II OZ 259/15

Dnia 15 kwietnia 2015 roku Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Robert Sawuła po rozpoznaniu w dniu 15 kwietnia 2015 roku na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia G. B. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 15 stycznia 2015 r., sygn. akt II SA/Łd 1129/14 o odmowie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi G. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Sieradzu z dnia [...] października 2014 r. nr [...] w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia postanawia: oddalić zażalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny (dalej WSA) w Łodzi postanowieniem z dnia 15 stycznia 2015 r., sygn. akt II SA/Łd 1129/14 odmówił G. B. wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie z jej skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego (dalej SKO) w Sieradzu z dnia [...] października 2014 r. nr [...] w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia. W uzasadnieniu postanowienia sąd I instancji wskazał, że pismem z dnia 4 listopada 2014 r. G. B. wniosła do WSA w Łodzi skargę na SKO w Sieradzu z dnia [...] października 2014 r. nr [...] w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia. W treści skargi strona wniosła o wstrzymanie zaskarżonej decyzji z uwagi na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody majątkowej oraz spowodowanie skutków niemożliwych do odwrócenia. Wskazała, że planowana realizacja inwestycji w postaci kopalni piasku ograniczy użytkowanie w dotychczasowy sposób gruntu działki sąsiedniej o numerze ewidencyjnym [...] stanowiącej jej własność, co z kolei przełoży się na zmniejszenie dochodu pozyskiwanego przez nią z gospodarstwa rolnego. Poza tym wskazała, że inwestycja wpłynie na obniżenie wartości działki zarówno w części zabudowanej oznaczonej symbolem RM, jaki i części pozostałej oznaczonej symbolem R stanowiącej grunty rolne. G. B. dodała, że powstanie kopalni piasku może negatywnie wpłynąć na istniejące ujęcie wody we wsi J. Wskazując na powyższe sąd I instancji stwierdził, że zaskarżona decyzja stwierdzająca brak obowiązku przeprowadzania oceny oddziaływania na środowisko oraz określająca rodzaj i miejsce realizacji przedsięwzięcia, nie nadaje się do wykonania. Stwierdza bowiem jedynie zaistnienie podstaw do odstąpienia od przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. Decyzja taka jest wydawana na wstępnym etapie postępowania dotyczącego zamierzenia inwestycyjnego i stanowi jedną z przesłanek niezbędnych do uzyskania przez inwestora kolejnych decyzji wymaganych przez prawo. Dalej wskazuje, że zgodnie z art. 72 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. z 2013 r. poz. 1235 ze zm.) wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach następuje przed uzyskaniem m.in. decyzji o pozwoleniu na budowę, decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego, decyzji o pozwoleniu na wznowienie robót budowlanych, pozwolenia wodnoprawnego na regulację wód, czy jak w niniejszej sprawie koncesji na wydobywanie kopalin ze złóż. Dopiero te rozstrzygnięcia będą podlegać wykonaniu. Zdaniem sądu I instancji decyzja w przedmiocie środowiskowych uwarunkować zgody na realizację przedsięwzięcia nie uprawnia do realizacji planowanej przez inwestora inwestycji. Możliwość wydania w przyszłości aktów administracyjnych, które doprowadzą do rozpoczęcia procesu inwestycyjnego, nie stanowi okoliczności uzasadniającej zastosowanie ochrony tymczasowej w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Zażalenie na powyższe postanowienie złożyła G. B., wnosząc o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do treści przepisu art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej Ppsa), wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Jednakże, sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków (art. 61 § 3 Ppsa). Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem, przedmiotem udzielenia ochrony tymczasowej, w rozumieniu wyżej wskazanego art. 61 Ppsa, mogą być jedynie takie akty lub czynności, które nadają się do wykonania. Przez pojęcie wykonania aktu administracyjnego należy rozumieć spowodowanie w sposób dobrowolny lub doprowadzenie w trybie przymusu państwowego (egzekucji) do takiego stanu rzeczy, który jest zgodny z rozstrzygnięciem zawartym w danym akcie. Nie każdy akt administracyjny kwalifikuje się do tak rozumianego wykonania, a co za tym idzie nie każdy wymaga wykonania. Wykonaniu podlegać mogą jedynie akty administracyjne, z którymi wiąże się dla strony obowiązek określonego działania, zaniechania lub nakaz znoszenia zachowania innych podmiotów (por. Z. Kmieciak, Glosa do postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 23 stycznia 1997 r., sygn. akt SA/Rz 1382/96, OSP 1998/3/54). Wstrzymanie wykonania dotyczy zatem sytuacji, gdy zaskarżony akt wywołuje skutki materialnoprawne. Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy należy stwierdzić, że WSA w Łodzi zasadnie przyjął, że zaskarżona decyzja stwierdzająca brak obowiązku przeprowadzania oceny oddziaływania na środowisko oraz określająca rodzaj i miejsce realizacji przedsięwzięcia nie podlega wykonaniu i nie powoduje bezpośrednio niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków. Należy bowiem wskazać, że decyzja środowiskowa nie stanowi samodzielnej podstawy do rozpoczęcia realizacji inwestycji przez inwestora, lecz otwiera drogę do podjęcia dalszych czynności prawnych. Wydanie zatem takiej decyzji nie spowoduje rozpoczęcia przez inwestora jakichkolwiek prac budowlanych. Sama obawa, że w przyszłości zostaną podjęte akty administracyjne, które doprowadzą do rozpoczęcia procesu inwestycyjnego nie stanowi okoliczności uzasadniającej zastosowanie ochrony tymczasowej. Podkreślić należy, że wydanie zaskarżonej decyzji nie wiąże się dla stron z obowiązkiem działania, zaniechania, czy też nakazem znoszenia zachowania innych podmiotów. Decyzja ta nie wywołuje skutków materialnych, a organy administracji publicznej nie mają możliwości użycia przymusu państwowego do doprowadzenia do stanu zgodnego z treścią zaskarżonej decyzji. Z tych względów zaskarżone postanowienie odpowiada prawu. Mając na uwadze powyższe Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 Ppsa, postanowił jak w sentencji.