I SAB/Wa 93/15
WyrokWSA w Warszawie2015-04-21
Skład orzekający: Tomasz Szmydt, Joanna Skiba, Anna Wesołowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Prezydent miasta W. dopuścił się bezczynności w rozpatrzeniu wniosku o odszkodowanie za nieruchomość, a jeśli tak, czy bezczynność ta miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa?Ratio decidendi
Sąd uznał, że Prezydent miasta W. dopuścił się bezczynności w rozpatrzeniu wniosku o odszkodowanie, ponieważ od dnia złożenia wniosku do dnia wyrokowania organ nie wydał żadnego rozstrzygnięcia i nie podjął działań w ustawowych terminach. Jednakże, sąd stwierdził, że bezczynność ta nie miała charakteru rażącego naruszenia prawa, biorąc pod uwagę stopień skomplikowania sprawy, czas, który upłynął, oraz realia prowadzenia dużej liczby analogicznych postępowań przez organ.Stan faktyczny
Skarżący złożyli wniosek o odszkodowanie za nieruchomość przejętą na własność państwa na podstawie dekretu z 1945 r. W związku z brakiem rozpatrzenia wniosku w ustawowych terminach, skarżący wnieśli skargę na bezczynność Prezydenta miasta W. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Organ w odpowiedzi na skargę poinformował o przyczynach niedotrzymania terminu i wskazał nowy termin zakończenia postępowania. Sąd rozpoznał sprawę ze skargi na bezczynność.Rozstrzygnięcie
1. zobowiązuje Prezydenta miasta W. do rozpatrzenia wniosku o odszkodowanie za nieruchomość w terminie czterech miesięcy od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy; 2. stwierdza, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 3. zasądza od Prezydenta miasta W. na rzecz skarżących solidarnie kwotę 340 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tomasz Szmydt (spr.) Sędziowie: WSA Joanna Skiba WSA Anna Wesołowska Protokolant specjalista Joanna Pleszczyńska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 kwietnia 2015 r. sprawy ze skargi B. C., H. S., A. D., B. D., I. D., G. L., T. B., J. P., W. R., C. K., H. B., A. B., J. K., H. K., W. K., J. C., D. K., G. K., M. N. na bezczynność Prezydenta miasta W. w przedmiocie rozpatrzenia wniosku o ustalenie odszkodowania za nieruchomość 1. zobowiązuje Prezydenta miasta W. do rozpatrzenia wniosku o odszkodowanie za nieruchomość położoną w W. przy ulicy [...] ozn. hip jako "[...]" – dz. [...] - w terminie czterech miesięcy od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy; 2. stwierdza, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 3. zasądza od Prezydenta miasta W. na rzecz skarżących B. C., H. S., A. D., B. D., I. D., G. L., T. B., J. P., W. R., C. K., H. B., A. B., J. K., H. K., W. K., J. C., D. K., G. K., M. N. solidarnie kwotę 340 (trzysta czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Wnioskiem z dnia 2 czerwca 2014 r. B. C., H. S., A. D., B. D., I. D., G. L., T. B., J. P., W. R., C. K., H. B., A. B., J. K., H. K., W. K., J. C., D. K., G. K. i M. N. reprezentowani przez radcę prawnego M. A. wystąpili do Prezydenta miasta W. o przyznanie odszkodowania w trybie art. 215 ust. 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami, za nieruchomość położoną w W. przy ulicy [...] ozn. hip jako "[...], nr rej. [...] która na podstawie dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m. st. Warszawy przeszła na własność państwa.
W związku z bezskutecznym upływem terminów do załatwienia sprawy, wnioskodawcy pismem z dnia 6 października 2014 r. wystąpili do Wojewody [...] w trybie art. 37 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego (k.p.a) z zażaleniem na niezałatwienie sprawy w terminie.
Pismem z dnia 13 października 2014 r. B. C., H. S., A. D., B. D., I. D., G. L., T. B., J. P., W. R., C. K., H. B., A. B., J. K., H. K., W. K., J. C., D. K., G. K., M. N. reprezentowani przez radcę prawnego M. A., wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Prezydenta miasta W. w przedmiocie rozpoznania wniosku odszkodowawczego za nieruchomość położoną w W. [...].
W ocenie strony skarżącej organ w prowadzonym postępowaniu naruszył nie tylko ustawowe terminy załatwienia sprawy, ale również ogólne zasady postępowania administracyjnego.
Pismem z dnia 11 lutego 2015 r. organ zwrócił się do Biura Geodezji i Katastru o przesłanie kopii odbitki z mapy ewidencyjnej z wykreślonymi granicami hipotecznymi spornej nieruchomości oraz granicami tych działek ewidencyjnych które obecnie wchodzą w jej skład.
W odpowiedzi na skargę Prezydent miasta W. wniósł o jej oddalenie, wskazując jednocześnie, że pismem z dnia 11 lutego 2015 r. poinformował pełnomocnika skarżących o przyczynach niedotrzymania terminu określonego w art. 35 k.p.a oraz o tym, że postępowanie w spawie zostanie zakończone w terminie do dnia 30 czerwca 2015 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Na wstępie wskazać należy, że zgodnie z treścią art. 1 i art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.– dalej p.p.s.a.), sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej poprzez rozpoznawanie skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt art. 3 § 2 pkt 1-4a p.p.s.a.
W pierwszej kolejności należy podkreślić, że organy administracji publicznej mają obowiązek działać w sprawie wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do jej załatwienia (art. 12 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego – dalej k.p.a.). Na organie prowadzącym postępowanie spoczywa obowiązek podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do załatwienia sprawy (art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a.).
Stosownie do treści art. 35 § 1 k.p.a. organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki. Załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy, od dnia wszczęcia postępowania (art. 35 § 3 k.p.a.). W myśl natomiast art. 36 § 1 k.p.a. o każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie określonym w art. 35 k.p.a. lub w przepisach szczególnych organ administracji publicznej jest obowiązany zawiadomić strony, podając przyczyny zwłoki i wskazując nowy termin załatwienia sprawy. Ten sam obowiązek ciąży na organie administracji publicznej również w przypadku zwłoki w załatwieniu sprawy z przyczyn niezależnych od organu (art. 36 § 2 k.p.a.).
W orzecznictwie sądowoadministracyjnym podkreśla się, że z bezczynnością organu administracji publicznej mamy do czynienia wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ ten - mimo ustawowego obowiązku - nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu lub nie podjął stosownej czynności wskazanych w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. (por. np. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 lipca 2012 r. sygn. akt II OSK 1031/12 - http://orzeczenia.nsa.gov.pl/). Dla stwierdzenia stanu bezczynności organu nie ma przy tym znaczenia fakt, z jakich powodów dany akt administracyjny nie został podjęty, a w szczególności, czy bezczynność ta była zawiniona przez organ, czy też nie.
W myśl artykuł 149 § 1 p.p.s.a, sąd uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekle prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1–4a, zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub interpretacji lub dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa.
Instytucja skargi na bezczynność organu ma zatem na celu ochronę strony poprzez doprowadzenie do wydania rozstrzygnięcia w sprawie. Badając zasadność takiej skargi Sąd czyni to według stanu prawnego i na podstawie akt sprawy, istniejących w dniu wydania orzeczenia.
Rozpoznając sprawę w ramach wskazanych wyżej kryteriów Sąd uznał, że wniesiona w niniejszej sprawie skarga na bezczynność Prezydenta miasta W. w przedmiocie rozpoznania wniosku odszkodowawczego z dnia 2 czerwca 2014 r. zasługuje na uwzględnienie, co skutkuje zobowiązaniem organu przez Sąd do wydania rozstrzygnięcia w sprawie w zakreślonym w wyroku terminie.
Z analizy dokumentów znajdujących się w aktach administracyjnych sprawy, przekazanych do Sądu wraz ze skargą wynika, że od dnia złożenia wniosku o odszkodowanie do dnia wyrokowania, organ nie wydał w sprawie jakiegokolwiek rozstrzygnięcia. Nie ulega również wątpliwości, że w prowadzonym postępowaniu Prezydent miasta W. nie wywiązał się z ustawowych obowiązków wynikających z powołanych wyżej przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, pierwsze zaś czynności w sprawie podjął dopiero po ośmiu miesiącach od otrzymania wniosku.
Jednocześnie Sąd uznał, że zaistniała w sprawie bezczynność (aczkolwiek naganna), nie nosi jednak cechy rażącego naruszenia prawa. Za rażące naruszenie przepisów art. 35 k.p.a. można bowiem uznać ich oczywiste niezastosowanie lub zastosowanie nieprawidłowe, jak również długotrwałość prowadzenia postępowania, czy brak jakiejkolwiek aktywności organu. W przedmiotowej zaś sprawie, biorąc pod uwagę charakter prowadzonego postępowania, jego stopień skomplikowania, jak również czas jaki upłynął od złożenia wniosku odszkodowawczego, nie można uznać, że bezczynność miała charakter rażący.
Sąd zauważa też, że realia prowadzenia dużej liczby analogicznych postępowań przez organ czynią praktycznie niemożliwym dotrzymanie terminów ustawowych ich zakończenia. Jakkolwiek, nie wpływa to na sam obowiązek respektowania przez organ obowiązujących przepisów kodeksu postępowania administracyjnego, to jednak w znacznym zakresie determinuje ocenę, że zaistniała bezczynność organu w prowadzeniu postępowania nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa.
W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 149 § 1 ppsa, orzekł jak w pkt 1 i 2 sentencji wyroku. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło