I OSK 1749/15
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2016-01-19
Skład orzekający: Izabella Kulig-Maciszewska, Grzegorz Czerwiński, Marta Laskowska-Pietrzak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Naczelny Sąd Administracyjny powinien uchylić wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który wymierzył Prezydentowi m.st. Warszawy grzywnę za niewykonanie poprzedniego wyroku sądu, w sytuacji gdy skarżący zarzucają, że grzywna jest nieadekwatna do wagi sprawy i długości okresu zwłoki organu?Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, uznając, że Wojewódzki Sąd Administracyjny nie naruszył przepisów postępowania, wymierzając grzywnę Prezydentowi m.st. Warszawy za niewykonanie wyroku. Sąd I instancji działał w granicach określonych przez art. 154 § 6 PPSA, który stanowi jedynie górną granicę grzywny, nie precyzując przesłanek jej ustalania. Brak wskazania w skardze kasacyjnej innych przepisów PPSA określających te przesłanki uniemożliwił stwierdzenie naruszenia prawa.Stan faktyczny
Skarżący wnieśli skargę na niewykonanie przez Prezydenta m.st. Warszawy wyroku WSA nakazującego wydanie decyzji w sprawie ustalenia odszkodowania za nieruchomość. WSA wymierzył Prezydentowi grzywnę w wysokości 1000 zł. Skarżący złożyli skargę kasacyjną, zarzucając, że grzywna jest nieadekwatna do wagi sprawy i długości zwłoki organu. NSA rozpoznał sprawę i oddalił skargę kasacyjną.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę kasacyjną.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Izabella Kulig-Maciszewska (spr.) Sędziowie: Sędzia NSA Grzegorz Czerwiński Sędzia del. WSA Marta Laskowska-Pietrzak Protokolant: starszy inspektor sądowy Karolina Kubik po rozpoznaniu w dniu 19 stycznia 2016 roku na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej A. W., P. Ch. M. J., W. Ch., J. Ch., [...] Spółki jawnej z siedzibą w G. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 3 marca 2015 r. sygn. akt I SA/Wa 65/15 w sprawie ze skargi A. W., P. Ch. M. J., W. Ch., J. Ch., [...] Spółki jawnej z siedzibą w G. w przedmiocie niewykonania przez Prezydenta m.st. Warszawy wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 15 stycznia 2014 r. sygn. akt I SAB/Wa 446/13 oddala skargę kasacyjną.
Wyrokiem z dnia 3 marca 2015 r., sygn. akt I SA/Wa 65/15 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie po rozpoznaniu skargi A. W., M. J., W. Ch., J. Ch., [...] Spółki jawnej z siedzibą w Gdańsku, P. Ch. w przedmiocie niewykonania przez Prezydenta m.st. Warszawy wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 15 stycznia 2014 r. sygn. akt I SAB/Wa 446/13 wymierzył Prezydentowi m.st. Warszawy grzywnę w wysokości 1000 (jeden tysiąc) złotych oraz zasądził od Prezydenta m.st. Warszawy na rzecz skarżących solidarnie kwotę 440 (czterysta czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Sąd podał, że pismem z dnia 19 września 2014 r. skarżący wnieśli skargę na niewykonanie przez Prezydenta m.st. Warszawy wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 15 stycznia 2014 r. sygn. akt I SAB/Wa 446/13 nakazującego wydanie decyzji w sprawie ustalenia odszkodowania za nieruchomość położoną przy ul. [...] w Warszawie, uregulowaną w księdze wieczystej hip. [...] żądając wymierzenia grzywny organowi.
W uzasadnieniu skargi skarżący wskazali, że ww. wyrokiem Sąd zobowiązał organ do wydania decyzji w terminie dwóch miesięcy od zwrotu akt, który nastąpił w dniu 2 kwietnia 2014 r. Termin zakreślony przez Sąd nie został dotrzymany. Pomimo, że pełnomocnik skarżących wezwał organ do wykonania ww wyroku organ nie podjął dotychczas merytorycznych czynności w sprawie.
W odpowiedzi na skargę z dnia 8 stycznia 2015 r. Prezydent m.st. Warszawy poinformował, że w toku postępowania dotyczącego przyznania odszkodowania za przedmiotową nieruchomość zgromadzono szereg materiałów wymagających analizy a sprawa jest skomplikowana. Wskazał jednocześnie, że pełnomocnik skarżących został poinformowany o przyczynach niedotrzymania terminu wskazanego w wyroku tut. Sądu oraz o tym, że postępowanie w przedmiotowej sprawie zostanie zakończone do dnia 30 kwietnia 2015 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał skargę za uzasadnioną.
Sąd podniósł, że wyrokiem z dnia 15 stycznia 2014 r. sygn. akt I SAB/Wa 446/13 Sąd zobowiązał Prezydenta m.st. Warszawy do rozpoznania wniosku skarżących o odszkodowanie za nieruchomość warszawską w terminie dwóch miesięcy od daty doręczenia prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy. Dokonując oceny okoliczności niniejszej sprawy Sąd stwierdził, że do dnia wydania niniejszego orzeczenia Prezydent m.st. Warszawy nie rozstrzygnął sprawy objętej wnioskiem z 1990r. Pozostawał zatem w bezczynności po wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia z dnia 15 stycznia 2014 r. sygn. akt I SAB/Wa 446/13. W tym stanie rzeczy wniosek o wymierzenie grzywny organowi jest w pełni uzasadniony.
Skoro Prezydent m.st. Warszawy przez wiele lat pozostawał w bezczynności a bezczynność ta, jak stwierdził Sąd w wyroku z 15 stycznia 2014r. miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa – to dalsza zwłoka organu a w tym niewykonanie wprost wyroku Sądu uzasadnia wymierzenie organowi grzywny. Jednak wymierzając grzywnę Sąd miał na uwadze okoliczność, iż sprawy prowadzone w oparciu o przepis art. 215 ustawy o gospodarce nieruchomościami są sprawami szczególnie skomplikowanymi a grzywna, jakkolwiek spełnia charakter prewencyjny i mobilizujący organ do działania - na tym etapie postępowania ma jedynie charakter symboliczny.
Sąd podkreślił, że niewykonanie wyroków sądów w demokratycznym państwie prawa stanowi szczególnie istotne uchybienie w działaniu organu administracji, godzi bowiem w zasady ogólne postępowania administracyjnego, w tym w szczególności w zasadę praworządności zawartą w art. 7 k.p.a. oraz zasadę prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej, wyrażoną w art. 8 k.p.a. Wymierzenie grzywny organowi na podstawie art. 154 § 1 p.p.s.a. ma za zadanie nie tylko skłonienie organu do wywiązania się z nałożonego na niego w prawomocnym wyroku obowiązku, ale zawiera też element represyjny, stanowiący w istocie karę za ignorowanie przez zobowiązane organy orzeczeń sądowych.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku złożyli A. W., M. J., W. Ch., J. Ch., [...] Spółka jawna z siedzibą w Gdańsku, P. Ch.
Wyrok zaskarżono w zakresie pkt 1, tj. co do kwoty grzywny wymierzonej organowi, zarzucając naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy, a mianowicie art. 154 § 6 p.p.s.a. przez jego częściowo niewłaściwe zastosowanie i wymierzenie grzywny w wysokości nieadekwatnej zarówno do ekonomicznej wagi sprawy długości okresu zwłoki organu w wykonaniu wyroku Sądu.
W oparciu o powyższe zarzuty kasacyjne wniesiono o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji oraz zwrot kosztów postępowania oraz zwrot kosztów postępowania kasacyjnego.
W piśmie z dnia 15 stycznia 2016 r. [...] Spółka jawna wniosła na podstawie art. 188 p.p.s.a. o rozpoznanie przez Naczelny Sąd Administracyjnego sprawy merytorycznie i wydanie wyroku reformatoryjnego wymierzającego organowi grzywnę w odpowiedniej wysokości za niewykonanie poprzedniego wyroku (art. 156 § 1 p.p.s.a.); przyznanie skarżącym z urzędu od organu odpowiedniej sumy pieniężnej za niewykonanie poprzedniego wyroku (art. 154 § 7 p.p.s.a.) oraz uwzględnienie przy ponownym orzekaniu także okresu dalszej zwłoki organu – po dniu wydania zaskarżonego wyroku.
W tym stanie sprawy Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw zaskarżenia.
Na wstępie należy zauważyć, iż stosownie do brzmienia art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), Naczelny Sąd Administracyjny w toku rozpoznawania sprawy na skutek wniesienia skargi kasacyjnej związany jest jej granicami, a z urzędu bierze pod rozwagę tylko nieważność postępowania, która zachodzi w wypadkach określonych w § 2 tego przepisu. Takich okoliczności w niniejszej sprawie nie stwierdzono. Oznacza to, że przytoczone w skardze kasacyjnej przyczyny wadliwości prawnej zaskarżonego orzeczenia determinują i wyznaczają zakres kontroli dokonywanej przez Naczelny Sąd Administracyjny.
Skarga kasacyjna w swej procesowej podstawie powołuje się na naruszenie przez Sąd I instancji art. 154 § 6 p.p.s.a. przez jego częściowo niewłaściwe zastosowanie i wymierzenie grzywny w wysokości nieadekwatnej zarówno do ekonomicznej wagi sprawy długości okresu zwłoki organu w wykonaniu wyroku Sądu.
Zgodnie z wymienionym przepisem grzywnę, o której mowa w art. 154 § 6 p.p.s.a., wymierza się do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów.
Podkreślić należy, że powyższy przepis stanowi do jakiej wysokości Sąd władny jest wymierzyć grzywnę. Przepis ten nie zawiera jednak przesłanek, którymi miałaby kierować się Sąd ustalając wysokość orzeczonej grzywny. Przesłanki którymi winien kierować się Sąd zostały określone w innych przepisach ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, które jednak nie zostały w skardze kasacyjnej wskazane. Tym samym uznać należy, że brak jest podstaw do stwierdzenia, że Sąd I instancji wymierzając organowi grzywnę w wysokości 1000 zł., która mieści się w granicach wyznaczonych tym przepisem, dopuścił się jego naruszenia.
Biorąc powyższe pod uwagę Naczelny Sąd Administracyjny uznając, iż skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw, działając na podstawie art. 184 p.p.s.a. oddalił skargę kasacyjną.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło