II GZ 572/16

PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2016-06-08

Skład orzekający: Andrzej Kuba

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy ponowny wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym może zostać uwzględniony, jeśli strona nadal nie ujawnia źródeł swoich dochodów i nie przedstawiła dowodów na zmianę okoliczności uzasadniających przyznanie prawa pomocy?
Ratio decidendi
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ sprawa z wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym została już prawomocnie rozstrzygnięta. Sąd I instancji prawidłowo ocenił, że skarżący nie wykazał takiej zmiany okoliczności, która uzasadniałaby korektę wcześniejszego rozstrzygnięcia. Skarżący nadal nie ujawnił źródeł swoich dochodów ani nie przedstawił dokumentów świadczących o niemożności poniesienia kosztów postępowania, co uzasadnia odmowę przyznania prawa pomocy.
Stan faktyczny
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu odmówił przyznania skarżącemu prawa pomocy w zakresie całkowitym, uznając, że nie wykazał on zmiany okoliczności uzasadniającej przyznanie pomocy, a jego oświadczenia majątkowe były niepełne i nierzetelne. Skarżący wniósł zażalenie na to postanowienie, domagając się jego uchylenia. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał zażalenie, biorąc pod uwagę, że sprawa dotycząca prawa pomocy była już prawomocnie rozstrzygnięta.
Rozstrzygnięcie
Oddalono zażalenie.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Andrzej Kuba po rozpoznaniu w dniu 8 czerwca 2016 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia [...] na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 7 kwietnia 2016 r. sygn. akt III SA/Po 1152/14 o odmowie przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi [...] na decyzję Dyrektora W. Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w P. z dnia [...] lipca 2014 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania płatności rolnośrodowiskowej postanawia: oddalić zażalenie Zaskarżonym postanowieniem z dnia 7 kwietnia 2016 r., sygn. akt III SA/Po 1152/14, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu odmówił przyznania [...] prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora W. Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w P. z dnia 16 lipca 2014 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania płatności rolnośrodowiskowej na rok 2011. Z przedstawionego przez Sąd I instancji stanu sprawy wynikało, że sprawa z wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym została już prawomocnie rozstrzygnięta. Postanowieniem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 sierpnia 2015 r., sygn. akt II GZ 392/15, oddalono zażalenie strony na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 9 kwietnia 2015 r. o odmowie przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym. W związku z tym ponownie złożony wniosek należało rozpoznać w myśl art. 165 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.; dalej: p.p.s.a.), a więc ustalić, czy nastąpiła zmiana okoliczności umożliwiająca przyznanie stronie prawa pomocy. Sąd I instancji podniósł, że przyczyną odmowy przyznania prawa pomocy w dotychczas przeprowadzonym postępowaniu wpadkowym był brak wykazania przez skarżącego jego rzeczywistej sytuacji materialnej i zdolności do ponoszenia kosztów postępowania. Oświadczenie złożone wraz z wnioskami uniemożliwiało zidentyfikowanie źródła i wysokości dochodów skarżącego. Było one nie tylko niepełne i nierzetelne ale świadczyło o ukrywaniu rzeczywistej sytuacji majątkowej i finansowej, nie stanowiąc tym samym rzeczywistej podstawy dla oceny zdolności płatniczych wnioskodawcy. Zdaniem Sądu I instancji, wnioskodawca w dalszym ciągu nie ujawnia źródeł swoich dochodów. Konsekwentnie odmawiając ich wyjawienia uniemożliwia zbadanie, czy rzeczywiście uległy zmianie okoliczności i obecnie nie jest on w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania i niezbędne jest ustanowienie mu pełnomocnika z urzędu. Podobnie jak poprzednio wnioskodawca powołuje się enigmatycznie na swoją sytuację osobistą, chorobę, zadłużenie oraz brak jakichkolwiek środków finansowych i majątku. Wobec powyższego Sąd I instancji stwierdził, że wniosek skarżącego nie świadczy o zmianie okoliczności przemawiających za przyznaniem prawa pomocy. Skarżący wniósł zażalenie na powyższe postanowienie, zaskarżając je w całości i wnosząc o jego uchylenie jako niezgodnego ze stanem faktycznym i prawnym. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Jak słusznie zauważył Sąd I instancji, sprawa z wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w niniejszym postępowaniu została już prawomocnie rozstrzygnięta postanowieniem Naczelnego Sądu Administracyjnego. Z uzasadnienia postanowienia NSA z dnia 26 sierpnia 2015 r. wynika, że wówczas powodem odmowy przyznania prawa pomocy była odmowa przedłożenia przez skarżącego informacji (dokumentów) umożliwiających przeprowadzenie przez Sąd pełnej oceny jego sytuacji majątkowej. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, rozpoznając kolejny wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy, Sąd I instancji dokonał prawidłowej oceny sytuacji materialnej skarżącego w kontekście konieczności zastosowania art. 165 p.p.s.a. Skarżący nie wykazał takiej zmiany okoliczności sprawy, która uzasadniałaby korektę wcześniejszego rozstrzygnięcia odmawiającego przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym. W dalszym ciągu nie ujawnił źródeł swoich dochodów, ani nie przedstawił dokumentów, które mogłyby świadczyć o tym, że obecnie nie jest on w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Z tej przyczyny Sąd I instancji prawidłowo odmówił przyznania skarżącemu prawa pomocy. Mając powyższe na względzie, Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 184 p.p.s.a. w związku z art. 197 p.p.s.a., postanowił jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło