II SA/Gl 1174/14
WyrokWSA w Gliwicach2015-01-08
Skład orzekający: Łucja Franiczek, Ewa Krawczyk, Maria Taniewska-Banacka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy spółka, która w pierwotnym postępowaniu o pozwolenie na budowę była stroną, ale następnie została z niego wyłączona z powodu zmiany projektu budowlanego, może skutecznie domagać się wznowienia postępowania administracyjnego na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 KPA?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy administracji nie wykazały w sposób wystarczający, dlaczego spółka, która pierwotnie była stroną postępowania o pozwolenie na budowę, utraciła ten status po zmianie projektu budowlanego. Brak wystarczającego uzasadnienia organów w zakresie ustalenia kręgu stron postępowania, w szczególności analizy obszaru oddziaływania obiektu, stanowiło podstawę do uchylenia zaskarżonej decyzji. Sąd podkreślił, że ocena wpływu inwestycji na otoczenie nie może ograniczać się jedynie do zgodności z przepisami technicznymi.Stan faktyczny
Spółka "A" Sp. z o.o. wniosła o wznowienie postępowania administracyjnego dotyczącego pozwolenia na budowę, które wcześniej uzyskała spółka "B". Spółka "A", właściciel sąsiedniej nieruchomości, twierdziła, że pierwotnie była stroną postępowania, ale została z niego wyłączona po zmianie projektu budowlanego. Organ I instancji odmówił uchylenia decyzji, uznając, że spółka "A" utraciła status strony. Wojewoda utrzymał tę decyzję w mocy. Spółka "A" wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych, w tym błędne ustalenie braku statusu strony.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta K. i orzekł, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku. Zasądził od Wojewody na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Łucja Franiczek, Sędziowie Sędzia NSA Ewa Krawczyk, Sędzia WSA Maria Taniewska-Banacka (spr.), Protokolant sekretarz sądowy Marta Zasoń, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 stycznia 2015 r. sprawy ze skargi "A" Sp. z o.o. w K. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia, w wyniku wznowienia postępowania, decyzji o pozwoleniu na budowę 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta K. z dnia [...] r. nr [...], 2. orzeka, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, 3. zasądza od Wojewody [...] na rzecz skarżącej Spółki kwotę 757 (siedemset pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
W dniu 17 stycznia 2013 r. do Prezydenta Miasta K. wpłynął wniosek "A" Sp. z o. o. reprezentowanej przez jej prokurenta, o wznowienie, w oparciu o art. 145 § 1 ust. 4 Kodeksu postępowania administracyjnego, postępowania administracyjnego dotyczącego pozwolenia na budową VII kondygnacyjnego budynku biurowo - usługowego z nadbudówką techniczną, garażem zamkniętym podziemnym I kondygnacyjnym, realizacją wjazdu od ul. [...] i pochylnią do garażu podziemnego oraz skrzynką przyłączeniową gazową przy ul. [...] w Katowicach, na działkach nr 1 i 2, a następnie uchylenie wydanej w przedmiotowej sprawie ostatecznej decyzji Prezydenta Miasta K. nr [...] z dnia [...] r. udzielającej spółce "B" spółka z ograniczoną odpowiedzialnością i Wspólnicy Spółka Komandytowa, z siedzibą w N., pozwolenia na budowę ww. budynku.
Spółka "A" wskazała, że jest właścicielem budynku usługowego [...] na działkach sąsiednich o nr ewid. 3 i 4.
Decyzją z dnia [...] r. nr [...] Prezydent Miasta K., działając na podstawie art. 145 § 1 i 151 § 1 k.p.a., odmówił uchylenia decyzji ostatecznej nr [...] z dnia [...] r.
W uzasadnieniu organ I instancji wskazał, że o wznowienie postępowania administracyjnego zakończonego decyzją ostateczną, w trybie określonym w art. 145 § 1 ust. 4 k.p.a., może wystąpić tylko strona, która bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu, złożony zaś o wznowienie powyższego postępowania wniosek nie pochodzi od podmiotu będącego stroną. Zgodnie z art. 28 ust 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t.j.: Dz. U. 2010, Nr 243. poz. 1623 z późn. zm.), stronami w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę są: inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu, przez który należy rozumieć, zgodnie z art. 3 pkt 20 Prawa budowanego, teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zagospodarowaniu terenu. Organ, ustalając strony postępowania zakończonego ostatecznie decyzją Prezydenta Miasta K. nr [...] z dnia [...] r. początkowo uwzględnił także "A" Sp. z o.o., a to z racji występującego przesłaniania w strefie oddziaływania projektowanego obiektu. Doprowadzenie jednak przedmiotowego projektu budowlanego do zgodności z § 13 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. 2002, Nr 75, poz. 690 z późn. zm.) spowodowało, że zakres oddziaływania projektowanego obiektu zawęził się do będącej w posiadaniu spółki "B" Sp. z o.o. i Wspólnicy Spółka Komandytowa działki nr 1 oraz działki nr 2. Tym samym, nieruchomość pozostająca w użytkowaniu wieczystym dotychczasowej strony w postępowaniu, czyli "A" Sp. z o.o., znalazła się poza obszarem oddziaływania projektowanego obiektu budowlanego, co spowodowało, że wyżej wymieniona Spółka utraciła status strony w przedmiotowym postępowaniu. Przedstawione w projekcie budowlanym rozwiązania projektowe, polegające na ukształtowaniu bryły budynku w sposób nie naruszający praw właścicieli, użytkowników i władających terenami sąsiednimi, potwierdzone zostały wynikami załączonej do projektu analizy wzajemnego przesłaniania.
W odwołaniu od decyzji pierwszoinstancyjnej "A" Spółka z.o.o. zarzuciła wydanemu rozstrzygnięciu naruszenie:
§ 13 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, poprzez uznanie, że przedmiotowa inwestycja nie uniemożliwia naturalnego doświetlenia pomieszczeń w budynku [...];
art. 35 ust. 1 Prawa budowlanego poprzez zatwierdzenie projektu budowlanego budynku nie spełniającego warunków technicznych ww. Rozporządzenia oraz niezgodnego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego;
art. 6 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym w związku z § 7 ust. 1 lit. a Uchwały Nr [...] Rady Miasta K. z dnia [...] r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, przez zatwierdzenie projektu budowlanego przy niedopełnieniu obowiązku realizacji wnioskowanego obiektu w sposób nie naruszający praw właścicieli, użytkowników i władających terenami sąsiednimi, niedopełnieniu obowiązku realizacji wnioskowanego obiektu zgodnie z aktualnie obowiązującymi przepisami i normami technicznymi, a także przy niedopełnieniu obowiązku zapewnienia dla inwestycji właściwej liczby miejsc parkingowych.
Zarzuciła także naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a. w związku z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. oraz art. 28 ust. 2 ustawy Prawo budowlane poprzez ustalenie, że skarżącej nie przysługuje status strony postępowania.
W związku z powyższym skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji.
W wyniku rozpoznania wniesionego odwołania Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] r. nr [...] utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. W uzasadnieniu zrelacjonował przebieg postępowania administracyjnego stwierdzając następnie, iż po przeanalizowaniu całości dokumentacji stoi na stanowisku, że zarzuty podniesione przez "A" Sp. z o.o. nie mogą zostać uwzględnione. Przedstawiony przez inwestora projekt budowlany został sprawdzony pod kątem zgodności z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego zatwierdzonego uchwałą nr [...] Rady Miasta K. z dnia [...] r. i jest zgodny z tymi ustaleniami, również w zakresie wymogu nie naruszania praw właścicieli, użytkowników i władających sąsiednimi terenami. Powoduje to, że podnoszone w odwołaniu naruszenie art. 6 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym nie znajduje potwierdzenia. Zdaniem nadto organu, ocena materiałów zgromadzonych w trakcie przedmiotowego postępowania o pozwoleniu na budowę została dokonana zgodnie z zadaniami organu I instancji administracji architektoniczno-budowlanej i obowiązującymi przepisami prawa. Przedłożone przez inwestora opracowanie dotyczące analizy wzajemnego przesłaniania potwierdza, że zakres oddziaływania projektowanego obiektu, rozumiany zgodnie z art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego, nie obejmuje nieruchomości, której użytkownikiem wieczystym jest Spółka z o.o. "A". Nie znajduje również potwierdzenia zarzut dotyczący zbyt małej ilości nowo projektowanych miejsc postojowych, gdyż przewidziana ilość 15 miejsc spełnia zapisy miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, jako zabezpieczająca teoretycznie obsługę aż 600 m2 powierzchni użytkowej budynku, podczas gdy faktyczna, wg projektu pow. użytkowa obiektu wynosi 425,58 m2. Również bezzasadnym jest zarzut naruszenia aktualnie obowiązujących przepisów i norm technicznych, wobec oświadczenia projektanta o zgodności projektu budowlanego z obowiązującymi przepisami oraz zasadami wiedzy technicznej. Organy administracji architektoniczno-budowlanej nie posiadają w tym zakresie kompetencji do kontroli projektu budowlanego, a całkowita odpowiedzialność w tym zakresie spoczywa na autorze.
Pismem z dnia 5 sierpnia 2014 r. reprezentowana przez r.pr. W. K. Spółka z o.o. "A" wniosła skargę na decyzję organu II instancji domagając się jej uchylenia. Pełnomocnik zarzucił zaskarżonej decyzji naruszenie:
1) art. 78 w zw. z art. 75 i 84 k.p.a. poprzez nieuwzględnienie wniosku skarżącej o przeprowadzenie dowodu z odnoszącej się do kwestii przesłaniania opinii biegłego, w sytuacji, gdy przedmiotem dowodu miała być okoliczność mająca dla sprawy istotne znaczenie, przy czym do jej wyjaśnienia wymagane są wiadomości specjalne;
2) art. 75 k.p.a. poprzez oparcie zaskarżonych decyzji na analizie przesłaniania budynku stanowiącego własność skarżącej opracowanej przez pełnomocnika uczestnika - "B" sp. z o.o. i Wspólnicy sp. k. w N.;
3) art. 77 k.p.a i art. 80 k.p.a. poprzez nierozważenie całego materiału dowodowego;
4) art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. oraz art. 28 ust. 2 w zw. z art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego poprzez ustalenie, że skarżącej spółce nie przysługuje status strony w postępowaniu;
5) art. 107 § 1 i § 3 k.p.a w zw. z art. 140 k.p.a. poprzez pominięcie w uzasadnieniu decyzji istotnych jego elementów,
6) § 13 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie poprzez uznanie, że obiekt nie uniemożliwia naturalnego doświetlenia pomieszczeń w budynku posadowionym na działce sąsiedniej, należącej do skarżącej Spółki, tj. spełnia określone we wskazanym przepisie minimalne odległości od budynków sąsiednich większe niż wysokość przesłaniania;
7) art. 35 ust. 1 ustawy Prawo budowlane poprzez zatwierdzenie projektu budowlanego budynku mimo niespełniania warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie oraz zatwierdzenie projektu budowlanego niezgodnego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego;
8) art. 6 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym poprzez zatwierdzenie projektu budowlanego przy niedopełnieniu obowiązku realizacji wnioskowanego obiektu w ten sposób by nie naruszać praw właścicieli, użytkowników i władających terenami sąsiednimi, przy niedopełnieniu obowiązku realizacji wnioskowanego obiektu zgodnie z aktualnie obowiązującymi przepisami i normami technicznymi oraz przy niedopełnieniu obowiązku zapewnienia dla inwestycji parkingów w ilości dostosowanej do rodzaju i skali prowadzonej działalności.
Skarga została wniesiona w terminie.
W odpowiedzi na skargę organ II instancji wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
W myśl art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez m.in. kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym zgodnie z § 2 tegoż artykułu kontrola, o której mowa, jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd rozpoznaje sprawę rozstrzygniętą w zaskarżonej decyzji ostatecznej bądź w postanowieniu z punktu widzenia legalności, tj. zgodności z prawem całego toku postępowania administracyjnego i prawidłowości zastosowania przepisów prawa materialnego. Nadto zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz. U. 2012, poz. 270 z późn. zm. zwanej dalej: p.p.s.a.) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz wskazaną podstawą prawną.
Przeprowadzone w określonych wyżej ramach badanie zgodności z prawem zaskarżonej decyzji, a także poprzedzającej ją decyzji pierwszoinstancyjnej wykazało, że są one dotknięte uchybieniami uzasadniającymi ich wzruszenie, a tym samym przedmiotowa skarga, musiała zostać uwzględniona.
Przechodząc do szczegółowych rozważań podkreślić w pierwszej kolejności należy, że organ I instancji odmawiając uchylenia decyzji ostatecznej w przedmiocie pozwolenia na budowę uczynił to nie ze względów merytorycznych lecz jedynie z uwagi na to, iż jego zdaniem Spółce z o.o. "A" nie przysługiwał status strony postępowania, a tym samym nie mogła ona wnioskować o wznowienie postepowania. O wznowienie postępowania administracyjnego zakończonego decyzją ostateczną, w trybie określonym w art. 145 § 1 ust. 4 k.p.a., może bowiem wystąpić tylko strona, która bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu. W konsekwencji Sąd, związany przedmiotem zaskarżenia, nie może merytorycznie odnieść się do ostatecznej decyzji udzielającej pozwolenia na budowę, lecz poddać kontroli może jedynie prawidłowość uznania przez obydwa orzekające w sprawie organy, że Spółce nie przysługuje legitymacja do wnioskowania o wznowienie postępowania albowiem nie służył jej przymiot strony.
Wskazać zatem w tym miejscu należy, że w myśl art. 28 k.p.a. stroną postępowania administracyjnego jest każdy czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. W sposób szczególny stronę postępowania administracyjnego definiuje jednak i jednocześnie zawęża w stosunku do art. 28 k.p.a., art. 28 ust. 2 znajdującej zastosowanie w niniejszej sprawie ustawy Prawo budowlane stanowiący, iż stronami w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę są: inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. Przepis art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego jest zatem bardziej restrykcyjny (ograniczający prawa właścicieli, użytkowników wieczystych i zarządców nieruchomości innych niż ta, na której usytuowana ma zostać inwestycja), niż przepis art. 28 k.p.a. i w związku z tym jego stosowanie nie może być interpretowane rozszerzająco – por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 lutego 2007 r., sygn. akt II OSK 339/06. W konsekwencji status strony postępowania w sprawie pozwolenia na budowę przysługuje właścicielom, użytkownikom wieczystym bądź zarządcom nieruchomości sąsiadujących z terenem inwestycji jedynie wówczas gdy nieruchomości te znajdują się w obszarze oddziaływania obiektu. Tylko wówczas mają oni bowiem interes prawny oparty na art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego. Kluczowe dla oceny czy danemu podmiotowi służy status strony jest zatem ustalenie czy i w jakim zakresie oddziaływanie projektowanego obiektu wykracza poza teren nieruchomości, na której ma on być zlokalizowany. Wskazać zatem należy, iż stosownie do art. 3 pkt 20 ustawy Prawo budowlane pod pojęciem obszaru oddziaływania obiektu należy rozumieć teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zagospodarowaniu tego terenu. W konsekwencji brak norm wprowadzających takie ograniczenia dowodzi, iż oddziaływanie obiektu nie wykracza poza teren samej inwestycji, a tym samym właściciele (użytkownicy wieczyści, zarządcy) innych, nawet położonych w sąsiedztwie nieruchomości nie posiadają statusu stron w rozumieniu art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego. Znajdowanie się nieruchomości w sferze oddziaływania obiektu w rozumieniu art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego należy bowiem rozumieć w ten sposób, iż przez oddziaływanie to naruszone zostają konkretne normy prawa materialnego np. przepisy techniczno-budowlane, z których dany podmiot wywodzi swój interes prawny jako strona postępowania – por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 grudnia 2006 r., sygn. akt II OSK 75/06. Tym samym w sprawie o pozwolenie na budowę na potrzeby konkretnej inwestycji organ administracji architektoniczno-budowlanej winien każdorazowo ustalić wszystkie przepisy odrębne, które wprowadzają ograniczenia w zagospodarowaniu danego terenu i na ich podstawie, uwzględniając funkcję, formę, konstrukcję projektowanego obiektu i inne jego cechy charakterystyczne oraz sposób zagospodarowania terenu znajdującego się w otoczeniu projektowanej inwestycji, wyznaczyć obszar oddziaływania obiektu - por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 października 2007 r., sygn. akt II OSK 1321/06.
W niniejszej sprawie organy rozważań takich nie przeprowadziły, a ich ocena, iż nieruchomość należąca do skarżącej Spółki nie leży w sferze oddziaływania projektowanego 7-pietrowego budynku jest co najmniej przedwczesna. Podkreślenia w tym miejscu wymaga, iż w trwającym kilka lat postępowaniu (zarówno administracyjnym, jak i sądowoadministracyjnym) w przedmiocie udzielenia inwestorom pozwolenia na budowę przez cały czas Spółka z o.o. "A" traktowana była, wówczas niewątpliwie prawidłowo, jako strona postępowania. Stan taki trwał do dnia 2 listopada 2012 r. kiedy to organ I instancji wydał jednocześnie dwa akty (w obecnym postępowaniu pozostające poza zakresem merytorycznej kontroli): postanowienie zmieniające krąg stron postępowania i eliminujące z kręgu tego m.in. skarżącą Spółkę wraz z pouczeniem, że na postanowienie to nie przysługuje zażalenie oraz decyzję udzielającą pozwolenia na budowę, którą w konsekwencji wydanego postanowienia doręczono jedynie inwestorowi. Tym samym oczywistym jest, że do dnia 1 listopada 2012 r. organ I instancji uznawał skarżącą Spółkę za stronę postępowania, a zmienił zdanie wydając wspomniane postanowienie i nie doręczając decyzji udzielającej pozwolenia na budowę w dniu 2 listopada 2012 r. Z żadnych jednak wyjaśnień organu, zawartych w uzasadnieniu decyzji odmawiającej w wyniku wznowienia postępowania uchylenia decyzji ostatecznej udzielającej pozwolenia na budowę, nie wynika co zmieniło się w ciągu godzin od 1 listopada do 2 listopada i spowodowało tak diametralną zmianę podejścia organu. Jak się wydaje za przyczynę taką nie można uznać wspomnianego w postanowieniu zmieniającym krąg stron przedłożenia przez inwestora poprawionego projektu budowlanego albowiem, jak stwierdził organ w ww. postanowieniu, zmiana w projekcie dotyczyła jedynie dostosowania obiektu do wymogów §13 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 12 kwietnia 2002 r.
Podając w uzasadnieniu decyzji odmawiającej w postępowaniu wznowionym uchylenia decyzji ostatecznej w przedmiocie pozwolenia na budowę argumenty przemawiające, zdaniem organu I instancji, za twierdzeniem, iż skarżącej Spółce nie przysługiwał status strony w postępowaniu w przedmiocie udzielenia pozwolenia na budowę 7-pietrowego budynku biurowego, organ wskazał, iż "Doprowadzenie przedmiotowego projektu budowlanego do zgodności z § 13 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie /.../ spowodowało, że zakres oddziaływania projektowanego obiektu zawęził się do będącej w posiadaniu spółki "B" Sp. z o.o. i Wspólnicy Spółka Komandytowa działki nr 1 oraz działki nr 2. /.../ Przedstawione w projekcie budowlanym rozwiązania projektowe, polegające na ukształtowaniu bryły budynku w sposób nie naruszający praw właścicieli, użytkowników i władających terenami sąsiednimi, potwierdzone zostały wynikami załączonej do projektu analizy wzajemnego przesłaniania".
Argumentacja, którą posłużył się organ I instancji, jednoznacznie dowodzi, że w istocie organ nie uzasadnił w sposób dostateczny tezy, iż skarżącej Spółce nie przysługiwał status strony w postępowaniu w przedmiocie pozwolenia na budowę. Fakt bowiem, iż inwestycja jest zgodna z § 13 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 14 kwietnia 2002 r. w najmniejszym stopniu nie przesądza czy właścicielom sąsiedniej nieruchomości przysługiwał czy nie przysługiwał status strony. Także argument wynikający z analizy przesłaniania dowodzi, że organ tylko takie ewentualne oddziaływanie obiektu na znajdujący się na sąsiedniej działce budynek należący do Spółki z o.o. "A" rozważał. Nawet zresztą ten argument pozbawiony jest jakichkolwiek konkretów, organ nie wskazał bowiem czy analizę tę, stanowiącą podlegający ocenie środek dowodowy, rozważył i jakie konkretne płynące z niej wnioski zaakceptował.
Tym samym tezę tę uznać należy za co najmniej przedwczesną, sformułowaną bez należytego zbadania okoliczności i bez ich dogłębnej oceny. Podkreślenia wymaga bowiem w tym miejscu, iż ocena zakresu i stopnia oddziaływania zamierzenia budowlanego na otoczenie nie może sprowadzać się wyłącznie do badania zachowania warunków technicznych realizacji inwestycji, ale winna odnosić się również do badania szeregu innych kwestii w świetle obowiązujących przepisów. Jak bowiem wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 9 października 2007 r., sygn. akt II OSK 1321/06 samo zachowanie wymaganych odległości, czy też szerzej warunków technicznych w zakresie sytuowania budynku na działce nie oznacza jeszcze, że osoby mające tytuł prawny do działek znajdujących się w otoczeniu projektowanego obiektu nie posiadają interesu prawnego, a zatem nie mogą być stroną w postępowaniu w sprawie o pozwolenie na budowę. Także niezaliczenie projektowanego obiektu budowlanego do przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko nie pozbawia właścicieli, użytkowników wieczystych lub zarządców nieruchomości znajdujących się w otoczeniu projektowanego obiektu prawa do bycia stroną w takim postępowaniu. Ocena wpływu konkretnej inwestycji na otoczenie obejmuje cały wachlarz zagadnień związanych z oddziaływaniem projektowanego obiektu na nieruchomości znajdujące się w otoczeniu tego obiektu i odwrotnie i nie może zamykać się do kwestii zachowania warunków technicznych w zakresie sytuowania obiektów na działce. Należy więc przyjąć, jak podkreślił NSA w przywołanym wyżej wyroku, którą to tezę obecny skład orzekający podziela w całej rozciągłości, że o ile istnieje realna możliwość spowodowania szkodliwego oddziaływania inwestycji na otoczenie, biorąc pod uwagę indywidualne cechy projektowanego obiektu i sposób zagospodarowania terenu otaczającego działkę inwestora, osoby legitymujące się tytułem prawnym do działek położonych na tak wyznaczonym "obszarze oddziaływania obiektu" są stronami w postępowaniu w sprawie o pozwolenie na budowę. Należy im zatem zagwarantować prawo do czynnego udziału w postępowaniu.
Krytycznie ocenić należy także argumentację zawartą w uzasadnieniu decyzji drugoinstancyjnej, utrzymującej w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji. Wojewoda [...] uzasadniając tezę, iż Spółce nie przysługuje przymiot strony wskazał bowiem jedynie, iż "Przedłożone przez inwestora opracowanie dotyczące analizy wzajemnego przesłaniania potwierdza, że zakres oddziaływania projektowanego obiektu, rozumiany zgodnie z art. 3 pkt 20 prawa budowlanego, nie obejmuje nieruchomości, której użytkownikiem wieczystym jest Spółka "A"". Nadto organ stwierdził, co już nie odnosi się do legitymacji skarżącej Spółki, że projekt został sprawdzony pod względem zgodności z planem miejscowym, zapewniono w nim nadto właściwą liczbę miejsc parkingowych (twierdzenia te notabene stanowią merytoryczną ocenę decyzji ostatecznej w przedmiocie pozwolenia na budowę i są pozbawione racji bytu w przypadku uznania, że skarżąca nie jest stroną postępowania kiedy to w postępowaniu wznowionym do merytorycznej oceny decyzji ostatecznej nie dochodzi)..
Wskazane wyżej umotywowanie tezy, iż nieruchomość nie leży w zakresie oddziaływania obiektu, analogicznie jak w przypadku decyzji pierwszoinstancyjnej ewidentnie nie jest wystarczające i nie spełnia wymogów prawidłowego formułowania uzasadnień. Jedynym wskazanym przez organ dowodem w tej mierze jest bowiem analiza wzajemnego przesłaniania przedłożona przez inwestora, której jednak organ nie ocenił pod względem jej formalnej zgodności z prawem, nie wskazał jakie tezy i wnioski są w niej zawarte, nie ustosunkował się też, podobnie jak organ I instancji, do wniosku skarżącej Spółki o powołanie biegłego.
Braki te uniemożliwiają ocenę przyjętego przez organy sposobu rozumowania i wyprowadzonych przez nie wniosków.
W ramach ponownego postępowania organy ponownie rozważą czy wnioskującej o wznowienie postępowania na podstawie art. 145 §1 pkt 4 k.p.a. Spółce przysługiwał przymiot strony w postępowaniu w przedmiocie pozwolenia na budowę, której to decyzji jej nie doręczono ograniczając w dacie jej wydania dotychczasowy krąg stron i w zależności od wyprowadzonych wniosków podejmie właściwe czynności.
Kwestii sposobu zgodnego ze stanem faktycznym i prawnym zakończenia postępowania Sąd przesądzić nie może. Z uwagi na uchybienia, o których mowa powyżej, jakiekolwiek w tej mierze jednoznaczne stwierdzenia byłyby bowiem, zdaniem Sądu, na obecnym etapie przedwczesne i nieuprawnione. Sąd nie może zaś dokonać oceny możliwego oddziaływania projektowanej inwestycji na sąsiednią nieruchomość samodzielnie albowiem w trakcie postępowania sądowoadministracyjnego zadaniem Sądu jest ocena zgodności z prawem zaskarżonego rozstrzygnięcia, nie zaś badanie we własnym zakresie i wyjaśnianie kluczowych dla postępowania administracyjnego kwestii, pominiętych przez organ.
W świetle przedstawionych wyżej wywodów należało uwzględnić skargę i na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. orzec jak w sentencji. Nadto w myśl art. 152 cytowanej ustawy określono, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu. O kosztach obejmujących wpis od skargi w kwocie 500,00 zł, wynagrodzenie pełnomocnika – 240,00 zł oraz opłatę skarbową od pełnomocnictwa – 17,00 zł orzeczono na wniosek strony skarżącej na podstawie art. 200, 205 i 209 p.p.s.a. a także § 14 ust. 2 pkt 1 lit. c Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (t.j.: Dz. U. 2013, poz. 490).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło