II GZ 670/15
PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2015-11-17
Skład orzekający: Stanisław Gronowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sąd administracyjny, rozpoznając wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji, powinien oceniać przesłanki faktyczne leżące u podstaw wydania tej decyzji, czy jedynie potencjalne skutki jej wykonania dla strony?Ratio decidendi
Sąd administracyjny, rozpoznając wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji, ocenia wyłącznie potencjalne skutki jej wykonania dla strony, takie jak ryzyko znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Nie powinien natomiast badać merytorycznych podstaw wydania zaskarżonej decyzji, gdyż te kwestie podlegają kontroli sądowej przy rozpoznawaniu skargi na decyzję.Stan faktyczny
Spółka M. Sp. z o.o. wniosła o wstrzymanie wykonania decyzji Dyrektora Izby Celnej w W. cofającej zezwolenie na prowadzenie składu podatkowego. Spółka argumentowała, że utrata statusu składu podatkowego spowoduje jej upadłość, utratę klientów i renomy, a także konieczność rozwiązania umów z pracownikami i kontrahentami. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uwzględnił wniosek, wstrzymując wykonanie decyzji. Dyrektor Izby Celnej wniósł zażalenie, zarzucając sądowi pierwszej instancji naruszenie przepisów poprzez nieuwzględnienie przyczyn cofnięcia zezwolenia, tj. zaległości w podatku akcyzowym.Rozstrzygnięcie
Oddalono zażalenie Dyrektora Izby Celnej w W.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Stanisław Gronowski po rozpoznaniu w dniu 17 listopada 2015 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia Dyrektora Izby Celnej w W. w zakresie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 29 kwietnia 2015 r. sygn. akt VI SA/Wa 522/15 w sprawie ze skargi M. Spółki z o.o. w W. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w W. z dnia 22 grudnia 2014 r. nr . w przedmiocie cofnięcia zezwolenia na prowadzenie składu podatkowego postanawia: oddalić zażalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 29 kwietnia 2015 r. sygn. akt VI SA/Wa 522/15 uwzględnił wniosek M. Spółki z o.o. w Warszawie i wstrzymał wykonanie decyzji Dyrektora Izby Celnej w Warszawie z dnia 22 grudnia 2014 r. nr . cofającej zezwolenie na prowadzenie składu podatkowego.
M. Sp. z o.o. z siedzibą w Warszawie (dalej: "skarżąca") w skardze zawarła wniosek o wstrzymanie zaskarżonej decyzji. Wskazała, że prowadzi działalność gospodarczą wyłącznie w formie składu podatkowego. Status składu podatkowego uzyskała na mocy decyzji Naczelnika Urzędu Celnego w P. z dnia 29 listopada 2012 r. W oparciu o powyższe zezwolenie upoważniona jest do produkcji, przetwarzania oraz magazynowania wyrobów akcyzowych zaliczanych do następujących grup: wyroby energetyczne oraz oleje smarowe, o kodach CN wymienionych w przedmiotowej decyzji. Skarżąca zauważyła, że do lipca 2014 r. zatrudniała na podstawie różnych podstaw prawnych jedenastu pracowników. Z powodu wydania zaskarżonej decyzji przez organ drugiej instancji była zmuszona do rozwiązania większości z powyższych umów. Jeszcze we wrześniu 2014 r. skarżąca zatrudniała dwóch pracowników. Obecnie spółka nie zatrudnia pracowników. Skarżąca w ubiegłym roku obrotowym (2014), do czasu wydania decyzji przez organ pierwszej instancji, osiągała obroty miesięczne na poziomie 3.000.000 zł. Zysk netto spółki za okres do końca kwietnia 2014 r. wyniósł ponad 103.474,82 zł.
W przypadku odmowy wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji przez Sąd, skarżąca zostanie zmuszona do rozwiązania umów łączących ją z kontrahentami, co zagraża istnieniu spółki. Na wyspecjalizowanym rynku handlu produktami energetycznymi pozyskanie partnerów handlowych decyduje o możliwości funkcjonowania firmy. W sytuacji, gdy umowy spółki zostaną zerwane w trybie natychmiastowym, spółka nie tylko utraci obecnych klientów, których pozyskiwała przez ostatnie dwa lata działalności, ale także utraci ich zaufanie i wypracowaną w trakcie dotychczasowej działalności renomę solidnej i godnej zaufania firmy. Skarżąca ponadto wskazała, że umowy zawarte z kontrahentami przewidują w przypadku ich niewykonania określone kary umowne oraz możliwość odstąpienia od ich realizacji przez kupującego w przypadku wystąpienia po stronie sprzedającego okoliczności uniemożliwiających jej realizację.
Odmowa wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji równać się będzie z zakończeniem współpracy z klientami zagranicznymi, koniecznością zawnioskowania o ogłoszenie upadłości spółki, oraz koniecznością przeprowadzenia postępowania obejmującego likwidację majątku spółki. Naturalną konsekwencją wykonania zaskarżonej decyzji będzie więc wyrządzenie skarżącej znacznej szkody oraz spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, tak o charakterze tak materialnym jak też formalnym. Zaprzestanie działalności spółki będzie się wiązać z koniecznością zapewnienia środków na bieżącą obsługę jej zobowiązań, przy jednoczesnym braku dopływu nowych środków.
Mając powyższe okoliczności faktyczne na uwadze Sąd pierwszej instancji wstrzymał wykonanie zaskarżonej decyzji.
Sąd stwierdził, że spółka obszernie uzasadniła wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji oraz przedstawiła stosowne dokumenty na jego poparcie. Tym samym wykazała wystąpienie w stosunku do niej przesłanek określonych w art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., dalej p.p.s.a.)
Opierając się na wyjaśnieniach skarżącej zawartych we wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji Sąd podkreślił, że skarżąca do lipca 2014 r. zatrudniała jedenastu pracowników. Z powodu wydania zaskarżonej decyzji przez organ drugiej instancji była zmuszona do rozwiązania większości z powyższych umów. Jeszcze we wrześniu 2014 r. zatrudniała dwóch pracowników. Obecnie spółka nie zatrudnia pracowników.
Jak wynika z załączonych do wniosku dokumentów bieżące koszty działalności skarżącej wynoszą ponad 80.000 zł miesięcznie. W ocenie Sądu brak wpływów z bieżącej działalności, oraz obowiązek zapłaty odszkodowań i kar umownych na rzecz kontrahentów może doprowadzić do zachwiania stabilności finansowej spółki i jej upadłości. Wykonanie zaskarżonej decyzji może dla skarżącej oznaczać powstanie znacznej szkody, tj. strat finansowych oraz trudnych do odwrócenia skutków w postaci utraty dobrego imienia oraz renomy.
Sąd podkreślił, że spółka na poparcie wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji przedstawiła następujące dokumenty: zestawienie miesięcznych kosztów; bilans spółki na dzień 30.04.14 r.; bilans spółki na dzień 31.12.14 r.; rachunek zysków i strat za okres 01.01.14-30.04.14 r.; rachunek zysków i strat za okres 01.01.14-31.12.14 r.; umowa sprzedaży z K. L.; umowa sprzedaży z R.L.; umowa sprzedaży F. L.; potwierdzenie uiszczenia zabezpieczenia akcyzowego; umowa leasingu; umowa pożyczki wraz z poręczeniem.
W związku z powyższym Sąd stwierdził, że uprawdopodobniono wystąpienie przesłanek wymienionych w art. 61 § 3 p.p.s.a., tj. niebezpieczeństwo spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Tym samym zastosowanie ochrony tymczasowej w postaci wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji było zasadne.
Dyrektor Izby Celnej w W. wniósł zażalenie na powyższe postanowienie zarzucając Sądowi pierwszej instancji naruszenie art. 61 p.p.s.a. w związku z art. 48ust.1 pkt 4 ustawy z dnia 6 grudnia 2008 r. o podatku akcyzowym poprzez orzeczenie o wstrzymaniu wykonania decyzji poprzez brak uwzględnienia okoliczności, że prowadzenie składu podatkowego związane jest z koniecznością spełniania warunków, pod którymi zezwolenie zostało udzielone oraz okoliczności, że cofnięcie zezwolenia było podyktowane zaległością w podatku akcyzowym określona w decyzjach Naczelnika Urzędu Celnego w P. z dnia 17 lutego 2014 r.
W związku z tym, Dyrektor Izby Celnej wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia i orzeczenie o odmowie wstrzymania wykonania decyzji.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie nie jest zasadne.
W myśl art. 61 § 3 p.p.s.a. sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania całości lub części aktu, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza ich wstrzymanie. We wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji strona powinna zatem uprawdopodobnić, że natychmiastowe egzekucja decyzji mogłaby spowodować dla niej skutki, o których mowa w art. 64 § 3 p.p.s.a. Chodzi więc o wskazanie sytuacji, które mogłyby hipotetycznie wystąpić po wykonaniu decyzji administracyjnej.
Zauważyć należy, iż ocenie Sądu przy rozpoznawaniu wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji podlegają wyłącznie skutki, jakie mogłyby wystąpić po wykonaniu tej decyzji, czyli okoliczności o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a. Sąd analizując wniosek bada, czy wnioskodawca (skarżący) dostatecznie uzasadnił prawodopodobnieństwo wystąpienia znacznej szkody lub nieodwracalnych skutków finansowych tzn. drastycznego pogorszenia jego sytuacji majątkowej. Natomiast Sąd, co należy podkreślić, nie ocenia wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji przez pryzmat okoliczności faktycznych lub zdarzeń prawnych, które legły u podstaw wydania takiej decyzji, gdyż te kwestie podlegają kontroli sądowoadministracyjnej przy merytorycznym rozpoznawaniu skargi. Tym samym podnoszony w zażaleniu argument, że przyczyną cofnięcia zezwolenia na prowadzenie składu podatkowego przez spółkę było nieuiszczenie podatku akcyzowego za poszczególne miesiące w 2013 r. nie może być brany pod uwagę przy ocenie zasadności wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji.
Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego wniosek spółki o wstrzymanie wykonania decyzji na etapie postępowania przed Sądem pierwszej instancji został należycie umotywowany a spółka przytoczyła szereg okoliczności faktycznych obrazujących jej sytuację majątkową i finansową mogącą powstać na skutek wykonania zaskarżonej decyzji. Do wniosku spółka załączyła dokumenty księgowe oraz umowy (zestawienie miesięcznych kosztów; bilans spółki na dzień 30.04.14 r.; bilans spółki na dzień 31.12.14 r.; rachunek zysków i strat za okres 01.01.14-30.04.14 r.; rachunek zysków i strat za okres 01.01.14-31.12.14 r.; umowa sprzedaży z K. L.umowa sprzedaży z R. L.; umowa sprzedaży F. L.; potwierdzenie uiszczenia zabezpieczenia akcyzowego; umowa leasingu; umowa pożyczki wraz z poręczeniem) w celu potwierdzenia faktów powołanych we wniosku, czym wykazała, że istnieje w stosunku do niej ryzyko wystąpienia trudnych do odwrócenia skutków w rozumieniu art. 61 § 3 p.p.s.a.
Z wymienionych względów Naczelny Sąd Administracyjny uznał zaskarżone postanowienie za prawidłowe i na podstawie art. 184 p.p.s.a. w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a. oddalił zażalenie.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło