I OSK 1562/15

Dnia 19 czerwca 2015 r. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Irena Kamińska po rozpoznaniu w dniu 19 czerwca 2015 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej E.D. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 11 marca 2015 r. o sygn. akt III SA/Lu 932/14 ze skargi E.D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Lublinie z dnia 23 lipca 2014 r., Nr [...] w przedmiocie rozgraniczenia nieruchomości postanawia: oddalić skargę kasacyjną. E.D. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Lublinie z dnia 23 lipca 2014 r., Nr [...], w przedmiocie rozgraniczenia nieruchomości. Zarządzeniem z dnia 24 września 2014 r. Przewodniczący Wydziału III Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie, wezwał skarżącą do usunięcia braków formalnych skargi poprzez nadesłanie sześciu odpisów skargi poświadczonych za zgodność z oryginałem lub własnoręcznie podpisanych, w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania, pod rygorem odrzucenia skargi. Jak wynika ze zwrotnego poświadczenia odbioru, wezwanie do usunięcia braków formalnych skargi zostało doręczone skarżącej w dniu 20 października 2014 r. W dniu 27 października 2014 r. skarżąca przesłała do sądu sześć egzemplarzy kserokopii skargi. Pomimo upływu zakreślonego, siedmiodniowego terminu nie nadesłano odpisów skargi poświadczonych za zgodność z oryginałem. Jednocześnie, w dniu 3 listopada 2014 r. skarżąca wniosła o przywrócenie terminu do usunięcia braków formalnych skargi. Postanowieniem z dnia 17 grudnia 2014 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie odmówił skarżącej przywrócenia terminu do uzupełnienia braków, z powodu nieuprawdopodobnienia przez skarżącą okoliczności wskazujących na brak winy w uchybieniu terminu. Wniesione przez skarżącą zażalenie na powyższe postanowienie zostało oddalone postanowieniem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 lutego 2015 r., sygn. akt I OZ 149/15. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zaskarżonym postanowieniem odrzucił skargę. Jak wskazał Sąd, stosownie do art. 57 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270, z późn. zm.), dalej: p.p.s.a., skarga kierowana do sądu administracyjnego powinna czynić zadość wymaganiom pisma w postępowaniu sądowym. Zgodnie zaś z art. 47 § 1 p.p.s.a. do pisma strony należy dołączyć jego odpisy i odpisy załączników dla doręczenia ich stronom, a ponadto, jeżeli w sądzie nie złożono załączników w oryginale, po jednym odpisie każdego załącznika do akt sądowych. Odpisami w rozumieniu § 1 mogą być także uwierzytelnione fotokopie bądź uwierzytelnione wydruki poczty elektronicznej (§ 2). Skarżąca złożyła do sądu jeden egzemplarz skargi. W niniejszej sprawie oprócz skarżącej i organu występują również uczestnicy postępowania – D.D., K.D., W.G., E.S., S.L. oraz M.L., którym odpis skargi powinien być także doręczony. W związku z powyższym skarżąca została wezwana do uzupełnienia braków formalnych skargi – w postaci nadesłania sześciu egzemplarzy odpisu skargi poświadczonych za zgodność z oryginałem. W wykonaniu wezwania skarżąca nadesłała jedynie sześć kserokopii skargi. W orzecznictwie administracyjnym ugruntował się pogląd, zgodnie z którym niedołączenie przez skarżącego wymaganej liczby odpisów skargi i odpisów załączników, zgodnie z art. 47 § 1 p.p.s.a., jest brakiem formalnym skargi, o którym mowa w art. 49 § 1 w związku z art. 57 § 1 p.p.s.a., uniemożliwiającym nadanie skardze prawidłowego biegu. Brak ten nie może być usunięty przez sporządzenie odpisów skargi przez sąd (uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z 18 grudnia 2013 r., I OPS 13/13). Ponadto, odpisy pisma, a zatem i odpisy skargi, wymagają bezwzględnego poświadczenia ich zgodności z oryginałem. Przez to poświadczenie osoba poświadczająca przyjmuje odpowiedzialność za zgodność pisma z oryginałem. Uwierzytelnienia takiego dokonuje strona, która jest autorem danego pisma procesowego lub jej pełnomocnik (postanowienie NSA w Warszawie z dnia 29 grudnia 2011 r., I OSK 2351/11). Należy również podkreślić, że sama skarżąca zauważyła, iż nieprawidłowo wykonała wezwanie Sądu, bowiem w dniu 3 listopada 2014 r. wniosła o przywrócenie terminu do usunięcia braków formalnych skargi. Postanowieniem z dnia 17 grudnia 2014 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie odmówił skarżącej przywrócenia terminu do uzupełnienia braków, zaś postanowieniem z dnia 25 lutego 2015 r., sygn. akt I OZ 149/15, Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie na postanowienie WSA w Lublinie. W świetle art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. sąd odrzuca skargę, gdy nie uzupełniono w wyznaczonym terminie braków formalnych skargi. Skoro skarżąca, mimo wezwania sądu, w którym wskazano na konsekwencje zaniechania tej czynności, nie przedłożyła brakujących odpisów skargi poświadczonych za zgodność z oryginałem, jej skarga zdaniem WSA podlegała odrzuceniu. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniosła E.D.. Zarzuciła w niej naruszenie art. 47 § 1 w zw. z art. 58 § 1 pkt 3 oraz § 3p.p.s.a. przez odrzucenie skargi E.D. na decyzję SKO w Lublinie z dnia 23 lipca 2014 r. nr [...] z uwagi na brak złożenia w zakreślonym przez Sąd terminie odpisów skargi poświadczonych za zgodność z oryginałem, w sytuacji, gdy skarżąca w zakreślonym terminie złożyła wymagają ilość kserokopii skargi. Zdaniem skarżącej kasacyjnie, kserokopie powinny być potraktowane jak odpisy. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W rozpoznawanej sprawie skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie. Na podstawie z art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. W niniejszej sprawie nie występują przesłanki nieważności określone w art. 183 § 2 p.p.s.a., zatem Naczelny Sąd Administracyjny związany był granicami skargi kasacyjnej. Oceniając zarzuty podniesione w skardze kasacyjnej, należy uznać, że nie znajdują one uzasadnienie w sprawie. Zgodnie z art. 46 § 1 p.p.s.a każde pismo wnoszone do sądu powinno zawierać podpis strony, albo jej przedstawicieli ustawowych lub pełnomocników. Stosownie do art. 47 § 1 w zw. z art. 12 p.p.s.a. do pisma należy dołączyć jego odpisy oraz odpisy załączników dla doręczenia ich stronom i uczestnikom postępowania. W myśl zaś art. 49 § 1 p.p.s.a., jeżeli pismo nie może otrzymać prawidłowego biegu wskutek niezachowania warunków formalnych, przewodniczący wzywa stronę o jego uzupełnienie lub poprawienie w terminie siedmiu dni pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania, chyba że ustawa stanowi inaczej. Taka odmienna regulacja ma zastosowanie do skargi wniesionej do wojewódzkiego sądu administracyjnego, bowiem – jak stanowi art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. – skargi, której braków formalnych nie uzupełniono w wyznaczonym terminie, nie pozostawia się bez rozpoznania, lecz podlega ona odrzuceniu. Naczelny Sąd Administracyjny podziela pogląd Sądu pierwszej instancji, że odpis wymaga bezwzględnego poświadczenia jego zgodności z oryginałem. Przez to poświadczenie osoba poświadczająca przyjmuje odpowiedzialność za zgodność pisma z oryginałem. Uwierzytelnienia takiego dokonuje zatem strona, która jest autorem pisma procesowego lub jej pełnomocnik (tak też postanowienie NSA z 29 grudnia 2011 r., I OSK 2351/11). Powołując się na poglądy znajdujące oparcie w doktrynie wymaga podkreślenia, że odpisem pisma procesowego jest każdy dalszy jego egzemplarz, zgodny z oryginałem. Istotą odpisu jest odwzorowanie w dowolnej technice pełnej treści składanego pisma. Bez względu na to, czy jest to egzemplarz pisma zgodny układem treści z oryginałem (fotokopia, wydruk komputerowy), czy też osobno sporządzony dokument, zawsze niezbędne jest poświadczenie jego zgodności z oryginałem(B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka - Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Wydanie II, Warszawa 2006 rok, s. 119). Braki formalne skargi mogą być uzupełniane, w następstwie wezwania przez sąd, w terminie i ze skutkiem określonymi w art. 58 § 1 pkt 3 w zw. z art. 49 § 1 p.p.s.a. Oczywistym jest, że strona winna stosować się do wezwań sądu, a tym samym przesłać wszystkie żądane od niej dokumenty oraz uzupełnić wszystkie braki, którymi dotknięte jest złożone przez nią pismo procesowe. Nieuzupełnieniem braków skargi jest bowiem nie tylko niewykonanie wezwania, ale także jego nieprawidłowe, czy niepełne wykonanie. Stronie niewątpliwie należy umożliwić uzupełnienie braków skargi. Jeżeli jednak z takiej możliwości nie skorzystała w sposób odpowiedni, to ponosi konsekwencje procesowe swego zaniedbania. Powyższe stanowisko znajduje potwierdzenie w treści art. 58 § 1 pkt 3 w zw. z art. 47 § 1 i art. 49 § 1 p.p.s.a. Z powołanych przepisów wynika, że każde nieuzupełnienie właściwie zdiagnozowanych istotnych braków formalnych skargi skutkuje jej odrzuceniem. W świetle akt niniejszej sprawy bezsporne jest, że pełnomocnik skarżącej nie wykonał w sposób prawidłowy zarządzenia Przewodniczącego wzywającego do uzupełnienia braków formalnych skargi, ponieważ zamiast odpisu skargi podpisanego bądź poświadczonego za zgodność z oryginałem pełnomocnik nadesłał egzemplarze skargi w postaci kserokopii, bez własnoręcznego podpisu. W związku z powyższym, na podstawie art. 184 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji