I OZ 960/16
PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2016-10-11
Skład orzekający: Roman Ciąglewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zażalenie wniesione przez stowarzyszenie zwykłe, którego przedstawiciel nie wykazał odpowiedniego umocowania i nie usunął braków formalnych, podlega odrzuceniu?Ratio decidendi
Zażalenie stowarzyszenia zwykłego podlega odrzuceniu, gdy jego przedstawiciel nie przedstawił dokumentów potwierdzających umocowanie do reprezentowania stowarzyszenia przed sądami administracyjnymi, a także nie usunął innych braków formalnych pisma, takich jak nieczytelność i chaos treści. Stowarzyszenie zwykłe nie posiada osobowości prawnej, a jego legitymację procesową posiadają wszyscy członkowie, którzy muszą albo podpisać pismo samodzielnie, albo udzielić pełnomocnictwa swojemu przedstawicielowi. Podobnie, zażalenie fundacji podlega odrzuceniu, gdy przedstawiciel nie wykazał spełnienia przesłanek do reprezentowania osoby prawnej zgodnie z art. 35 P.p.s.a. Zażalenie stowarzyszenia w likwidacji podlega odrzuceniu z uwagi na brak zdolności sądowej.Stan faktyczny
Stowarzyszenia oraz Fundacja wniosły zażalenie na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku, które odrzuciło ich wcześniejsze zażalenie na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego. Sąd wezwał R. K., reprezentującego skarżących, do usunięcia braków formalnych, w tym do przedstawienia dokumentów potwierdzających umocowanie do reprezentacji oraz zapewnienia czytelności pisma. Skarżący nie wykonali wezwania w całości, co doprowadziło do odrzucenia ich zażaleń przez Naczelny Sąd Administracyjny.Rozstrzygnięcie
Odrzucono zażalenie Stowarzyszenia [...], Stowarzyszenia [...] (w likwidacji), Stowarzyszenia [...] oraz Fundacji [...].Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Roman Ciąglewicz /spr./ po rozpoznaniu w dniu 11 października 2016 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia Stowarzyszenia [...], Stowarzyszenia [...] (w likwidacji), Stowarzyszenia [...] oraz Fundacji [...] na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 19 kwietnia 2016 r., sygn. akt II SA/Bk 796/14 o odrzuceniu zażalenia w sprawie ze skargi Stowarzyszenia [...], Stowarzyszenia [...] (w likwidacji), Stowarzyszenia [...] oraz Fundacji [...] na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Białymstoku z dnia [...] czerwca 2014 r., nr [...] w przedmiocie zwrotu podania postanawia: odrzucić zażalenie Stowarzyszenia [...], Stowarzyszenia [...] (w likwidacji), Stowarzyszenia [...] oraz Fundacji [...]
Postanowieniem z dnia 19 kwietnia 2016 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku odrzucił zażalenie Stowarzyszenia [...], Stowarzyszenia [...], Stowarzyszenia [...] oraz Fundacji [...] na postanowienie tego Sądu z dnia 13 stycznia 2016 r., którym odrzucono zażalenie powyższych organizacji na postanowienie z dnia 14 września 2015 r.
W piśmie z dnia 16 maja 2016 r. zażalenie na postanowienie z dnia 19 kwietnia 2016 r. wniosły: Stowarzyszenia [...], Stowarzyszenia [...], Stowarzyszenia [...] oraz Fundacji [...]
. Zażalenie to zostało podpisane przez R. K..
Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału II Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 20 maja 2016 r. R. K. został wezwany do usunięcia braku formalnego zażalenia Stowarzyszenia [...] poprzez nadesłanie dokumentu, z którego będzie wynikać, czy zażalenie to zostało skutecznie wniesione przez wszystkich jego członków, tj. przez przedstawienie stosownych uchwał wszystkich członków Stowarzyszenia o wniesieniu zażalenia oraz dokumentów, z których będzie wynikał skład osobowy Stowarzyszenia. Ponadto Sąd wezwał do nadesłania uchwał podpisanych przez wszystkich członków Stowarzyszenia upoważniających R. K. do reprezentowania Stowarzyszenia w postępowaniu przed sądami administracyjnymi w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia zażalenia. Wezwano także R. K. do usunięcia braku formalnego zażalenia Fundacji [...] przez nadesłanie pełnomocnictwa do występowania przed sądami administracyjnymi oraz dokumentu, który pozwoli ustalić, czy R. K. - jako pełnomocnik tej osoby prawnej - spełnia przesłanki z art. 35 § 1 i 2 P.p.s.a., z którego to przepisu wynika, że pełnomocnikiem osoby prawnej może być adwokat, radca prawny oraz pracownik tej jednostki albo jej organu nadrzędnego w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia zażalenia Fundacji. Wnoszący zażalenie wezwany był także do nadesłania zażalenia sporządzonego w formie umożliwiającej jego odczytanie i zbadanie, czy pismo to spełnia wszystkie wymogi formalne z art. 46 § 1 i 2 P.p.s.a.
W odpowiedzi na to wezwanie R. K. przedstawił uchwałę wszystkich członków Stowarzyszenia [...] upoważniającą go do reprezentowania tego Stowarzyszenia zgodnie z jego celami statutowymi wraz z listą członków tego Stowarzyszenia. Żalący się nie wykonał wezwania Sądu w pozostałym zakresie.
W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku przekazał zażalenie do rozpoznania Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie Stowarzyszenia [...] podlega odrzuceniu, albowiem R. K. nie wykonał wezwania Sądu, o przedstawienie stosownej uchwały wszystkich członków Stowarzyszenia [...] o wniesieniu zażalenia oraz dokumentów, z których będzie wynikał skład osobowy tego Stowarzyszenia, ewentualnie o przedstawienie uchwały podpisanej przez wszystkich członków Stowarzyszenia upoważniającej R. K. do reprezentowania tego Stowarzyszenia w postępowaniu przed sądami administracyjnymi w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia zażalenia. W odpowiedzi na to wezwanie R. K. przedstawił Regulamin Stowarzyszenia zwykłego Zielony Białystok z dnia 13 listopada 2012 r. oraz zaświadczenie o wpisie tego Stowarzyszenia do ewidencji stowarzyszeń zwykłych z dnia 21 stycznia 2013 r., w którym jest on wpisany jako przedstawiciel Stowarzyszenia. Stowarzyszenie zwykłe nie ma osobowości prawnej (art. 40 ust. 1 ustawy z 7 kwietnia 1989 r. Prawo o stowarzyszeniach – Dz. U. z 2001 r. Nr 79, poz. 855 ze zm.). W związku z tym w postępowaniu sądowoadministracyjnym legitymację procesową posiadają wszyscy członkowie tego stowarzyszenia, jako podmioty praw i obowiązków. W takiej sytuacji albo wszyscy członkowie powinni podpisać zażalenie, albo wszyscy członkowie powinni udzielić pełnomocnictwa swojemu przedstawicielowi do dokonania tej czynności procesowej. Dokumenty przedstawione przez R. K. nie potwierdzają, że jest on upoważniony przez aktualnych członków Stowarzyszenia zwykłego [...] do reprezentowania Stowarzyszenia przed sądami administracyjnymi.
W związku z powyższym, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 180 w zw. z art. 178 i art. 197 § 1 i 2 P.p.s.a., odrzucił zażalenie Stowarzyszenia zwykłego [...], gdyż nie uzupełniono braków tego zażalenia w wyznaczonym terminie.
Na tej samej podstawie prawnej Naczelny Sąd Administracyjny odrzucił zażalenie Fundacji [...], gdyż R. K. nie wykonał wezwania Sądu do usunięcia braku formalnego zażalenia Fundacji przez nadesłanie dokumentu, który pozwoli ustalić, czy - jako pełnomocnik osoby prawnej Fundacji [...] - spełnia on przesłanki z art. 35 § 1 i 2 P.p.s.a. Zgodnie z tymi przepisami pełnomocnikiem strony może być adwokat lub radca prawny, a ponadto inny skarżący lub uczestnik postępowania, jak również małżonek, rodzeństwo, wstępni lub zstępni strony oraz osoby pozostające ze stroną w stosunku przysposobienia, a także inne osoby, jeżeli przewidują to przepisy szczególne. Pełnomocnikiem osoby prawnej lub przedsiębiorcy, w tym nieposiadającego osobowości prawnej, może być również pracownik tej jednostki albo jej organu nadrzędnego. Dotyczy to również państwowych i samorządowych jednostek organizacyjnych nieposiadających osobowości prawnej. R. K. przedstawił Statut Fundacji oraz pełnomocnictwo z dnia 23 maja 2013 r. udzielone mu przez Prezesa Zarządu Fundacji do reprezentowania Fundacji m.in. przed sądami. Z dokumentów tych nie wynika, aby R. K. był osobą uprawnioną do reprezentowania Fundacji przed sądami administracyjnymi, zgodnie z art. 35 § 1 i 2 P.p.s.a.
Odrzuceniu podlega również zażalenie Stowarzyszenia [...] w likwidacji, albowiem Stowarzyszenie to zostało rozwiązane prawomocnym postanowieniem Sądu Rejonowego w Białymstoku z dnia 27 stycznia 2012 r. i zarządzono jego likwidację. Stowarzyszenie to nie posiada więc zdolności sądowej i nie może być stroną postępowania sądowoadministracyjnego na podstawie art. 25 § 4 P.p.s.a. Zażalenie wniesione przez Stowarzyszenie [...] w likwidacji jest zażaleniem z innych przyczyn niedopuszczalnym i jako takie podlega odrzuceniu na podstawie art. 180 w zw. z art. 178 w zw. z art. 197 § 1i 2 P.p.s.a.
Odrzucić należy także zażalenie Stowarzyszenia zwykłego [...], bowiem – mimo wezwania – nie nadesłano zażalenia sporządzonego w formie umożliwiającej jego odczytanie i kontrolę, czy spełnia ono wymogi formalne dla pisma wnoszonego w postępowaniu sądowoadministracyjnym, wskazane w art. 46 § 1 i 2 P.p.s.a. Zażalenie wniesione w sprawie ma formę chaotycznego pisma, sporządzonego bardzo drobną czcionką, w którym nagromadzono znaczną ilość żądań, wniosków i informacji dotyczących wielu różnych postępowań. Nie sposób ustalić jaka jest jego ostateczna i właściwa treść, a rolą Sądu w żadnym razie nie jest odgadywanie intencji strony, która zobligowana jest do formułowania swoich żądań w sposób czytelny. Nieuzupełnienie braku formalnego pisma w tym zakresie powoduje jego odrzucenie na podstawie art. 178 w zw. z art. 197 § 1 i 2 P.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło