II OZ 613/15

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Marzenna Linska – Wawrzon po rozpoznaniu w dniu 30 czerwca 2015 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia M. G. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 8 kwietnia 2015 r., sygn. akt VIII SA/Wa 198/15, o odmowie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi M. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Radomiu z dnia [...] grudnia 2014 r. znak: [...] w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia postanawia: oddalić zażalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 8 kwietnia 2013 r., sygn. akt VIII SA/Wa 198/15, po rozpoznaniu wniosku M. G. zawartego w skardze, odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Radomiu z dnia [...] grudnia 2014 r. w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia. W uzasadnieniu postanowienia Sąd wskazał, że wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności poprzedzić należy analizą przedstawionego przez wnioskodawcę uzasadnienia pod kątem spełnienia przesłanek wskazanych w przepisie art. 61 § 3 p.p.s.a. Zdaniem Sądu ocena ta jest możliwa i w dużym stopniu zależy od argumentacji przedstawionej we wniosku złożonym przez stronę. Oznacza to, że we wniosku należy co najmniej uprawdopodobnić wystąpienie przesłanek, o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a. Konieczna jest spójna argumentacja, poparta faktami oraz ewentualnie odnoszącymi się do nich dowodami, które uzasadniają wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu. Ogólnikowe twierdzenia wyrażane przez stronę skarżącą, pozbawione szerszego uzasadnienia i stosownych wyliczeń, nie mogą stanowić podstawy do orzeczenia przez Sąd o wstrzymaniu wykonania zaskarżonego aktu. Dlatego nie wystarcza jedynie złożenie przez skarżącego wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności. Na podstawie analizy zebranego w sprawie materiału dowodowego, Sąd stwierdził brak podstaw do wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Strona skarżąca nie uprawdopodobniła wystąpienia niekorzystnych z punktu widzenia jego interesów następstw wykonania decyzji. Skarżący zaniechał jakiegokolwiek uzasadnienia wniosku w tym zakresie. Z tych względów na podstawie art. 61 § 3 i § 5 p.p.s.a., Sąd odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Skarżący w zażaleniu na powyższe postanowienie zarzucił naruszenie art. 61 § 3 p.p.s.a. przez błędną interpretację i przyjęcie, że strona w samym wniosku powinna uprawdopodobnić zaistnienie przesłanek, o których mowa w tym przepisie, podczas gdy art. 61 § 3 p.p.s.a. nie nakłada takiego obowiązku, a tym samym Sąd wydając rozstrzygnięcie w przedmiocie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji winien ocenić cały materiał dowodowy, kierować się przepisami prawa i zasadami doświadczenia życiowego. W konsekwencji powyższego Sąd nie zbadał w sposób wyczerpujący i nie ustalił, że wynikiem braku wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji będzie ostateczna realizacja przedsięwzięcia polegającego na budowie węzła do produkcji betonu, co jest skutkiem trudnym do odwrócenia. W uzasadnieniu skarżący podkreślił, że wydanie na wniosek inwestora zaskarżonej decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach jest czynnością poprzedzającą uzyskanie pozwolenia na budowę, a następnie realizację samego procesu budowy węzła. To zdaniem strony doprowadzi do zaistnienia trudnych do odwrócenia skutków. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie ma usprawiedliwionych podstaw. Zgodnie z art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. zwana dalej "p.p.s.a.") sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania zaskarżonej decyzji, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Z konstrukcji powyższego przepisu wynika, że na skarżącym spoczywa ciężar wykazania przesłanek zawartych w cytowanym przepisie, zaś sąd może wstrzymać wykonanie zaskarżonego aktu, jeżeli jest spełniona ustawowa przesłanka określona jako potencjalna możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, gdy akt lub czynność zostanie wykonana. Jest to wyjątek od zasady, w myśl której wniesienie skargi do sądu nie wstrzymuje wykonania zaskarżonego aktu lub czynności. Obowiązek uprawdopodobnienia istnienia przesłanek z tego przepisu spoczywa na wnioskodawcy. W rozpoznawanej sprawie zawarty w skardze wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji nie został w żaden sposób uzasadniony. Strona nie podała okoliczności, które wskazywałyby, że wykonanie zaskarżonej decyzji mogłoby wyrządzić stronie skarżącej znaczną szkodę lub wywoływałoby trudne do odwrócenia skutki. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego ten brak wniosku miał charakter braku usuwalnego. W orzecznictwie i literaturze przyjmuje się, że w sytuacji braków we wniosku polegających na niepowołaniu jakichkolwiek okoliczności, które wskazywałyby na to, że wykonanie aktu mogłoby wyrządzić skarżącemu znaczną szkodę lub wywołać trudne do odwrócenia skutki, należy wezwać skarżącego na mocy art. 49 § 1 p.p.s.a. do uzupełnienia wniosku w zakreślonym terminie ze skutkami wymienionymi w tym przepisie (por. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, pod red. R. Hausera, M. Wierzbowskiego, C.H. Beck, Warszawa 2011, s. 338 oraz powołane tam orzecznictwo). Zauważyć należy, iż Sąd Wojewódzki wydając zaskarżone postanowienie, nie skorzystał z możliwości, jaką stwarza przepis art. 49 § 1 p.p.s.a. i nie wezwał skarżącej do uzupełnienia wniosku, jednak uchybienie to nie miało wpływu na wynik sprawy. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego strona skarżąca nie wskazała takich okoliczności, które świadczyłyby o niebezpieczeństwie wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. O możliwości przyznania ochrony, na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a, nie decyduje rodzaj aktu będącego przedmiotem skargi, ale to, czy w postępowaniu sądowoadministracyjnym prowadzonym w graniach sprawy zakończonej ostatecznym rozstrzygnięciem administracyjnym, w wyniku wstrzymania wykonania tego aktu, nastąpi ochrona strony, przed skutkami, o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a. Wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji może polegać na wstrzymaniu skutków prawnych, które decyzja ta wywołuje. Udzielenie stronie postępowania sądowego ochrony tymczasowej na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a., zależy od wystąpienia potencjalnego zagrożenia powstania znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków, jako następstwa wykonania zaskarżonej decyzji przed rozpoznaniem skargi przez sąd. Oznacza to, że wnioskodawca obowiązany jest wskazać takie okoliczności, które mogą uzasadniać przyjęcie, iż wykonanie określonej decyzji może spowodować takie następstwa. Nie jest wobec tego wystarczające powołanie się na to, że decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach ma określone znaczenie prawne w toku postępowania w sprawie o udzielenie pozwolenia na budowę. Wnioskodawca powołuje się bardzo ogólnie na to, że mogą powstać trudne do odwrócenia skutki, jeżeli inwestycja zostanie zrealizowana. Decyzja określająca środowiskowe uwarunkowania zgody na realizację przedsięwzięcia jest wydawana we wstępnej fazie postępowania dotyczącego zamierzenia inwestycyjnego i stanowi jedną z przesłanek warunkujących możliwość uzyskania przez inwestora kolejnych decyzji wymaganych przez prawo. To, że postępowanie w sprawie pozwolenia na budowę poprzedzone jest warunkiem uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizuję przedsięwzięcia, nie oznacza wcale, że zaskarżona decyzja prowadzi samoczynnie do wydania decyzji udzielającej pozwolenia na budowę. Decyzja taka nie stanowi aktu, który dawałby podstawę do rozpoczęcia robót i realizacji inwestycji, a tym samym nie narusza na tym etapie inwestycyjnym żadnych praw strony skarżącej w postaci wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania nieodwracalnych skutków. W szczególności nie może powodować takich skutków możliwość uzyskania w przyszłości decyzji o pozwoleniu na budowę. Podkreślić należy, że sama obawa, że w przyszłości zostaną podjęte akty administracyjne, które doprowadzą do rozpoczęcia procesu inwestycyjnego polegającego w tym wypadku na budowie węzła do produkcji betonu nie stanowi okoliczności uzasadniającej zastosowanie instytucji wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Zdaniem Naczelnego Sadu Administracyjnego strona nie uprawdopodobniła zaistnienia przesłanek określonych w art. 61 § 3 p.p.s.a. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny orzekł na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a.