II OZ 649/15

Dnia 8 lipca 2015 roku Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Robert Sawuła po rozpoznaniu w dniu 8 lipca 2015 roku na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia J. Z. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 24 kwietnia 2015 r., sygn. akt VII SA/Wa 59/15 o odmowie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi J. Z. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2014 r. znak: [...] w przedmiocie pozwolenia na budowę postanawia: oddalić zażalenie. Postanowieniem z dnia 24 kwietnia 2015 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny (dalej WSA) w Warszawie odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego (dalej GINB) z dnia [...] października 2014 r. znak: [...] w przedmiocie pozwolenia na budowę. W uzasadnieniu postanowienia sąd I instancji wskazał, że J. Z. i wniósł do WSA w Warszawie skargę na decyzję GINB z dnia [...] października 2014 r. znak: [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia [...] pozwolenia na budowę napowietrznej dwutorowej linii energetycznej 400kV relacji Ełk - Granica RP na terenie Miasta Suwałki. W skardze skarżący zawarł wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Uzasadniając wniosek wskazał, że w jego ocenie brak uwzględnienia wniosku przyczyni się do wyrządzenia mu szkody, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia ani nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Działka skarżącego jest działką rolną objętą programem ekologicznym oraz dotacjami unijnymi i jakiekolwiek odstępstwa od wcześniej złożonych deklaracji w Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa spowodują dla skarżącego ogromne szkody w jego majątku w sytuacji nie spełnienia warunków otrzymania dotacji, a tak się stanie, gdy inwestor wkroczy na działkę skarżącego. Wskazując na powyższe sąd I instancji stwierdził, że nie zaistniały podstawy do wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Zdaniem tegoż sądu przede wszystkim skarżący wskazał, ale nie uzasadnił należycie zaistnienia przesłanek wskazanych w art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej Ppsa), a mianowicie tego, że wskutek wykonania zaskarżonej decyzji zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia mu znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Skarżący nie doprecyzował, na czym miałaby polegać znaczna szkoda bądź trudne do odwrócenia skutki. Zażaleniem J. Z. zaskarżył ww. postanowienie w całości, zarzucając mu naruszenie art. 61 § 3 Ppsa poprzez błędne uznanie, że skarżący nie uprawdopodobnił, iż nastąpi szkoda oraz nieodwracalne skutki, w sytuacji gdy rozpocznie się realizacja budowy dwutorowej, napowietrznej linii elektroenergetycznej 400kV relacji Ełk - Granica RP na terenie Miasta Suwałki zatwierdzonej decyzją GINB z dnia [...] października 2014 r. Powyższemu postanowieniu skarżący zarzucił naruszenie prawa, w sposób istotny poprzez: 1. naruszenie art. 61 Ppsa przez niewłaściwe uznanie, że skarżący nie uprawdopodobnił okoliczności wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji: a) bowiem nie określił i nie wskazał w swoim wniosku, jakiego rozmiaru szkody nastąpią, których nie da się usunąć w sytuacji, gdy skarżący wskazał, że będzie to wartość dotacji jakie otrzymuje z Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Suwałkach z tytułu prowadzenia gospodarstwa ekologicznego; b) gdyż nie określał jakiego rozmiaru szkody określa rzędem "ogromne", które poniesie w związku z ewentualnym rozebraniem budowanej linii 2x400kV w sytuacji, gdy z akt sprawy jednoznacznie wynika, jakiego rozmiaru jest to konstrukcja, jak również wynika z nich, że przybliżony koszt usunięcia fundamentu słupa (linii) będzie kształtował się w okolicach 220 tys. zł, a to niewątpliwie mieści się w granicach wyrządzenia znacznej szkody w postaci poniesienia kosztów finansowych i spowodowania trudnych do odwrócenia skutków związanych z rozebraniem całego obiektu budowlanego. Mając powyższe na uwadze skarżący wniósł o: 1. zmianę zaskarżonego postanowienia poprzez uwzględnienie złożonego wniosku w przedmiocie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, lub: 2. uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania sądowi I instancji, 3. zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania, w tym ewentualnych kosztów zastępstwa procesowego wg norm przepisanych. W odpowiedzi [...] wniesiono o oddalenie powyższego zażalenia w całości w związku z tym, że nie nastąpiło zarzucane przez skarżącego naruszenie przepisu art. 61 § 3 Ppsa. W uzasadnieniu odpowiedzi podniesiono, że warunkiem rozliczenia przez inwestora pozyskanych na przedmiotowy cel środków z Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego – Programu Operacyjnego Infrastruktura i Środowisko, jest zatem terminowe zrealizowanie całości projektu. Oznacza to, że w przypadku niewywiązania się z umowy, wielomilionowe środki unijne pozyskane na ten cel powinny zostać zwrócone w części lub w całości. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Art. 61 § 3 Ppsa stanowi, że po przekazaniu skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Odmowa wstrzymania wykonania aktu lub czynności przez organ nie pozbawia skarżącego złożenia wniosku do sądu. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego skarżący, wbrew twierdzeniu zawartemu w uzasadnieniu zażalenia, żądając wstrzymania wykonania decyzji, niewywiązał się z obowiązku wykazania istnienia konkretnych okoliczności pozwalających wywieść, że wstrzymanie aktu jest zasadne z uwagi na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Sąd I instancji w sposób odpowiadający wymogom z art. 61 § 3 Ppsa rozważył wskazane przez skarżącego okoliczności, w sposób prawidłowy zakwalifikował, jako niespełniające przesłanek przewidzianych tym przepisem, skutkujących koniecznością wstrzymania wykonania decyzji. Skarżący, pomimo ciążącego na nim obowiązku, nie wykazał przed sądem I instancji spełnienia ustawowych przesłanek wstrzymania wykonania decyzji. Strona ograniczyła się jedynie do sformułowania w skardze wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji z informacją, że jest on narażony na stratę finansową, gdyż posiada działką rolną objętą programem ekologicznym oraz dotacjami unijnymi i jakiekolwiek odstępstwa od wcześniej złożonych deklaracji w Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa spowodują ogromne szkody w jego majątku w sytuacji nie spełnienia warunków otrzymania dotacji, bez wskazania konkretnych zestawień finansowych, które jego zdaniem mogłyby świadczyć o zasadności wniosku. Tymczasem – jak już podniesiono – skarżący powinien podać we wniosku określone okoliczności, a także chociażby uprawdopodobnić ich wystąpienie, wykraczając w ten sposób poza gołosłowne i ogólnikowe twierdzenia. Sąd podejmujący rozstrzygnięcie w tej kwestii musi mieć bowiem możliwość dokonania analizy oraz oceny materiału, pozwalającego zająć stanowisko co do zaistnienia ustawowych przesłanek uzasadniających wstrzymanie wykonania decyzji. Brak uzasadnienia złożonego wniosku, a tym samym brak uprawdopodobnienia okoliczności, o których mowa w art. 61 § 3 Ppsa, uniemożliwia Sądowi jego ocenę pod kątem zasadności zastosowania instytucji ochrony tymczasowej w konkretnej sprawie oraz uwzględnienie żądania strony. W doktrynie i orzecznictwie przyjmuje się, że analizą objęte są argumenty podane przez stronę, stąd winne one być przekonujące, rzetelne i wiarygodne. Jedną z przesłanek wstrzymania danego aktu lub czynności jest niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody, przy czym ustalenie, czy grożąca szkoda jest szkodą znaczną jest możliwe tylko w oparciu o okoliczności konkretnej sprawy. Naczelny Sąd Administracyjny stoi na stanowisku, że o znacznej szkodzie można mówić wówczas, kiedy rozmiar szkody wywołanej wykonaniem zaskarżonego aktu administracyjnego jest większy niż zwykłe skutki wywołane wykonaniem aktu tego rodzaju, a oceniając rozmiar ewentualnej szkody należy uwzględnić okoliczności obiektywne i subiektywne – indywidualne dotyczące strony. Przesłanka spowodowania trudnych do odwrócenia skutków obejmuje taką materię, którą niełatwo jest zmienić w razie wykonania aktu. Zatem musi być także rozważana w kontekście specyfiki aktu administracyjnego, którego dotyczy wniosek o wstrzymanie. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego skarżący nie uprawdopodobnił dostatecznie, że wykonanie zaskarżonej decyzji wywoła skutki trudne do odwrócenia, czy narazi jego na szkodę. Co więcej, wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji na taką szkodę, jak słusznie zauważył sąd I instancji, mogłoby narazić samego inwestora. Według stanowiska inwestora w przypadku niewywiązania się z umowy terminowego zrealizowania całości projektu, wielomilionowe środki unijne pozyskane na ten cel powinny zostać zwrócone w części lub w całości. A skoro tak, wniosek skarżącego tym bardziej nie zasługiwał na uwzględnienie. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, w oparciu o art. 184 Ppsa w zw. z art. 197 § 1 i 2 Ppsa, orzekł jak w sentencji postanowienia.