I OZ 553/16
PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2016-05-31
Skład orzekający: Marek Stojanowski, Tadeusz Kuczyński, Jolanta Sikorska, Lidia Serwiniowska, Mirosława Rozbicka-Ostrowska, Wanda Wiatkowska-Ilków, Henryk Ożóg, Alojzy Wyszkowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zażalenie na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego odrzucające wniosek o wyłączenie sędziego jest dopuszczalne w świetle przepisów Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi?Ratio decidendi
Zażalenie na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego odrzucające wniosek o wyłączenie sędziego jest niedopuszczalne, ponieważ Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie przewiduje takiego środka odwoławczego. Ustawa przewiduje zażalenie jedynie na postanowienie o oddaleniu wniosku o wyłączenie sędziego, a nie na postanowienie o jego odrzuceniu.Stan faktyczny
Skarżący A. D. złożył wniosek o wyłączenie sędziów NSA Tadeusza Kuczyńskiego, NSA Jolanty Sikorskiej i WSA Lidii Serwiniowskiej w sprawie dotyczącej skargi na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu odrzucił ten wniosek, uznając go za niedopuszczalny z uwagi na prawomocne zakończenie postępowania głównego. Skarżący wniósł zażalenie na to postanowienie, które Naczelny Sąd Administracyjny również odrzucił.Rozstrzygnięcie
Odrzucono zażalenie.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Marek Stojanowski po rozpoznaniu w dniu 31 maja 2016 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia A. D. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 18 stycznia 2016 r. sygn. akt IV SAB/Wr 128/15 odrzucające wniosek o wyłączenie sędziego NSA Tadeusza Kuczyńskiego, sędziego NSA Jolanty Sikorskiej i sędziego WSA Lidii Serwiniowskiej w sprawie ze skargi A. D. na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] w przedmiocie wydania kopii akt sprawy postanawia: odrzucić zażalenie
Zaskarżonym postanowieniem z dnia 18 stycznia 2016 r. sygn. akt IV SAB/Wr 128/15 Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu odrzucił wniosek skarżącego A. D. o wyłączenie sędziego NSA Tadeusza Kuczyńskiego, sędziego NSA Jolanty Sikorskiej i sędziego WSA Lidii Serwiniowskiej.
Sąd wskazał, że postanowieniem z dnia 24 kwietnia 2015 r. odrzucił skargę A. D. na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] w przedmiocie wydania kopii akt sprawy. Od powyższego postanowienia skarżący wniósł skargę kasacyjną, która postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 15 maja 2015 r. została odrzucona. Postanowieniem tego Sądu z dnia 29 maja 2015 r. odrzucone zostało także zażalenie skarżącego na ww. postanowienie odrzucające skargę kasacyjną. W dniu 30 września 2015 r. Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem oznaczonym sygn. akt I OZ 1124/15 - oddalił zażalenie A. D. na powyższe postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 29 maja 2015 r.
Dalej Sąd podniósł, że postanowieniem z dnia 28 października 2015 r. oddalił wniosek skarżącego o wyłączenie od orzekania w niniejszej sprawie sędziego NSA Mirosławy Rozbickiej-Ostrowskiej, będącej sędzią sprawozdawcą w tej sprawie. W terminie otwartym do wniesienia zażalenia skarżący pismem z dnia 13 listopada 2015 r. złożył "skargę" na powyższe postanowienie. Zarzucając rozstrzygnięciu bezprzedmiotowość i nierzeczowość, skarżący zażądał stwierdzenia jego nieważności, wnosząc równocześnie o wyłączenie na podstawie art. 18, art. 19 i art. 20 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.; dalej jako "P.p.s.a.") sędziego WSA Wandy Wiatkowskiej- Ilków, sędziego NSA Henryka Ożoga oraz sędziego WSA Alojzego Wyszkowskiego. Postanowieniem z dnia 1 grudnia 2015 r. Sąd oddalił powyższy wniosek o wyłączenie sędziego WSA Wandy Wiatkowskiej-Ilków, sędziego NSA Henryka Ożoga oraz sędziego WSA Alojzego Wyszkowskiego. W terminie otwartym do wniesienia zażalenia skarżący pismem z dnia 17 grudnia 2015 r. złożył "skargę" na powyższe postanowienie, żądając stwierdzenia jego nieważności z tego powodu, iż w ocenie skarżącego rozstrzygnięcie jest bezprzedmiotowe i nierzeczowe. Jednocześnie skarżący wniósł o wyłączenie na podstawie art. 18, art. 19 i art. 20 P.p.s.a. sędziego NSA Tadeusza Kuczyńskiego, sędziego NSA Jolanty Sikorskiej i sędziego WSA Lidii Serwiniowskiej.
Odrzucając powyższy wniosek skarżącego na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 w związku z art. 64 § 3 P.p.s.a., Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu podniósł, że stosownie do dyspozycji art. 20 § 1 P.p.s.a., wniosek o wyłączenie sędziego wnosi się w toku postępowania. Wskazana regulacja ma bowiem na celu zagwarantować rozpoznanie sprawy przez bezstronny sąd, a zatem w takim składzie orzekającym, którego sędziowie nie pozostają w relacjach osobistych ze stronami oraz nie mieli określonych wcześniej związków z rozpoznawaną sprawą. W orzecznictwie, jak i w doktrynie przyjęte zostało, iż wniosek o wyłączenie sędziego złożony po zakończeniu postępowania sądowoadministracyjnego prawomocnym orzeczeniem jest niedopuszczalny, konsekwencją czego jest jego odrzucenie. W rozpatrywanej sprawie, na skutek wydania przez Naczelny Sąd Administracyjny postanowienia z dnia 30 września 2015 r. sygn. akt I OZ 1124/15 oddalającego zażalenie skarżącego, postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 24 kwietnia 2015 r. sygn. akt IV SAB/Wr 128/15 odrzucające skargę A. D. stało się prawomocne. Prawomocność zaś oznacza ostateczne zakończenie postępowania w sprawie. Wobec tego, że postępowanie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym we Wrocławiu w przedmiotowej sprawie już się nie toczy, wniosek o wyłączenie sędziów w tej sprawie jest niedopuszczalny z tej przyczyny, że nie ma on na celu zagwarantowania rozpoznania sprawy przez bezstronny sąd, skoro sprawa została zakończona prawomocnym postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 24 kwietnia 2015 r. odrzucającym skargę A. D.
Zażalenie na powyższe postanowienie wniósł A. D., wskazując na bezprzedmiotowość i nieważność ww. orzeczenia oraz wydanie go z naruszeniem zasady legalności.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie podlega odrzuceniu.
Stosownie do treści art. 15 § 1 pkt 1, art. 173 § 1 i art. 194 § 1 P.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny jest właściwy do rozpoznawania środków odwoławczych, tj. skargi kasacyjnej i zażaleń od wyroków i postanowień wojewódzkich sądów administracyjnych, stosownie do przepisów tej ustawy. Możliwość wniesienia zażalenia przysługuje wyłącznie wtedy, gdy przepisy ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wyraźnie przewidują możliwość złożenia takiego środka odwoławczego od orzeczenia Sądu pierwszej instancji. W przeciwnym wypadku, gdy przepisy nie wskazują, że na dane postanowienie przysługuje zażalenie, Naczelny Sąd Administracyjny nie ma podstaw by rozpoznać zażalenie. W takiej sytuacji złożone zażalenie podlega odrzuceniu jako niedopuszczalne na podstawie art. 180 w zw. z art. 197 § 2 P.p.s.a.
W rozpoznawanej sprawie mamy do czynienia z niedopuszczalnością zażalenia na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 18 stycznia 2016 r. Postanowieniem tym Sąd pierwszej instancji odrzucił wniosek skarżącego o wyłączenie sędziego NSA Tadeusza Kuczyńskiego, sędziego NSA Jolanty Sikorskiej i sędziego WSA Lidii Serwiniowskiej. Podstawę prawną powyższego rozstrzygnięcia stanowił art. 58 § 1 pkt 6 w zw. z art. 64 § 3 P.p.s.a.
Podkreślić należy, że ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie przewiduje środków odwoławczych od postanowienia o odrzuceniu wniosku o wyłączenie sędziego. Zażalenie przysługuje wyłącznie na postanowienie w przedmiocie oddalenia wniosku o wyłączenie sędziego (art. 194 ust. 1 pkt 6 P.p.s.a.), postanowienie o odrzuceniu wniosku o wyłącznie sędziego nie podlega zaś zaskarżeniu. Z tego względu zażalenie A. D. na postanowienie z dnia 18 stycznia 2016 r. uznać należało za niedopuszczalne.
Z powyższych względów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 180 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło