I SA/Sz 1324/14

WyrokWSA w Szczecinie2015-03-11

Skład orzekający: Elżbieta Woźniak, Nadzieja Karczmarczyk-Gawęcka, Jolanta Kwiecińska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo obniżył kwotę pomocy finansowej z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania (ONW) z powodu stwierdzenia niezgodności polegającej na nieprzeprowadzeniu wymaganego koszenia i usuwania okrywy roślinnej na działce rolnej?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że organ administracji prawidłowo obniżył kwotę pomocy finansowej ONW. Stwierdzone nieprawidłowości, w tym nieprzeprowadzenie wymaganego koszenia i pozostawienie na działce beli siana, stanowiły podstawę do zmniejszenia płatności zgodnie z obowiązującymi przepisami. Sąd uznał również, że nie było podstaw do zawieszenia postępowania ani do uchylenia decyzji organu pierwszej instancji z powodu rzekomych wadliwości uzasadnienia.
Stan faktyczny
Skarżący B. B. domagał się przyznania pełnej kwoty pomocy finansowej z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania (ONW) na 2013 rok. Organy administracji obniżyły przyznaną kwotę, stwierdzając nieprawidłowości podczas kontroli, w tym nieprzeprowadzenie wymaganego koszenia i pozostawienie beli siana na działce rolnej. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów K.p.a., wadliwe ustalenia faktyczne oraz niezasadność zmniejszenia płatności. Sąd administracyjny oddalił skargę.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Woźniak (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Nadzieja Karczmarczyk-Gawęcka Sędzia WSA Jolanta Kwiecińska Protokolant starszy sekretarz sądowy Edyta Wójtowicz po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 26 lutego 2015 r. sprawy ze skargi B. B. na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie pomocy finansowej z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania na 2013 rok oddala skargę. Zaskarżoną decyzją z dnia 18 sierpnia 2014 r. Nr [...] Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (dalej zwany: "Dyrektorem ARiMR") utrzymał w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa dla powiatu i miasta z dnia 22 kwietnia 2014 roku w sprawie pomocy finansowej z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ wskazał, że w dniu 14 maja 2013 r. do Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa [...] wpłynął wniosek [...] o przyznanie pomocy finansowej z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania (tzw. płatności ONW) na 2013 rok. Wniosek zawierał deklarację działek rolnych o łącznej powierzchni 682,15ha. W dniu 10 listopada 2013 r. do Biura Powiatowego ARiMR wpłynęła - w odpowiedzi na wezwanie organu do złożenia wyjaśnień - korekta wniosku, w której poprawie uległy dane o części działek ewidencyjnych wchodzących w skład gospodarstwa wnioskodawcy. W okresie pomiędzy 22 listopada a 10 grudnia 2013 roku w gospodarstwie wnioskodawcy przeprowadzono trzy kontrole: w zakresie kwalifikowalności powierzchni, Programu rolnośrodowiskowego oraz wzajemnej zgodności, w trakcie których stwierdzono nieprawidłowości. W sporządzonym podczas kontroli raporcie o nr dok. [...] - odnośnie działki [...]-odnotowano, iż z ich powierzchni nie został zebrany drugi pokos, a ponadto na działce [...] ściętej biomasy nie zebrano z powierzchni [...]ha. Ponadto podczas kontroli w zakresie wzajemnej zgodności w obszarze przestrzegania minimalnych norm dobrej kultury rolnej, dla działki inspektorzy ustalili, iż na obszarze [...] ha rolnik nie przeprowadził wymaganego koszenia i usuwania okrywy roślinnej albowiem pozostawił zbyt duży obszar niewykoszony, co skutkowało zastosowaniem kodu N.04.1 i przypisaniem w zakresie dotkliwości i trwałości stwierdzonego naruszenia, po 3 punkty. Wnioskodawca złożył zastrzeżenia do powyższego raportu kontroli, w odpowiedzi otrzymując wyjaśnienie, że kontrole zostały wykonane prawidłowo z wykorzystaniem certyfikowanego sprzętu i z należytą dokładnością. Jednocześnie zastrzeżenia rolnika zostały rozpatrzone dla każdej z działek z osobna i pozostały niezmienione za wyjątkiem korekty powierzchni działki [...], na której stwierdzono niezgodność N.04.1 gdzie w miejsce obszaru [...]ha wprowadzono wartość [...]ha (dowód: raport z kontroli nr dok. [...]). W dniu 22 kwietnia 2014 r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR wydał decyzję Nr [...] w sprawie pomocy finansowej z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania, w której przyznał - pomniejszoną o [...]zł - płatność ONW w kwocie [...]zł. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał przyczyny, z powodu których obowiązany był obniżyć wsparcie, w szczególności na skutek stwierdzenia nieprawidłowości związanej z niezgodnością ustaloną w kontroli na miejscu w zakresie wzajemnej zgodności dot. nieprzeprowadzenia na łące położonej na działce [...] wymaganego koszenia i usuwania okrywy roślinnej w terminie. W odwołaniu od powyższej decyzji, strona wniosła o przyznanie płatności w pełnej wysokości bądź uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. Organowi zarzucono naruszenie art. 7, art. 77 §1, art. 78 i art. 107 §3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2013 r. poz. 267, dalej zwana: "K.p.a."), zastosowanie w decyzji wadliwych ustaleń co do działek rolnych w wyniku ich niedokładnych pomiarów, błędnej lokalizacji działek ewidencyjnych i nieodpowiedniej identyfikacji wyłączeń, a także niezasadność zmniejszenia płatności ONW o 3% wskutek uznania niezgodności z tytułu wzajemnej zgodności polegającej na nieskoszeniu i nieusunięciu okrywy roślinnej na działce [...] i kolejnych nieprawidłowości ustalonych na działkach [...]. Dyrektor ARiMR, w wyniku ponownego rozpoznania sprawy nie stwierdził podstaw do uwzględnienia zarzutów odwołania i uchylenia zaskarżonej decyzji. Uzasadniając swoje stanowisko organ wyjaśnił, iż brak jest podstaw do odstąpienia od zmniejszenia płatności ONW o 3%, albowiem strona, która była obowiązana do utrzymywania wszystkich gruntów rolnych gospodarstwa zgodnie z minimalnymi normami (które - w przypadku łąk trwałych objętych zobowiązaniem rolnośrodowiskowym -oznaczają iż należy przeprowadzać ich koszenie w określonych terminach i zakresie włącznie z usunięciem bądź złożeniem w stogi ściętej biomasy) w należyty sposób tego nie uczyniła na wszystkich gruntach należących do jej gospodarstwa. Za niebudzący wątpliwości fakt organ uznał zatem okoliczność, iż na obszarze działki [..] pozostały nieusunięte bale siana, stwierdzone przez kontrolerów ARiMR podczas kontroli w dniu 02 grudnia 2013 r., poparty materiałem zdjęciowym, stanowiącym ze swej natury najwierniejsze odzwierciedlenie tego co zostało na nim udokumentowane. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego [...] wywiedzionej na powyższą decyzję Dyrektora ARiMR [...] wniósł o uchylenie decyzji organów obu instancji w całości i skierowanie sprawy do ponownego rozpoznania. Skarżący zarzucił naruszenie art. 97 § 1 ust. 4 oraz art. 138 § 2 K.p.a., w pierwszej kolejności poprzez zaniechanie obligatoryjnego zawieszenia postępowania, w sytuacji gdy wydanie decyzji zależało od rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego; w drugiej zaś - poprzez nieuchylenie zaskarżonej decyzji w całości. Strona za niewłaściwe postępowanie organu uznała wydanie decyzji Nr [...] pomimo, iż istniały uzasadnione przesłanki do uchylenia zaskarżonego w odwołaniu aktu, rozpatrzone z pozytywnym skutkiem w postępowaniach odwoławczych w sprawie wysokości wsparcia bezpośredniego i rolnośrodowiskowego ( w których organ II instancji - rozpatrujący sprawę w oparciu o ten sam stan faktyczny - orzekł o uchyleniu decyzji organu I instancji. Skarżący wniósł o przeprowadzenie dowodu z ww. decyzji w trybie art. 106 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., dalej zwanej "p.p.s.a.") W odpowiedzi na skargę Dyrektor ARiMR wnosząc o jej oddalenie, potrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie. Na rozprawie w dniu 26 lutego 2015 r. pełnomocnik skarżącego wniósł o przeprowadzenie dowodu z protokołu rozprawy administracyjnej z dnia 6 listopada 2014 r., która odbyła się przed Kierownikiem Biura Powiatowego ARiMR [...] . Pełnomocnik organu wskazał, że okoliczności na jakie zeznali świadkowie w postępowaniu dotyczącym płatności rolnośrodowiskowej i obszarowej nie mają znaczenia dla rozstrzygnięcia rozpoznanej sprawy, przesłuchania te dokonane były po wydaniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny [...] zważył, co następuje: Podstawę materialnoprawną skarżonego rozstrzygnięcia stanowią przepisy rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 11 marca 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Wspieranie gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania (ONW)" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U. z 2009 r. Nr 40, poz. 329 ze zm.). Zgodnie z § 2 ww. rozporządzenia płatność ONW przysługuje rolnikowi w rozumieniu przepisów art. 2 lit. a rozporządzenia nr 73/2009, zwanemu dalej "rolnikiem, (2) jeżeli łączna powierzchnia działek rolnych w rozumieniu art. 2 pkt 1 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 odnośnie do zasady wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli w ramach systemów wsparcia bezpośredniego przewidzianych w wymienionym rozporządzeniu oraz wdrażania rozporządzenia Rady (WE) nr 1234/2007 w odniesieniu do zasady wzajemnej zgodności w ramach systemu wsparcia ustanowionego dla sektora wina (Dz. Urz. UE L 316 z 02.12.2009, str. 65), zwanych dalej "działkami rolnymi", lub ich części, położonych na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania, zwanych dalej "obszarami ONW", na których jest prowadzona działalność rolnicza w rozumieniu art. 2 lit. c rozporządzenia nr 73/2009, posiadanych w dniu 31 maja roku, w którym został złożony wniosek o przyznanie tej płatności, wynosi co najmniej 1 ha; (3) do położonej na obszarach ONW powierzchni działek rolnych lub ich części, będących w jego posiadaniu w dniu 31 maja roku, w którym został złożony wniosek o przyznanie tej płatności, wynoszącej nie więcej niż 300 ha; (4) jeżeli został mu nadany numer identyfikacyjny w trybie przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności, zwany dalej "numerem identyfikacyjnym"; (5) jeżeli są przestrzegane wymogi i normy określone w przepisach o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego, zgodnie z przepisami art. 50a i art. 51 rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 z dnia 20 września 2005 r. w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) (Dz. Urz. UE L 277 z 21.10.2005, str. 1, z późn. zm.). Przepis § 3 ust. 1 ww. rozporządzenia stanowi, że wysokość płatności ONW w danym roku kalendarzowym ustala się jako iloczyn stawek płatności na 1 ha gruntu rolnego i powierzchni tego gruntu kwalifikującej się do płatności ONW, nie większej jednak niż maksymalny kwalifikowany obszar, o którym mowa w art. 6 ust. 1 akapit drugi rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 odnośnie do zasady wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli w ramach systemów wsparcia bezpośredniego przewidzianych w wymienionym rozporządzeniu oraz wdrażania rozporządzenia Rady (WE) nr 1234/2007 w odniesieniu do zasady wzajemnej zgodności w ramach systemu wsparcia ustanowionego dla sektora wina, określony w systemie identyfikacji działek rolnych, o którym mowa w przepisach o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności, po uwzględnieniu zmniejszeń lub wykluczeń wynikających ze stwierdzonych nieprawidłowości lub niezgodności. Ponadto należy wskazać, iż zgodnie z art. 10 ust. 1 i 3 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1975/2006 z dnia 7 grudnia 2006 r. ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 w zakresie wprowadzenia procedur kontroli, jak również wzajemnej zgodności w odniesieniu do działań wsparcia rozwoju obszarów wiejskich (Dz. Urz. UEL.2006.368.74 ze zm.) wnioski o wsparcie i kolejne wnioski o płatność są sprawdzane w sposób zapewniający skuteczną weryfikację przestrzegania warunków przyznawania wsparcia. Państwa członkowskie korzystają ze zintegrowanego systemu administrowania i kontroli (dawniej ZSZiK - nazwa zintegrowanego systemu zmieniona rozporządzeniem Rady (WE) Nr 73/2009 z dnia 19 stycznia 2009 r.) przewidzianego w rozporządzeniu (WE) nr 1782/2003 tytuł II rozdział 4. Stosownie do art. 14 i art. 15 ust. 1 rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 z dnia 19 stycznia 2009 r. ustanawiającego wspólne zasady dla systemów wsparcia bezpośredniego dla rolników w ramach wspólnej polityki rolnej i ustanawiającego określone systemy wsparcia dla rolników, zmieniającego rozporządzenia (WE) nr 1290/2005, (WE) nr 247/2006, (WE) nr 378/2007 oraz uchylającego rozporządzenie (WE) nr 1782/2003 (Dz.U.UE.L.2009.30.16 ze zm.) każde państwo członkowskie ustanawia i prowadzi zintegrowany system administrowania i kontroli (zwany dalej "systemem zintegrowanym"). System zintegrowany obejmuje następujące elementy: (a) skomputeryzowaną bazę danych; (b) system identyfikacji działek rolnych; (c) system identyfikacji i rejestracji uprawnień do płatności; (d) wnioski o pomoc; (e) zintegrowany system kontroli; (f) jednolity system rejestrowania tożsamości każdego rolnika, który składa wniosek o pomoc. Zgodnie z art. 17 ww. rozporządzenia system identyfikacji działek rolnych ustanawiany jest na podstawie map lub dokumentów ewidencji gruntów lub też innych danych kartograficznych. Korzysta się z technik skomputeryzowanego systemu informacji geograficznych, w tym najlepiej ortoobrazów lotniczych lub satelitarnych, przy zastosowaniu jednolitego standardu gwarantującego dokładność, co najmniej równą dokładności kartografii w skali 1:10 000 (tzw. system LPIS). Stosownie do art. 11 ust. 1 i 2 rozporządzenia nr 1975/2006 przeprowadza się kontrole administracyjne wszystkich wniosków o wsparcie i wniosków o płatność; kontrole te obejmują wszystkie elementy, których kontrola za pomocą działań administracyjnych jest możliwa i stosowna. Kontrole administracyjne obejmują kontrole krzyżowe tam, gdzie jest to możliwe i stosowne, m.in. względem danych zawartych w zintegrowanym systemie administrowania i kontroli (dawniej ZSZiK). Kontrole krzyżowe odnoszą się przynajmniej do działek i zwierząt gospodarskich objętych danym działaniem wsparcia w celu zapobieżenia wszelkim nienależnym wypłatom pomocy finansowej. Zgodnie z art. 30 ust. 1 ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (Dz. U. Nr 64, poz. 427 ze zm.) Agencja przeprowadza kontrole, w tym kontrole na miejscu w zakresie określonym w przepisach Unii Europejskiej, o których mowa w art. 1 pkt 1 ustawy. Szczegółowe zasady przeprowadzania kontroli zostały określone w rozporządzenia Komisji (WE) nr 1975/2006. Różnica pomiędzy powierzchnią deklarowaną, a powierzchnią stwierdzoną może zatem zostać ustalona zarówno w wyniku kontroli administracyjnej, jak i w wyniku kontroli na miejscu. Wyniki uzyskane w drodze jednego lub drugiego rodzaju kontroli mają równoprawne znaczenie. W kontrolowanej sprawie organ oparł się o wyniki kontroli o wyniki kontroli na miejscu przeprowadzonej w dniach 22.11.2013 r. i 2-10.12.2013 r. Na podstawie kontroli administracyjnej ustalono, że powierzchnia zadeklarowana we wniosku o przyznanie płatności ONW na rok 2013 została zawyżona o [...] ha. Na obszar ten złożyła się powierzchnia [...] ha jako nadmiernie pozostawiona nieskoszoną na działce [...] – [...] ha oraz [...] ha jako obszar zajęty pod składowanie beli siana co najmniej od pierwszego pokosu. W ocenie sądu zasadnie został skorygowany przez kontrolujących raport kontroli o obszar [...]ha zajęty na składowanie beli siana, skoro sam skarżący w swoim piśmie z dnia 25 lutego 2014 roku oraz w odwołaniu wskazał, że na działce K nie wykonywał drugiego pokosu, a wszystkie znajdujące się na niej bele siana pochodziły z obszaru całego gospodarstwa. W sposób oczywisty bowiem powierzchnia działki, na której składowane były bale siana, została wyłączona z obszaru uprawniającego do przyznania płatności. Wskazać należy, że jak wynika także z twierdzeń skarżącego owo pozostawienie bali siana nie nastąpiło dwa tygodnie po pokosie, skarżący nie wykazał także, aby zaistniał uzasadniony przypadek pozostawienia ściętej biomasy na termin dłuższy, ani niezwłocznego jej usunięcia po ustaniu przyczyn, ze względu na które termin ten nie był przestrzegany. Wręcz przeciwnie z materiału zdjęciowego załączonego do raportu kontroli jednoznacznie wynika, że w dniu 2.12.2013 r. na działce [...] znajdowały się nieusunięte bale siana, stan tych bali jednoznacznie wskazuje, że nie pochodziły one z jednego, ostatnio wykonanego pokosu, lecz z kilku pokosów. Na zdjęciach nr [...] widać, że bale na skutek ich dłuższego składowania stopniowo ulegają zniekształceniu, efekt ten jest szczególnie widoczny na zdjęciach [...] Ponadto jak wyjaśnił organ, kontrola na miejscu została przeprowadzona w sposób rzetelny, przez posiadających odpowiednie kwalifikacje inspektorów terenowych. Ustalenia tych inspektorów potwierdza załączona do protokołu dokumentacja fotograficzna obrazująca stan działek zadeklarowanych przez skarżącego oraz szkice pomiarowe zawierające informację o zasięgu obszarów niekwalifikujących się do płatności, a zlokalizowanych na zadeklarowanych we wniosku działkach rolnych. Uprawniony jest zatem wniosek co do tego, że skarżący skutecznie nie podważył wyników kontroli przeprowadzonej na zadeklarowanych przez niego do płatności działkach. Należy zgodzić się z organami, że kontrola ta została przeprowadzona w sposób właściwy, zgodnie z obowiązującymi przepisami i została prawidłowo udokumentowana w formie protokołu z czynności kontrolnych. Mając na uwadze zgłoszone przez skarżącego zastrzeżenia do wyników kontroli na miejscu, organ pierwszej instancji uzyskał wyjaśnienia dotyczące sposobu dokonania weryfikacji w terenie działek rolnych [...]. Raport łącznie z uzyskanymi wyjaśnieniami pozwoliły na ustalenie stanu faktycznego odnośnie objętej niniejszym postępowaniem działki [...]. W ocenie sądu powyższej oceny ustaleń organów dotyczących niezgodności występującej na działce [...] nie podważają przedstawione dopiero na etapie postępowania sądowego dowody w postaci protokołu przesłuchania strony i protokoły przesłuchania świadków z dnia 6 czerwca 2014 roku. W pierwszej kolejności należy wskazać, że dowody te nie istniały w dniu wydawania zaskarżonej decyzji, stąd nie mogły być przedmiotem oceny organu administracji rozpatrującego sprawę dotyczącą przyznania płatności ONW na rok 2013. Przedmiotowe protokoły dotyczą weryfikacji wniosku skarżącego o płatność za rok 2013 w ramach programu rolnośrodowiskowego i JPO . Kontrolowane postępowanie dotyczy zaś wyłącznie płatności ONW za rok 2013. W ocenie sądu nie było podstaw do zawieszenia niniejszego postępowania w związku z toczącym się przed organem administracyjnym postępowaniem dotyczącym przyznania płatności rolnośrodowiskowej i obszarowej, bowiem dowody znajdujące się w rozpoznawanej sprawie, a w szczególności wskazany powyżej raport z kontroli, dokumentacja zdjęciowa, szkice pomiarowe dotyczące działki K, w sposób jednoznaczny przedstawiały stan faktyczny na działce [...] na chwilę kontroli. Słusznie także organ drugiej instancji zauważył, że w decyzjach uchylających decyzje organu pierwszej instancji w przedmiocie płatności rolnośrodowiskowej i obszarowej nie zostały przez organ odwoławczy zakwestionowane ustalenia dotyczące kontroli, a wskazano na nieprawidłowości dotyczące uzasadnienia decyzji. Stosownie do treści art. 94 § 1 ust. 4 kpa organ administracji publicznej zawiesza postępowanie, gdy rozpatrzenie sprawy lub wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. Wbrew odmiennemu stanowisku prezentowanemu w skardze merytoryczne przesłanki określenia wysokości pomocy finansowej ONW nie opierają się wyłącznie na danych stanowiących podstawę określenia wysokości płatności w ramach systemu wsparcia bezpośredniego oraz płatności rolnośrodowiskowej, postępowania te toczą się równolegle a w postępowaniu dotyczącym ONW jest badane także wystąpienie niezgodności dotyczące tej płatności. Brak jest przepisów, z których wynikałaby etapowość tych postępowań. Oczywistym jest, że jeżeli zostanie stwierdzona niezgodność w postaci zawyżenia powierzchni zadeklarowanej na działkach zgłoszonych do wszystkich płatności, to niezgodność ta będzie miała wpływ na przyznanie wszystkich tych płatności, jednak w razie stwierdzenia niezgodności w postaci niezachowania wymogów dotyczących poszczególnych płatności, sytuacja będzie odmienna. Zdaniem sądu zatem w rozpatrywanej sprawie pomiędzy postępowaniami o przyznanie płatności w ramach wparcia bezpośredniego i obszarowej nie występuje zależność prejudycjalności o jakiej mowa w art. 97 § 1 pkt 4 kpa. Także przepisy przywołanego w skardze Rozporządzenia Komisji UE nr 65/2011 nie wskazują na taką zależność, wręcz przeciwnie dotyczą one w sposób ogólny kontroli, wskazują na definicję "zasady wzajemnej zgodności" rozumianej jako zgodność z podstawowymi wymogami w zakresie zarządzania oraz zasadami dobrej kultury rolnej zgodnej z ochroną środowiska, o których mowa w art. 50a ust. 1 tego rozporządzenia oraz minimalnymi wymogami dotyczącymi stosowania nawozów i środków ochrony roślin, o których mowa w art. 51 ust. 1 akapit drugi tego rozporządzenia (art. 19 ust. 2). Natomiast przywołany przez skarżącego art. 21 rozporządzenia dotyczy sposobu stosowania zmniejszeń i wykluczeń. Za nieuprawnioną należy zatem uznać postawioną przez skarżącego tezę co do tego, że usankcjonowanie wyników kontroli ARiMR odbywa się poprzez wydanie przez organ pierwszej instancji decyzji o przyznaniu płatności rolnośrodowiskowej oraz płatności w ramach systemu wsparcia bezpośredniego. Odnosząc się do dalszych zarzutów natury procesowej, wskazać należy, że zgodnie z art. 21 ust. 1 ustawy o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich z zastrzeżeniem zasad i warunków określonych w przepisach Unii Europejskiej, o których mowa w art. 1 pkt 1, do postępowań w sprawach indywidualnych rozstrzyganych w drodze decyzji stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, chyba, że przepisy ustawy stanowią inaczej. Stosownie do art. 21 ust. 2 ww. ustawy w postępowaniu w sprawie dotyczącej przyznania pomocy organ, przed którym toczy się postępowanie: (1) stoi na straży praworządności; (2) jest obowiązany w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy; (3) udziela stronom, na ich żądanie, niezbędnych pouczeń co do okoliczności faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania; (4) zapewnia stronom, na ich żądanie, czynny udział w każdym stadium postępowania; przepisu art. 81 Kodeksu postępowania administracyjnego nie stosuje się. Według art. 21 ust. 3 ww. ustawy strony oraz inne osoby uczestniczące w postępowaniu, o którym mowa w ust. 2, są obowiązane przedstawiać dowody oraz dawać wyjaśnienia co do okoliczności sprawy zgodnie z prawdą i bez zatajania czegokolwiek; ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne. W postępowaniu w sprawach dotyczących płatności obowiązują zatem odmienne zasady od zasad ogólnych stosowanych w postępowaniach prowadzonych na podstawie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego. W szczególności w przywołanych przepisach obowiązek wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia przez organ całego materiału dowodowego określony w art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. został ograniczony jedynie do wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego. Przy czym chodzi tu przede wszystkim o dowody wskazane we wniosku oraz innych dokumentach dołączonych przez wnioskodawcę i ewentualnie innych uczestników postępowania. Organy nie mają natomiast obowiązku działania z urzędu i aktywnego poszukiwania dowodów. To na stronie oraz innych osobach uczestniczących w tym postępowaniu ciąży obowiązek przedstawiania dowodów oraz dawania wyjaśnień co do okoliczności sprawy zgodnie z prawdą i bez zatajania czegokolwiek, ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne. Organy są obowiązane do przestrzegania zasady swobodnej oceny dowodów zawartej w art. 80 k.p.a. Analiza akt sprawy prowadzi do wniosku, że organ w sposób wyczerpujący rozpatrzył cały zgromadzony materiał dowodowy. Poddał ocenie wniosek skarżącego o przyznanie płatności ONW na rok 2013, wyniki kontroli administracyjnej oraz raport z kontroli na miejscu. Organ odniósł się również do twierdzeń skarżącego. W szczególności, mając na uwadze zastrzeżenia skarżącego, organ pierwszej instancji uzyskał wyjaśnienia dotyczące sposobu dokonania weryfikacji w terenie powierzchni działki rolnej K. Skarżący, mimo, że miał możliwość przedstawienia dowodów na poparcie swojego stanowiska, skutecznie nie podważył tych ustaleń. Ocena zebranych dowodów jest przekonująca, zgodna z wymogami wiedzy, logiki i doświadczenia życiowego. Wbrew zarzutowi skargi naruszenia 138 § 2 kpa w powiązaniu z naruszeniem przez organ pierwszej instancji art. 107 § 3 kpa, w rozpoznawanej spawie decyzja organu pierwszej instancji zawiera uzasadnienie faktyczne, wskazano w niej na ustalenia kontroli na miejscu, na obszar na jakim stwierdzono niezgodność (0,73 ha), kod niezgodności i na czym ona polegała. Organ pierwszej instancji przytoczył także podstawę prawną ze wskazaniem treści przepisów i określeniem procentowej wielkości zmniejszenia. Wobec powyższego organ drugiej instancji nie miał podstaw do eliminowania decyzji pierwszoinstancyjnej z obrotu prawnego z powodu naruszenia przepisów procesowych dotyczących uzasadnienia. Mając powyższe na względzie, Sąd w oparciu o art. 151 p.p.s.a orzekł o oddaleniu skargi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło