I SA/Wr 2188/14

WyrokWSA we Wrocławiu2015-01-08

Skład orzekający: Tomasz Świetlikowski, Barbara Ciołek, Maria Tkacz-Rutkowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy umorzenie postępowania egzekucyjnego na podstawie art. 59 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji jest zasadne, gdy organ egzekucyjny nie przeprowadził wszystkich możliwych czynności zmierzających do ustalenia majątku zobowiązanego, w tym sądowego wyjawienia majątku?
Ratio decidendi
Umorzenie postępowania egzekucyjnego na podstawie art. 59 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji jest zasadne, jeśli organ egzekucyjny przeprowadził wszechstronne czynności w celu ustalenia majątku zobowiązanego, a zebrane dowody wskazują, że nie uzyska się kwoty przewyższającej wydatki egzekucyjne. Nieprzeprowadzenie sądowego wyjawienia majątku nie stanowi naruszenia prawa, jeśli inne działania organu egzekucyjnego wystarczająco dowodzą bezskuteczności egzekucji. Organ odwoławczy nie jest zobowiązany do przeprowadzania postępowania o wyjawienie majątku.
Stan faktyczny
Spółka A zaskarżyła postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej, które utrzymało w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego o umorzeniu postępowania egzekucyjnego dotyczącego zaległości podatkowych. Spółka zarzuciła organom brak przeprowadzenia wszystkich czynności mających na celu ustalenie jej sytuacji majątkowej, w tym sądowego wyjawienia majątku, co miało stanowić podstawę do umorzenia postępowania. Organy egzekucyjne podjęły szereg czynności, w tym zajęcie rachunków bankowych, ustalenie braku nieruchomości i pojazdów, a także próby kontaktu w siedzibie spółki, które okazały się nieskuteczne. Wyegzekwowana kwota pokryła jedynie koszty egzekucyjne.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tomasz Świetlikowski, Sędziowie Sędzia WSA Barbara Ciołek - sprawozdawca, Sędzia WSA Maria Tkacz-Rutkowska, Protokolant sekretarz sądowy Anna Terlecka, po rozpoznaniu w dniu 8 stycznia 2015 r. w Wydziale I na rozprawie sprawy ze skargi A sp. z o.o. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej we W. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania egzekucyjnego: oddala skargę Zaskarżonym przez A (dalej: spółka/zobowiązana/skarżąca) postanowieniem, Dyrektor Izby Skarbowej we W. utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego W - K (dalej: organ egzekucyjny) z dnia [...] nr [...] umarzające postępowanie egzekucyjne prowadzone wobec zobowiązanej. Z akt sprawy wynika, że postępowanie egzekucyjne dotyczyło niezapłaconych przez zobowiązaną należności z tytułu: podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące 2008 r. i podatku dochodowego od osób prawnych za 2008 r., objętych wystawionymi przez wierzyciela Naczelnika Urzędu Skarbowego W. – P.P. tytułami wykonawczymi o numerach: [...], [...], [...] i [...]. W postępowaniu egzekucyjnym dokonano zajęcia rachunków bankowych zobowiązanej prowadzonych w [...] i [...], w wyniku których wyegzekwowano jedynie kwotę [...] zł (z [...]), gdyż wskazani dłużnicy zajętej wierzytelności poinformowali, że na rachunkach brak jest środków. Wyegzekwowaną kwotę zarachowano na koszty egzekucyjne. Organ egzekucyjny zwrócił się także do Centralnej Informacji Ksiąg Wieczystych oraz Centralnej Ewidencji Pojazdów, skąd otrzymał informację, że zobowiązana nie figuruje w prowadzonych przez te podmioty rejestrach. Ponadto ustalił w oparciu o własną bazę danych, że od 2012 r. spółka składa deklaracje VAT-7, w których nie wykazuje żadnych wartości. Również w siedzibie zobowiązanej zostały podjęte przez poborcę skarbowego próby dokonania czynności egzekucyjnych, co zostało udokumentowane stosownymi raportami. Z raportu z dnia 21 maja 2014 r. wynika, że pod adresem, pod którym spółka posiada siedzibę, znajduje się dom w zabudowie bliźniaczej, żaluzje były opuszczone, brama zamknięta a skrzynka na listy pełna nieodebranej korespondencji. Nikogo tam nie zastano a sąsiad odmówił udzielenia jakichkolwiek informacji. Brak było jakiegokolwiek szyldu informującego o tym, że pod ww. adresem prowadzona jest działalność. W kolejnym raporcie z dnia 29 maja 2014 r. wskazano, że właściciel nieruchomości L.Sz., odmawiając wpuszczenia poborcy skarbowego na teren posesji oświadczył, że spółka istnieje pod tym adresem, ale obecnie nie prowadzi żadnej działalności. W toku prowadzonego postępowania egzekucyjnego zobowiązana złożyła zarzuty co do niedoręczenia jej upomnienia oraz decyzji administracyjnej stanowiącej podstawę prowadzenia postępowania egzekucyjnego. Zarzuty te postanowieniami wierzyciela z dnia [...] i [...] zostały uznane jako niezasadne. Mając na uwadze powyższe, organ egzekucyjny postanowieniem z dnia [...] nr [...] umorzył postępowanie egzekucyjne prowadzone wobec majątku zobowiązanej z uwagi na fakt, że w prowadzonym postępowaniu egzekucyjnym nie uzyska się kwoty przewyższającej wydatki egzekucyjne - art. 59 § 2 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2012 r. poz. 1015 ze zm.; dalej w skrócie: u.p.e.a.). W zażaleniu na wymienione postanowienie spółka zarzuciła błąd w ustaleniach faktycznych polegający na stwierdzeniu, że w trakcie postępowania egzekucyjnego nie uzyska się od dłużnika kwot przewyższających wydatki egzekucyjne. W ocenie spółki, organ egzekucyjny nie przeprowadził bowiem wszystkich czynności zmierzających do ustalenia jej sytuacji majątkowej, w tym sądowego wyjawienia majątku, co oznacza, że brak było podstaw do umorzenia postępowania egzekucyjnego. W konsekwencji, zdaniem spółki, organ egzekucyjny naruszył przepisy art. 59 § 2, 3 i 4 oraz art. 71 § 1 i 2 u.p.e.a. Spółka podniosła, że postępowanie egzekucyjne w ogóle nie powinno być wszczęte, gdyż tytuły wykonawcze oraz decyzje, na podstawie których je wystawiono, nie zostały skutecznie doręczone. Wskazała, że przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym we Wrocławiu toczy się postępowanie sądowe zainicjowane skargami na postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej we W. z dnia [...], w których w całości zakwestionowała zasadność działań egzekucyjnych. Stwierdziła również, że ma interes prawny aby uzyskać postanowienie o umorzeniu prowadzonej wobec niej egzekucji, jednak z przyczyn innych niż te, które przyjął organ egzekucyjny, tj. rzekomej bezskuteczności egzekucji. Dyrektor Izby Skarbowej we W. postanowieniem z dnia [...] nr [...] utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie organu egzekucyjnego stwierdzając w uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia, że organ egzekucyjny wykazał, że zobowiązana nie posiada jakichkolwiek składników majątkowych mogących doprowadzić do zaspokojenia w całości ciążących na niej zaległości. Organ odwoławczy wyjaśnił, że przepis art. 59 § 2 u.p.e.a. stanowi fakultatywną podstawę do umorzenia postępowania egzekucyjnego z uwagi na bezskuteczność, nie narzucając przy tym organowi egzekucyjnemu sposobu, w jaki ma ustalić istnienie tej przesłanki. Podkreślił, że nieprzeprowadzenie z urzędu przez organ egzekucyjny czynności w trybie określonym w art. 71 u.p.e.a. nie stanowi naruszenia prawa, jeżeli inne podjęte przez organ egzekucyjny działania w sposób wystarczający wskazują na bezskuteczność dotychczas prowadzonej egzekucji. Jeżeli natomiast zobowiązana posiadała informacje o składnikach majątkowych, z których możliwa byłaby egzekucja, mogła je wskazać organowi egzekucyjnemu bez przeprowadzania sądowego wyjawienia majątku. Odnosząc się do zarzutu o braku podstaw do wszczęcia postępowania egzekucyjnego organ odwoławczy stwierdził, że przedmiotem postępowania zażaleniowego jest kwestia umorzenia postępowania egzekucyjnego, a nie zarzut nieistnienia obowiązku, który rozpoznaje się w odrębnym postępowaniu. Dodał w tym zakresie, że w sprawie zarzutów zobowiązanej na postępowanie egzekucyjne wniesione w trybie art. 33 u.p.e.a., zapadły ostateczne rozstrzygnięcia administracyjne, którymi oddalono wniesione zarzuty. Organ odwoławczy końcowo stwierdził, że umorzenie postępowania egzekucyjnego z przyczyny, o której mowa w art. 59 § 2 u.p.e.a., nie zamyka wierzycielowi możliwości dochodzenia należności, bowiem zgodnie z art. 61 u.p.e.a. wszczęcie ponownej egzekucji może nastąpić, gdy zostanie ujawniony (np. przez zobowiązaną) majątek przewyższający kwotę wydatków egzekucyjnych. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu na wymienione postanowienie organu odwoławczego skarżąca – reprezentowana przez pełnomocnika procesowego – zarzuciła naruszenie: 1) art. 59 § 2 u.p.e.a. polegające na niewłaściwym zastosowaniu i dowolnym, a nie mieszczącym się w granicach swobody uznaniu istnienia w sprawie przesłanki bezskuteczności egzekucji, podczas gdy organy nie przeprowadziły w tym zakresie całego postępowania dowodowego, które uprawniałoby do stwierdzenia istnienia tej właśnie przesłanki umorzenia postępowania egzekucyjnego; 2) art. 18 u.p.e.a. poprzez niewłaściwe zastosowanie przepisu art. 138 k.p.a., a w szczególności nieprzeprowadzenie postępowania w celu ustalenia czy dłużnik znajduje się w stanie niewypłacalności oraz, czy ewentualna niewypłacalność mogła stanowić podstawę do przyjęcia egzekucji za bezskuteczną; 3) art. 138 k.p.a. polegające na pozostawieniu bez rozpoznania podniesionego przez skarżącą braku przesłanki do umorzenia postępowania egzekucyjnego wobec jego bezskuteczności wskutek niewypłacalności, a to z uwagi na zaniechanie przeprowadzenia postępowania o wyjawienie majątku dłużnika i dokonania dopiero na tej podstawie oceny, czy prowadzone postępowanie doprowadzi do wykonania obowiązku w rozumieniu art. 1 ust. 2 u.p.e.a. w związku z uchwałą siedmiu sędziów NSA z dnia 8 grudnia 2008 r. sygn. akt II FPS 6/08, definiującą "bezskuteczność egzekucji w administracji" w rozumieniu przepisów u.p.e.a.; 4) art. 71 u.p.e.a. w związku z art. 77 i art. 80 k.p.a. wobec nie przeprowadzenia w postępowaniu odwoławczym postępowania o wyjawienie całego majątku dłużnika i zbadanie na tym tle zasadności przesłanki bezskuteczności egzekucji. Tak stawiając zarzuty, skarżąca wniosła o "uchylenie decyzji organu II instancji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji w całości i przekazanie sprawy organowi I instancji do ponownego rozpoznania" a także o zasądzenie na jej rzecz zwrotu kosztów postępowania sądowego, w tym kosztów zastępstwa procesowego. W uzasadnieniu skargi skarżąca podniosła, że stosownie do art. 77 § 1 i 80 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a. organ egzekucyjny winien zastosować wszelkie możliwe środki (przeprowadzić postępowanie w sposób całościowy i wszechstronny) zmierzające do ustalenia w pierwszej kolejności istnienia składników majątkowych dłużnika, a w dalszej zaś, możliwość realizacji z tych składników kosztów egzekucyjnych, jak i egzekwowanej należności. W ocenie skarżącej, organ egzekucyjny nie podjął szeregu czynności w celu ustalenia jej składników majątkowych, chociażby przez zwrócenie się do Biura Geodezji i Katastru Urzędu Miejskiego we W., Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, do innych niż wskazane banki, instytucji finansowych a także nie przeprowadził zwłaszcza sądowego wyjawienia majątku. W konsekwencji, zdaniem skarżącej, nieprzeprowadzenie wymaganych czynności, nie pozwalało na stwierdzenie istnienia przesłanki bezskuteczności egzekucji a co za tym idzie, zastosowania przepisu art. 59 § 2 u.p.e.a., który ma charakter fakultatywny. Dalej skarżąca podniosła, że nie stanowi naruszenia prawa zaniechanie przeprowadzenia sądowego wyjawienia majątku o ile przeprowadzono postępowanie egzekucyjne w sposób wszechstronny, całościowy, umożliwiający udzielenie w sposób jednoznaczny odpowiedzi na pytanie, czy dłużnik posiada jakikolwiek majątek. Takiej odpowiedzi nie można natomiast udzielić w "połowie postępowania", czy też po podjęciu – jak w niniejszej sprawie - kilku czynności egzekucyjnych. Tym samym, skarżąca nie zgadza się ze stanowiskiem organu odwoławczego, jakoby to dotychczasowa bezskuteczność podjętych działań egzekucyjnych uprawniała organ egzekucyjny do automatycznego wręcz uznania, że z pewnością nie uzyska się środków na pokrycie kosztów postępowania egzekucyjnego. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej we W. wniósł o jej oddalenie podtrzymując zajęte w sprawie stanowisko wraz jego argumentacją. Dodał, że WSA we Wrocławiu wyrokami z dnia 14 sierpnia 2014 r. w sprawach I SA/Wr 765/14 i I SA/Wr 766/144 oddalił wniesione przez skarżącą skargi na postanowienia w przedmiocie zarzutów na postępowanie egzekucyjne. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje. Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie. W rozpatrywanej sprawie przedmiotem sporu pozostawała okoliczność, czy organ egzekucyjny miał podstawy do umorzenia postępowania egzekucyjnego. Prowadzi bowiem do tego analiza sformułowanych w skardze wszystkich zarzutów, które zasadniczo koncentrują się na braku wykazania przez organ egzekucyjny, a następnie przez organ odwoławczy, że umorzenie postępowania egzekucyjnego było zasadne. Na wstępie wyjaśnić należy, że istotą umorzenia jest przerwanie postępowania, uchylenie dokonanych czynności egzekucyjnych oraz rozstrzygniecie o dalszym nieprowadzeniu postępowania. Instytucja umorzenia postępowania egzekucyjnego ma więc na celu jego zakończenie z przyczyn, które zostały enumeratywnie wymienione w art. 59 u.p.e.a.. Jedną z przyczyn umożliwiającą organowi egzekucyjnemu umorzenie postępowania jest ustalenie – jak przyjęły organy w niniejszej sprawie - że w postępowaniu dotyczącym wyegzekwowania należności pieniężnych nie uzyska się kwoty przewyższającej wydatki egzekucyjne - art. 59 § 2 u.p.e.a. Zgodnie z tym przepisem postępowanie egzekucyjne może być umorzone w przypadku stwierdzenia, że w postępowaniu egzekucyjnym nie uzyska się kwoty przewyższającej wydatki egzekucyjne. Zaistnienie przesłanki wskazanej w tym przepisie nie stanowi obowiązku umorzenia postępowania egzekucyjnego, a jedynie – jak słusznie zauważyła skarżąca - jego fakultatywną przesłankę. Z przepisu tego wynika zatem jednoznacznie (wskazuje na to zwrot "w przypadku stwierdzenia"), że rozstrzygnięcie o umorzeniu w sytuacji nim określonej pozostawione zostało uznaniu organu egzekucyjnego. Niemniej, dla zastosowania tego przepisu konieczne jest wszechstronne i dogłębne rozważenie wszystkich okoliczności faktycznych sprawy egzekucyjnej, prowadzące do ustalenia przez organ egzekucyjny w toku postępowania w myśl zasady swobodnej oceny dowodów, że zobowiązany nie posiada majątku wystarczającego do zaspokojenia kosztów postępowania egzekucyjnego. Podkreślenia również wymaga, że badanie istnienia tej przesłanki musi odnosić się do aktualnego stanu faktycznego, czyli na dzień podjęcia postanowienia na podstawie art. 59 § 2 u.p.e.a. Celowość podjęcia takiego rozstrzygnięcia musi także uwzględniać okoliczność, że w przypadku gdy koszty egzekucyjne nie mogą być ściągnięte od zobowiązanego pokrywa je wierzyciel (art. 64c § 4 u.p.e.a.). Postępowanie egzekucyjne musi więc być prowadzone w taki sposób, by w sytuacji, gdy stwierdza się w jego toku, że zobowiązany nie może pokryć nawet kosztów egzekucyjnych, nie narażać wierzyciela na dodatkowe koszty egzekucyjne na skutek podejmowania kolejnych czynności. Wedle skarżącej, postanowienie o umorzeniu postępowania egzekucyjnego na podstawie art. 59 § 2 u.p.e.a. nie mogło zostać wydane w jej sprawie, gdyż organy nie przeprowadziły stosownego postępowania zgodnie z zasadami procedowania. Nie podjęto bowiem wszystkich czynności mających na celu ustalenia należących do niej składników majątkowych, zwłaszcza nie wdrożono procedury wyjawienia majątku przez zobowiązaną, o jakiej jest mowa w art. 71 u.p.e.a. Przed przedstawieniem szczegółowej oceny zarzutów i towarzyszącej im argumentacji, Sąd pragnie wyjaśnić skarżącej w odniesieniu do zarzutu naruszenia przez organ odwoławczy art. 71 u.p.e.a. w zw. z art. 77 i art. 80 k.p.a. (zarzut nr 4), że jest on nietrafiony z uwagi na to, że adresatem normy określonej w art. 71 u.p.e.a. jest organ egzekucyjny lub wierzyciel a nie organ odwoławczy (organ rozpatrujący zażalenie od postanowienia wydanego przez organ egzekucyjny). W myśl bowiem art. 71 § 1 u.p.e.a., jeżeli egzekucja administracyjna należności pieniężnych staje się bezskuteczna, organ egzekucyjny lub wierzyciel może zwrócić się do sądu o nakazanie zobowiązanemu wyjawienia majątku, zgodnie z przepisami Kodeksu postępowania cywilnego. Oczywistym zatem jest, że zastosowanie tej instytucji nie mogło odbyć się – jak domagała się tego skarżąca - w postępowaniu odwoławczym w celu zbadania na tym tle zasadności przesłanki bezskuteczności egzekucji. Jako, że w niniejszej sprawie organem egzekucyjnym był Naczelnik Urzędu Skarbowego W. – K. a wierzycielem jest Naczelnik Urzędu Skarbowego W.– P.P., tak sformułowany zarzut naruszenia zasad procedowania, był bezpodstawny. W konsekwencji, wystąpienie przez organ odwoławczy do sądu cywilnego z wnioskiem o wyjawienie majątku zobowiązanej, stanowiłoby naruszenie prawa i przekroczenie kompetencji określonych w art. 138 k.p.a. Niemniej, skarżąca - na co wskazuje treść skargi – kieruje zarzut nie skorzystania z instytucji określonej w art. 71 u.p.e.a. również i przede wszystkim wobec organu egzekucyjnego. Ponadto, zdaniem skarżącej, poza wymienionym uchybieniem, pominięto w postępowaniu egzekucyjnym, możliwość podjęcia innych, niż dokonanych, czynności egzekucyjnych, dających łącznie możliwość wydania prawidłowego rozstrzygnięcia w tym postępowaniu. Organy natomiast twierdzą, że przeprowadzone czynności, zebrane informacje i poczynione ustalenia dowiodły, że skarżąca nie posiada żadnych składników majątkowych, z których można prowadzić egzekucję dającą możliwość wyegzekwowania kwot przewyższających wydatki egzekucyjne. W ocenie Sądu, tak powstały między stronami spór, należy rozstrzygnąć na korzyść organów, gdyż dokonana w sprawie kontrola sądowoadministarcyjna nie wykazała, by zaskarżone postanowienie naruszało prawo w stopniu uzasadniającym jego uchylenie. Organ egzekucyjny a następnie organ odwoławczy zasadnie bowiem przyjęły, że w prowadzonym wobec skarżącej postępowaniu egzekucyjnym zaistniała przesłanka jego umorzenia, określona w art. 59 § 2 u.p.e.a. Wbrew twierdzeniom skarżącej, organ egzekucyjny dla stwierdzenia przesłanki określonej w art. 59 § 2 u.p.e.a. przeprowadził postępowanie w sposób wyczerpujący, co ma odzwierciedlenie w aktach sprawy. Ich zawartość wskazuje, że w drodze korespondencji z właściwymi podmiotami publicznymi ustalono m.in., że skarżąca nie posiada nieruchomości (nie figuruje w rejestrze Ksiąg Wieczystych). Nie figuruje także w Centralnej Ewidencji Pojazdów jako właściciel pojazdów. Ponadto, od 2012 r. skarżąca nie wykazuje żadnych wartości w podatku od towarów i usług. Podjęto także próby ustalenia składników majątkowych w siedzibie skarżącej, ujawnionej w Krajowym Rejestrze Sądowym i podanej we właściwym dla skarżącej organie podatkowym. Jak się jednak okazało podczas czynności terenowych (potwierdzone raportami poborcy skarbowego), podjęcie owych działań okazało się nieskuteczne. W dniu 21 maja 2014 r. poborca skarbowy ustalił, że ujawniona w stosownych rejestrach siedziba skarżącej mieści się w domu o konstrukcji bliźniaczej, gdzie nikogo nie zastano a sąsiad uchylił się od podania jakichkolwiek informacji. Stwierdzono jednocześnie brak szyldu wskazującego, że pod tym adresem skarżąca ma siedzibę. Z kolei, w dniu 29 maja 2014 r. poborca skarbowy zastał właściciela nieruchomości – L.Sz., który oświadczył, że skarżąca ma pod tym adresem siedzibę, ale nie prowadzi tam obecnie żadnej działalności. Wymieniony nie wpuścił jednak poborcy na teren swojej posesji. Dalej wskazać trzeba, że postępowanie egzekucyjne objęło również zajęcie rachunków bankowych zobowiązanej w [...] i [...], co jednak nie przyniosło nawet częściowego zaspokojenia należności podatkowych objętych tytułami wykonawczymi, bowiem na prowadzonych tam rachunkach brak było środków pieniężnych. Jedyna kwota przekazana w wyniku zastosowania tego środka egzekucyjnego, wyniosła [...] zł, która została zarachowana na koszty egzekucyjne, gdyż te mają pierwszeństwo zaspokojenia (art. 115 § 1 pkt 1 u.p.e.a.). Należy też zauważyć, że w toku postępowania egzekucyjnego skierowano zapytania do szeregu innych banków (ponad 20) o podanie informacji, czy skarżąca posiada tam rachunki bankowe. Nie można więc zarzucić organowi egzekucyjnemu bierności nie tylko w ustalaniu miejsc przechowywania przez skarżącą środków finansowych ale także w ustalaniu innych składników majątkowych (nieruchomości, ruchomości). W ocenie Sądu, już te czynności i podjęte na ich podstawie ustalenia w ramach postępowania egzekucyjnego, pozwalały na stwierdzenie, że zobowiązana nie posiada składników majątkowych nawet na pokrycie wydatków egzekucyjnych. Tym samym, na tle już poczynionych w sprawie ustaleń, zwrócenie się przez organ egzekucyjny – jak domagała się tego skarżąca - również do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, Katastru Miejskiego, czy wszelkich instytucji finansowych, byłoby – zdaniem Sądu – niecelowe. Co za tym idzie, nie można podzielić opinii skarżącej, że postępowanie egzekucyjne przeprowadzono niedbale i niekompletnie. Negatywnie należy natomiast ocenić postępowanie zobowiązanej, która poprzez tak formułowaną argumentację sugeruje, że posiada składniki majątkowe, nie zamierza ich jednak w postępowaniu egzekucyjnym ujawnić, natomiast domaga się przeprowadzania przez organ kolejnych czynności i wdrażania procedur. Poprzez taką postawę, zobowiązana niewątpliwie nie wykazała dobrej woli w tym postępowaniu a skoro twierdzi, że egzekucja jest możliwa bowiem posiada majątek, to winna go wskazać, chociażby z tego powodu, by uniknąć narastania odsetek od zaległości podatkowych. Szczególnie widocznym elementem przyjętej przez skarżącą postawy, co eksponowała (w zażaleniu) i eksponuje (w skardze), jest domaganie się wystąpienia przez organ egzekucyjny do sądu cywilnego z wnioskiem o wyjawienie majątku w celu ustalenia wszelkich składników majątkowych "dłużnika". Wbrew jednak twierdzeniu skarżącej, organ egzekucyjny nie jest zobligowany do wystąpienia z takim wnioskiem. Z przywołanego już art. 71 § 1 u.p.e.a. wynika bowiem wprost, że wystąpienie o wyjawienie majątku zobowiązanego jest fakultatywne. Oznacza to, że nie skorzystanie z tej fakultatywnej instytucji przez organ egzekucyjny w zestawieniu z prezentowaną postawą zobowiązanej w toku postępowania egzekucyjnego, nie mogło stanowić – jak oczekiwała tego skarżąca - istotnego naruszenia art. 71 u.p.e.a. w związku z art. 77 i art. 80 k.p.a. skutkującego uchyleniem zaskarżonego postanowienia i poprzedzającego go postanowienia organu egzekucyjnego. W odniesieniu zaś do uchwały Naczelnego Sądu Administracyjnego II FPS 6/08, na którą powołuje się skarżąca zauważyć trzeba, że dotyczyła ona zagadnienia: "czy stwierdzenie przez organ podatkowy bezskuteczności egzekucji, o której mowa w art. 116 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.), powinno być dokonane na podstawie formalnego aktu procesowego wydanego przez organ egzekucyjny po przeprowadzeniu postępowania egzekucyjnego czy też ustalenie wspomnianej bezskuteczności może nastąpić na podstawie każdego dowodu?". W ocenie Sądu, objęta uchwałą problematyka prawna nie ma przełożenia na grunt rozpatrywanej sprawy, gdyż dotyczy zupełnie innego zagadnienia prawnego, mianowicie - sposobu stwierdzenia bezskuteczności egzekucji. Tym samym, uchwała ta nie ma zastosowania w niniejszej sprawie. Jako, że umorzenie postępowania egzekucyjnego w kontrolowanej sprawie było uzasadnione, nie doszło do naruszenia art. 59 § 2 u.p.e.a., gdyż postępowanie egzekucyjne przeprowadzone w sposób opisany powyżej, spełniało kryteria rzetelności i kompletności. Na koniec stwierdzić należy, że organ odwoławczy słusznie zauważył w zaskarżonym postanowieniu, że umorzenie postępowania egzekucyjnego z przyczyny, o której mowa w art. 59 § 2 u.p.e.a. nie zamyka ostatecznie wierzycielowi możliwości dochodzenia należności, bowiem zgodnie z art. 61 u.p.e.a., w razie umorzenia postępowania egzekucyjnego z przyczyny określonej w art. 59 § 2, wszczęcie ponownej egzekucji może nastąpić wówczas, gdy zostanie ujawniony majątek lub źródła dochodu zobowiązanego przewyższające kwotę wydatków egzekucyjnych. Powyższy przepis stanowi zatem zabezpieczenie interesów wierzyciela na wypadek, gdyby po umorzeniu postępowania egzekucyjnego uległ zmianie stan faktyczny w ten sposób, że wyjdą na jaw okoliczności świadczące o istnieniu majątku zobowiązanego, umożliwiającego skuteczne prowadzenie egzekucji. Istnienie takiej, jedynie potencjalnej, możliwości nie uzasadnia jednak, w przekonaniu Sądu, pozostawienia postępowania egzekucyjnego ciągle otwartym w sytuacji, gdy na dany moment ustalono, że nie może ono doprowadzić do choćby częściowego zaspokojenia wierzyciela i istnieją ustawowe przesłanki do umorzenia postępowania egzekucyjnego z tego tytułu. W tym stanie rzeczy, zarzuty skargi okazały się bezzasadne, wobec czego skarga podlegała oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. w Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło