II SA/Wr 834/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Halina Kremis Sędziowie: Sędzia WSA Anna Siedlecka Sędzia NSA Zygmunt Wiśniewski (sprawozdawca) Protokolant: Asystent sędziego Łukasz Cieślak po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 11 marca 2015 r. sprawy ze skargi S.S. na postanowienie D. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego we W. z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji nakazującej dokonanie na koszt własny rozbiórki wiaty dobudowanej do istniejącego budynku gospodarczego oddala skargę. Zaskarżonym do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu postanowieniem z dnia [...] r. Nr [...], po rozpatrzeniu wniosku S.S. o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. z dnia [...] r. Nr [...], którą nakazano S.S.: 1) dokonanie na koszt własny rozbiórki dobudowanej do istniejącego budynku gospodarczego wiaty gospodarczej na działce nr 125/1 AM-1 w miejscowości L.Ś., gm. B., 2) złożenie Powiatowemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego w S. informacji o wykonaniu obowiązku wynikającego z pkt. 1 tej decyzji, D. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego we W., działając na podstawie art. 59 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2013 poz. 267 ze zm.), zwanej dalej "k.p.a.", odmówił przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia organ odwoławczy wskazał, że w konsekwencji odwołania B.Ł. od w/w rozstrzygnięcia PINB, decyzją z dnia [...] r. Nr [...] umorzył postępowanie odwoławcze, natomiast w związku z odwołaniem S.S. - postanowieniem z dnia [...] r. Nr [...] stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania. W dniu 29 września 2014 r. do organu wpłynął wniosek S.S. o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji z dnia [...] r.. W uzasadnieniu wniosku podano, że PINB nie umożliwił wnoszącej wzięcia czynnego udziału w postępowaniu, w tym nie doręczył jej zaskarżonej decyzji, o której dowiedziała się dopiero w dniu 16 września 2014 r., tj. kiedy otrzymała postanowienie Nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu przez S.S. do wniesienia odwołania. Rozpatrując wniosek S.S., DWINB stwierdził, że stosownie do art. 58 § 1 i § 2 k.p.a. do przywrócenia terminu niezbędne jest kumulatywne spełnienie czterech przesłanek. Po pierwsze, należy złożyć wniosek o przywrócenie terminu, po drugie, należy złożyć go w terminie 7 dni od ustania przyczyny uchybienia terminu, po trzecie, we wniosku należy uprawdopodobnić, że uchybienie terminu nastąpiło bez winy strony, a po czwarte, jednocześnie należy dopełnić czynności, dla której określony był termin. Zdaniem DWINB nie ma podstaw, aby do złożonego wniosku się przychylić, bowiem strona podnosi, że uchybienie przez nią terminowi do wniesienia odwołania powodowane było niedoręczania jej przez PINB pism w sprawie, w tym przedmiotowej decyzji. Ewentualne niedoręczenie wnoszącej pism wystosowanych w sprawie przed wydaniem decyzji z dnia [...] r. - zdaniem organu - nie ma żadnego znaczenia dla oceny zasadności przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. Przywrócenie terminu dotyczy bowiem decyzji, a nie pozostałych pism uprzednio wytworzonych w sprawie. Co więcej, ich ewentualne niedoręczenie "poprzedzało" wydanie decyzji, dlatego też w żaden sposób nie może tłumaczyć niezachowania terminu do wniesienia odwołania od decyzji, w której prawidłowo poinformowano o prawie do wniesienia środka zaskarżenia. Jeżeli natomiast chodzi o podniesioną okoliczność, mającą uprawdopodabniać brak winy w niedochowaniu terminu, niedoręczenia Pani S. decyzji, to nie ma żadnych podstaw, w ocenie organu, aby uznać ją za prawdopodobną. W aktach sprawy znajduje się bowiem zwrotne potwierdzenie odbioru dotyczące zaskarżonej decyzji podpisane przez skarżącą. Decyzję doręczono zatem wnoszącej i mogła się od niej odwołać w przepisanym prawem terminie. W świetle powyższego bezpodstawny jest złożony jednocześnie z podaniem wniosek o doręczenie pełnomocnikowi Pani S. decyzji z dnia [...] r. - decyzja została bowiem już doręczona stronie, a prawo nie przewiduje możliwości drugiego doręczenia. W skardze na powyższe postanowienie S.S. zarzuciła naruszenie mających istotny wpływ na wynik sprawy przepisów postępowania, tj.: – art. 58 § 1 i § 2 k.p.a. poprzez uznanie, że brak jest podstaw do przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, podczas gdy skarżąca spełniła wszystkie prawem wymagane przesłanki do wniesienia odwołania, tj. skarżąca złożyła wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania w terminie 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu, uprawdopodobniła, że uchybienie terminu nastąpiło bez jej winy, a nadto - wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu wniosła odwołanie od decyzji z dnia [...] r.; – art. 40 § 1 k.p.a. poprzez uznanie, że decyzja została skarżącej doręczona, podczas gdy podpis pod zwrotnym potwierdzeniem odbioru nie jest podpisem skarżącej (Dowód: opinia biegłego sądowego z zakresu grafologii - na okoliczność ustalenia czy znajdujący się w na zwrotnym potwierdzeniu odbioru podpis jest podpisem skarżącej.). W oparciu o tak sformułowane zarzuty skarżąca wniosła o uwzględnienie skargi i uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości oraz o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. W uzasadnieniu skargi podniesiono ponadto, że skarżąca złożyła wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania w terminie 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu, tj. w terminie 7 od dnia doręczenia jej postanowienia D. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. Nr [...], z którego dowiedziała się o wydaniu przez Powiatowy Inspektorat Nadzoru Budowlanego decyzji z dnia [...] r.. Nadto skarżąca uprawdopodobniła, że uchybienie terminu nastąpiło bez jej winy, tj. wskazała, że decyzja z dnia [...] r. nie została skarżącej doręczona. Tym samym Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego błędnie uznał, że skarżącej decyzję z dnia [...] r. doręczono. Dalej skarżąca wskazała, że w trakcie postępowania nie były jej doręczane pisma organu i stron, co uniemożliwiło jej udział w postępowaniu. Tym samym postępowanie organów w przedmiocie dokonania rozbiórki wiaty gospodarczej na działce 25/1 AM-1 objęte jest sankcją nieważności, którą to organ administracyjny winien wziąć po uwagę z urzędu. W odpowiedzi na skargę D. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego we W. wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje: Stosownie do przepisu art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sąd sprawuje w zakresie swej właściwości kontrolę pod względem zgodności z prawem działalności administracji publicznej. Przedmiotem dokonywanej przez niego kontroli jest zbadanie, czy organy administracji w toku rozpoznania sprawy nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Czyni to wedle stanu prawnego i na podstawie akt sprawy, istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu. Po myśli zaś art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Akt administracyjny jest zgodny z prawem, gdy jest zgodna z przepisami prawa materialnego i przepisami prawa procesowego. Uchylenie go przez sąd administracyjny następuje tylko w przypadku uchybienia przepisom prawa materialnego, jeżeli naruszenie to miało wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi), rozstrzygnięcia dotkniętego wadą warunkującą wznowienie postępowania administracyjnego (lit. b), jak też w przypadku naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (lit. c). Badając pod tym kątem zaskarżone postanowienie Sąd uznał, że skarga S.S. nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem nie doszło do naruszenia przepisów prawa, dającego podstawę do jego uchylenia. W niniejszej sprawie przedmiotem oceny Sądu było wydane przez D. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego we W. na podstawie art. 59 § 2 k.p.a. postanowienie z dnia [...] r. Nr [...], którym odmówiono skarżącej przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. z dnia [...] r. Nr [...]. Kwestią, która podlegała zatem ocenie sądowej, było zastosowanie przez organ odwoławczy przepisów dotyczących przywrócenia terminu i zasadności odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania skarżącej od w/w decyzji. Zgodnie z art. 58 § 1 k.p.a. w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na prośbę zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. Prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu. Jednocześnie z wniesieniem prośby należy dopełnić czynności, dla której określony był termin (§ 2). Przywrócenie terminu do złożenia prośby przewidzianej w § 2 jest niedopuszczalne (art. 58 § 3 k.p.a.). Z powyższych przepisów wynika, jak słusznie zauważył organ, że przywrócenie terminu może nastąpić, gdy zostaną spełnione łącznie cztery przesłanek: 1) osoba zainteresowana uprawdopodobni braku swojej winy w uchybieniu terminu; 2) zainteresowany wniesie wniosek o przywrócenie terminu; 3) dochowany zostanie termin do wniesienia wniosku o przywrócenie terminu (siedem dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu), który jest nieprzywracalny; 4) zainteresowany dopełni wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu tej czynności, dla której był ustanowiony przywracalny termin. W niniejszej sprawie powyższe przesłanki – wbrew twierdzeniu skarżącej – nie zostały spełnione, tj. skarżąca nie uprawdopodobniła, że uchybienie nastąpiło bez jej winy. Należy tutaj zauważyć, że decyzja organu I instancji została doręczona skarżącej w dniu 14 lipca 2014 r.. Zatem termin do wniesienia odwołania od tej decyzji upłynął w dniu 28 lipca 2014 r.. W dniu 29 września 2014 r. do DWINB wpłynął wniosek S.S. o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji z dnia [...] r. (data stempla pocztowego na kopercie - 23 września 2014 r.). W uzasadnieniu wniosku podniesiono, że skarżąca dowidziała się o wszczęciu przeciwko niej postępowania w przedmiocie dokonania na koszt własny rozbiórki dobudowanej do istniejącego budynku gospodarczego wiaty na działce nr 125/1 w miejscowości L.Ś. gm. B. dopiero dnia 16 września 2014 r. w momencie doręczenia jej postanowienia D. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego Nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia przez S.S. odwołania. W związku z tym, że skarżąca dopiero w dniu 16 września 2014 r. dowiedziała się o toczącym się postępowaniu i zapadłej decyzji z dnia [...] r., termin do wniesienia wniosku o przywrócenie terminu został – zdaniem skarżącej - zachowany. Ponadto, skarżąca wskazała, że wniosek o przywrócenie terminu jest zasadny, ponieważ skarżąca nie otrzymała żadnych pism w sprawie. Nadto, skarżącej nie umożliwiono wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz składania wniosków w sprawie. W ocenie Sądu okoliczności wskazane przez skarżącą we wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, tj. że skarżąca nie otrzymała żadnych pism w sprawie oraz, że skarżącej nie umożliwiono wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz składania wniosków w sprawie, nie mogą stanowić okoliczności uprawdopodabniających brak winy w uchybieniu terminu do wniesienia odwołania od decyzji, którą skarżącej doręczono. Wniosek o przywrócenie terminu dotyczy bowiem wniesienia odwołania od decyzji, a nie jakichkolwiek pism w sprawie. Podnoszone przez skarżącą argumenty stanowią w istocie ewentualne zarzuty dotyczące prowadzenia przez organ I instancji postępowania administracyjnego, które mogą stanowić przedmiot rozważań przy merytorycznym rozpatrywaniu sprawy przez organ odwoławczy, a w dalszej kolejności – jeśli skarżąca z tej drogi skorzysta - przez sąd administracyjny. Należy wskazać, że ustalone w art. 58 k.p.a. kryterium braku winy, jako przesłanka zasadności wniosku o przywrócenie terminu wiąże się z obowiązkiem strony do szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. Oznacza to, że przywrócenie terminu nie jest dopuszczalne, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. O braku winy można bowiem mówić tylko w przypadku, gdy dopełnienie obowiązku stało się niemożliwe z powodu przeszkody nie do przezwyciężenia w danych warunkach. W niniejszej sprawie skarżąca nie wskazała we wniosku o przywrócenie terminu na żadne okoliczności, które miałyby uniemożliwić jej wniesienie odwołania w terminie. Ponadto, twierdzenie skarżącej, że o wszczęciu przeciwko niej postępowania w przedmiocie dokonania rozbiórki dobudowanej do istniejącego budynku gospodarczego wiaty dowidziała się dopiero w dniu 16 września 2014 r., gdy doręczono jej postanowienie D. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego Nr [...] jest całkowicie bezpodstawne. Ze zwrotnego bowiem potwierdzenia odbioru decyzji organu I instancji wynika bezsprzecznie, że skarżąca odebrała przesyłkę osobiście. To czyni również twierdzenie, że decyzja z dnia [...] r. nie została skarżącej doręczona, co miałoby uprawdopodobnić, że skarżąca uchybiła terminowi bez jej winy, bezpodstawnym. Wniosek o przywrócenie terminu powinien opierać się niewątpliwie na twierdzeniu, że termin został uchybiony i przyczynach usprawiedliwiających to uchybienie. Sam fakt dowiedzenia się przez skarżącą o podjęciu przez organ rozstrzygnięcia, którego (rzekomo) nie otrzymała, nie przesądza o skuteczności wniosku o jego przywrócenie, bowiem wymagane jest, aby jeszcze strona wyrażała przekonanie, że uchybiła temu terminowi. "Uprawdopodobnienie braku winy w uchybieniu terminu powinno odnosić się do kwestii niedotrzymania terminu, a nie polegać na podważaniu wiarygodności dowodu doręczenia orzeczenia, a tym samym być skierowane przeciwko wynikającej z tego dowodu okoliczności faktycznej stanowiącej podstawę stwierdzenia uchybienia terminu." (zob. wyrok WSA w Szczecinie z dnia 19 września 2013 r., sygn. akt II SA/Sz 684/13, publ. LEX nr 1395580). Należy również zauważyć, że wniosek o przywrócenie terminu wnosi się w terminie siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu. Skarżąca nie wskazał natomiast na żadne przyczyny, które spowodowały, że uchybiła terminowi do wniesienia odwołania. Wprawdzie datą, od której można liczyć termin do wniesienia wniosku o przywrócenie terminu, jest także data uzyskania przez zainteresowaną osobę wiadomości o zdarzeniu powodującym rozpoczęcie biegu terminu, tj. jeśli strona nie wiedziała o uchybieniu terminu, to termin do złożenia prośby o jego przywrócenie liczy się od daty uzyskania wiadomości o tym, że odwołanie zostało złożone z uchybieniem terminu, jednakże w niniejszej sprawie w dniu 16 września 2014 r. skarżąca dowiedziała się – jak wskazała we wniosku o przywrócenie terminu – o podjęciu przez organ I instancji decyzji. W dalszym ciągu zatem skarżąca nie wskazała żadnych przyczyn uchybienia terminu, co – w ocenie Sądu – wynika z faktu, że decyzja pierwszoinstancyjna została skarżącej w sposób prawidłowo doręczony. Biorąc powyższe ustalenia pod uwagę, Sąd doszedł do przekonania, że zaskarżone postanowienie odpowiada prawu, zaś zarzuty skargi naruszenia art. 58 § 1 i § 2 oraz art. 40 § 1 k.p.a. są niezasadne. Na marginesie należy jeszcze wskazać, że jeśli skarżąca kwestionuje podpis widniejący na zwrotnym potwierdzeniu odbioru decyzji organu I instancji, zawsze ma możliwość zawiadomić organy ścigania o jego sfałszowaniu. Na takie ewentualne zawiadomienie skarżąca nie powołała się. Uwzględniając powyższe, Sąd doszedł do przekonania, że skargę należało oddalić na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Stąd orzeczono jak w sentencji.