I SA/Wa 3360/14
WyrokWSA w Warszawie2015-03-10
Skład orzekający: Iwona Kosińska, Jolanta Dargas, Joanna Skiba
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja odmawiająca stwierdzenia nieważności orzeczenia administracyjnego z 1961 r. narusza prawo w sposób rażący, uniemożliwiający jej funkcjonowanie w obrocie prawnym, w sytuacji gdy plan zagospodarowania przestrzennego z 1961 r. nie został opublikowany w Monitorze Polskim?Ratio decidendi
Sąd uznał, że plan zagospodarowania przestrzennego z 1961 r. obowiązywał, mimo braku publikacji w Monitorze Polskim, ze względu na jego faktyczne stosowanie i późniejsze uchylenie. W związku z tym, przeznaczenie nieruchomości pod komunikację drogową było zgodne z planem i uzasadniało odmowę przyznania prawa własności czasowej, co nie stanowiło rażącego naruszenia prawa uzasadniającego stwierdzenie nieważności decyzji z 1961 r.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła odmowy stwierdzenia nieważności orzeczenia z 1961 r., które odmówiło byłej właścicielce przyznania prawa własności czasowej do gruntu na podstawie dekretu z 1945 r. Skarżący zarzucił, że plan zagospodarowania przestrzennego z 1961 r., na który powołały się organy, nie obowiązywał z powodu braku publikacji. Sąd rozpoznał skargę, analizując stan faktyczny związany z przeznaczeniem nieruchomości oraz kwestię obowiązywania planu zagospodarowania przestrzennego.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Kosińska Sędziowie: WSA Jolanta Dargas (spr.) WSA Joanna Skiba Protokolant referent stażysta Joanna Kicińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 marca 2015 r. sprawy ze skargi J. N. na decyzję Ministra Infrastruktury i Rozwoju z dnia [...] września 2014 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności orzeczenia administracyjnego oddala skargę.
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] września 2014r. nr [...] Minister Infrastruktury i Rozwoju utrzymał w mocy decyzję Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia [...] kwietnia 2012r. nr [...] odmawiającą stwierdzenia nieważności orzeczenia administracyjnego.
W sprawie ustalono następujący stan faktyczny i prawny:
Nieruchomość [...] położona przy ul. [...], ozn. nr hip. [...] stanowiąca własność E. N. objęta została działaniem dekretu z dnia 26 października 1945r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy (Dz.U. nr 50, poz. 279). Obecnie powyższa nieruchomość znajduje się w obrębie [...] i wchodzi w skład części działki ewidencyjnej nr [...] będącej własnością Skarbu Państwa, pozostającej w trwałym zarządzie Zarządu Dróg Miejskich w W. oraz w skład działki ewidencyjnej nr [..] będącej własnością W., w użytkowaniu wieczystym S. S.A.
W dniu 25 maja 1949r. E. N. złożyła wniosek o przyznanie jej prawa własności czasowej do gruntu ww nieruchomości.
Orzeczeniem administracyjnym z dnia [...] sierpnia 1961r. Prezydium Rady Narodowej W. odmówiło przyznania prawa własności czasowej do gruntu przedmiotowej nieruchomości uzasadniając swoje rozstrzygnięcie faktem przeznaczenia nieruchomości według planu zagospodarowania przestrzennego pod budownictwo mieszkaniowe wielokondygnacyjne, co uniemożliwiało w ocenie organu dalsze korzystanie z nieruchomości przez dotychczasową właścicielkę.
Ministerstwo Gospodarki Komunalnej decyzją z dnia [...] października 1961r. nr [...] utrzymało w mocy powyższe orzeczenie.
W dniu [...] listopada 1972r. zmarła E. N., a spadek po niej nabyła M. N. (postanowienie Sądu Powiatowego dla W. z dnia [...] listopada 1973r. sygn. akt I. [...]).
Wnioskiem z dnia 31 marca 1999r. M. N. wystąpiła o stwierdzenie nieważności decyzji Ministerstwa Gospodarki Komunalnej z dnia [...] października 1961r. oraz utrzymanego nią w mocy orzeczenia Prezydium Rady Narodowej W. z dnia [...] sierpnia 1961r.
Decyzją z dnia [...] czerwca 2001r. Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Ministerstwa Gospodarki Komunalnej z dnia [...] października 1961r. i decyzją z dnia [...] lipca 2001r. utrzymał w mocy swoje rozstrzygnięcie.
Wyrokiem z dnia 23 marca 2004r. sygn. akt I SA 1505/02 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie powyższe decyzje uchylił stwierdzając, że organ nie wyjaśnił sprzeczności w brzmieniu nazwisk adresatki orzeczenia dekretowego i poprzedniczki prawnej wnioskodawczyni. Orzeczenie Prezydium zostało bowiem skierowane do E. N., natomiast wnioskodawczyni była spadkobiercą E. N., co oznacza, że organ nie powiadomił o toczącym się postępowaniu byłej właścicielki nieruchomości E. N. lub jej następców prawnych, a ponadto wszczął postępowanie na skutek wniosku osoby, która nie wykazała interesu prawnego w sprawie.
W toku postępowania zmarła M.N., a jak wynika z postanowienia Sądu Rejonowego [...] z dnia [...] kwietnia 2002r. sygn. akt [...] spadek po niej nabył J.N.
Decyzją z dnia [...] maja 2011r. Minister Infrastruktury stwierdził nieważność decyzji Ministerstwa Gospodarki Komunalnej nr [...] z dnia [...] października 1961r. i dokonując szczegółowej analizy zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wykazał, że E. N. z domu M. i E. N. z domu M. to jedna i ta sama osoba. Jednocześnie organ podniósł, że Ministerstwo Gospodarki Komunalnej bezzasadnie uznało podanie z dnia 14 września 1961r. za odwołanie od orzeczenia z dnia [...] sierpnia 1961r., gdyż stanowiło ono wniosek o przyznanie odszkodowania lub placu zastępczego. W związku z powyższym do rozpatrzenia pozostał wniosek o stwierdzenie nieważności orzeczenia z dnia [...] sierpnia 1961r.
Decyzją z dnia [...] kwietnia 2012r. nr [...] Minister Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej odmówił stwierdzenia nieważności orzeczenia administracyjnego Prezydium Rady Narodowej W. z dnia [...] sierpnia 1961r. nr [...] odmawiającego dotychczasowej właścicielce E. z M. N. przyznania prawa własności czasowej do gruntu nieruchomości [...] położonej przy ul. [...] ozn. nr hip. [...] w zakresie części działki ewidencyjnej nr [...] z obrębu [...].
W uzasadnieniu organ stwierdził, że zgodnie z obowiązującym w dacie wydania kwestionowanego orzeczenia planem zagospodarowania przestrzennego, zatwierdzonym przez Radę Narodową W. uchwałą [...] z dnia [..] stycznia 1961r. nieruchomość przeznaczona została pod zabudowę wielorodzinną. Zdaniem Ministra dotychczasowa właścicielka nie mogła realizować funkcji ujętej w planie zagospodarowania jako zabudowa wielorodzinna. Dla osób fizycznych zarezerwowane było bowiem budownictwo jednorodzinne oraz budowa małych domów mieszkalnych. Natomiast budownictwo wielorodzinne, a więc o rozmiarach wykraczających poza indywidualne potrzeby mieszkaniowe jednostki stanowiło domenę Państwa oraz spółdzielni budownictwa mieszkaniowego, czego potwierdzeniem jest fakt, że na podstawie zaświadczenia lokalizacyjnego nr [...] teren nieruchomości przy ul. [...] przeznaczony został dla Spółdzielni [...] pod wielorodzinne budownictwo mieszkaniowe. Ponadto zdaniem Ministra przeznaczenie terenu przedmiotowej nieruchomości na cele budownictwa mieszkaniowego o większych rozmiarach, a nadto budownictwa realizowanego przez spółdzielnię mieszkaniową, wypełnia przesłankę z art. 3 ustawy z dnia 12 marca 1958r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości (Dz.U. z 1961r. nr 18, poz. 94), zgodnie z którą odmowa uwzględnienia podania o własność czasową była dopuszczalna również wówczas, gdy grunt był niezbędny do wykonania planowej realizacji zorganizowanego budownictwa mieszkaniowego.
Wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy złożył J. N. podnosząc, że z art. 7 dekretu o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy wynika jedyne kryterium przyznania prawa użytkowania wieczystego tj. brak sprzeczności w dotychczasowym korzystaniu z gruntu przez właściciela z przeznaczeniem tego gruntu w planie zagospodarowania przestrzennego. Przepisy ustawy z dnia 12 marca 1958r. nie mogą zaś stanowić samodzielnej przesłanki odmowy. Zdaniem skarżącego plan ogólny zagospodarowania przestrzennego zatwierdzony przez Prezydium Rady Narodowej W. uchwałą nr [...] z [...] stycznia 1961r. nie miał rangi prawa powszechnie obowiązującego, ponieważ nie został opublikowany, nie mógł więc stanowić podstawy wydania odmownych decyzji dekretowych. Wskazano również, ze nieruchomość została przeznaczona pod zabudowę mieszkaniową i taka zabudowa mogła być realizowana zarówno przez osobę fizyczną jak i podmiot gospodarczy w ramach inwestycji jedno-lub wielorodzinnej.
Rozpatrując sprawę ponownie Minister Infrastruktury i Rozwoju stwierdził, że podstawą prawną kwestionowanego orzeczenia administracyjnego są przepisy dekretu z dnia 26 października 1945r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy (Dz.U. nr 50, poz. 279). Art. 7 tego dekretu określa w ust. 2 materialnoprawną przesłankę warunkującą przyznanie prawa wieczystej dzierżawy lub prawa zabudowy do gruntu nieruchomości [...]. Zgodnie z jego brzmieniem gmina miała obowiązek uwzględnić wniosek, jeżeli korzystanie z gruntu przez dotychczasowego właściciela dało się pogodzić z przeznaczeniem gruntu według planu zabudowania.
Z ustaleń organu nadzoru wynika, że planem, do którego należy się odnieść w niniejszej sprawie jest Plan Ogólny Zagospodarowania Przestrzennego W., zatwierdzony uchwałą Prezydium Rady Narodowej W. nr [...] z dnia [...] stycznia 1961r., który w ocenie organu był wiążący, a co wynika z treści powołanych przez organ wyroków Naczelnego Sądu Administracyjnego.
Minister podniósł, ze wydając decyzję z dnia [...] kwietnia 2012r. organ oparł się na notatce z dnia [...] czerwca 1999r., w której oznaczono położenie przedmiotowej nieruchomości w obszarze oznaczonym pod zabudowę wielorodzinną. Ponownie rozpatrując sprawę organ nadzoru przeprowadził ponowną analizę planu i na podstawie opinii geodety z dnia 17 września 2014r. wykonanej na podstawie powyższego planu, ustalił, że teren przedmiotowej nieruchomości w części działki ewidencyjnej nr [...], stanowiącej własność Skarbu Państwa został przeznaczony pod komunikację drogową-poszerzenie ul. [...]. Obecnie ta część nieruchomości stanowi drogę publiczną-ul. [...], a więc założenia planistyczne zostały zrealizowane.
Organ nadzoru ustalił, że na przedmiotowej nieruchomości znajdował się budynek 4-kondygnacyjny, stary, murowany, mieszkalny, przeznaczony do rozbiórki, front rozebrany do parteru. W piśmie z dnia 12 grudnia 1990r. M. N. stwierdziła, że w chwili objęcia przedmiotowej nieruchomości przez miasto była ona zabudowana budynkiem parterowym pozostałym po zbombardowanym w 1939r. 3-piętrowym domu. Archiwum Państwowe [...] w piśmie z dnia 4 września 1992r. potwierdziło, że przedmiotowa nieruchomość przed [...] listopada 1945r. była zabudowana budynkiem mieszkalnym o 4 kondygnacjach.
Zdaniem Ministra przeznaczenie przedmiotowej nieruchomości pod drogę oraz urządzenia pomocnicze w żaden sposób nie da się pogodzić z korzystaniem z gruntu przez dotychczasowego właściciela. Przyznanie bowiem byłej właścicielce własności czasowej do gruntu przewidzianego w planie zabudowy pod komunikacje drogową naruszyłoby interes społeczeństwa uprawnionego do swobodnego korzystania z dróg. W konsekwencji w ocenie organu nadzoru, organ dekretowy słusznie odmówił dotychczasowej właścicielce przyznania prawa własności czasowej do gruntu przedmiotowej nieruchomości. Organ nie stwierdził wystąpienia żadnej z przesłanek nieważności tego orzeczenia określonych w art. 156 § 1 k.p.a.
Minister podniósł, że wprawdzie w decyzji z dnia [...] kwietnia 2012r. organ oparł się na opinii z [...] czerwca 1999r., zgodnie z którą przeznaczenie całej nieruchomości hipotecznej określono jako zabudowa wielorodzinna, jednakże opinia ta okazała się niepełna, bowiem z opinii z 17 września 2014r. sporządzonej przez uprawnionego geodetę wynika, że nieruchomość hipoteczna została przeznaczona pod zabudowę wielorodzinną w części stanowiącej obecnie własność komunalną, w pozostałej zaś części tj. wchodzącej obecnie w ul. [...] stanowiącą własność Skarbu Państwa tj. w części działki nr [...], przeznaczona została pod komunikację drogową.
Skargę na decyzję Ministra Infrastruktury i Rozwoju do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniósł J. N. zarzucając jej naruszenie:
- przepisu art. 7 ust. 2 dekretu z dnia 26 października 1945r. poprzez jego błędną wykładnię polegającą na uznaniu mocy obowiązującej planu zagospodarowania przestrzennego z dnia 31 stycznia 1961r. i przyjęciu, że dla terenu przedmiotowej nieruchomości plan ten przewidywał przeznaczenie pod drogi, co wykluczało możliwość realizacji roszczeń dawnego właściciela hipotecznego, w sytuacji gdy plan ten wobec jego nieogłoszenia nie uzyskał mocy obowiązującej i nie mógł stanowić podstawy do orzekania w przedmiocie zasadności wniosku dekretowego;
- art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. poprzez jego niezastosowanie, a w konsekwencji nie stwierdzenie nieważności decyzji obarczonej wadą, która to wada uniemożliwia jej prawidłowe funkcjonowanie w obrocie prawnym;
_ art. 7, 8 i 77 § 1 i 4 k.p.a. poprzez niedokładne wyjaśnienie stanu faktycznego oraz błędne przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego.
Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji ją poprzedzającej.
W uzasadnieniu skargi rozwinięto jej zarzuty i podniesiono, że niedopuszczalna jest zmiana decyzji poprzez ustalenie przeznaczenia przedmiotowej nieruchomości najpierw pod budownictwo wielorodzinne, a następnie pod komunikację drogową. Podniesiono również, ze uchwała nr [...] dotycząca planów etapowych i kierunkowych dzielnic, nie została opublikowana w Monitorze Polskim, co oznacza, że plan zagospodarowania przestrzennego nią zatwierdzony nie miał mocy obowiązującej. W konsekwencji zdaniem skarżącego należy przyjąć, że w dacie wydania kwestionowanego orzeczenia obowiązywały zapisy Ogólnego Planu Zabudowania [...] uchwalonego w 1930r., a zatwierdzonego [...] sierpnia 1931r. przez Ministerstwo Robót Publicznych, który nie był przedmiotem badania prze organ .
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że sąd w zakresie dokonywanej kontroli bada czy organ administracji orzekając w sprawie nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Należy dodać, że zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012r. poz. 270) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi ani powołaną podstawą prawną.
Rozpoznając sprawę niniejszą w ramach powyższych kryteriów skargę należy uznać za niezasadną.
Wskazać w pierwszej kolejności należy, iż postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej jest postępowaniem nadzwyczajnym, stanowiącym formę nadzoru, prowadzonym na podstawie art. 156-158 k.p.a. Podlega ono takim samym regułom procesowym, jak postępowanie zwykłe, z tym że odmienny jest przedmiot obu postępowań. W postępowaniu zwykłym organ zmierza do wyjaśnienia stanu faktycznego i rozstrzyga merytorycznie sprawę, zaś przedmiotem postępowania nadzorczego jest decyzja (z reguły ostateczna) i ustalenie, czy zawiera ona wady, o których mowa w art. 156 § 1 k.p.a. Wśród przyczyn skutkujących stwierdzeniem nieważności ostatecznej decyzji administracyjnej ustawodawca wymienił, "rażące naruszenie prawa" - art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.
Rażące naruszenie prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. zachodzi wówczas, gdy istnieje oczywista sprzeczność pomiędzy treścią przepisu, a rozstrzygnięciem objętym decyzją. Przepis ten ma służyć wyeliminowaniu z obrotu prawnego wadliwych rozstrzygnięć nie tylko z tego powodu, że naruszają one w sposób oczywisty regulacje zawarte w przepisie powołanym jako podstawa prawna tych rozstrzygnięć, lecz dlatego, iż nie dają się pogodzić z systemem obowiązujących norm. Przy tym oceny legalności decyzji administracyjnej w ramach postępowania o stwierdzenie nieważności można dokonywać tylko na gruncie przepisów prawa obowiązujących w dniu jej wydania, zarówno procesowych, jak i materialnych.
Przenosząc powyższe na grunt przedmiotowej sprawy, wskazać należy, że art. 7 ust. 2 dekretu o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy, jako jedyne kryterium przyznania prawa wieczystej dzierżawy lub prawa zabudowy przyjmuje brak sprzeczności w dotychczasowym korzystaniu z gruntu przez właściciela z przeznaczeniem tego gruntu według planu zabudowy. Organ administracji, aby odmówić przyznania prawa własności czasowej musiał udowodnić, że korzystanie z gruntu w żadnym wypadku nie da się pogodzić z przeznaczeniem gruntu według planu zagospodarowania przestrzennego. Zatem koniecznym jest bliższe określenie, jaki konkretnie cel miał być realizowany na nieruchomości w dacie wydania decyzji dekretowej. Jednocześnie przy skonkretyzowaniu tego celu nie chodzi o wskazanie obiektu, czy obiektów, jakie mogły być na danym terenie zlokalizowane, ale o funkcję jaka mogła być na danym obszarze realizowana.
Dla oceny prawidłowości zaskarżonej decyzji zasadnicze znaczenie ma ustalenie, jaki plan zagospodarowania przestrzennego obowiązywał w dniu wydania orzeczenia o odmowie przyznania prawa do gruntu. Orzekając w decyzji z dnia [...] kwietnia 2012r. Minister Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej uznał, że był to plan z 1961r. przeznaczający nieruchomość pod zabudowę wielorodzinną. Minister Infrastruktury i Rozwoju ponownie rozpatrując sprawę uznał również, że był to plan z 1961r., który przeznaczał część nieruchomości pod zabudowę wielorodzinną, a część będącą przedmiotem rozpoznawanej sprawy pod komunikację drogową.
Odnosząc się do zarzutu skargi dotyczącego nieobowiązywania planu zagospodarowania przestrzennego z 1961r. z powodu jego nieopublikowania w Monitorze Polskim Sąd uznał go za chybiony.
Zgodzić się przy tym należy ze skarżącym, że tylko plan obowiązujący a więc uchwalony i ogłoszony (opublikowany) mógł wywoływać określone skutki prawne. Na terenie W. obowiązywały przepisy ustawy z dnia 3 lipca 1947 r. o odbudowie m. st. Warszawy (Dz. U. Nr 52, poz. 268). Na podstawie art. 14 ww ustawy, w odniesieniu do obszaru W., zostały uchylone przepisy dekretu z dnia 2 kwietnia 1946 r. o planowym zagospodarowaniu przestrzennym kraju (Dz. U. Nr 16, poz. 109 ze zm.), który obowiązywał w całej części kraju, aż do dnia wejścia w życie ustawy z dnia 31 stycznia 1961 r. o planowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 7, poz. 47). Zatem istotnie, od dnia 8 sierpnia 1947 r. (data wejścia w życie ustawy o odbudowie m. st. Warszawy) tryb publikacji planu zagospodarowania winien odbywać się na podstawie przepisów tej ustawy, to jest podlegać publikacji w Monitorze Polskim. Powyższe nie oznaczało jednak, że w taki właśnie sposób winien zostać opublikowany plan ogólny zagospodarowania przestrzennego, zatwierdzony uchwałą Prezydium Rady Narodowej W. z dnia [...] stycznia 1961 r. nr [...].
W wyroku z dnia 3 sierpnia 2011 r. (sygn. akt I OSK 1383/10) Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził bowiem - a pogląd ten podziela także skład orzekający w niniejszej sprawie - że choć nie nastąpiło formalne uchylenie przepisów ww ustawy z dnia 3 lipca 1947 r., to jednak - per desuetudinem - przepisy te przestały obowiązywać na skutek wejścia w życie przepisów ustawy z dnia 30 grudnia 1950 r. o organizacji władz i instytucji w dziedzinie budownictwa. Odpadała w tym momencie bowiem podstawa do działania zarówno Naczelnej Rady Odbudowy W., do obowiązków której należało uchwalanie planów zagospodarowania przestrzennego i [...] Zespołu Miejskiego (art. 3 pkt a ustawy z dnia 3 lipca 1947 r. o odbudowie m. st. Warszawy) jak i - podległego najpierw Ministrowi Odbudowy a następnie Ministerstwu Budownictwa, Biura Odbudowy Stolicy, które wykonywało prace dotyczące sporządzania regionalnych i miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego na obszarze m.in. m.st. Warszawy (art. 6 cyt. ustawy). Powyższe – zdaniem Sądu – prowadziło do wniosku, że doszło do faktycznego zaprzestania działalności przez Radę na skutek formalnej oraz faktycznej likwidacji Biura. Miało ono bowiem rangę organu Ministerstwa, który nie mógł funkcjonować, po jego likwidacji, bez wyraźnego unormowania, jako jednostka innego ministerstwa. Nie mógł mieć również samodzielnego bytu. Tym bardziej, że – jak zaakcentował Sąd w powołanym wyżej wyroku – analiza treści Monitorów Polskich wykazała, iż od początku lat 50-tych brak było w nich, jakichkolwiek planów, dotyczących W. uchwalonych przez Radę.
Z tej przyczyny Naczelny Sąd Administracyjny - we wspomnianym wyżej wyroku - przyjął, że zaistniała w analizowanym przypadku sytuacja, w której na skutek nieprzestrzegania lub niestosowania określonych przepisów, utraciły one moc na skutek negatywnego zwyczaju.
W rezultacie, konstatacja ta doprowadziła Naczelny Sąd Administracyjny do uznania, iż w takiej sytuacji winny być brane pod uwagę przepisy ogólne, obowiązujące w całym kraju, to jest przepisy dekretu z dnia 2 kwietnia 1946 r. o planowym zagospodarowaniu przestrzennym kraju. Przepisy te w art. 25 ust. 1 w związku z art. 30 przewidywały, że plan miejscowy (a za taki należało uznać plan zatwierdzony uchwałą Prezydium Rady Narodowej W.), po uchwaleniu przez właściwą radę narodową uzyskiwał moc obowiązującą z dniem ogłoszenia w sposób przyjęty w danej miejscowości, a ponadto przez wywieszenie w zarządach właściwych gmin w miejscu widocznym na okres co najmniej jednego tygodnia.
O tym, iż plan z 1961 r. obowiązywał i wywoływał określone skutki prawne wskazywał również w powołanym wyżej wyroku Naczelny Sąd Administracyjny, który akcentował i podkreślił, że okoliczności związane z dokonywaniem w sposób formalny zmian tego planu, wydawaniem na jego podstawie licznych decyzji lokalizacyjnych, na podstawie, których wznoszono inwestycje oraz formalne pozbawienie tego planu mocy obowiązującej uchwałą Prezydium Rady Narodowej W. nr [...] z dnia [...] lipca 1969 r., uzasadniały przyjęcie, że plan zagospodarowania zatwierdzony w dniu 31 stycznia 1961 r. uchwałą Prezydium Rady Narodowej W. miał moc obowiązującą.
Za prawidłowe Sąd uznał ustalenia Ministra Infrastruktury i Rozwoju, że zgodnie z zapisami ww planu z 1961r. dawna nieruchomość hipoteczna 1600 W przeznaczona została w części pod budownictwo wielorodzinne, a w części pod komunikację drogową. Swoje ustalenia organ nadzoru oparł na opinii geodety uprawnionego z dnia 17 września 2014r., który dokonał naniesienia przedmiotowej nieruchomości na kopię planu z dnia 31 stycznia 1961r. i stwierdził, że znajdowała się ona w części przeznaczonej pod zabudowę wielorodzinną (obecnie własność komunalna) i w części pod komunikację drogową – poszerzenie ul. [...], wchodzącej obecnie w skład tej ulicy-działka nr [...] (stanowiąca przedmiot rozstrzygnięcia organów nadzoru). Należy podzielić stanowisko Ministra Infrastruktury i Rozwoju, że opinia ta została poprzedzona dokładniejszą analiza geodezyjną niż notatka sporządzona w dniu 30 czerwca 1999r., na której oparł się Minister Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej, a która wskazywała, że cała nieruchomość hipoteczna przeznaczona była pod zabudowę wielorodzinną. Dodać należy, że opinia geodezyjna sporządzona została przez geodetę uprawnionego, a więc osobę posiadającą wiedzę fachową również w zakresie odczytywania map i sytuowania na nich nieruchomości, w związku z czym ta opinia stanowi wiarygodny dowód na to, co zostało w niej ustalone. Notatka zaś z 30 czerwca 1999r. sporządzona została przez pracownika organu, który taką wiedzą fachową nie dysponuje.
W tej sytuacji za zasadne należy uznać stanowisko organu nadzoru wyrażone w zaskarżonej decyzji, że kwestionowane orzeczenie administracyjne nie jest dotknięte wadą określoną w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., której zaistnienie skutkować by musiało stwierdzeniem jego nieważności. Wprawdzie organ dekretowy wskazał na przeznaczenie przedmiotowej nieruchomości w całości pod budownictwo mieszkaniowe wielokondygnacyjne, jednakże ustalenia te nie mogą prowadzić do stwierdzenia nieważności orzeczenia zważywszy na okoliczność, że organ ten uznał prawidłowo, że korzystanie przez wnioskodawcę z przedmiotowego gruntu nie da się pogodzić z przeznaczeniem terenu według planu zagospodarowania przestrzennego. Tym bardziej, że organ nadzoru uściślił przeznaczenie przedmiotowego terenu według planu i okazało się, że jego część została przeznaczona pod drogę.
Niewątpliwie bowiem, jak uznał Minister, nie da się pogodzić możliwości korzystania przez dotychczasowego właściciela z nieruchomości, która w planie zagospodarowania przestrzennego przeznaczona jest pod drogę.
Organ nadzoru zebrał materiał wystarczający dla wydania decyzji nadzorczej. Ponadto organ nadzoru wszechstronnie wyjaśnił stan faktyczny, który jest jednoznaczny. Tym samym zarzut naruszenia art. 7, 8 i art. 77 § 1 i 4 k.p.a. uznać należy za bezpodstawny.
Prawidłowe ustalenie przeznaczenia przedmiotowej nieruchomości w planie zagospodarowania przestrzennego determinowało dokonanie oceny, czy decyzja odmowna wydana na podstawie art. 7 dekretu z dnia 26 października 1945 r. nie naruszała w sposób oczywisty tej normy prawnej. Ocenie dokonanej przez organ nadzoru w tym zakresie nie można zarzucić takiego naruszenia prawa, które dawałoby Sądowi podstawę do uchylenia zaskarżonej decyzji.
W związku z powyższym Sąd w całości podziela stanowisko Ministra przedstawione w zaskarżonej decyzji, że orzeczenie Prezydium Rady Narodowej W. z dnia [...] sierpnia 1961r. nie jest dotknięte żadną z wad określonych w art. 156 § 1 k.p.a. W szczególności nie sposób uznać, że odmowa przyznania prawa własności czasowej w odniesieniu do spornej części nieruchomości narusza w sposób oczywisty jakąś konkretną normę prawną i nie daje się pogodzić z systemem obowiązujących norm w dacie rozstrzygnięcia niniejszej sprawy.
Dodać należy, że organ nadzoru wykonał wskazania co do dalszego postępowania w niniejszej sprawie, zawarte w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 23 marca 2004r. sygn. akt I SA 1505/02 przeprowadzając postępowanie wyjaśniające zgodnie z zasadami określonymi w Kodeksie postępowania administracyjnego, w szczególności ustalając, że E.N. z domu M. i E. N. z domu M., to jedna i ta sama osoba, co w konsekwencji oznacza, że wniosek o wszczęcie postępowania w niniejszej sprawie złożyła osoba uprawniona, bo spadkobierczyni dawnej właścicielki przedmiotowej nieruchomości.
Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło