I OZ 1263/17
PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2017-08-30
Skład orzekający: Jolanta Sikorska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Wojewódzki Sąd Administracyjny prawidłowo odrzucił zażalenie Stowarzyszenia na przewlekłość postępowania z powodu nieuzupełnienia braków formalnych, jeśli wezwanie do uzupełnienia tych braków było niezgodne z treścią zarządzenia sądu?Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny uchylił postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego o odrzuceniu zażalenia, uznając, że sąd pierwszej instancji wadliwie ustalił stan faktyczny sprawy. Wezwanie do uzupełnienia braków formalnych było niezgodne z treścią zarządzenia sądu, co skutkowało naruszeniem art. 178 w zw. z art. 197 § 2 PPSA. Sąd pierwszej instancji powinien był prawidłowo wykonać zarządzenie sądu z dnia 22 lipca 2016 r. w zakresie wezwania do uzupełnienia braków formalnych.Stan faktyczny
Stowarzyszenie G. złożyło skargę na przewlekłość postępowania Ministra Pracy i Polityki Społecznej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił zażalenie Stowarzyszenia z powodu nieuzupełnienia braków formalnych, wskazując na nieprawidłowe udzielenie pełnomocnictwa przez członka zarządu innemu członkowi zarządu. Stowarzyszenie wniosło zażalenie na to postanowienie. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał zażalenie Stowarzyszenia.Rozstrzygnięcie
Uchylić zaskarżone postanowienie.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 30 sierpnia 2017 r. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Jolanta Sikorska, , , po rozpoznaniu w dniu 30 sierpnia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia Stowarzyszenia G. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 30 listopada 2016 r., sygn. akt IV SAB/Wa 43/15 o odrzuceniu zażalenia w sprawie ze skargi Stowarzyszenia G. na przewlekłość Ministra Pracy i Polityki Społecznej w przedmiocie rozpatrzenia wniosku postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie.
Zaskarżonym postanowieniem z dnia 30 listopada 2016 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił zażalenie skarżącego Stowarzyszenia.
Sąd ten wskazał, że w związku z okolicznością, że pod zażaleniem podpisała się prezes Stowarzyszenia także w imieniu pozostałych dwóch członków zarządu, Stowarzyszenie zostało wezwane do usunięcia braków formalnych zażalenia przez nadesłanie pełnomocnictwa dla E. M. do reprezentowania Stowarzyszenia lub nadesłania podpisanego zażalenia zgodnie z zasadą reprezentacji określoną w statucie. Wyjaśniono również, że przepisy prawa nie przewidują możliwości udzielenia członkowi zarządu pełnomocnictwa innemu członkowi zarządu do wykonywania czynności, które wchodzą w zakres sprawowania funkcji członka zarządu. Jednak w odpowiedzi na ww. wezwanie skarżące Stowarzyszenie złożyło pismo wskazujące na możliwość udzielenia pełnomocnictwa do reprezentacji jednemu członkowi zarządu.
Sąd odrzucając zażalenie wyjaśnił, że upoważnienie prezesa Stowarzyszenia do działania jednoosobowo w jego imieniu musi wynikać ze stosownych pełnomocnictw. To zarząd musi ją upoważnić do działania w imieniu Stowarzyszenia (por. uchwała SN z 23 sierpnia 2006 r., III CZP 68/06; wyrok SN z 4 lutego 2010 r., IV CSK 416/09). Natomiast w niniejszej sprawie skarżąca przedłożyła pełnomocnictwa, z których wynika, że członek zarządu upoważnia innego członka zarządu do występowania przed sądem. W ocenie Sądu brak jest podstaw do uznania za prawidłowe i czyniące zadość wezwaniu Sądu, nadesłanie dokumentu, w którym członek zarządu udziela pełnomocnictwa innemu członkowi zarządu do wykonywania czynności, które wchodzą w zakres sprawowania funkcji członka zarządu (por. wyrok SA w Warszawie z 4 lutego 2013 r., I ACa 54/13).
Wobec tego Sąd I instancji stwierdził, że skarżące Stowarzyszenie nie uzupełniło braków formalnych zażalenia.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Zażalenie zawiera usprawiedliwione podstawy. Choć Sąd I instancji prawidłowo przeprowadził wywód prawny w zakresie tego, jak powinno wyglądać umocowanie dla członka zarządu Stowarzyszenia do reprezentacji tego podmiotu w postępowaniu przed sądem administracyjnym; jednak wadliwie ustalił stan faktyczny sprawy związany z wezwaniem skarżącego Stowarzyszenia do uzupełnienia braków formalnych zażalenia. Wady w tym zakresie oznaczają, że zaskarżone postanowienie zapadło z naruszeniem art. 178 w zw. z art. 197 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a.".
Otóż, co prawda, zarządzenie Sądu z dnia 22 lipca 2016 r. (k-161 akt sprawy) czyni przedmiotem żądania nadesłanie przez Stowarzyszenie pełnomocnictwa dla E. M. do reprezentowania Stowarzyszenia lub nadesłanie podpisanego zażalenia zgodnie z zasadą reprezentacji określoną w statucie, to już skierowane do Stowarzyszenia przez Sąd I instancji wezwanie (pismo z dnia 1 sierpnia 2016 r., k-162) zawiera jedynie wezwanie do złożenia stosownego pełnomocnictwa, a więc bez żądania alternatywnego dotyczącego nadesłania podpisanego zażalenia zgodnie z zasadą reprezentacji określoną w statucie Stowarzyszenia. W tych warunkach należy uznać, że wezwanie doręczone Stowarzyszeniu było niezgodne z treścią zarządzenia Sądu. Należy przy tym pamiętać, że braki pisma w postępowaniu sądowoadministracyjnym są decydujące dla losów postępowania sądowego o ile nie istniała inna możliwość ich usunięcia. Zgodnie zaś z wymogami pisma procesowego w postępowaniu sądowoadministracyjnym brakiem formalnym pisma jest nie tylko brak stosownego pełnomocnictwa, ale także podpis samej strony (art. 46 § 1 pkt 4 p.p.s.a.). Z tych względów brak wystosowania do strony skarżącej wezwania w tym zakresie musiał skutkować uchyleniem zaskarżonego postanowienia jako wadliwego, celem prawidłowego wykonania zarządzenia Sądu z dnia 22 lipca 2016 r. w zakresie wezwania skarżącego Stowarzyszenia do uzupełnienia braków formalnych zażalenia.
Wyjaśnienia też wymaga, że złożone do akt sprawy pełnomocnictwa nie zostały udzielone przez zarząd Stowarzyszenia, ani nie obejmowały swoim zakresem prawa do reprezentacji Stowarzyszenia. Pełnomocnictwa powinno udzielić Stowarzyszenie, które działa przez swoje organy. Przy reprezentacji łącznej Stowarzyszenia, jaka wynika ze statutu i KRS-u, pełnomocnictwo powinno być udzielone przez trzech członków Stowarzyszenia. Taki też wymóg wynika z treści uzasadnienia uchwały Sądu Najwyższego z dnia 23 sierpnia 2006 r., sygn. akt III CZP 68/08, na którą powołano się w zażaleniu. Z tych względów Sąd I instancji prawidłowo ocenił, że złożone do akt sprawy pełnomocnictwa udzielone przez poszczególnych członków zarządu do ich reprezentowania przed sądami nie są wystarczające do umocowania prezes Stowarzyszenia do samodzielnej reprezentacji ale tegoż Stowarzyszenia przed sądami administracyjnymi.
Poza tym Sąd I instancji, wzywając ponownie skarżące Stowarzyszenie do uzupełnienia braków formalnych zażalenia, powinien uwzględnić istniejące rozbieżności pomiędzy treścią wpisu do Krajowego Rejestru Sądowego, a złożoną przez skarżące Stowarzyszenie do akt sprawy treścią uchwały nr 5/K/10/12 z 23 października 2012 r. Rozbieżności te bowiem dotyczą składu osobowego zarządu Stowarzyszenia. Zgodnie zaś z art. 17 ust. 1 ustawy z dnia 20 sierpnia 1997 r. o Krajowym Rejestrze Sądowym (Dz. U. z 2017 r., poz. 700 ze zm.) domniemywa się, że dane wpisane do Rejestru są prawdziwe. Jest to jednak domniemanie prawne, które może podlegać obaleniu (por. wyrok SN z 14 marca 2012 r., II CSK 328/11). Ponadto, jak wskazuje się w orzecznictwie, o pełnieniu funkcji członka zarządu nie przesądza sam wpis widniejący w Krajowym Rejestrze Sądowym. O tym bowiem mogą decydować stosowna uchwała właściwego organu lub postanowienia statutu (por. postanowienie SN z 14 lipca 2016 r., II PZ 15/16; wyrok SA w Poznaniu z 21 listopada 2007 r., I ACa 906/07). W tej zaś sprawie z treści § 19 pkt 3 statutu skarżącego Stowarzyszenia wynika, że do kompetencji Walnego Zebrania Członków należy wybór i odwoływanie Zarządu. W tej zaś sprawie złożono do akt sprawy ww. uchwałę z 2012 r. zarządu podjętą przez osoby desygnowane przez Walne Zgromadzenie Członków. Jednak w aktach tej sprawy brak jest stosownej uchwały Walnego Zebrania Członów Stowarzyszenia. Sąd I instancji powinien zatem wyjaśnić i tę kwestię celem nadaniu zażaleniu prawidłowego biegu.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 185 § 1 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w postanowieniu.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło