I SA/Bd 106/15
WyrokWSA w Bydgoszczy2015-04-01
Skład orzekający: Mirella Łent, Leszek Kleczkowski, Jarosław Szulc
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Dyrektor Izby Skarbowej prawidłowo utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego odmawiające umorzenia postępowania egzekucyjnego w sprawie opłat abonamentowych, mimo podnoszonych przez zobowiązanego zarzutów o nieistnieniu obowiązku i przedawnieniu?Ratio decidendi
Sąd uznał, że Dyrektor Izby Skarbowej prawidłowo utrzymał w mocy postanowienie odmawiające umorzenia postępowania egzekucyjnego. Obowiązek uiszczenia opłaty abonamentowej wynika z faktu zarejestrowania odbiorników RTV, a nie z posiadania dowodu rejestracji. Brak dowodu doręczenia zawiadomienia o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego nie jest istotny, gdyż operator publiczny miał obowiązek jedynie wysłać zawiadomienie. Zarzut przedawnienia jest niezasadny, ponieważ opłata abonamentowa podlega przepisom Ordynacji podatkowej o przedawnieniu, a termin pięciu lat nie upłynął.Stan faktyczny
Naczelnik Urzędu Skarbowego prowadził postępowanie egzekucyjne w sprawie opłat abonamentowych. Zobowiązany złożył wniosek o umorzenie postępowania, podnosząc zarzuty o nieistnieniu obowiązku i przedawnieniu. Organ egzekucyjny odmówił umorzenia, a Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał w mocy tę decyzję. Zobowiązany zaskarżył postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej do WSA, zarzucając naruszenie przepisów dotyczących rejestracji odbiorników, Kodeksu cywilnego i ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Sędzia WSA Mirella Łent (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Leszek Kleczkowski Sędzia WSA Jarosław Szulc Protokolant: Asystent sędziego Maciej Stępień po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 01 kwietnia 2015 r. sprawy ze skargi S.J. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia postępowania egzekucyjnego. Oddala skargę
Naczelnik Drugiego Urzędu Skarbowego w T. prowadzi do Pana majątku postępowanie egzekucyjne na podstawie tytułów wykonawczych o numerach od [..] do [..] wystawionych przez D. C. O. F. P. P. S.A., obejmujących należności z tytułu opłaty abonamentowej za okres od stycznia 2009 r. do września 2012 r. w łącznej kwocie należności głównej 780,90 zł. Celem wyegzekwowania należności, organ egzekucyjny dokonał zajęcia prawa majątkowego stanowiącego świadczenie z zaopatrzenia emerytalnego oraz z ubezpieczenia społecznego u dłużnika zajętej wierzytelności będącego organem rentowym, tj. w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych Oddział
w T. Wraz z zawiadomieniem o zajęciu w dniu 27 maja 2014 r. doręczono stronie odpisy tytułów wykonawczych.
W dniu 10 czerwca 2014 r. zobowiązany złożył skargę na czynności organu egzekucyjnego, w której zawarł wniosek o umorzenie postępowania egzekucyjnego
i uchylenie zajęcia renty z uwagi na brak podstaw do prowadzenia postępowania egzekucyjnego. Skarżący podniósł, iż zgodnie z art. 2 ust. 3 ustawy z dnia 21 kwietnia 2005 r. o opłatach abonamentowych (Dz. U. z 2014 r., poz. 1204 ze zm.) obowiązek objęty przedmiotowymi tytułami wykonawczymi nie powstał, a ponadto z uwagi na upływ trzech lat nastąpiło częściowe przedawnienie zaległości. Skarżący podniósł również, że zgodnie z rozporządzeniem Ministra Transportu z dnia 25 września 2007 r. w sprawie warunków i trybu rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych
(Dz. U. nr 187, poz. 1342 ze zm.), wszystkie rejestracje odbiorników RTV straciły ważność w listopadzie 2008 r. Od tego momentu Poczta Polska miała obowiązek
w ciągu roku nadać odbiornikom indywidualne numery identyfikacyjne i powiadomić właścicieli. Zdaniem zobowiązanego, Poczta nie wykonała tego obowiązku, co powoduje, iż brak jest podstaw do prowadzenia przedmiotowego postępowania egzekucyjnego.
Postanowieniem z dnia [...] Naczelnik Drugiego Urzędu Skarbowego odmówił stronie umorzenia przedmiotowego postępowania egzekucyjnego wskazując na brak przesłanek, o których mowa w art. 59 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r.
o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2013 r., poz. 267 ze zm., dalej: "u.p.e.a.") oraz z uwagi na zajęte w tej sprawie negatywne stanowisko Poczty Polskiej.
W wyniku złożenia zażalenia, Dyrektor Izby Skarbowej w B. postanowieniem z dnia [...] uchylił zaskarżone postanowienie w całości i przekazał sprawę organowi pierwszej instancji do ponownego rozpatrzenia z uwagi na okoliczność, iż organ egzekucyjny nie dokonał samodzielnej oceny kwestii istnienia obowiązku i przedawnienia należności z tytułu opłaty abonamentowej.
Po ponownym rozpatrzeniu sprawy, Naczelnik Drugiego Urzędu Skarbowego postanowieniem z dnia [...] odmówił umorzenia postępowania egzekucyjnego, gdyż nie zaistniała żadna z okoliczności, o których mowa w art. 59 § 1 u.p.e.a., w tym kwestionowane nieistnienie obowiązku oraz przedawnienie dochodzonej w drodze egzekucji należności.
W złożonym zażaleniu skarżący podniósł, iż Naczelnik Drugiego Urzędu Skarbowego nie wykonał wytycznych Dyrektora Izby Skarbowej i nie zbadał nieistnienia obowiązku zapłaty opłaty abonamentowej. Zdaniem skarżącego, organ pierwszej instancji podtrzymał dotychczasowe stanowisko i przepisał w zaskarżonym rozstrzygnięciu uzasadnienie z wcześniejszego postanowienia, które zostało uchylone. Zobowiązany podniósł, iż nigdy nie składał wniosku o rejestrację odbiorników radiowo-telewizyjnych, nie posiadał ich, a wierzyciel nigdy nie zawiadomił go o nadaniu numeru identyfikacyjnego, co w sposób oczywisty skutkuje brakiem podstaw do dochodzenia roszczeń objętych tytułami wykonawczymi. Skarżący podniósł, że wierzyciel wprawdzie załączył kserokopię zawiadomienia o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego oraz blankietu do wpłat, jednak w aktach brak jest dowodu doręczenia takiego zawiadomienia. W związku z tym na podstawie art. 59 § 1 pkt 2 u.p.e.a. postępowanie egzekucyjne winno zostać umorzone. Końcowo skarżący podniósł,
iż jest zwolniony z opłat abonamentowych na podstawie przepisów ustawy o opłatach abonamentowych, o czym wierzyciel jest poinformowany. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego rozstrzygnięcia w całości, zwrotu bezprawnie wyegzekwowanych środków z zajętego świadczenia emerytalno-rentowego wraz z odsetkami od dnia przekazania kwot przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych.
Rozpatrując sprawę w toku postępowania odwoławczego Dyrektor Izby Skarbowej postanowieniem z dnia [...] utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie.
W uzasadnieniu organ stwierdził, że wbrew twierdzeniom strony, nie zaszła przesłanka obligatoryjnego umorzenia postępowania egzekucyjnego określona w art. 59 § 1 pkt 2 u.p.e.a., gdyż obowiązek wynikający z przedmiotowych tytułów wykonawczych istnieje. W tym zakresie organ wskazał, że okoliczność posiadania przez zobowiązanego odbiorników RTV została potwierdzona przez wierzyciela - Pocztę Polską S.A., który w piśmie z dnia 30 czerwca 2014 r. wyjaśnił, iż użytkowanie odbiorników RTV zostało zarejestrowane na podstawie zgłoszenia dokonanego przez stronę wnioskiem z dnia [..] W związku z tym wydano skarżącemu książeczkę opłat RTV o numerze [...] Jednakże z uwagi na zmianę zasady rejestracji odbiorników na mocy rozporządzenia Ministra Transportu z dnia 25 września 2007 r. w sprawie warunków i trybu rejestracji odbiorników radiofonicznych
i telewizyjnych została ona zastąpiona nadanym przez wierzyciela indywidualnym numerem identyfikacyjnym [...], który stanowi dowód zarejestrowania odbiorników, o czym zobowiązany został powiadomiony poprzez przesłanie stosownego zawiadomienia. Zdaniem organu, brak dowodu potwierdzającego otrzymanie przez stronę niniejszego zawiadomienia nie ma istotnego znaczenia z uwagi na brzmienie § 5 ust. 2 powyższego rozporządzenia, który nakładał na operatora publicznego obowiązek przesłania takiego zawiadomienia, co zostało uczynione.
Organ podkreślił, iż obowiązek uiszczenia opłaty abonamentowej istnieje od momentu zgłoszenia odbiorników RTV do czasu ich wyrejestrowania lub przedstawienia dokumentu potwierdzającego uzyskanie zwolnienia od opłat abonamentowych.
W związku z tym już sam fakt zarejestrowania odbiorników RTV powoduje powstanie obowiązku regulowania opłat abonamentowych. Opłata ta ma charakter przymusowy
i bezzwrotny, a jej wysokość i obowiązek uiszczenia wynika wprost z przepisów ustawy. W świetle powyższego, nie ma znaczenia to, czy doręczono stronie zawiadomienie
o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego użytkownika odbiorników radiofonicznych lub telewizyjnych, które zastąpiło dotychczasowy dowód ich posiadania w formie imiennej książeczki. Decydujące znaczenie ma bowiem fakt, iż zobowiązany jest zarejestrowanym użytkownikiem odbiorników RTV. W ocenie organu, bez znaczenia pozostaje zatem zmiana sposobu rejestracji odbiorników RTV, lecz ważnym jest to, że obowiązek, który legł u podstaw wszczęcia postępowania egzekucyjnego nie został wykonany.
Mając powyższe na uwadze, organ odwoławczy podzielił stanowisko organu egzekucyjnego, iż brak jest przesłanek przemawiających za umorzeniem postępowania egzekucyjnego w trybie art. 59 § 1 pkt 2 u.p.e.a. Analiza przepisów prawa dotyczących opłat abonamentowych oraz zebrany w sprawie materiał dowodowy pozwala uznać, iż w sprawie nie wystąpiła przesłanka nieistnienia obowiązku objętego tytułami wykonawczymi.
Zdaniem organu, wbrew twierdzeniom strony, organ egzekucyjny zastosował się do wytycznych Dyrektora Izby Skarbowej zawartych w postanowieniu z dnia
[..] i zbadał nieistnienie obowiązku zapłaty abonamentu RTV, czemu dał wyraz z uzasadnieniu zaskarżonego rozstrzygnięcia.
W skardze strona wniosła o uchylenie w całości zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego je postanowienia organu pierwszej instancji i umorzenie postępowania egzekucyjnego, ewentualnie uchylenie zaskarżonych postanowień
i przekazanie sprawy organowi do ponownego rozpoznania. Zaskarżonemu postanowieniu strona zarzuciła naruszenie § 5 ust. 2 rozporządzenia Ministra Transportu z dnia 25 września 2007 r. w sprawie warunków i trybu rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych, art. 6 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz. U. z 2014 r., poz. 121 ze zm., dalej: "k.c.") oraz art. 59 § 1 pkt 2 u.p.e.a.
W uzasadnieniu skarżący podniósł, iż nie składał wniosku o rejestrację odbiorników RTV, nie posiadał ich. Tym samym, w świetle § 2 ust. 2 i 4 rozporządzenia Ministra Transportu z dnia 25 września 2007 r. nie było podstaw do rejestracji nieistniejących odbiorników i do nadania indywidualnego numeru identyfikacyjnego.
W związku z tym, zgodnie z art. 2 ust. 3 ustawy o opłatach abonamentowych, obowiązek uiszczenia opłaty abonamentowej nie powstał. Nadto skarżący powołując się na § 2 ust. 4 i § 5 ust. 2 wskazanego rozporządzenia Ministra Transportu podniósł, że
w sytuacji nadania numeru identyfikacyjnego, operator zobowiązany był zawiadomić użytkownika, przesyłając mu zawiadomienie. W przedmiotowej sprawie operator nigdy nie zawiadomił strony o tym. W konsekwencji powyższego, zdaniem skarżącego, organ egzekucyjny winien umorzyć postępowanie egzekucyjne z powodu nieistnienia obowiązku. Skarżący zarzucił w tym zakresie, iż żaden z organów nie zbadał okoliczności zaistnienia przesłanek umorzenia. Końcowo, powołując się na treść art. 6 k.c., strona podniosła, że jeżeli ustawodawca nałożył obowiązek przesłania zawiadomienia o nadaniu numeru identyfikacyjnego, co skutkuje koniecznością zapłaty abonamentu, to fakt przesłania zawiadomienia musi zostać udowodniony przez operatora, a nie stronę.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżone postanowienie nie narusza prawa.
Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153 poz. 1269, ze m.), sądy administracyjne kontrolują prawidłowość zaskarżonych aktów administracyjnych, między innymi postanowień ostatecznych, przy uwzględnieniu kryterium ich zgodności z prawem. Postanowienie podlega uchyleniu, jeśli sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa będące podstawą wznowienia postępowania lub inne naruszenie prawa mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r. poz. 270 dalej jako "p.p.s.a.") lub też naruszenie prawa będące podstawą stwierdzenia nieważności postanowienia (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.).
Badając przedmiotową sprawę według przedstawionych kryteriów Sąd takiego naruszenia się nie dopatrzył.
Na początek WSA uznał, że stan faktyczny przyjęty w zaskarżonym postanowieniu jest prawidłowy, zgodny z art. 7 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2013r., poz. 267 j.t. zwany dalej "k.p.a."), w zw. z art. 18 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2013 r., poz. 267 ze zm., dalej: "u.p.e.a.") i nie budził wątpliwości Sądu. Na marginesie można dodać, że w związku z powyższym za nieuzasadniony należy uznać zarzut oparty o art. 6 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz. U. z 2014 r., poz. 121 ze zm.). Stosownie do art. 18 u.p.e.a., jeżeli przepisy ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji nie stanowią inaczej,
w postępowaniu egzekucyjnym mają odpowiednie zastosowanie przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego.
WSA przyjął, że upomnienia doręczono skarżącemu 1 października 2012r., co wynika z treści tytułów wykonawczych (pkt 79), czego skarżący nie kwestionuje. Tytuły doręczono 27 maja 2014r., co wynika z załączonych dowodów doręczeń.
Zatem organ prawidłowo przystąpił do badania zastosowania w sprawie art. 59
§ 1 pkt 2 u.p.e.a., zgodnie którym postępowanie egzekucyjne umarza się jeżeli obowiązek nie jest wymagalny, został umorzony lub wygasł z innego powodu albo jeżeli obowiązek nie istniał, gdyż spornym jest to, czy skarżący miał obowiązek zapłaty abonamentu za lata po zmianie zasad rejestracji odbiorników.
Należy przede wszystkim wskazać, że skarżący nie podważa tego, że był posiadaczem imiennej książeczki opłaty abonamentowej (k.16) i na etapie postępowania administracyjnego nie składał żadnych dodatkowych oświadczeń
w związku z wnioskiem, jaki był podstawą jej wydania. Złożone na rozprawie oświadczenie, że nie pamięta czy był posiadaczem książeczki nie wytrzymuje krytyki, gdyż niewiarygodnym jest, by nie płacił abonamentu przez okres od 1981r. do 2008r.,
a płacąc, tego nie pamiętał. Co więcej, powołuje się na ten rzekomy fakt dopiero przed tut. Sądem.
WSA wyjaśnia, że istota opłat z tytułu abonamentu RTV była przedmiotem rozważań Trybunału Konstytucyjnego, który w wyroku z dnia 16 marca 2010 r., sygn. akt K 24/08 (LEX nr 564548) orzekając o zgodności z Konstytucją Rzeczypospolitej Polskiej art. 7 ust. 1, 3, 5 i 6 ustawy z dnia 21 kwietnia 2005 r. o opłatach abonamentowych (Dz. U. z 2014 r., poz. 1204 ze zm.) wskazał, że "zgodnie z art. 2 ust. 1 i 2 ustawy abonamentowej na posiadaczu zarejestrowanego odbiornika ciąży ex lege obowiązek uiszczenia abonamentu, powstający z pierwszym dniem miesiąca następującego po miesiącu rejestracji odbiornika".
Odbiorniki radiofoniczne i telewizyjne dla celów pobierania abonamentu podlegają (z pewnymi wyjątkami) zarejestrowaniu w placówkach operatora publicznego, którym jest Poczta Polska, co wynika z art. 5 ust. 1 i 2 ustawy o opłatach abonamentowych i art. 46 ust. 2 ustawy z dnia 12 czerwca 2003 r. Prawo pocztowe
(Dz. U. Nr 130, poz. 1188, ze zm). Szczegóły procesu rejestracji odbiornika normuje rozporządzenie Ministra Transportu z dnia 25 września 2007 r. w sprawie warunków
i trybu rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych (Dz. U. Nr 187, poz. 1342), zgodnie z którym odbiornik winien zostać zarejestrowany – na wniosek użytkownika złożony w placówce Poczty Polskiej – w terminie 14 dni od jego nabycia (wejścia w posiadanie przez użytkownika – § 2 rozporządzenia rejestracyjnego). Dowodem zarejestrowania odbiornika jest "wniosek o rejestrację odbiorników radiofonicznych/telewizyjnych" lub "zawiadomienie o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego użytkownikowi odbiorników radiofonicznych/telewizyjnych" (§ 3 rozporządzenia). Wspomniany numer identyfikuje użytkownika w systemie i stanowi część numeru rachunku bankowego, na który mają być dokonywane wpłaty z tytułu abonamentu. Użytkownik ma obowiązek niezwłocznego powiadamiania (przez złożenie w placówce Poczty Polskiej "Formularza zgłoszenia zmiany danych") o zmianie danych zawartych we wniosku, o zgubieniu lub zniszczeniu obydwu dowodów zarejestrowania odbiorników oraz o zaprzestaniu używania odbiorników. Stosownie do § 5 rozporządzenia rejestracyjnego dotychczasowe dowody zarejestrowania odbiorników
w formie imiennej książeczki opłaty abonamentowej za używanie odbiorników stanowią dowód zarejestrowania odbiorników nie dłużej niż przez okres dwunastu miesięcy od dnia wejścia w życie tego rozporządzenia, tj. od dnia 13 grudnia 2007 r. (ust. 1). Operator publiczny w terminie dwunastu miesięcy od dnia wejścia w życie rozporządzenia rejestracyjnego z urzędu nadaje posiadaczom imiennych książeczek,
o których mowa w ust. 1, indywidualny numer identyfikacyjny. O nadaniu numeru operator publiczny powiadamia użytkownika, przesyłając zawiadomienie określone
w załączniku nr 2 do rozporządzenia (ust. 2). Przepis art. 7 ustawy o opłatach abonamentowych zawiera postanowienia, których celem jest umożliwienie kontroli wywiązywania się z obowiązku rejestracji odbiorników i uiszczania abonamentu. Kontrolę tę sprawuje Poczta Polska, a nadzór nad jej działaniami sprawuje minister właściwy do spraw łączności (ust. 1 i 2). Nieuiszczone opłaty abonamentowe oraz opłaty karne mają być egzekwowane w trybie egzekucji administracyjnej obowiązków
o charakterze pieniężnym (art. 7 ust. 3 ustawy o opłatach abonamentowych). Ustawodawca przesądził też, że w razie opóźnień w uiszczaniu abonamentu naliczane będą odsetki w wysokości jak dla zaległości podatkowych w rozumieniu Ordynacji podatkowej (art. 7 ust. 4 ustawy o opłatach abonamentowych).
Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 16 marca 2010 r. uznał, że ustalanie wysokości należnego abonamentu – czy to w drodze samoobliczenia (gdy abonent sam ustala kwotę, którą winien uiścić na rachunek COF za jeden albo kilka miesięcy), czy też w trybie pozaprocesowym przez kierownika COF jest czynnością materialno-techniczną dotyczącą obowiązku wynikającego wprost z przepisu prawa, a zatem tryb decyzyjny nie jest konieczny. W tej sytuacji brak decyzji administracyjnej nie stanowi przeszkody w przeprowadzeniu egzekucji administracyjnej abonamentu. Z ustawy wynika zarówno wysokość należności z tytułu abonamentu, jak i termin płatności. Innymi słowy stwierdzenie, że użytkownik zarejestrowanego odbiornika zalega z zapłatą abonamentu, pozwala na ustalenie kwoty zaległości i naliczenie stosownych odsetek podatkowych. Nie nastręcza to obecnie problemów, ponieważ każdy zarejestrowany użytkownik wpłaca należność na konto bankowe (nawet jeśli czyni to w pocztowym "okienku"), w którego numerze zakodowany jest jego indywidualny numer identyfikacyjny, o którym mowa w rozporządzeniu rejestracyjnym.
Odnosząc się do zgłoszonych przez zobowiązanego zarzutów, w pierwszej kolejności należy odnieść się do najdalej idącego zagadnienia tj. przedawnienia. Abonament rtv jest opłatą o charakterze administracyjnym, a nie cywilnoprawnym. Obowiązek ten wynika z ustawy. Wskazane ustalenia Trybunału Konstytucyjnego wyrażone w wyroku z dnia 16 marca 2010 r. pozwalają na uznanie, że do opłat za abonament zastosowanie ma akt prawny rangi ustawowej, jakim jest ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa(Dz. U. z 2005 r., Nr 8, poz. 60 ze zm.; obecnie t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 749 ze zm.). Przepis art. 2 Ordynacji podatkowej regulujący zakres jej stosowania przewiduje w § 2, że jeżeli odrębne przepisy nie stanowią inaczej przepisy Działu III stosuje się również do opłat oraz innych niepodatkowych należności budżetu państwa, do których ustalenia lub określenia uprawnione są inne organy niż wymienione w § 1 punkt 1 ustawy (§ 1 punkt 1 odnosi się do organów podatkowych). Zatem przepis ten ma zastosowanie w przedmiotowej sprawie, gdyż opłata za abonament jest opłatą, o której w nim mowa, a brak jest przepisów odrębnych stanowiących inaczej. Z przepisu nie wynika, że ustalenie lub określenie opłaty ma być powiązane z dwoma typami wydawanych w prawie podatkowym decyzji – deklaratoryjnej lub konstytutywnej. Opłata ta ma przy tym niewątpliwie charakter przymusowy i bezzwrotny, a jej wysokość i obowiązek uiszczenia wynika wprost z przepisów ustawy. Tym samym ustalenie lub określenie danej opłaty
w rozumieniu tego przepisu jest również możliwe w drodze aktu normatywnego takiego jak ustawa, w której ustawodawca posłużył się pojęciem "opłaty". Reasumując, należy uznać, że opłata z tytułu rejestracji odbiornika radiowego lub telewizyjnego (abonamentu RTV) stanowi opłatę, o której mowa w art. 2 § 2 Ordynacji podatkowej,
a to oznacza, iż ma do niej zastosowanie art. 70 § 1 tej ustawy stanowiący, że opłata ta przedawnia się po upływie pięciu lat, licząc od końca roku, w którym upłynął termin jej płatności. Zatem podniesiony przez skarżącego zarzut przedawnienia jest niezasadny, a organ jest uprawniony do dochodzenia roszczeń za okres wymieniony w tytułach wykonawczych (tj. od stycznia 2008 r. do maja 2013 r.).
Zarejestrowanie odbiornika bez późniejszego jego wyrejestrowania przesądza
o obowiązku uiszczania opłat abonamentowych. Obowiązek ponoszenia opłaty abonamentowej ciąży m.in. na podmiotach, które w dacie jej wejścia w życie miały zarejestrowany odbiornik. Zarejestrowanie odbiornika pod rządami którejkolwiek
z wymienionych ustaw bez jego późniejszego wyrejestrowania stanowi wystarczającą przesłankę istnienia wynikającego z ustawy obowiązku uiszczania opłat za jego używanie (aktualnie jest to opłata abonamentowa), który podlega egzekwowaniu
w trybie egzekucji administracyjnej obowiązków o charakterze pieniężnym. Stosownie do § 4 rozporządzenia z dnia 25 września 2007 r. w sprawie warunków i trybu rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych, o zmianie danych zawartych we wniosku,
o którym mowa w § 2 ust. 2, a także o zgubieniu lub zniszczeniu obydwu dowodów zarejestrowania odbiorników, o których mowa w § 3, oraz o zaprzestaniu używania odbiorników użytkownik niezwłocznie powiadamia operatora publicznego poprzez złożenie w placówce operatora publicznego "Formularza zgłoszenia zmiany danych", którego wzór określa załącznik nr 3 do rozporządzenia. W ocenie Sądu zobowiązany powinien przedstawić dowody potwierdzające, że ten obowiązek nie istnieje.
W niniejszej sprawie wymagałoby to przedłożenia przez skarżącego dowodu na to, że poinformował operatora o zmianach, jakie nastąpiły w związku z zarejestrowanymi wcześniej prze niego odbiornikami. Nie wystarcza, że jego małżonka zarejestrowała odbiorniki, które jak stwierdził skarżący należały do gospodarstwa domowego, bo taka rejestracja nie może być uznana tak w znaczeniu prawnym jak i faktycznym za równoznaczną z wyrejestrowaniem odbiorników przez skarżącego.
WSA wskazuje, że z doświadczenia życiowego bezsprzecznie można wywieść, iż sytuacja prawna związana z opłatą abonamentu RTV, obowiązki jej uiszczania
i kontynuacja rejestracji odbiorników z 2008r. były i są szeroko nagłaśniane
i powszechnie znane. Bezowocność tego oraz upomnień z 2012r. świadczą
o zlekceważeniu obowiązków przez skarżącego.
W zakresie argumentacji dotyczącej faktu nieistnienia obowiązku uiszczania opłat abonamentowych w związku z zarejestrowaniem odbiorników przez małżonkę
i przysługujące zwolnienie należy jeszcze raz podkreślić, że strona nie przedstawiła żadnego dowodu przedłożenia w placówce pocztowej oświadczenia o spełnianiu warunków do korzystania ze zwolnienia czy braku obowiązku opłacania należności. Zwolnienie z opłat abonamentowych, nie następuje z mocy prawa, lecz stosownie do art. 4 ust. 3 ustawy abonamentowej dla skorzystania z przedmiotowego zwolnienia konieczne jest przedłożenie w placówce Poczty Polskiej S.A. oświadczenia o spełnianiu warunków do korzystania ze zwolnienia i przedłożenia dokumentów potwierdzających stosowne uprawnienie.
Odniesienie się do argumentacji skargi dotyczącej nadania indywidualnego numeru identyfikacyjnego wymaga przywołania § 5 rozporządzenia Ministra Transportu z dnia 25 września 2007 r. w sprawie warunków i trybu rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych, zgodnie z którym dotychczasowe dowody zarejestrowania odbiorników w formie imiennej książeczki opłaty abonamentowej za używanie odbiorników stanowią dowód zarejestrowania odbiorników nie dłużej niż przez okres dwunastu miesięcy od dnia wejścia w życie rozporządzenia (ust. 1). Operator publiczny w terminie dwunastu miesięcy od dnia wejścia w życie rozporządzenia
z urzędu nadaje posiadaczom imiennych książeczek, o których mowa w ust. 1, indywidualny numer identyfikacyjny. O nadaniu numeru operator publiczny powiadamia użytkownika, przesyłając zawiadomienie określone w załączniku nr 2 do rozporządzenia (ust. 2).
Z powyższej regulacji wynika, że dla skuteczności nadania numeru identyfikacyjnego nie jest konieczne legitymowanie się przez operatora zwrotnym potwierdzeniem odbioru takiego powiadomienia. Prawodawca nakazał bowiem operatorowi przesłanie, a nie doręczenie stronie powiadomienia. Organ wskazał datę wysłania tego zawiadomienia i nadano je przed końcem listopada 2008 r.
Nie zasługuje też na uwzględnienie zarzut nie wykonania zaleceń organu odwoławczego. Dotyczyły one braku samodzielnej oceny, jaką zdaniem organu odwoławczego powinien dokonać organ pierwszej instancji. Abstrahując od oceny poprawności działania organu odwoławczego na wcześniejszym etapie, gdyż nie ma takiej konieczności, WSA oceniając zaskarżone postanowienie tj. postanowienie
z [...]., stwierdza, że zawiera ono wystarczającą ocenę materiału sprawy, a rozstrzygnięcie nie narusza prawa.
Mając na względzie powyższe oraz art. 151 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło