści tej opinii oraz przyznanie jej waloru dowodowego w istocie jedynie z powodu tego, iż opinia ta jest korzystna dla organu podatkowego z punktu widzenia profiskalnego oraz z powodu doświadczenia zawodowego tego rzeczoznawcy;
6) art. 151 w związku z art. 134 § 1 p.p.s.a. w związku z art. 180 § 1
w związku z art. 181 w związku z art. 188 w związku z art. 197 § 1 ord. pod., poprzez oddalenie skargi w sytuacji, gdy zaskarżona decyzja była niezgodna
z prawem w zakresie w jakim organ podatkowy za jej podstawę nie uwzględnił wniosku strony skarżącej o dopuszczenie w sprawie dowodu z opinii
innego rzeczoznawcy budowlanego, w szczególności gdy wydana w sprawie opinia S. K. w szczególności nie jest spójna, logiczna, a przede wszystkim weryfikowalna
i kompletna, gdyż ani nie zawierała uzasadnienia stawianych w niej ocen i wniosków, a dopuszczenie tego wniosku dowodowego niewątpliwie miało istotne znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy albowiem zmierzało do wykazania przez spółkę występowania wskazywanych "względów technicznych" dotyczących przedmiotów opodatkowania;
7) art. 133 § 1 p.p.s.a. poprzez uznanie wbrew aktom niniejszej sprawy, iż:
- organ podatkowy dokonał oceny opinii biegłego w sytuacji, gdy decyzja będąca przedmiotem zaskarżenia skargą nie zawierała oceny spójności oraz zgodności
z doświadczeniem opinii wydanej w sprawie przez biegłego sądowego S. K., a zwłaszcza nie zawierała oceny z punktu widzenia logiki rozumowania, doświadczenia życiowego oraz pewnej spójności przesłanek, które powinny być wskazane w treści wydanej opinii, a które doprowadziły biegłego do przedstawionych konkluzji;
- występujące w przedmiocie opodatkowania uszkodzenia
są usuwalne w sytuacji, gdy nie wynika to z akt sprawy, a zwłaszcza
z wyłącznie będącej źródłem wiadomości specjalnych opinii biegłego, której
w sprawie można byłoby przyznać moc dowodową z punktu
widzenia jej treści, w tym motywacji przez biegłego przesłanek, które doprowadziły go do określonych konkluzji;
8) art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. - poprzez jego niewłaściwe zastosowanie
i uznanie, iż obiekty budowlane są związane z prowadzeniem działalności gospodarczej, a przez to - że obiekty te winny być opodatkowane
według stawki podatku od nieruchomości przewidzianej dla budynków związanych
z prowadzeniem działalności gospodarczej w sytuacji, gdy obiekty te, za wyjątkiem powierzchni parterów, z uwagi na ich stan techniczny w okresie opodatkowania,
jak i do dnia dzisiejszego, nie były w okresie opodatkowania
i nie mogły być wykorzystywane do prowadzenia działalności gospodarczej ze względów technicznych".
Mając na względzie powyższe, spółka wniosła o:
- uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpatrzenia,
- zasądzenie na rzecz spółki zwrotu kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
W odpowiedzi na skargę kasacyjną organ wniósł o jej oddalenie i zasądzenie zwrotu niezbędnych kosztów postępowania kasacyjnego, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw i dlatego podlega oddaleniu.
9. Pierwszy zarzut skargi kasacyjnej dotyczy naruszeniu przepisów postępowania, a mianowicie art. 153 p.p.s.a. przez naruszenie mocy wiążącej oceny prawnej i wskazań co do dalszego postępowania wyrażonych w treści wyroku z dnia 31 maja 2011 r., I SA/Łd 442/11. Zauważyć trzeba, że sprawa niniejsza była już przedmiotem kontroli sądowej, wobec czego granice jej rozpoznania wyznacza treść art. 153 i art. 170 p.p.s.a. Zgodnie z art. 153 p.p.s.a. ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia.
Związanie samego sądu administracyjnego, w rozumieniu powyższego przepisu, oznacza, że nie może on formułować nowych ocen prawnych – sprzecznych z wyrażonym wcześniej poglądem, lecz zobowiązany jest do podporządkowania się mu w pełnym zakresie (Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, J. P. Tarno, Warszawa 2008 r.). Przepis ten ma charakter bezwzględnie obowiązujący, co oznacza, że ani organ administracji publicznej, ani sąd, orzekając ponownie w tej samej sprawie, nie mogą nie uwzględnić oceny prawnej i wskazań wyrażonych wcześniej w orzeczeniu sądu, gdyż są nimi związane.
Przechodząc na grunt rozpatrywanej sprawy wskazać należy, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi w powołanym wyżej wyroku uchylając decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi uznał, że dla oceny czy zachodzą określone w art. 1a ust. 1 pkt. 3 u.p.o.l. względy techniczne uniemożliwiające prowadzenie na przedmiotowej nieruchomości działalności gospodarczej wskazane przez stronę (np. uszkodzenia dachu, niedostateczny stan techniczny ścian zewnętrznych, ścian wewnętrznych czy schodów), konieczne było skorzystanie dowodu z opinii biegłego ds. budownictwa. Ocena przedstawiona przez ten sąd została zaś zaakceptowana przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 9 lipca 2013 r., II FSK 2140/11.
W ramach ponownego postępowania organ powołał na biegłego rzeczoznawcę budowlanego mgr inż. S. K. Z przeprowadzonego dowodu z opinii biegłego i oględzin przeprowadzonych w ramach tego dowodu został sporządzony protokół. Powołany na biegłego rzeczoznawca budowlany i majątkowy mgr inż. S. K. sporządził opinię techniczną. Biegły mgr inż. S. K.został przesłuchany. Jak wynika z protokołu strona działająca przez pełnomocnika przedstawiła pytania w formie pisemnej, zaś biegły przedłożył odpowiedź na zadane pisemne pytania. Organ pierwszej instancji odmówił przeprowadzenia dowodu
z innego biegłego. Do organu pierwszej instancji wpłynęły zastrzeżenia do uzupełniającej opinii biegłego.
Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że przy przeprowadzeniu tego dowodu, zgodnie ze wskazaniami płynącymi z wiążących organy podatkowe wyroków Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 31 maja 2011 r.
i Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 lipca 2013 r., zapewniono na zasadzie art. 123 § 1, art. 190, art. 192 i art. 200 § 1 ord. pod. czynny udział strony. Opinia biegłego rzeczoznawcy budowlanego i majątkowego mgr inż. S.K. może stanowić dowód w sprawie, a organ pierwszej instancji poddał ten dowód ocenie, zaś okoliczności z niej wynikające zostały zgodnie z wymaganiem art. 191 ord. pod. ocenione w świetle całokształtu zebranego materiału dowodowego. Opinia ta została sporządzona przez osobę posiadającą wiadomości specjalne, która przeprowadziła przed wydaniem opinii oględziny i badania w zakresie niezbędnym do jej wydania. Jest ona w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego pełna (tzn. odpowiada na zakres określony w postanowieniu o powołaniu biegłego), jasna, logiczna i wewnętrznie spójna, a w świetle całokształtu zebranego materiału dowodowego świadczy o stwierdzonych w niej okolicznościach. Biegły przy tym odpowiedział w sposób wystarczający na zadane przez stronę pytania, co do podstaw wydanej przez siebie opinii, jak również wysnutych wniosków. Biegły przy tym nie dokonał subsumpcji stanu faktycznego pod normę art. 1a ust. 1 pkt 1 i pkt 3 u.p.o.l. a dokonał jedynie kwalifikacji z zakresu swoich wiadomości specjalnych tzn. prawa budowlanego. Organ dokonał przy tym oceny całokształtu zebranego materiału dowodowego oraz własnej subsumcji stanu faktycznego pod normę art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. i nie zastąpił w tym organu biegły, którego opinia była jedynie jednym z ważniejszych dowodów, ale nie jedynym, na to iż nie występują w ich przypadku względy techniczne w rozumieniu art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l.
W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organy podatkowe uzasadniły rozstrzygnięcie, dokonując oceny całokształtu materiału, w tym m.in. opinii biegłego mgr inż. S. K . W sprawie w której została wydana opinia biegłego i wobec której nie sformułowano skutecznie zarzutów podważających jej wiarygodność, a tym samym wartości dowodowej, nie ma podstaw do przeprowadzenia dowodu z opinii innego biegłego na okoliczności objęte dowodem z dopuszczonej już w sprawie opinii.
Spółka zarzuciła biegłemu brak dokonania odkrywek i pobrania próbek materiałów oraz poddania ich na ściskanie, a także dokonania obliczeń mających wykazać stan zużycia technicznego poszczególnych elementów tych obiektów budowlanych. Należy jednak wskazać, że z żadnego z dowodów zebranych
w sprawie nie wynika, żeby stan fundamentów, stropów, czy też ścian groził zawaleniem. Co więcej, z przeglądów okresowych stan tych elementów konstrukcyjnych był oceniany jako dostateczny i dobry, natomiast fundamenty nie były poddawane ocenie. Jeżeli spółka uważa, że stan stropów, ścian, czy też fundamentów grozi zawaleniem w przypadku ich pełniejszego użytkowania, to winna te twierdzenia wykazać w postępowaniu dowodowym, szczególnie jeśli ani
z przedstawionych przez nią dowodów, ani też dowodów zebranych przez organ takie okoliczności nie wynikają. Wskazywana przez stronę norma obciążenia budowli (Polska Norma PN-82/B-02003 "Obciążenia budowli. Obciążenia zmienne technologiczne") nie stanowi przepisu prawa, stąd też nie wiąże organów podatkowych przy wymiarze zobowiązania podatkowego.
Wbrew twierdzeniom spółki organ podatkowy kierował się oceną prawną
i wskazaniami co do dalszego toku postępowania zawartymi w wiążących organy podatkowe wyrokach Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 31 maja 2011 r. oraz Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 lipca 2013 r., co powoduje, że - wbrew zarzutowi skargi - Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, oddalając skargę, nie dopuścił się naruszenia art. 153 p.p.s.a.
Stawiając zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. spółka argumentuje, że brak jest w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku wyjaśnienia podstawy prawnej,
w szczególności w zakresie sposobu zastosowania przez sąd pierwszej instancji za podstawę wydania wyroku treści art. 1a ust. 1 pkt 1 u.p.o.l. Z treści uzasadnienia zaskarżonego wyroku wynika jednak, że sąd ten podstawę prawną wyroku w sposób wystarczający wyjaśnił. Z uzasadnienia zaś skargi kasacyjnej wynika, że spółka
w stopniu dostatecznie wystarczającym poznała i zrozumiała motywy rozstrzygnięcia sądu pierwszej instancji, jednakże nie zgadza się z oceną prawną wyrażoną przez sąd w zaskarżonym wyroku. Wadliwość oceny prawnej należy jednak zwalczać
w drodze zarzutów naruszenia prawa materialnego, nie zaś poprzez zarzuty procesowe, odnoszące się do formalnych wymogów uzasadnienia wyroku.
Również nie zasługują na uwzględnienie zarzuty naruszenia przepisów postępowania, t.j. art. 151 w związku z art. 134 § 1 p.p.s.a w związku z art. 122, art. 180, art. 181, art. 187 § 1, art. 188, art. 197 § 1 oraz art. 210 § 1 pkt 6 ord. pod. poprzez bezpodstawne uznanie, że nie mamy do czynienia ze "względami technicznymi", które wyłączają część nieruchomości z użytkowania.
Stosownie do art. 1a ust. 1 pkt 1 u.p.o.l., budynkiem jest obiekt budowlany
w rozumieniu przepisów prawa budowlanego, który jest trwale związany z gruntem, wydzielony z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych oraz posiada fundamenty i dach. Według spółki posiadany przez nią obiekt nie jest budynkiem, bo chociaż jest trwale związany z gruntem, wydzielony z przestrzeni i posiada fundamenty, to nie posiada, w znaczeniu funkcjonalnym, dachu i przegród pionowych.
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego trzeba zatem stwierdzić, że ustawowa definicja budynku nie uwzględnia stanu technicznego budynku. Wbrew więc wywodom spółki stan techniczny budynku, czy też jego zdewastowanie, nie mają wpływu na to czy jest on budynkiem, czy też nie, w rozumieniu przepisów u.p.o.l., a w konsekwencji czy podlega opodatkowaniu. Należy także odnotować, że pozbawienie istniejącego budynku dachu, a więc jednego z elementów tworzących budynek w rozumieniu ustawy podatkowej, powoduje niemożność jego opodatkowania. Budynek posiada dach do momentu jego całkowitego usunięcia, demontażu, rozbiórki. Stan dachu, jego uszkodzenie lub częściowe usunięcie nie oznacza, że dany obiekt "nie posiada dachu", a przez to przestaje być budynkiem
w rozumieniu ustawy podatkowej. Dopiero obiekt całkowicie i trwale pozbawiony dachu, nieosłonięty, nieograniczony od góry, przestaje być budynkiem, a nawet obiektem budowlanym w rozumieniu przepisów prawa budowlanego. Nadto wskazuje się, że braku w obiekcie budowlanym elementów niezbędnych do uznania go za budynek nie można utożsamiać ze złym stanem technicznym budynku. Obiekt budowlany pozostaje budynkiem w rozumieniu przepisów u.p.o.l. nawet wówczas, gdy ze względów technicznych, prawnych czy faktycznych, nie jest i nie może być wykorzystywany, w tym zgodnie z jego przeznaczeniem.
Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego uznać należy, że sąd pierwszej instancji zasadnie zaakceptował ustalenia organów podatkowych, wedle których obiekt budowlany będący w posiadaniu spółki jest budynkiem.
W konsekwencji powyższego ustalenia należy ocenić zarzuty skargi kasacyjnej w zakresie problemu, czy prawidłowo sąd pierwszej instancji zaaprobował stanowisko organów podatkowych obu instancji, że - w świetle ustalonych okoliczności stanu faktycznego - stanowiący własność spółki obiekt budowlany jest budynkiem związanym z prowadzeniem działalności gospodarczej, w rozumieniu art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l.
Zgodnie z tym przepisem, przez grunty, budynki i budowle związane
z prowadzeniem działalności gospodarczej należy rozumieć grunty, budynki
i budowle będące w posiadaniu przedsiębiorcy lub innego podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą, z wyjątkiem budynków mieszkalnych oraz gruntów związanych z tymi budynkami, a także gruntów, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. b), chyba że przedmiot opodatkowania nie jest i nie może być wykorzystywany do prowadzenia tej działalności ze względów technicznych.
Z użytego przez ustawodawcę w art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. sformułowania "nie są i nie mogą być wykorzystywane do prowadzenia działalności gospodarczej ze względów technicznych" można i należy wyprowadzić wniosek, że warunkiem odstąpienia od wymierzenia podatnikowi, będącemu przedsiębiorcą, podatku od nieruchomości według najwyższych stawek, przewidzianych dla znajdujących się
w jego posiadaniu budynków o charakterze niemieszkalnym, jest łączne wystąpienie dwóch warunków, tj. brak faktycznego wykorzystywania przedmiotu opodatkowania ze względów technicznych (w roku podatkowym) oraz brak możliwości wykorzystywania przedmiotu opodatkowania ze względów technicznych.
Przez użyte w powołanym przepisie określenie "nie mogą być wykorzystywane do prowadzenia działalności gospodarczej ze względów technicznych" należy rozumieć - w odniesieniu do budynków - sytuację, w której istniejąca w roku podatkowym zabudowa jest w takim stanie technicznym, że nie może być wykorzystywana (nie nadaje się) do prowadzenia działalności gospodarczej, nawet po realizacji prac remontowych (odtworzeniowych) oraz adaptacyjnych, których efektem nie jest powstanie nowego budynku (wyrok WSA w Gliwicach z dnia 5 lipca 2010 r., I SA/Gl 367/09). W rozpatrywanej sprawie do bezspornych należą takie okoliczności, jak fakt, że spółka jest przedsiębiorcą i w jej posiadaniu znajdują się sporne (co do sposobu kwalifikacji podatkowej) grunty oraz budynki. Za okoliczność ustaloną w sprawie uznać należy również to, że przedmiotowa nieruchomość nie ma charakteru mieszkalnego.
Opodatkowanie podatkiem od nieruchomości gruntów i budynków znajdujących się w posiadaniu przedsiębiorcy nie jest uzależnione od rzeczywistego wykonywania na tych gruntach i w zlokalizowanych na nich budynkach czynności składających się na prowadzenie działalności gospodarczej. Istotne znaczenie dla wywołania określonych skutków podatkowych ma sam fakt posiadania tychże nieruchomości przez przedsiębiorcę (inny podmiot prowadzący działalność gospodarczą). Jak już zaznaczono, kwestie te w rozpatrywanym przypadku nie budzą wątpliwości. Ustawodawca w powołanym art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. przewidział jednak wyjątek (obok nieruchomości mieszkalnych), w którym przedmiot opodatkowania, mimo że znajduje się w posiadaniu przedsiębiorcy, nie będzie obciążany stawką podatku od nieruchomości dotyczącą gruntów, budynków i budowli związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej. Wyjątek ten stanowią grunty, budynki oraz budowle, które nie są i nie mogą być wykorzystywane do prowadzenia działalności gospodarczej ze względów technicznych.
Zasadnicze znaczenie dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy ma zatem ustalenie, jak rozumieć sformułowanie, że przedmiot opodatkowania "nie jest i nie może być wykorzystywany do prowadzenia działalności gospodarczej" (ze względów technicznych) oraz jak przekłada się to na ustalone w toku postępowania okoliczności stanu faktycznego.
Ustawodawca definiując pojęcie gruntów i budynków związanych
z działalnością gospodarczą nie wyjaśnił przy tym pojęcia "względy techniczne",
a także nie dokonał odesłania (jak np. przy definicji pojęć: budynek, budowla) do przepisów prawa budowlanego, dlatego też nie będą miały w sprawie bezpośredniego zastosowania postanowienia § 3 pkt 7 i § 49 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75, poz. 690, ze. zm.). Należy podzielić stanowisko zawarte w prawomocnym wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 21 marca 2007 r., I SA/Bk 94/07,
że w związku z tym w pierwszej kolejności należy odwołać się do potocznego rozumienia pojęcia "techniczny", a tym samym odnosić je należy do stanu nieruchomości niepozwalającego na ich wykorzystanie do prowadzonej działalności.
Zauważyć także należy, że - jak wynika z wypisu z Krajowego Rejestru Sądowego spółki - podstawą jej działalności jest kupno, zagospodarowanie, sprzedaż i wynajem nieruchomości oraz zarząd tymi nieruchomościami. Spółka kupuje m.in. nieruchomości poprzemysłowe, a po dokonaniu ich przebudowy, modernizacji i remontów przeznacza je na inne cele, w tym w szczególności wynajmując lokale innym przedsiębiorcom. Powoduje to, że prace budowlane
w obiektach wymagających remontu mieszczą się w przedmiocie działalności spółki, a zatem trudno jest mówić, iż nieruchomości "nie są i nie mogą być wykorzystywane" do prowadzenia przez spółkę działalności gospodarczej, bowiem były w sposób faktyczny wykorzystywane przez spółkę poprzez ich zakup, zarządzanie, remont oraz wynajem.
W przypadku remontów, czy modernizacji budynków, mamy do czynienia
z całkowicie odmienną sytuacją, niż w przypadku nowych budynków. W przypadku obiektów nowych początek obowiązku powstaje, zgodnie z art. 6 ust. 2 u.p.o.l.,
z dniem 1 stycznia roku następującego po roku, w którym budowa została zakończona albo w którym rozpoczęto użytkowanie budowli, albo budynku lub ich części przed ich ostatecznym wykończeniem. Oznacza to, że do końca roku kalendarzowego w którym nastąpiło zakończenie budowy, ewentualnie rozpoczęcie użytkowania, nie istnieje w ogóle obowiązek podatkowy. Inaczej jest w przypadku budynków istniejących, które są remontowane, czy modernizowane, bowiem w takim wypadku obowiązek istnieje przez cały czas trwania prac remontowych lub modernizacyjnych, a takie prace nie wpływają na obowiązek podatkowy w tym zakresie. Z zebranego w sprawie materiału dowodowego wynika w szczególności konieczność remontu polegającego na uzupełnieniu i wzmocnieniu tynków wewnętrznych; uzupełnieniu elementów na elewacji na poziomie dachu; uzupełnieniu elewacji od strony podwórka; elementów elewacji szczytowej od strony wschodniej; robót tynkarskich i malarskich ścian i sufitów bramy oraz renowacji elementów metalowych bramy; uzupełnieniu okładzin schodów wejściowych do pomieszczeń nieużytkowanych; remont klatek schodowych; remont więźby dachowej w celu jej wzmocnienia i wymiany elementów konstrukcyjnych; napraw i uzupełnieniu obróbek blacharskich gzymsów, rynien i rur spustowych. Z całokształtu zebranego materiału dowodowego nie wynika, że elementy konstrukcyjne budynku są w złym stanie technicznym. Przeciwko temu stwierdzeniu świadczą chociażby przeglądy okresowe budynku dokonywane przez inż. P. S. na zlecenie spółki, opinia inż. P. S., kontrola dokonana przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego, jak również opinia powołanego w postępowaniu biegłego. Wskazane w zebranym materiale dowodowym uszkodzenia budynków są w pełni usuwalne w drodze prac remontowo - adaptacyjnych, stąd też nie stanowią "względów technicznych"
w rozumieniu art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. Niedostateczny stan techniczny dotyczył jedynie detali architektonicznych, które nie mają żadnego wpływu na sposób użytkowania budynku, czy też niemożność ich użytkowania ze "względów technicznych".
Podkreślenia przy tym wymaga, że to na przedsiębiorcy, powołującym się na tego rodzaju przyczyny, ciąży obowiązek wykazania, iż dany przedmiot opodatkowania nie jest i nie może ze względów technicznych być wykorzystywany do prowadzenia działalności gospodarczej. Jak wynika z utrwalonego orzecznictwa sądów administracyjnych zasada wynikająca z art. 122 i art. 187 § 1 ord. pod. nie ma charakteru bezwzględnego i nieograniczonego, a podatnik nie może biernie oczekiwać na gromadzenie materiału dowodowego wyłącznie przez organy podatkowe, kiedy w jego ocenie istnieją dowody, które mogą przyczynić się do wyjaśnienia stanu faktycznego. Organy podatkowe nie muszą poszukiwać
w nieskończoność dowodów w sytuacji, gdy ich nie oferuje sam podatnik. Ustalenie bowiem niektórych faktów, zwłaszcza tych, o których wie wyłącznie podatnik, pozostaje poza zakresem możliwości organu podatkowego (zob. także K. J. Stanik, Ciężar dowodu w postępowaniu podatkowym, Jurysdykcja Podatkowa 2007 nr 4 s. 30; A. Hanusz, Strony postępowania podatkowego a ciężar dowodu, Przegląd Podatkowy 2004 nr 9, s. 49).
W rozpoznawanej sprawie skarżąca spółka nie wykazała niemożności wykorzystywania przedmiotu opodatkowania do prowadzonej działalności gospodarczej ze względów technicznych. Wręcz przeciwnie, z dokumentów wynika, że sporny budynek wymaga jedynie odpowiednich remontów i zabezpieczenia. Jak wskazano powyżej adaptacja budynku do profilu wykonywanej działalności gospodarczej (konieczność przeprowadzenia remontu budynku) nie jest przyczyną technologiczną uniemożliwiającą wykorzystywanie nieruchomości do prowadzenia działalności gospodarczej. Sporny budynek istnieje, jest w ciągłym użytkowaniu
i nadal wymagana jest rekonstrukcja brakujących elementów (np. ceglanych cokołów i ozdobnych elementów gzymsów, wieżyczek i blanowania na elewacji, gzymsów) -
o czym świadczy protokół przeglądu okresowego z dnia 4 stycznia 2014 r. Subiektywne przekonanie podatnika, czy też samo jego oświadczenie o niemożności wykorzystania budynku do prowadzonej działalności, nie jest dowodem, na którym można by oprzeć ustalenie o technicznych względach wykluczających możliwość wykorzystania ich do takiej działalności. W protokole okresowej kontroli stanu technicznego obiektu w sposób wyraźny wskazano, że "pozostałe pomieszczenia
w budynku nie są obecnie użytkowane ze względu na prowadzone roboty porządkowe i przygotowawcze do adaptacji, przekazania ich do dalszej eksploatacji". Konieczność przeprowadzenia napraw i remontów w budynku nie stanowi, i nie może stanowić, o trwałej niemożności wykorzystywani budynku (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 3 kwietnia 2014 r., II FSK 812/12, 813/12 i 821/12). Należy przy tym zauważyć, że z przeprowadzonych wielokrotnie na przedmiotowej nieruchomości oględzin, tj. w dniu 14 maja 2007 r., w dniu 29 sierpnia 2008 r., w dniu 22 lipca 2009 r. i w dniu 3 września 2009 r. nie wynika, iż obiekty ze względów technicznych nie były, ani też nie mogły być wykorzystywane do prowadzenia działalności gospodarczej. Stąd też przedmiotowe nieruchomości i obiekty budowlane są, wbrew twierdzeniom strony, opodatkowane i to według stawek przewidzianych dla przedmiotów opodatkowania związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej.
Stąd też zarzuty spółki naruszenia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny
w Łodzi art. 151 w związku z art. 134 § 1 p.p.s.a w związku z art. 122, art. 180, art. 181, art. 187 § 1, art. 188, art. 197 § 1 oraz art. 210 § 1 pkt 6 i § 4 ord. pod. są nieuzasadnione.
10. Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i uznanie, że posiadane przez skarżącą spółkę obiekty budowlane mogły być w całości wykorzystywane do prowadzenia działalności gospodarczej Naczelny Sąd Administracyjny zauważa, że nieskuteczny jest zarzut niewłaściwego zastosowania prawa materialnego, gdy w odniesieniu do tych samych okoliczności faktycznych z jej uzasadnienia wynika, iż wadliwie według skarżącego zostały ustalone okoliczności tego stanu (zob. m.in. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 30 stycznia 2014 r., II FSK 864/12). Skarga została oparta przede wszystkim na zarzutach naruszenia przepisów postępowania, w tym głównie w zakresie postępowania dowodowego, a pełnomocnik spółki kwestionuje przede wszystkim błędne ustalenie przez organy podatkowe stanu faktycznego, zaakceptowane przez sąd w zaskarżonym wyroku, odnośnie niewystępowania względów technicznych w rozumieniu art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l., stąd też zarzut ten w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego nie jest skuteczny.
W świetle zaprezentowanej wykładni art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. i prawidłowo ustalonego w sprawie stanu faktycznego nie może budzić wątpliwości zasadność powyższego stwierdzenia sądu pierwszej instancji. Przedstawione wyżej okoliczności potwierdzają słuszność oceny sądu pierwszej instancji, który wywiódł, że
w przypadku przedmiotowej nieruchomości nie zachodzą względy techniczne uniemożliwiające jego użytkowanie.
11. W związku z powyższym Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a. skargę kasacyjną oddalił. O kosztach postępowania, na które składają się koszty zastępstwa procesowego, orzeczono na podstawie art. 204 pkt 1 p.p.s.a., art. 205 § 2 i art. 209 p.p.s.a. w związku z § 14 ust.2 pkt 1 lit. a) i pkt 2 lit. a) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U.
z 2013r., poz. 490).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło